شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
بروس کلینگنر، پژوهشگر ارشد بنیاد هریتیج -آمریکا– در تحلیلی که در وب سایت این موسسه منتشر شد، نوشت: کره جنوبی در واکنش به دیدار پوتین و کیم جونگ اون، رهبر کره شمالی، ممکن است ارسال مستقیم کمک نظامی مهلک به اوکراین را آغاز کند. این امر باعث شد پوتین هشدار دهد که چنین کاری یک «اشتباه بسیار بزرگ» از سوی کره جنوبی خواهد بود و بر تصمیمات مسکو در مورد اینکه چه نوع فناوری نظامی در اختیار کره شمالی قرار دهد، تاثیر خواهد داشت.
همه این اتفاقات در حالی رخ میدهد که تنش در شبه جزیره کره تشدید شده است. پیونگ یانگ بالنهایی مملو از زباله و فضولات به کره جنوبی فرستاده و توافق نظامی دو کره برای کاهش احتمال درگیریهای نظامی سهوی شکست خورده است.
پوتین و کیم جونگ اون اعلام کردند که یک توافق جامع مشارکت را امضا کرده اند که امکان «کمک متقابل در صورت تجاوز به یکی از طرف های این سند» را برای آنها فراهم میکند. اگرچه ممکن است تصاویری از کمک نیروهای روسی یا کره شمالی برای نجات دیگری در میدان نبرد به ذهن متبادر شود اما واقعیت احتمالاً طور دیگری است.
این پیمان تصریح میکند که اگر هر یک از طرفین به دلیل تهاجم مسلحانه خارجی در وضعیت جنگی قرار گیرد، طرف دیگر فوراً «با تمام ابزارهای موجود کمک نظامی و سایر موارد را ارائه خواهد کرد». با این حال، این توافق از تضمین مداخله خودکار برخوردار نیست و پوتین با «دفاعی» خواندن توافق، آن را کم اهمیت جلوه داد.
اینکه هر یک از این کشورها واقعاً تا چه حد مایل به کمک به دیگری است مشخص نیست. همچنین هیچ یک از رهبران شرایطی را که این توافق جدید تحت آن به اجرا در میآید یا اینکه این کمکها در قالب نیروهای نظامی، تدارکات لجستیک یا کمکهای دیپلماتیک یا اقتصادی خواهد بود، مشخص نکردند.
کره شمالی برای افزایش نیرو در اوکراین سربازی اعزام نخواهد کرد. اینکه آیا روسیه سربازانی را برای کمک به کره شمالی در جریان درگیری در این شبه جزیره اعزام خواهد کرد، موضوعی بحث برانگیز است.
یکی از خطرات این است که امکان دارد کیم به خاطر قدرت نظامی رو به رشد خود و برخورداری از حمایت مفروض روسیه جسورتر شده باشد و حتی به اقدامات تحریکآمیز خطرناکتر دست بزند. با این حال، اگر کیم جنگی بزرگ را آغاز کند، ممکن است روسیه به کره شمالی خاطر نشان کند که تضمین دفاعی این کشور در این خصوص اعمال نمیشود.
تهدید به مراتب بزرگتر و فوریتر چیزی است که ممکن است پشت درهای بسته در قالب معاملات نظامی جدید در زمینه تسلیحات و فناوری نظامی در هر دو جهت بین مسکو و پیونگ یانگ رخ داده باشد. روابط روسیه و کره شمالی در حال حاضر بیشتر شبیه یک مشارکت راهبردی بلندمدت به نظر میرسد تا یک شراکت کوتاه مدت که در نشست سال گذشته به نظر میرسید.
کره شمالی محمولههای انبوهی شامل چهار میلیون گلوله توپ و دهها موشک بالستیک کوتاه برد را ارسال کرده است. با این حال، پوتین فاش نکرده است که در ازای سخاوت نظامی کره شمالی ممکن است چه نوع حمایت نظامی ارائه دهد. پوتین در هر دو نشست با کیم، از جمله زمانی که رهبر کره شمالی در سپتامبر گذشته به روسیه سفر کرد، از همکاری احتمالی نظامی-فنی بدون ارائه هر گونه جزئیاتی صحبت کرد.
گمانه زنیهای کارشناسان در این باره از ارائه فناوری تسلیحات متعارف روسیه تا کلاهک هستهای، کلاهک بازگشتی و طرحهای موشک بالستیک قارهپیما را شامل میشود. با این حال، تشخیص روند ارسال فناوری نظامی روسیه به پیونگ یانگ کاری دشوار خواهد بود. هرگونه موفقیت آتی در تسلیحات متعارف، موشکی یا هستهای کره شمالی ممکن است به کمکهای روسیه نسبت داده شود یا به اشتباه به کمک روسیه نسبت داده شود.
سفر پوتین برای دیدار کیم نشانگر روسیهای تنزل یافته است که برای افزایش تعامل اقتصادی به منظور جبران تحریمهای بینالمللی به چین و برای تامین مهمات نظامی اساسی به کره شمالی متکی است. به این ترتیب، ممکن است کیم بتواند چانهزنی سختتری را برای دستیابی به فهرست آرزوهای خود در رابطه با فناوری پیشرفتهتر تسلیحات روسی انجام دهد.
دیپلماسی در رابطه با کره شمالی متوقف شده است و روسیه و چین حتی بیش از گذشته در شورای امنیت سازمان ملل مانع تراشی کردهاند؛ به ویژه در راستای رد تلاشهای بینالمللی برای محدود کردن برنامههای هستهای و موشکی کره شمالی. این امر باعث میشود اجرای تحریمهای قویتر همراه با سایر فشارهای اقتصادی و دیپلماتیک، و تقویت بازدارندگی و توان دفاعی به عنوان بهترین اقدام در نظر گرفته شود.
دولت بایدن قوانین آمریکا و تحریمهای بینالمللی را به کندی اجرا میکند اما برای هدف گرفتن نهادهای چینی و روسی که قطعنامه های سازمان ملل را زیر پا می گذارند، اقدام کافی انجام نمیدهد.
اگرچه همکاری نظامی سه جانبه آمریکا، ژاپن و کره جنوبی رونق گرفته است، اما برای مشارکت و همکاری بیشتر متحدان و شرکای ایندوپاسفیک و اروپایی به منظور پاسخ به تهدیدات نظامی رو به رشد چین، کره شمالی و روسیه به اقدامات بیشتری نیاز است.
یک واکنش مؤثر مستلزم هماهنگی دیپلماتیک ماهرانه، تقویت همکاری نظامی و یک تفکر راهبردی در مورد چگونگی تقویت نیروهای آمریکایی است که در حال حاضر با کمبود کارکنان، تجهیزات، و مهمات روبرو هستند.
0 Comments