جدیدترین مطالب

اجلاس شانگهای؛ فرصتی برای تقویت همکاری‌ها

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اجلاس سازمان همکاری شانگهای فرصتی تازه برای ایران ایجاد کرده است تا عضویت خود را از یک دستاورد سیاسی به همکاری‌های اقتصادی و ترانزیتی تبدیل کند.

چالش‌های گروه ۲۰ برای ایجاد توازن در برابر چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «واشنگتن بار دیگر در حال روی آوردن به «چماق‌ها» در جعبه‌ابزار دیپلماسی اقتصادی است؛ از تشدید جنگ تعرفه‌ای با کانادا گرفته تا اعمال تحریم‌های اقتصادی ثانویه علیه کشورهایی که با ایران تجارت می‌کنند.»

بازتعریف امنیت اروپا و فرسایش چتر ناتو در سایه جنگ اوکراین

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: جنگ اوکراین با فرسودن توان نظامی آمریکا از یک سو و تقویت ظرفیت دفاعی اروپا از سوی دیگر، موازنه قدرت در قاره اروپا را تغییر داده و آینده ناتو را با ابهام مواجه کرده و به سمت ناتوی اروپایی سوق می دهد.

خشکسالی دانوب؛ تهدیدی برای تامین برق اروپای مرکزی

شورای راهبردی آنلاین- رصد:  «خشکسالی بی‌سابقه حوضه دانوب در تابستان ۲۰۲۶، نه یک ناهنجاری فصلی، بلکه نقطه عطفی در امنیت انرژی اروپای مرکزی و شرقی است. هم‌زمانی کاهش تولید نیروگاه‌های هسته‌ای مجارستان و رومانی با افت شدید برق‌آبی صربستان و اتریش، فرضیه جبران‌ کسری برق از طریق همسایگان را باطل کرده و نشان می‌دهد که وابستگی منطقه به یک نظام رودخانه‌ایِ آسیب‌پذیر، نیازمند بازطراحی بنیادین در تأمین مالی، مکان‌یابی و هماهنگی زیرساخت‌های انرژی است.»

انتخاب های حیاتی در هند و اقیانوسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «از آنجا که آسیا همسایه‌ی جدانشدنی چین است، مسلما منطقه‌ای است که تغییرات عمده در سیاست خارجی آمریکا و سیاست متحدانش در رابطه با آن می‌تواند بیشترین پیامد را برای آینده‌ی نظم بین‌المللی به همراه داشته باشد. دولت چین این  باور را که باید قدرت بزرگ مسلط در آسیا باشد، جانداخته، در حالی که آمریکا معتقد است آسیا باید آزاد و باز (به عبارت دیگر: بدون سلطه‌ی چین) باقی بماند.»

انحلال قسد و چالش‌های بی‌پایان ترکیه در سوریه

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: انحلال قسد، اگرچه دستاوردی برای امنیت ترکیه محسوب می‌شود، اما چالش‌های ناشی از تجاوز و توسعه‌طلبی رژیم صهیونیستی، پناه‌جویان و شکنندگی سوریه همچنان پابرجا هستند.

سبزگرایی اقتصاد چین و تضعیف اهرم فشار اوپک

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هنگامی که وزیران هفت کشور کلیدی عضو اوپک پلاس در دوم اوت ۲۰۲۶ اعلام کردند که تولید نفت برای ماه سپتامبر ۱۸۸ هزار بشکه در روز افزایش خواهد یافت، بازارهای مالی از لندن تا نیویورک بار دیگر به روال همیشگی بازگشتند. تحلیلگران میزان افزایش تولید، پایبندی اعضا به «بیانیه همکاری» و تاثیر این تصمیم بر قیمت‌های کوتاه‌مدت نفت را بررسی و ارزیابی کردند که آیا این تعدیل می‌تواند قیمت‌های آتی کوتاه‌مدت را تثبیت کند یا خیر؟ این رویکرد، بازار جهانی نفت را همچون ترازنامه‌ای حساس در نظر می‌گیرد که در آن شیرهای عرضه، سلامت اقتصادی کشورهای صنعتی را تعیین می‌کنند.»

Loading

أحدث المقالات

اجلاس شانگهای؛ فرصتی برای تقویت همکاری‌ها

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اجلاس سازمان همکاری شانگهای فرصتی تازه برای ایران ایجاد کرده است تا عضویت خود را از یک دستاورد سیاسی به همکاری‌های اقتصادی و ترانزیتی تبدیل کند.

چالش‌های گروه ۲۰ برای ایجاد توازن در برابر چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «واشنگتن بار دیگر در حال روی آوردن به «چماق‌ها» در جعبه‌ابزار دیپلماسی اقتصادی است؛ از تشدید جنگ تعرفه‌ای با کانادا گرفته تا اعمال تحریم‌های اقتصادی ثانویه علیه کشورهایی که با ایران تجارت می‌کنند.»

بازتعریف امنیت اروپا و فرسایش چتر ناتو در سایه جنگ اوکراین

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: جنگ اوکراین با فرسودن توان نظامی آمریکا از یک سو و تقویت ظرفیت دفاعی اروپا از سوی دیگر، موازنه قدرت در قاره اروپا را تغییر داده و آینده ناتو را با ابهام مواجه کرده و به سمت ناتوی اروپایی سوق می دهد.

خشکسالی دانوب؛ تهدیدی برای تامین برق اروپای مرکزی

شورای راهبردی آنلاین- رصد:  «خشکسالی بی‌سابقه حوضه دانوب در تابستان ۲۰۲۶، نه یک ناهنجاری فصلی، بلکه نقطه عطفی در امنیت انرژی اروپای مرکزی و شرقی است. هم‌زمانی کاهش تولید نیروگاه‌های هسته‌ای مجارستان و رومانی با افت شدید برق‌آبی صربستان و اتریش، فرضیه جبران‌ کسری برق از طریق همسایگان را باطل کرده و نشان می‌دهد که وابستگی منطقه به یک نظام رودخانه‌ایِ آسیب‌پذیر، نیازمند بازطراحی بنیادین در تأمین مالی، مکان‌یابی و هماهنگی زیرساخت‌های انرژی است.»

انتخاب های حیاتی در هند و اقیانوسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «از آنجا که آسیا همسایه‌ی جدانشدنی چین است، مسلما منطقه‌ای است که تغییرات عمده در سیاست خارجی آمریکا و سیاست متحدانش در رابطه با آن می‌تواند بیشترین پیامد را برای آینده‌ی نظم بین‌المللی به همراه داشته باشد. دولت چین این  باور را که باید قدرت بزرگ مسلط در آسیا باشد، جانداخته، در حالی که آمریکا معتقد است آسیا باید آزاد و باز (به عبارت دیگر: بدون سلطه‌ی چین) باقی بماند.»

انحلال قسد و چالش‌های بی‌پایان ترکیه در سوریه

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: انحلال قسد، اگرچه دستاوردی برای امنیت ترکیه محسوب می‌شود، اما چالش‌های ناشی از تجاوز و توسعه‌طلبی رژیم صهیونیستی، پناه‌جویان و شکنندگی سوریه همچنان پابرجا هستند.

سبزگرایی اقتصاد چین و تضعیف اهرم فشار اوپک

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هنگامی که وزیران هفت کشور کلیدی عضو اوپک پلاس در دوم اوت ۲۰۲۶ اعلام کردند که تولید نفت برای ماه سپتامبر ۱۸۸ هزار بشکه در روز افزایش خواهد یافت، بازارهای مالی از لندن تا نیویورک بار دیگر به روال همیشگی بازگشتند. تحلیلگران میزان افزایش تولید، پایبندی اعضا به «بیانیه همکاری» و تاثیر این تصمیم بر قیمت‌های کوتاه‌مدت نفت را بررسی و ارزیابی کردند که آیا این تعدیل می‌تواند قیمت‌های آتی کوتاه‌مدت را تثبیت کند یا خیر؟ این رویکرد، بازار جهانی نفت را همچون ترازنامه‌ای حساس در نظر می‌گیرد که در آن شیرهای عرضه، سلامت اقتصادی کشورهای صنعتی را تعیین می‌کنند.»

Loading

پیامدهای منطقه‌ای بهبود روابط ایران – عربستان

شورای راهبردی آنلاین – رصد: بزرگنمایی اختلافات سیاسی و تفاوت‌های مذهبی میان ایران و عربستان سعودی بیش از آنکه برای نشان‌ دادن تضاد منافع این قدرت‌های منطقه‌ای باشد، اغراق‌آمیز بوده است. اظهارات تند مقامات دو کشور نیز باعث می‌شود تا عربستان و ایران به‌عنوان «دشمنان متخاصم» و «رقبای ژئوپلیتیک» در نظر گرفته شوند. بااین‌حال، مثال عراق نشان داده است که وقتی صحبت از منافع متقابل ژئوپلیتیک و اقتصادی بین دولت‌ها باشد، می‌توان اختلافات را کنار گذاشت. امروز هیچ دو کشوری در خاورمیانه را نمی‌توان یافت که پیوندهای سیاسی، اجتماعی و اقتصادی آن‌ها قوی‌تری از ایران و عراق باشد. اگرچه شیعه‌مذهب بودن اکثریت مردم دو کشور یکی از عوامل مهم در این نزدیکی است اما دلیل اصلی آن تمایل دو کشور برای پایان دادن به حضور نظامی آمریکا در عراق است.

وب‌سایت شورای آتلانتیک آمریکا در یادداشتی نوشت: استدلال مشابهی نیز درباره عربستان و ایران وجود دارد. بسیاری از تحلیل‌گران ادعا می‌کنند «جنگ سرد» بین دو کشور ناشی از اختلافات مذهبی است. آن‌ها معتقدند عربستان و ایران برای رهبری جهان اسلام با یکدیگر رقابت می‌کنند؛ اما این ادعا این مبالغه‌ای بیش نیست، زیرا هر یک از این کشورها اصولاً از جوامع سنی و شیعی خود حمایت می‌کنند. علاوه بر این، به‌رغم وجود اختلافات میان وهابیت و تشیع، اختلافات مذهبی دو کشور در مقایسه با اختلافات سیاسی و اقتصادی و رقابت آن‌ها برای افزایش نفوذ منطقه‌ای، دارای اهمیت کمتری است. سردی روابط ریاض و تهران به دلیل ترجیحات مذهبی به‌اندازه تلاش دو کشور برای استقلال ملی، برتری و نفوذ در منطقه نبوده است.

برخلاف کلیشه‌های رایج، ریاض و تهران دارای منافع مشترک زیادی هستند. هر دو کشور، با توجه به اهمیت بازار نفت برای اقتصادشان به دنبال ثبات قیمت نفت هستند. حدود 79.4 درصد ذخایر نفت جهان در کشورهای عضو اوپک قرار دارد و خاورمیانه با دارا بودن 65.4 درصد دارای بیشترین سهم است. عربستان سعودی و ایران 35.5 درصد از ذخایر اوپک را در اختیاردارند. این دو کشور از زمان تشکیل اوپک در سال 1960 چندین بار برای تنظیم میزان عرضه و تعیین قیمت نفت خام همکاری کرده‌اند. کنترل قیمت‌ها تضمین‌کننده درآمد ثابت نفت برای همه کشورهای تولیدکننده نفت است و پیش‌بینی‌پذیری را برای برنامه‌ریزان اقتصادی در ایران و عربستان فراهم می‌کند.

ریاض و تهران برای افزایش نفوذ منطقه‌ای در حال رقابت با یکدیگر هستند، این رقابت پس از حمله سال 2003 ایالات‌متحده به عراق که باعث برکناری دولت صدام حسین شد شروع شده است. ریاض و تهران روابط خود را با گروه‌ها و کشورهای وفادار به خود تقویت کردند. مبارزه برای دستیابی به قدرت منطقه‌ای برای هر دو کشور بسیار پرهزینه بوده و باعث نوسانات گسترده‌ای در قیمت نفت شده است؛ بنابراین ایجاد منطقه‌ای باثبات بدون وجود تنش و درگیری نظامی دومین حوزه منافع مشترک بین ریاض و تهران است.

حوزه سوم منافع مشترک دو کشور، مسئله اسرائیل و فلسطین است. علی‌رغم گزارش‌ها مبنی بر همکاری اطلاعاتی عربستان سعودی و اسرائیل، ریاض و تهران هنوز مسئله فلسطین را مهم دانسته و نگران کنترل رژیم صهیونیستی بر اماکن مقدس مسلمانان و توسعه‌طلبی این رژیم در کرانه باختری و همچنین توانمندی‌های تسلیحات هسته‌ای اعلام‌نشده اسرائیل هستند. عربستان سعودی از امارات و بحرین در عادی‌سازی روابط با رژیم صهیونیستی پیروی نکرده است.

چهارمین حوزه منافع مشترک ریاض و تهران روابط نزدیک آن‌ها با اتحادیه اروپا است، چراکه روابط با اتحادیه مشکلات کمتری نسبت به روابط با آمریکا، روسیه و چین برای آن‌ها دارد. روابط عادی بین عربستان و ایران موجب ایجاد روابط نزدیک‌تر با اتحادیه اروپا برای هر دو کشور خواهد بود.

با توجه به اینکه ایالات‌متحده در حال خارج کردن نیروهای خود از منطقه است، اعتماد ریاض به ایالات‌متحده به‌عنوان یک متحد دفاعی در حال کاهش است.

ایران و عربستان سعودی پیش‌تر توانسته‌اند اختلافات خود را کنار بگذارند.

امنیت و رفاه خاورمیانه به دو کشور عربستان سعودی و ایران بستگی دارد. اگر ریاض و تهران بر منافع مشترک خود تمرکز کنند، کشورهای همسایه به‌سرعت از این الگو پیروی خواهند کرد. بهبود روابط عربستان سعودی و ایران به خاموش شدن شعله‌های آتش در منطقه و پیرامون آن کمک می‌کند. روابط بهتر میان ریاض و تهران نه‌تنها برای خاورمیانه بلکه برای شمال و شرق آفریقا منافعی به همراه خواهد داشت و به کشورهای مسلمان این امکان را می‌دهد که بر کاهش فقر و تعصبات مذهبی، تروریسم و ایجاد اصلاحات دموکراتیک تمرکز کنند.

دولت فعلی جو بایدن می‌تواند نقش مهم‌تری در ایجاد روابط صلح‌آمیز بین عربستان سعودی و ایران نسبت به تلاش‌های ناکارآمد ترامپ برای ایجاد یک ائتلاف منطقه‌ای علیه ایران داشته باشد.

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *