شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پیمان مکه که ۷ اوت ۲۰۲۶ میان عربستان، ترکیه و پاکستان امضا شد، بیش از آنکه پاسخی به خلأهای ژئوپلیتیک باشد، در عمل با «معمای بازدارندگی» و «تفاوت ادراک تهدید» روبهروست. در حالی که این پیمان نماد گذار به خوداتکایی منطقهای است، اولین آزمونهای میدانی و پیچیدگیهای روابط با بازیگران منطقهای، مفهوم واقعی آن را مشخص خواهد کرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «روابط آمریکا و ونزوئلا از زمان برکناری نیکلاس مادورو در اوایل ژانویه و در جریان عملیات «عزم راسخ» همچنان در حال تغییر است. دونالد ترامپ از توافقی تاریخی برای بهرهبرداری از ذخایر نفت ونزوئلا خبر داده است. این توافق پیامدهای احتمالی برای آمریکا، ونزوئلا، آینده دلسی رودریگز، رئیسجمهور موقت، و بازیگرانی مانند چین خواهد داشت.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر قریبالوقوع شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، به واشنگتن برای دیدار با دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در تاریخ ۲۴ سپتامبر، در مقطعی حساس از ژئوپلیتیک جهانی صورت میگیرد. این دیدار فراتر از یک تعامل دوجانبه، میتواند تحلیلی درباره تغییر توازن نفوذ دیپلماتیک میان دو اقتصاد بزرگ جهان را به ما ارائه دهد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «توافق امنیتی سهجانبه میان عربستان، ترکیه و پاکستان، موسوم به پیمان مکه، نگرانیهایی را در هند برانگیخته است. اگرچه مفاد این پیمان هنوز علنی نشده، برخی تحلیلهای سطحی آن را «ناتوی اسلامی» نامیدهاند؛ به این معنا که حمله به یکی از اعضا، حمله به همه اعضا تلقی خواهد شد. با این حال، چنین برداشتی بعید به نظر میرسد، زیرا سه کشور انگیزههای متفاوتی برای ایجاد این ائتلاف و نیز قابلیتهایی متفاوت دارند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در صنایع فناوری پیشرفته مانند رباتیک، هوافضای تجاری و هوش مصنوعی، توجه عمومی در چین بیشتر بر پیشرفت فناوری و اجرای پروژهها متمرکز است. رقابت میان مناطق نیز عمدتا بر سر این است که کدام منطقه پروژهها را سریعتر اجرا میکند، مقیاس صنعتی بزرگتری دارد و سناریوهای کاربردی بیشتری ایجاد میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیست سال پیش، صرفا اذعان به وجود لابی اسرائیل میتوانست یک پژوهشگر را به یهودستیزی متهم کند. اما امروز، به نوشته الی کلیفتون و یان لوستیک در کتاب «لابی اسرائیل: آمریکا در چنگ یک قدرت خارجی»، نفوذ این لابی به موضوعی انکارناپذیر در سیاست آمریکا تبدیل شده است. به گفته نویسندگان، این لابی نهتنها سیاست واشنگتن را منحرف کرده، بلکه روند افراطیشدن ایدئولوژیک خود اسرائیل را تسریع کرده و اکنون آزادیهای مدنی آمریکاییها را نیز تهدید میکند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پیمان مکه که ۷ اوت ۲۰۲۶ میان عربستان، ترکیه و پاکستان امضا شد، بیش از آنکه پاسخی به خلأهای ژئوپلیتیک باشد، در عمل با «معمای بازدارندگی» و «تفاوت ادراک تهدید» روبهروست. در حالی که این پیمان نماد گذار به خوداتکایی منطقهای است، اولین آزمونهای میدانی و پیچیدگیهای روابط با بازیگران منطقهای، مفهوم واقعی آن را مشخص خواهد کرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «روابط آمریکا و ونزوئلا از زمان برکناری نیکلاس مادورو در اوایل ژانویه و در جریان عملیات «عزم راسخ» همچنان در حال تغییر است. دونالد ترامپ از توافقی تاریخی برای بهرهبرداری از ذخایر نفت ونزوئلا خبر داده است. این توافق پیامدهای احتمالی برای آمریکا، ونزوئلا، آینده دلسی رودریگز، رئیسجمهور موقت، و بازیگرانی مانند چین خواهد داشت.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر قریبالوقوع شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، به واشنگتن برای دیدار با دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در تاریخ ۲۴ سپتامبر، در مقطعی حساس از ژئوپلیتیک جهانی صورت میگیرد. این دیدار فراتر از یک تعامل دوجانبه، میتواند تحلیلی درباره تغییر توازن نفوذ دیپلماتیک میان دو اقتصاد بزرگ جهان را به ما ارائه دهد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «توافق امنیتی سهجانبه میان عربستان، ترکیه و پاکستان، موسوم به پیمان مکه، نگرانیهایی را در هند برانگیخته است. اگرچه مفاد این پیمان هنوز علنی نشده، برخی تحلیلهای سطحی آن را «ناتوی اسلامی» نامیدهاند؛ به این معنا که حمله به یکی از اعضا، حمله به همه اعضا تلقی خواهد شد. با این حال، چنین برداشتی بعید به نظر میرسد، زیرا سه کشور انگیزههای متفاوتی برای ایجاد این ائتلاف و نیز قابلیتهایی متفاوت دارند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در صنایع فناوری پیشرفته مانند رباتیک، هوافضای تجاری و هوش مصنوعی، توجه عمومی در چین بیشتر بر پیشرفت فناوری و اجرای پروژهها متمرکز است. رقابت میان مناطق نیز عمدتا بر سر این است که کدام منطقه پروژهها را سریعتر اجرا میکند، مقیاس صنعتی بزرگتری دارد و سناریوهای کاربردی بیشتری ایجاد میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیست سال پیش، صرفا اذعان به وجود لابی اسرائیل میتوانست یک پژوهشگر را به یهودستیزی متهم کند. اما امروز، به نوشته الی کلیفتون و یان لوستیک در کتاب «لابی اسرائیل: آمریکا در چنگ یک قدرت خارجی»، نفوذ این لابی به موضوعی انکارناپذیر در سیاست آمریکا تبدیل شده است. به گفته نویسندگان، این لابی نهتنها سیاست واشنگتن را منحرف کرده، بلکه روند افراطیشدن ایدئولوژیک خود اسرائیل را تسریع کرده و اکنون آزادیهای مدنی آمریکاییها را نیز تهدید میکند.»
به نظر میرسد عوامل متعددی در تشدید آزمایشهای موشکی کره شمالی نقش داشتهاند؛ همچنانکه بینتیجه بودن رویکرد مذاکره با آمریکا که این کشور در سالیان اخیر در پیش گرفته بود از جمله این عوامل به شمار میرود. در همین راستا در هشتمین کنگره حزب در ژانویه 2021 کیم جونگ اون بر توسعه توان موشکی و هستهای کره شمالی تأکید کرد. احتمالاً از نگاه پیونگیانگ این آزمایشها، علاوه بر تقویت و تنوعبخشی در توان موشکی، سبب میشود دست کره شمالی در هرگونه چانهزنی دیپلماتیک، پرتر شود.
علاوه بر اقدامات کره شمالی، واکنش دیگران نیز بر تشدید وخامت اوضاع شبه جزیره افزوده است. در سفر بایدن به کره جنوبی و ژاپن و در نشست کواد یکی از موضوعات مورد بحث، مقابله با اقدامات کره شمالی بود. پس از آزمایشهای اخیر پیونگیانگ، آمریکا و دو متحد آسیاییاش یعنی کره جنوبی و ژاپن نیز اقدام به برگزار مانور نظامی مشترک کردند. در همین راستا، در گفتگوی جیک سالیوان، مشاور امنیت ملی آمریکا با همتای کرهای خود در سئول، دو طرف ضمن سرزنش اقدامات کره شمالی، بر تعهد به هماهنگی نزدیک با یکدیگر تأکید کردند.
در این وضعیت پیچیده، برای تبیین تحولات آتی شبه جزیره باید به چند نکته توجه داشت:
اولین نکته، نگاه کره شمالی به تحولات بیرونی و ادراک تهدید این کشور است. توان نظامی که اساساً حول فعالیتهای هستهای و موشکی است به بخشی از هویت دفاعی کره شمالی تبدیل شده و نگرانی از محیط خارجی سبب میشود پیونگیانگ عزمی برای تغییر جدی مسیر سیاست خارجی خود نداشته باشد.
نکته دیگر، نوع نگرش سئول به تحولات شبه جزیره است. اگرچه مون جاء این، رئیس جمهور پیشین کرهجنوبی، تلاشهایی را در راستای دستیابی به نتیجه مطلوب از طریق گفتگو با کره شمالی دنبال کرد (و همین مسئله به انتقاداتی از وی در داخل منجر شده بود) اما در نهایت، این موضوع را ثابت کرد که حل وضعیت شبه جزیره بسیار دشوار شده است. با این حال، یون سوک یول، رئیسجمهور جدید کره جنوبی، که از 10 ماه می قدرت را به دست گرفته عزم خود برای اولویت دادن به توسعه روابط با آمریکا را اعلام کرده است. در همین راستا، به دنبال آزمایش موشکی اخیر کره شمالی، دفتر ریاست جمهوری کره جنوبی در بیانیهای اعلام کرد که این موضوع صرفاً میتواند به بازدارندگی ترکیبی قویتر و سریعتر آمریکا و کره جنوبی و تعمیق بیشتر انزوای کره شمالی منجر شود.
در سوی دیگر، سیاست خارجی دولت بایدن در برابر کره شمالی قابل توجه است. اگرچه ترامپ حاضر شد سه بار بدون اطمینان از نیات کیم به گفتگوی مستقیم با وی بپردازد اما دولت بایدن هرچند اعلام کرده حاضر است مسیر گفتگو را پیش ببرد اما آن را منوط به اقدامات عملی از جانب پیونگ یانگ کرده است. حتی به دنبال این فرض که با بحران اوکراین تمرکز آمریکا بر اروپا معطوف شده، سفر بایدن به آسیا حاوی این پیام بود که واشنگتن از این منطقه راهبردی و فرصتها و چالشهای آن غافل نشده است.
عامل دیگری که میتواند بر آینده شبه جزیره تأثیرگذار باشد رقابتی است که در میان قدرتهای بزرگ آغاز شده و میتواند به خوبی خود را در وضعیت شبه جزیره نشان دهد. به عنوان نمونه به دنبال ارائه قطعنامه تحت حمایت آمریکا در شورای امنیت به منظور اعمال تحریمهای جدید علیه کره شمالی، روسیه و چین اقدام به وتوی آن کردند. این مسئله نشان میدهد هرچه رقابت این قدرتها افزایش یابد ایجاد اجماع در موضوعات مختلف برای ایالات متحده دشوارتر میشود. این موضوع شاید بتواند تا حدی بر اعمال موفق تحریم علیه پیونگ یانگ نیز تأثیر منفی بگذارد.
در مجموع، با کنار هم قرار دادن عوامل فوق الذکر میتوان گفت به نظر نمیرسد روندی که در حال حاضر از سوی پیونگ یانگ در پیش گرفته شده، سیاستهای دیگر کنشگران و نگرش آنها به تحولات شبه جزیره و همچنین وضعیت کلان حاکم بر نظام بینالملل، بتواند به ایجاد ثبات و آرامش در شبه جزیره منجر شود. بهویژه آنکه برخی گزارشها و تصاویر نیز تأیید کردهاند، پیونگیانگ در حال آماده کردن خود برای انجام هفتمین آزمایش هستهای است.
0 Comments