جدیدترین مطالب

تشدید تهدیدات علیه رهبری جهانی آمریکا

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «آمریکا به تازگی از سه آستانه خطرناک عبور کرد که هر کدام شاخصی برای ارزیابی جایگاه آمریکا در جهان می‌باشد: آیا واشنگتن می‌تواند منابع، اراده سیاسی و انسجام متحدانش را برای حفظ رهبری جهانی خود فراهم کند یا نه؟»

اجلاس شانگهای؛ فرصتی برای تقویت همکاری‌ها

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اجلاس سازمان همکاری شانگهای فرصتی تازه برای ایران ایجاد کرده است تا عضویت خود را از یک دستاورد سیاسی به همکاری‌های اقتصادی و ترانزیتی تبدیل کند.

چالش‌های گروه ۲۰ برای ایجاد توازن در برابر چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «واشنگتن بار دیگر در حال روی آوردن به «چماق‌ها» در جعبه‌ابزار دیپلماسی اقتصادی است؛ از تشدید جنگ تعرفه‌ای با کانادا گرفته تا اعمال تحریم‌های اقتصادی ثانویه علیه کشورهایی که با ایران تجارت می‌کنند.»

بازتعریف امنیت اروپا و فرسایش چتر ناتو در سایه جنگ اوکراین

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: جنگ اوکراین با فرسودن توان نظامی آمریکا از یک سو و تقویت ظرفیت دفاعی اروپا از سوی دیگر، موازنه قدرت در قاره اروپا را تغییر داده و آینده ناتو را با ابهام مواجه کرده و به سمت ناتوی اروپایی سوق می دهد.

Loading

أحدث المقالات

تشدید تهدیدات علیه رهبری جهانی آمریکا

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «آمریکا به تازگی از سه آستانه خطرناک عبور کرد که هر کدام شاخصی برای ارزیابی جایگاه آمریکا در جهان می‌باشد: آیا واشنگتن می‌تواند منابع، اراده سیاسی و انسجام متحدانش را برای حفظ رهبری جهانی خود فراهم کند یا نه؟»

اجلاس شانگهای؛ فرصتی برای تقویت همکاری‌ها

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اجلاس سازمان همکاری شانگهای فرصتی تازه برای ایران ایجاد کرده است تا عضویت خود را از یک دستاورد سیاسی به همکاری‌های اقتصادی و ترانزیتی تبدیل کند.

چالش‌های گروه ۲۰ برای ایجاد توازن در برابر چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «واشنگتن بار دیگر در حال روی آوردن به «چماق‌ها» در جعبه‌ابزار دیپلماسی اقتصادی است؛ از تشدید جنگ تعرفه‌ای با کانادا گرفته تا اعمال تحریم‌های اقتصادی ثانویه علیه کشورهایی که با ایران تجارت می‌کنند.»

بازتعریف امنیت اروپا و فرسایش چتر ناتو در سایه جنگ اوکراین

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: جنگ اوکراین با فرسودن توان نظامی آمریکا از یک سو و تقویت ظرفیت دفاعی اروپا از سوی دیگر، موازنه قدرت در قاره اروپا را تغییر داده و آینده ناتو را با ابهام مواجه کرده و به سمت ناتوی اروپایی سوق می دهد.

Loading

تغییرات ژئوپلیتیک در حال ظهور در شاخ آفریقا

شورای راهبردی آنلاین-رصد: منطقه شاخ آفریقا اخیرا در پی امضای دو توافقنامه، شاهد شکل گیری طوفانی دیپلماتیک بوده است که باعث شد دو مساله منطقه‌ای اهمیت بیشتری پیدا کند: تمایل دیرینه اتیوپی برای دسترسی به دریا و وضعیت نامشخص سومالی لند. پرداختن همزمان به این مسائل به دلیل تنش‌های منطقه‌ای و ژئوپلیتیک نظیر درگیری اتیوپی-تیگری، جنگ داخلی سودان و ادامه تنش‌ها بر سر ساخت سد بزرگ رنسانس توسط اتیوپی بر روی رود نیل کاری دشوار است.

آبهیشک میشرا عضو موسسه مطالعات و تحلیل دفاعی مانوهار در گزارشی که در وب سایت این موسسه هندی منتشر شد، نوشت: شاخ آفریقا در حال تجربه موجی از تغییرات ژئوپلیتیک است. در تاریخ اول ژانویه 2024، اتیوپی، پرجمعیت‌ترین کشور محصور در خشکی جهان، توافقی مقدماتی را با سومالی‌لند امضا کرد که دسترسی مستقیم به دریای سرخ را برایش فراهم می‌کند. انتظار می‌رود سومالی‌لند 20 کیلومتر از خط ساحلی خود را برای یک دوره 50 ساله به آدیس‌آبابا اجاره دهد. در عوض، اتیوپی می‌تواند اولین کشور جهان باشد که منطقه مستقل خودخوانده سومالی‌لند را به رسمیت می‌شناسد. این توافق تنش‌ها را در منطقه تشدید کرده و دولت فدرال سومالی و گروه الشباب آن را محکوم کرده‌اند.

در عین حال سومالی و ترکیه یک توافق جدید شراکت دفاعی و اقتصادی را امضا کرده‌اند که ابعاد دریایی قابل توجهی دارد. سومالی در یک موقعیت راهبردی مهم در اقیانوس هند واقع شده است و در مسیرهای حیاتی کشتیرانی قرار دارد. بنابراین، ظرفیت و موسسات دریایی قوی‌تر برای سومالی بسیار اهمیت دارد. انتظار می رود بر اساس این توافق 10 ساله که در تاریخ 21 فوریه 2024 امضا شد، ترکیه آموزش، تبادل اطلاعات و ظرفیت‌سازی دریایی را در ازای دریافت 30 درصد از درآمد دریایی حاصل از فعالیت‌های انجام گرفته در منطقه انحصاری اقتصادی سومالی (EEZ)  به عهده بگیرد. وجود منطقه وسیع انحصاری اقتصادی سومالی همچنین به این معنی است که این کشور دارای یک حیات دریایی غنی است و ممکن است دارای ذخایری غنی از منابع هیدروکربن باشد. به همین دلیل ترکیه علاوه بر این توافق دفاعی، یک توافق همکاری نفت و گاز طبیعی را نیز در تاریخ 7 مارس 2024 با سومالی منعقد کرد.

شاخ آفریقا به دلیل ارزش ژئوپلیتیکی و ژئواستراتژیک خود برای قدرت‌های خارج از این قاره منطقه‌ای متمایز محسوب می‌شود. چالش‌ها و مشکلات ژئوپلیتیک شاخ آفریقا شامل اختلافات ارضی، رقابت برای منابع کمیاب، اختلافات قومی و قبیله‌ای، بی‌ثباتی سیاسی، نابرابری اقتصادی، فشارهای پناهندگان و مهاجرت، نفوذ خارجی، مسائل فرامرزی، و تغییرات اقلیمی و تخریب محیط زیستی است.

نویسنده سپس به مناقشه اتیوپی-تیگری، جنگ داخلی سودان، ساخت سد رنسانس توسط اتیوپی و مناقشات بر سر این مساله با مصر و سودان، و اختلالات در دریای سرخ توسط حوثی‌ها و دزدان دریایی پرداخت و در پایان این طور نتیجه گرفت: رویکردهای دولت محور برای حل و مدیریت مناقشات در شاخ آفریقا به دلیل جریانات متعدد خشونت و بی‌ثباتی که به فراتر از مرزها کشیده می‌شود، تضعیف می‌شود. منطقه همچنین شاهد اشاعه پایگاه‌های نظامی خارجی است که به منبع تنش برای کشورهای منطقه تبدیل شده است. کشورهای خاورمیانه نقش برجسته‌ای را در سیاست‌های اتخاذ شده در شاخ آفریقا ایفا می‌کنند. رقابت بر سر استفاده از رود نیل حل نشده باقی مانده است، در حالی که درگیری‌های مسلحانه قابل توجه در سودان، سودان جنوبی، سومالی و یمن همچنان ادامه دارد.

بازیگران خارجی مانند چین قبلاً ظرفیت و اشتهای شدیدشان برای حضور و نفوذ قوی‌تر خود در شاخ آفریقا را با انبوهی از سرمایه‌گذاری‌های اقتصادی و نظامی نشان داده‌اند. روسیه نیز، تا حدی کمتر، منافع خود را در این منطقه حفظ و اغلب به شکلی فرصت‌طلبانه تلاش کرده است تا بر احساسات ضدغربی در این منطقه سرمایه‌گذاری کند. بنابراین شاخ آفریقا به عنوان یک نقطه کانونی برای رقابت قدرت‌های بزرگ در حال ظهور است. مسائل مطرح شده بحران‌های درهم تنیده‌ای را که شاخ آفریقا با آن مواجه است به تصویر کشید.

0 Comments