جدیدترین مطالب

نگاهی به ابعاد و چشم‌انداز تنش در روابط ترکیه و رژیم صهیونیستی

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تشدید تنش‌های لفظی و راهبردی میان ترکیه و رژیم صهیونیستی اگرچه احتمال جنگ مستقیم را افزایش نداده؛ اما از شکل‌گیری نظمی تازه در رقابت‌های ژئوپلیتیکی غرب آسیا حکایت دارد.

وخامت اوضاع در تنگه هرمز و چشم‌انداز مبهم برای خروج آمریکا از آن

شورای راهبردی آنلاین-رصد: با گذشت چند ماه از آغاز جنگ آمریکا و ایران، و در حالی که آتش‌بسی که به سختی یک ماه دوام آورده بود، در حال فروپاشی است، دلیل چندانی ندارد که باور کنیم مسیر این درگیری به زودی تغییر خواهد کرد. بازارهای نفت و مصرف‌کنندگان باید برای بدترین سناریوهای ممکن آماده شوند و بپذیرند که اکنون «وضعیت عادی» خیالی متعلق به گذشته است.

موازنه در زنجیره گلوگاه‌ها؛ از بازدارندگی دریاپایه تا دیپلماسی متکثر

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر در جغرافیای سیاسی غرب آسیا، از افزایش تنش‌ها در خلیج فارس تا تحرکات موشکی و پهپادی در دریای سرخ و هشدار اخیر کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا درباره تهدید آزادی کشتیرانی، نشان‌دهنده یک تغییر الگوی کلیدی است؛ جنگ آمریکا و ایران از صورت یک تقابل منطقه‌ای و محلی خارج شده و دو گذرگاه حیاتی برای اقتصاد جهان یعنی تنگه هرمز و تنگه باب‌المندب را به یکدیگر پیوند داده است.

نقش هوش مصنوعی در لجستیک مشترک ارتش چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «متخصصان برنامه‌ریزی نظامی در چین، چندین دهه است که لجستیک را عامل تعیین‌کننده در هرگونه عملیات علیه تایوان و در سراسر منطقه وسیع ایندوپاسیفیک در نظر گرفته‌اند. حفظ عملیات گسترده در سراسر تنگه تایوان مستلزم جابه‌جایی و تأمین نیروها تحت فشار شدید خواهد بود که این امر لجستیک را هم به یک آسیب‌پذیری حیاتی و هم به یک اولویت برای اصلاحات تبدیل می‌کند.»

نتیجه معکوس راهبرد آمریکا در مهار فناوری چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سه سال پیش، واشنگتن بر این باور بود که با محدود کردن دسترسی چین به نیمه‌هادی‌های پیشرفته، می‌تواند برتری فناوری آمریکا را حفظ کند. اما این شرط‌بندی آن‌گونه که طراحانش انتظار داشتند پیش نرفته است. صنعت تجهیزات ساخت نیمه‌هادی چین به سطحی از بلوغ رسیده که چند سال پیش، تصور آن نیز دشوار بود.»

چگونگی تلاش خاورمیانه برای ایجاد فضای مانور در حوزه هوش مصنوعی

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیشرفت فوتبال مراکش نمونه‌ای از تحولی است که سال‌ها دور از توجه رسانه‌ها شکل گرفت. صعود این کشور به نیمه‌نهایی جام جهانی ۲۰۲۲ و تساوی برابر برزیل در جام جهانی ۲۰۲۶، نتیجه سرمایه‌گذاری بلندمدت در زیرساخت‌ها، آموزش و توسعه نهادی بود، نه یک اتفاق یا شگفتی. همین الگو در حوزه هوش مصنوعی نیز در حال تکرار است و خاورمیانه در مرکز این تحول قرار دارد.»

هفت درس تهاجم نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هفت درس از تهاجم نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران نشان می‌دهد که قدرت‌های بزرگ ممکن است عقب‌نشینی کنند، دیپلماسی همچنان کارساز و بازدارندگی هسته‌ای در حال تحول بوده، اما خروج از بحران همچنان دشوارتر از ورود به آن است.»

Loading

أحدث المقالات

نگاهی به ابعاد و چشم‌انداز تنش در روابط ترکیه و رژیم صهیونیستی

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تشدید تنش‌های لفظی و راهبردی میان ترکیه و رژیم صهیونیستی اگرچه احتمال جنگ مستقیم را افزایش نداده؛ اما از شکل‌گیری نظمی تازه در رقابت‌های ژئوپلیتیکی غرب آسیا حکایت دارد.

وخامت اوضاع در تنگه هرمز و چشم‌انداز مبهم برای خروج آمریکا از آن

شورای راهبردی آنلاین-رصد: با گذشت چند ماه از آغاز جنگ آمریکا و ایران، و در حالی که آتش‌بسی که به سختی یک ماه دوام آورده بود، در حال فروپاشی است، دلیل چندانی ندارد که باور کنیم مسیر این درگیری به زودی تغییر خواهد کرد. بازارهای نفت و مصرف‌کنندگان باید برای بدترین سناریوهای ممکن آماده شوند و بپذیرند که اکنون «وضعیت عادی» خیالی متعلق به گذشته است.

موازنه در زنجیره گلوگاه‌ها؛ از بازدارندگی دریاپایه تا دیپلماسی متکثر

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر در جغرافیای سیاسی غرب آسیا، از افزایش تنش‌ها در خلیج فارس تا تحرکات موشکی و پهپادی در دریای سرخ و هشدار اخیر کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا درباره تهدید آزادی کشتیرانی، نشان‌دهنده یک تغییر الگوی کلیدی است؛ جنگ آمریکا و ایران از صورت یک تقابل منطقه‌ای و محلی خارج شده و دو گذرگاه حیاتی برای اقتصاد جهان یعنی تنگه هرمز و تنگه باب‌المندب را به یکدیگر پیوند داده است.

نقش هوش مصنوعی در لجستیک مشترک ارتش چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «متخصصان برنامه‌ریزی نظامی در چین، چندین دهه است که لجستیک را عامل تعیین‌کننده در هرگونه عملیات علیه تایوان و در سراسر منطقه وسیع ایندوپاسیفیک در نظر گرفته‌اند. حفظ عملیات گسترده در سراسر تنگه تایوان مستلزم جابه‌جایی و تأمین نیروها تحت فشار شدید خواهد بود که این امر لجستیک را هم به یک آسیب‌پذیری حیاتی و هم به یک اولویت برای اصلاحات تبدیل می‌کند.»

نتیجه معکوس راهبرد آمریکا در مهار فناوری چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سه سال پیش، واشنگتن بر این باور بود که با محدود کردن دسترسی چین به نیمه‌هادی‌های پیشرفته، می‌تواند برتری فناوری آمریکا را حفظ کند. اما این شرط‌بندی آن‌گونه که طراحانش انتظار داشتند پیش نرفته است. صنعت تجهیزات ساخت نیمه‌هادی چین به سطحی از بلوغ رسیده که چند سال پیش، تصور آن نیز دشوار بود.»

چگونگی تلاش خاورمیانه برای ایجاد فضای مانور در حوزه هوش مصنوعی

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیشرفت فوتبال مراکش نمونه‌ای از تحولی است که سال‌ها دور از توجه رسانه‌ها شکل گرفت. صعود این کشور به نیمه‌نهایی جام جهانی ۲۰۲۲ و تساوی برابر برزیل در جام جهانی ۲۰۲۶، نتیجه سرمایه‌گذاری بلندمدت در زیرساخت‌ها، آموزش و توسعه نهادی بود، نه یک اتفاق یا شگفتی. همین الگو در حوزه هوش مصنوعی نیز در حال تکرار است و خاورمیانه در مرکز این تحول قرار دارد.»

هفت درس تهاجم نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هفت درس از تهاجم نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران نشان می‌دهد که قدرت‌های بزرگ ممکن است عقب‌نشینی کنند، دیپلماسی همچنان کارساز و بازدارندگی هسته‌ای در حال تحول بوده، اما خروج از بحران همچنان دشوارتر از ورود به آن است.»

Loading

تغییرات ژئوپلیتیک در حال ظهور در شاخ آفریقا

شورای راهبردی آنلاین-رصد: منطقه شاخ آفریقا اخیرا در پی امضای دو توافقنامه، شاهد شکل گیری طوفانی دیپلماتیک بوده است که باعث شد دو مساله منطقه‌ای اهمیت بیشتری پیدا کند: تمایل دیرینه اتیوپی برای دسترسی به دریا و وضعیت نامشخص سومالی لند. پرداختن همزمان به این مسائل به دلیل تنش‌های منطقه‌ای و ژئوپلیتیک نظیر درگیری اتیوپی-تیگری، جنگ داخلی سودان و ادامه تنش‌ها بر سر ساخت سد بزرگ رنسانس توسط اتیوپی بر روی رود نیل کاری دشوار است.

آبهیشک میشرا عضو موسسه مطالعات و تحلیل دفاعی مانوهار در گزارشی که در وب سایت این موسسه هندی منتشر شد، نوشت: شاخ آفریقا در حال تجربه موجی از تغییرات ژئوپلیتیک است. در تاریخ اول ژانویه 2024، اتیوپی، پرجمعیت‌ترین کشور محصور در خشکی جهان، توافقی مقدماتی را با سومالی‌لند امضا کرد که دسترسی مستقیم به دریای سرخ را برایش فراهم می‌کند. انتظار می‌رود سومالی‌لند 20 کیلومتر از خط ساحلی خود را برای یک دوره 50 ساله به آدیس‌آبابا اجاره دهد. در عوض، اتیوپی می‌تواند اولین کشور جهان باشد که منطقه مستقل خودخوانده سومالی‌لند را به رسمیت می‌شناسد. این توافق تنش‌ها را در منطقه تشدید کرده و دولت فدرال سومالی و گروه الشباب آن را محکوم کرده‌اند.

در عین حال سومالی و ترکیه یک توافق جدید شراکت دفاعی و اقتصادی را امضا کرده‌اند که ابعاد دریایی قابل توجهی دارد. سومالی در یک موقعیت راهبردی مهم در اقیانوس هند واقع شده است و در مسیرهای حیاتی کشتیرانی قرار دارد. بنابراین، ظرفیت و موسسات دریایی قوی‌تر برای سومالی بسیار اهمیت دارد. انتظار می رود بر اساس این توافق 10 ساله که در تاریخ 21 فوریه 2024 امضا شد، ترکیه آموزش، تبادل اطلاعات و ظرفیت‌سازی دریایی را در ازای دریافت 30 درصد از درآمد دریایی حاصل از فعالیت‌های انجام گرفته در منطقه انحصاری اقتصادی سومالی (EEZ)  به عهده بگیرد. وجود منطقه وسیع انحصاری اقتصادی سومالی همچنین به این معنی است که این کشور دارای یک حیات دریایی غنی است و ممکن است دارای ذخایری غنی از منابع هیدروکربن باشد. به همین دلیل ترکیه علاوه بر این توافق دفاعی، یک توافق همکاری نفت و گاز طبیعی را نیز در تاریخ 7 مارس 2024 با سومالی منعقد کرد.

شاخ آفریقا به دلیل ارزش ژئوپلیتیکی و ژئواستراتژیک خود برای قدرت‌های خارج از این قاره منطقه‌ای متمایز محسوب می‌شود. چالش‌ها و مشکلات ژئوپلیتیک شاخ آفریقا شامل اختلافات ارضی، رقابت برای منابع کمیاب، اختلافات قومی و قبیله‌ای، بی‌ثباتی سیاسی، نابرابری اقتصادی، فشارهای پناهندگان و مهاجرت، نفوذ خارجی، مسائل فرامرزی، و تغییرات اقلیمی و تخریب محیط زیستی است.

نویسنده سپس به مناقشه اتیوپی-تیگری، جنگ داخلی سودان، ساخت سد رنسانس توسط اتیوپی و مناقشات بر سر این مساله با مصر و سودان، و اختلالات در دریای سرخ توسط حوثی‌ها و دزدان دریایی پرداخت و در پایان این طور نتیجه گرفت: رویکردهای دولت محور برای حل و مدیریت مناقشات در شاخ آفریقا به دلیل جریانات متعدد خشونت و بی‌ثباتی که به فراتر از مرزها کشیده می‌شود، تضعیف می‌شود. منطقه همچنین شاهد اشاعه پایگاه‌های نظامی خارجی است که به منبع تنش برای کشورهای منطقه تبدیل شده است. کشورهای خاورمیانه نقش برجسته‌ای را در سیاست‌های اتخاذ شده در شاخ آفریقا ایفا می‌کنند. رقابت بر سر استفاده از رود نیل حل نشده باقی مانده است، در حالی که درگیری‌های مسلحانه قابل توجه در سودان، سودان جنوبی، سومالی و یمن همچنان ادامه دارد.

بازیگران خارجی مانند چین قبلاً ظرفیت و اشتهای شدیدشان برای حضور و نفوذ قوی‌تر خود در شاخ آفریقا را با انبوهی از سرمایه‌گذاری‌های اقتصادی و نظامی نشان داده‌اند. روسیه نیز، تا حدی کمتر، منافع خود را در این منطقه حفظ و اغلب به شکلی فرصت‌طلبانه تلاش کرده است تا بر احساسات ضدغربی در این منطقه سرمایه‌گذاری کند. بنابراین شاخ آفریقا به عنوان یک نقطه کانونی برای رقابت قدرت‌های بزرگ در حال ظهور است. مسائل مطرح شده بحران‌های درهم تنیده‌ای را که شاخ آفریقا با آن مواجه است به تصویر کشید.

0 Comments