جدیدترین مطالب

افول نفوذ سنتی پاریس در ساحل آفریقا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: قطع روابط دیپلماتیک بورکینافاسو و فرانسه، صرفاً یک بحران دوجانبه نیست، بلکه نشانه‌ای از شتاب گرفتن افول نفوذ سنتی پاریس در آفریقای غربی و بازآرایی موازنه قدرت در منطقه ساحل محسوب می‌شود.

افول هژمونی آمریکا و ابتکارات جهانی چین از منظر آمریکای لاتین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ابتکارات جهانی چین به عنوان یک چالش مهم برای نظم بین‌المللی تحت سلطه غرب ظهور کرده‌اند، با این حال پیامدهای نظری آنها برای آمریکای لاتین و کارائیب (LAC) هنوز مورد بررسی قرار نگرفته است. به طور کلی، تحقیقات موجود، روابط چین و کشورهای جنوب جهان را از طریق پارادایم‌های الهام گرفته از وابستگی یا رقابت ژئوپلیتیک چارچوب‌بندی می‌کنند، که هر دو بازتولید نوعی جبر ساختاری است که تحلیل معنادار از عاملیت منطقه‌ای را مسدود می‌کند.

واکاوی نظم امنیتی جدید در منطقه

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت مهمان: تهاجم نظامی اخیر ایالات متحده و رژیم صهیونیستی علیه جمهوری اسلامی ایران در ماه‌های آغازین سال ۲۰۲۶، فراتر از یک تنش دوره‌ای، به عنوان کاتالیزور بازآرایی بنیادین نظم ژئوپلیتیک خاورمیانه عمل کرده است.

تحلیلی بر شراکت راهبردی آمریکا و هند

شورای راهبردی آنلاین-رصد: توافق هسته‌ای غیرنظامی سال ۲۰۰۸ میان آمریکا و هند روابط دو طرف را از سطح سنتی به مشارکت راهبردی و تحول‌آفرین تبدیل کرد. این توافق نشان داد که حل حساسترین اختلافات دوجانبه امکان‌پذیر است و اعتماد را در بالاترین سطوح رهبری ایجاد نمود. کارشناسان هشدار میدهند که احیای شتاب این رابطه، نیازمند پروژه‌های همکاری جسورانه جدید در فناوری‌های راهبردی و توافق تجاری جامع و بازسازی اعتماد در سطوح بالاست.

نگاهی به سیاست جدید ترامپ در قبال بالکان غربی

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گزارش جدید دولت ترامپ درباره سیاست آمریکا در قبال بالکان غربی با این جمله آغاز می‌شود: «ارتقاء، ثبات و پیشبرد منافع اقتصادی آمریکا در بالکان غربی، آمریکا را امن‌تر، قوی‌تر و مرفه‌تر می‌کند.» این گزارش هفت صفحه‌ای ضمن حمایت از این دیدگاه جدید که کشورهای این منطقه برای انجام کارهای بیشتر برای خودشان تلاش‌کنند، بر ادامه بسیاری از جنبه‌های تعامل آمریکا در این منطقه تأکید می‌کند، به مسائل محلی، مانند جرایم سازمان‌یافته، می‌پردازد و در عین حال چشم‌انداز ژئوپلیتیک بزرگ‌تری را ترسیم می‌کند که شامل روسیه و چین است.»

معنای توافقات دفاعی اخیر کشورهای عرب خلیج فارس با اوکراین برای روسیه و منطقه چیست؟

