ایوان تیموفیف در مطلبی که شورای امور بین‌الملل روسیه منتشر کرد، نوشت: مخالفان ترامپ تلاش گسترده‌ای برای بی‌اعتبار ساختن وی انجام داده‌اند. رویه استیضاح وارد مرحله حساسی شده است. ظاهراً دموکرات‌ها استیضاح را آخرین فرصت برای مقابله با موفقیت ترامپ در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا قلمداد می‌کنند.

بدون تردید قضیه روسیه بخش مهمی از حمله به ترامپ است. مخالفان ترامپ نتوانسته‌اند از گزارش مولر در خصوص مداخله روسیه در انتخابات ریاست جمهوری سال 2016، به دلیل فقدان شواهد کافی و ابهام در نتیجه‌گیری استفاده کنند.

تلاش فعلی برای استیضاح ترامپ، بر قضیه اکراین و نه روسیه استوار است. با این حال، روسیه گزینه برد – برد برای دستیابی به اهداف داخلی است. دموکرات‌ها به طور فزاینده ترامپ را مقصر فقدان تلاش کافی برای مهار رژیم اقتدارگرا و تهاجمی پوتین می‌دانند.

هر دو حزب دموکرات و جمهوری‌خواه ممکن است از روسیه برای تثبیت دستورکار خود استفاده کنند. روسیه یکی از مسائلی است که هر دو حزب یادشده بر سر آن در کنگره اتفاق نظر دارند. از سوی دیگر شعار آمریکایی مداخله، در روسیه معروف شده است. رادیکال‌ها و بازها در دو سوی آتلانتیک از یکدیگر حمایت و همدیگر را تقویت می‌کنند.

یکی از پیامدهای مهم روندهای فعلی در دو سوی آتلانتیک بیگانگی و جدایی در ارتباطات، پروژه‌ها و برنامه‌های حرفه‌ای است. به نظر می‌رسد شبکه قدیمی از ارتباطات و تماس‌های حرفه‌ای همچنان کارکرد خود را دارد. دانشمندان، تجار و حتی مقامات دولتی که در ابتکارهای دوجانبه و چندجانبه برای مدت طولانی دخیل بوده‌اند، این قبیل ارتباطات را ادامه می‌دهند یا حداقل اینکه یکدیگر را به عنوان شریک در گفتگو و حتی همکاری رد نمی‌کنند.

اختلاف نظر‌هایی که بر سر بسیاری از موضوعات و مسائل مختلف هم در روسیه و هم در آمریکا انباشته شده، گروه‌ها و افراد یادشده را از همکاری و یافتن زمینه‌های مشترک باز نداشته است.

اما تماس‌ها و ارتباطات جدید داستان کاملاً متفاوتی است. آمریکا و روسیه برای یکدیگر به موضوعی زهرآلود و سمی تبدیل شده‌اند. به نظر می‌رسد تعداد مقامات، تجار یا دانشمندان آمریکایی که قبل از آغاز هر پروژه‌ای یا حتی برای برقراری ارتباطات جدید در روسیه موضوع را به دقت مورد بررسی قرار می‌دهند، روبه تزاید است.

البته درخواست‌های محدود، اما قابل توجه از سوی تعدادی از برنامه‌های تحقیقاتی برای ارائه گزارش در خصوص تماس‌ها با همتایان روسی‌شان وجود دارد.

حس فزاینده‌ای از خطر ملاقات با فرد اشتباهی وجود دارد که ناگهان اعلام شود که آن فرد عامل یا جاسوس است که این امر پیامدهای شغلی دارد. احساسات و رویه‌های اداری مشابه در میان روس‌ها با ویژگی خاص خودش روبه افزایش است.

افراد نمی‌دانند با چه کسانی تماس‌ها و ارتباطات کاری برقرار می‌کنند. طبیعتاً هیچکس نمی‌خواهد در خصوص اقتدارگرایی موعظه شود و یا مظنون به خرابکاری باشد و برچسب عامل کرملین به آن زده شود. همزمان احتمال اینکه در روسیه عامل وزارت امور خارجه آمریکا شناخته شوید، روبه تزاید است. در هر دو طرف شعارهای رادیکال وجود دارد: یا با ما هستید یا علیه ما.

با این حال بیگانگی متقابل خیلی جا نیفتاده است. علیرغم تحریم‌ها و محدودیت‌ها، همچنان فرصت‌های بسیاری برای همکاری در گستره زیادی از مسائل وجود دارد؛ اما چشم‌انداز برای آینده بدبینانه است.

روسیه و آمریکا زمینه‌های اندکی برای همکاری دارند. مراودات اقتصادی علیرغم تحریم‌ها روبه گسترش است، اما آمار و ارقام ارتباطات تجاری ناچیز بوده است. تجارت آمریکا با روسیه نصف تجارت آمریکا با بلژیک است. کنترل تسلیحات که یک موضوع کانونی در مناسبات ما با روسیه است، به سرعت کمتر می‌شود. مبارزه علیه تروریسم میان طرفین محدود است و تا حدودی با منافع واگرا در برخی کشورها و مناطق خاص همپوشانی دارد. از سوی دیگر رقابت بین روسیه و آمریکا تشدید شده است.

البته بیگانگی فزاینده بین روسیه و آمریکا مزیت‌هایی دارد. این بیگانگی به برآورد انتظارات زیاد در هر دو سو و در آینده کمک می‌کند. دوره بیگانگی، منافع عملگرایانه جدیدی خلق خواهد کرد. به احتمال زیاد، این امر بعد از یک یا دو دور از انتخابات ریاست جمهوری و تغییر نسل، نقش ایفا خواهد کرد.

البته این بیگانگی به دشمنی آشکار ناشی از بی‌توجهی، عوام‌فریبی و فقدان فهم کافی از انگیزه‌های برخی گام‌های سیاسی تبدیل نخواهد شد. روسیه نیز فرصت زیادی برای نگاه جدید به مناسباتش با برخی کشورها خواهد داشت.

به عنوان مثال مسکو و پکن مناسبات سازنده بی‌سابقه‌ای را در سطوح سیاسی توسعه داده‌اند، اما تماس‌های انسانی بین روسیه و چین قابل مقایسه با ارتباطات انسانی روسیه با کشورهای غربی نیست. همین امر در ارتباط با اغلب کشورهای غیرغربی نیز صدق می‌کند. مادامی‌که مناسبات ریشه در ارتباطات انسانی و حرفه‌ای پیدا کند، نگاه روسیه به شرق فقط بر روی کاغذ خواهد بود.