شورای راهبردی آنلاین-رصد: « اوکراین از زمان آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران، تلاش کرده است تجربه میدانی خود را به یک دارایی در سیاست خارجی تبدیل کند. اعزام تیم‌های نظامی به کشورهای خلیج(فارس) برای کمک به رهگیری پهپادها و ارائه مشاوره پدافند هوایی، همراه با توافق‌های دفاعی با قطر، عربستان و امارات، این تصور را در برخی محافل غربی ایجاد کرده که کشورهای خلیج(فارس) در حال فاصله گرفتن از روسیه و نزدیک شدن به اوکراین هستند. اما آنچه در حال رخ دادن است، نه یک تغییر ژئوپلیتیک علیه مسکو، بلکه یک راهبرد تنوع‌بخشی عملگرایانه است. پادشاهی‌های خلیج(فارس) در حال جایگزین کردن اوکراین به جای روسیه نیستند، بلکه اوکراین را به مجموعه‌ رو به گسترش گزینه‌های امنیتی، فناوری و دیپلماتیک خود اضافه می‌کنند.»

Loading

أحدث المقالات

افول نفوذ سنتی پاریس در ساحل آفریقا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: قطع روابط دیپلماتیک بورکینافاسو و فرانسه، صرفاً یک بحران دوجانبه نیست، بلکه نشانه‌ای از شتاب گرفتن افول نفوذ سنتی پاریس در آفریقای غربی و بازآرایی موازنه قدرت در منطقه ساحل محسوب می‌شود.

پیامدهای قطع احتمالی کمک نظامی آمریکا به رژیم صهیونیستی

شورای راهبردی آنلاین-رصد: « اظهارات ترامپ در پاسخ به واکنش تند مقامات اسرائیلی به توافق اولیه برای پایان دادن به جنگ با ایران که گفته بود «از نحوه رفتار اسرائیل با لبنان خوشحال نیستم. اگر من دخالت نمی‌کردم، اسرائیل خیلی وقت پیش نابود شده بود»، نشان‌دهنده پایین‌ترین سطح روابط آمریکا و اسرائیل در دوران ریاست‌جمهوری ترامپ بود. اختلاف آن‌ها اساسی است. ترامپ مصمم به پایان دادن جنگ با ایران است و ایران نیز روشن ساخته که توافق صلح تنها در صورتی ممکن است که اسرائیل عملیاتش را علیه حزب‌الله، متحد ایران، در لبنان متوقف کند. به‌نظر می‌رسد یادداشت تفاهم اخیر بین آمریکا و ایران به‌صراحت بیان می‌کند که پایان جنگ در لبنان بخشی از یک توافق جامع‌تر است.

افول هژمونی آمریکا و ابتکارات جهانی چین از منظر آمریکای لاتین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ابتکارات جهانی چین به عنوان یک چالش مهم برای نظم بین‌المللی تحت سلطه غرب ظهور کرده‌اند، با این حال پیامدهای نظری آنها برای آمریکای لاتین و کارائیب (LAC) هنوز مورد بررسی قرار نگرفته است. به طور کلی، تحقیقات موجود، روابط چین و کشورهای جنوب جهان را از طریق پارادایم‌های الهام گرفته از وابستگی یا رقابت ژئوپلیتیک چارچوب‌بندی می‌کنند، که هر دو بازتولید نوعی جبر ساختاری است که تحلیل معنادار از عاملیت منطقه‌ای را مسدود می‌کند.

واکاوی نظم امنیتی جدید در منطقه

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت مهمان: تهاجم نظامی اخیر ایالات متحده و رژیم صهیونیستی علیه جمهوری اسلامی ایران در ماه‌های آغازین سال ۲۰۲۶، فراتر از یک تنش دوره‌ای، به عنوان کاتالیزور بازآرایی بنیادین نظم ژئوپلیتیک خاورمیانه عمل کرده است.

تحلیلی بر شراکت راهبردی آمریکا و هند

شورای راهبردی آنلاین-رصد: توافق هسته‌ای غیرنظامی سال ۲۰۰۸ میان آمریکا و هند روابط دو طرف را از سطح سنتی به مشارکت راهبردی و تحول‌آفرین تبدیل کرد. این توافق نشان داد که حل حساسترین اختلافات دوجانبه امکان‌پذیر است و اعتماد را در بالاترین سطوح رهبری ایجاد نمود. کارشناسان هشدار میدهند که احیای شتاب این رابطه، نیازمند پروژه‌های همکاری جسورانه جدید در فناوری‌های راهبردی و توافق تجاری جامع و بازسازی اعتماد در سطوح بالاست.

نگاهی به سیاست جدید ترامپ در قبال بالکان غربی

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گزارش جدید دولت ترامپ درباره سیاست آمریکا در قبال بالکان غربی با این جمله آغاز می‌شود: «ارتقاء، ثبات و پیشبرد منافع اقتصادی آمریکا در بالکان غربی، آمریکا را امن‌تر، قوی‌تر و مرفه‌تر می‌کند.» این گزارش هفت صفحه‌ای ضمن حمایت از این دیدگاه جدید که کشورهای این منطقه برای انجام کارهای بیشتر برای خودشان تلاش‌کنند، بر ادامه بسیاری از جنبه‌های تعامل آمریکا در این منطقه تأکید می‌کند، به مسائل محلی، مانند جرایم سازمان‌یافته، می‌پردازد و در عین حال چشم‌انداز ژئوپلیتیک بزرگ‌تری را ترسیم می‌کند که شامل روسیه و چین است.»

Loading

پیامدهای منطقه‌ای بهبود روابط ایران – عربستان

شورای راهبردی آنلاین – رصد: بزرگنمایی اختلافات سیاسی و تفاوت‌های مذهبی میان ایران و عربستان سعودی بیش از آنکه برای نشان‌ دادن تضاد منافع این قدرت‌های منطقه‌ای باشد، اغراق‌آمیز بوده است. اظهارات تند مقامات دو کشور نیز باعث می‌شود تا عربستان و ایران به‌عنوان «دشمنان متخاصم» و «رقبای ژئوپلیتیک» در نظر گرفته شوند. بااین‌حال، مثال عراق نشان داده است که وقتی صحبت از منافع متقابل ژئوپلیتیک و اقتصادی بین دولت‌ها باشد، می‌توان اختلافات را کنار گذاشت. امروز هیچ دو کشوری در خاورمیانه را نمی‌توان یافت که پیوندهای سیاسی، اجتماعی و اقتصادی آن‌ها قوی‌تری از ایران و عراق باشد. اگرچه شیعه‌مذهب بودن اکثریت مردم دو کشور یکی از عوامل مهم در این نزدیکی است اما دلیل اصلی آن تمایل دو کشور برای پایان دادن به حضور نظامی آمریکا در عراق است.

وب‌سایت شورای آتلانتیک آمریکا در یادداشتی نوشت: استدلال مشابهی نیز درباره عربستان و ایران وجود دارد. بسیاری از تحلیل‌گران ادعا می‌کنند «جنگ سرد» بین دو کشور ناشی از اختلافات مذهبی است. آن‌ها معتقدند عربستان و ایران برای رهبری جهان اسلام با یکدیگر رقابت می‌کنند؛ اما این ادعا این مبالغه‌ای بیش نیست، زیرا هر یک از این کشورها اصولاً از جوامع سنی و شیعی خود حمایت می‌کنند. علاوه بر این، به‌رغم وجود اختلافات میان وهابیت و تشیع، اختلافات مذهبی دو کشور در مقایسه با اختلافات سیاسی و اقتصادی و رقابت آن‌ها برای افزایش نفوذ منطقه‌ای، دارای اهمیت کمتری است. سردی روابط ریاض و تهران به دلیل ترجیحات مذهبی به‌اندازه تلاش دو کشور برای استقلال ملی، برتری و نفوذ در منطقه نبوده است.

برخلاف کلیشه‌های رایج، ریاض و تهران دارای منافع مشترک زیادی هستند. هر دو کشور، با توجه به اهمیت بازار نفت برای اقتصادشان به دنبال ثبات قیمت نفت هستند. حدود 79.4 درصد ذخایر نفت جهان در کشورهای عضو اوپک قرار دارد و خاورمیانه با دارا بودن 65.4 درصد دارای بیشترین سهم است. عربستان سعودی و ایران 35.5 درصد از ذخایر اوپک را در اختیاردارند. این دو کشور از زمان تشکیل اوپک در سال 1960 چندین بار برای تنظیم میزان عرضه و تعیین قیمت نفت خام همکاری کرده‌اند. کنترل قیمت‌ها تضمین‌کننده درآمد ثابت نفت برای همه کشورهای تولیدکننده نفت است و پیش‌بینی‌پذیری را برای برنامه‌ریزان اقتصادی در ایران و عربستان فراهم می‌کند.

ریاض و تهران برای افزایش نفوذ منطقه‌ای در حال رقابت با یکدیگر هستند، این رقابت پس از حمله سال 2003 ایالات‌متحده به عراق که باعث برکناری دولت صدام حسین شد شروع شده است. ریاض و تهران روابط خود را با گروه‌ها و کشورهای وفادار به خود تقویت کردند. مبارزه برای دستیابی به قدرت منطقه‌ای برای هر دو کشور بسیار پرهزینه بوده و باعث نوسانات گسترده‌ای در قیمت نفت شده است؛ بنابراین ایجاد منطقه‌ای باثبات بدون وجود تنش و درگیری نظامی دومین حوزه منافع مشترک بین ریاض و تهران است.

حوزه سوم منافع مشترک دو کشور، مسئله اسرائیل و فلسطین است. علی‌رغم گزارش‌ها مبنی بر همکاری اطلاعاتی عربستان سعودی و اسرائیل، ریاض و تهران هنوز مسئله فلسطین را مهم دانسته و نگران کنترل رژیم صهیونیستی بر اماکن مقدس مسلمانان و توسعه‌طلبی این رژیم در کرانه باختری و همچنین توانمندی‌های تسلیحات هسته‌ای اعلام‌نشده اسرائیل هستند. عربستان سعودی از امارات و بحرین در عادی‌سازی روابط با رژیم صهیونیستی پیروی نکرده است.

چهارمین حوزه منافع مشترک ریاض و تهران روابط نزدیک آن‌ها با اتحادیه اروپا است، چراکه روابط با اتحادیه مشکلات کمتری نسبت به روابط با آمریکا، روسیه و چین برای آن‌ها دارد. روابط عادی بین عربستان و ایران موجب ایجاد روابط نزدیک‌تر با اتحادیه اروپا برای هر دو کشور خواهد بود.

با توجه به اینکه ایالات‌متحده در حال خارج کردن نیروهای خود از منطقه است، اعتماد ریاض به ایالات‌متحده به‌عنوان یک متحد دفاعی در حال کاهش است.

ایران و عربستان سعودی پیش‌تر توانسته‌اند اختلافات خود را کنار بگذارند.

امنیت و رفاه خاورمیانه به دو کشور عربستان سعودی و ایران بستگی دارد. اگر ریاض و تهران بر منافع مشترک خود تمرکز کنند، کشورهای همسایه به‌سرعت از این الگو پیروی خواهند کرد. بهبود روابط عربستان سعودی و ایران به خاموش شدن شعله‌های آتش در منطقه و پیرامون آن کمک می‌کند. روابط بهتر میان ریاض و تهران نه‌تنها برای خاورمیانه بلکه برای شمال و شرق آفریقا منافعی به همراه خواهد داشت و به کشورهای مسلمان این امکان را می‌دهد که بر کاهش فقر و تعصبات مذهبی، تروریسم و ایجاد اصلاحات دموکراتیک تمرکز کنند.

دولت فعلی جو بایدن می‌تواند نقش مهم‌تری در ایجاد روابط صلح‌آمیز بین عربستان سعودی و ایران نسبت به تلاش‌های ناکارآمد ترامپ برای ایجاد یک ائتلاف منطقه‌ای علیه ایران داشته باشد.

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *