جدیدترین مطالب

واقعیت های پیمان سه‌جانبه مکه

شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: امضای توافق مکه میان عربستان سعودی، پاکستان و ترکیه، پرسش‌هایی درباره آینده ساختار امنیتی منطقه و جایگاه این کشورها در معادلات غرب آسیا ایجاد کرده است. آیا این توافق می‌تواند به یک سازوکار واقعی دفاع جمعی تبدیل شود یا بیش از آنکه ظرفیت نظامی جدیدی ایجاد کنند، کارکرد سیاسی و بازدارنده دارد؟

شکل‌گیری نظم جدید در روابط بین قدرت‌ها

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: جنگ روسیه و اوکراین و جنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، با اهداف و بازیگران متفاوتی شکل‌گرفته‌اند، اما تحولات میدانی و سیاسی نشان می‌دهد که به طور کامل از یکدیگر جدا نیستند.

پیامدهای راهبردی کاهش ذخایر تسلیحاتی آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تداوم جنگ آمریکا علیه ایران، علاوه بر افزایش هزینه‌های عملیاتی، ظرفیت واقعی زرادخانه آمریکا برای ایفای هم‌زمان تعهدات امنیتی در چند جبهه را زیر سؤال برده است؛ موضوعی که بر بازدارندگی، توان تولید دفاعی و اولویت‌بندی منابع واشنگتن اثر می‌گذارد.

ناکارآمدی رزمایش منطقه‌ای شرق آسیا به رهبری آمریکا در برابر چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، به مانیل برای گفت‌وگوهای دیپلماتیک منطقه‌ای که در اواسط ژوئیه انجام گرفت، به‌عنوان نشانه‌ای مستقیم از تعهد آمریکا به امنیت اقیانوس آرام معرفی شد. اما پیش از پایان همان هفته، یک افسر گارد ساحلی چین در جریان یک رویارویی در منطقه «سکند توماس شول»، یک ملوان فیلیپینی را مجروح کرد و به یک قایق نیروی دریایی فیلیپین آسیب رساند. این ماجرا در حالی رخ داد که نشست‌های دیپلماتیک سطح بالا در پایتخت در جریان بود.»

اهمیت شکل دهی متناسب سیاست خارجی ایران در پرتو تحولات امنیتی منطقه

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات امنیتی دو سال اخیر، اهمیت شکل دهی متناسب سیاست خارجی ایران را با محوریت پیوند بازدارندگی، دیپلماسی همسایگی، ژئو اکونومی و تنوع‌بخشی به روابط خارجی بیش از هر زمان دیگری آشکار ساخته است.

تحلیلی بر پیمان دفاعی مکه

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روز جمعه ۱۶ مرداد، رؤسای سه کشور عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان متنی را تحت عنوان «توافق‌نامه دفاع مشترک مکه» امضا کردند.

تقویت حضور آفریقا در بریکس، فرصت‌های جدید برای همکاری اقتصادی و سیاسی

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش بریکس در سال ۲۰۲۴ با عضویت دو کشور آفریقایی اتیوپی و مصر و الحاق نیجریه و اوگاندا به عنوان کشورهای شریک در سال ۲۰۲۵، بحث‌هایی را درباره شکل‌گیری یک محور آفریقایی در درون این بلوک برانگیخته است.»

هرمز پس از جنگ؛ گذار از نظم دریایی لیبرال به ژئوپلیتیک چندقطبی انرژی

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرت‌های نوظهور و نقش‌آفرین است.

Loading

أحدث المقالات

واقعیت های پیمان سه‌جانبه مکه

شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: امضای توافق مکه میان عربستان سعودی، پاکستان و ترکیه، پرسش‌هایی درباره آینده ساختار امنیتی منطقه و جایگاه این کشورها در معادلات غرب آسیا ایجاد کرده است. آیا این توافق می‌تواند به یک سازوکار واقعی دفاع جمعی تبدیل شود یا بیش از آنکه ظرفیت نظامی جدیدی ایجاد کنند، کارکرد سیاسی و بازدارنده دارد؟

شکل‌گیری نظم جدید در روابط بین قدرت‌ها

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: جنگ روسیه و اوکراین و جنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، با اهداف و بازیگران متفاوتی شکل‌گرفته‌اند، اما تحولات میدانی و سیاسی نشان می‌دهد که به طور کامل از یکدیگر جدا نیستند.

پیامدهای راهبردی کاهش ذخایر تسلیحاتی آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تداوم جنگ آمریکا علیه ایران، علاوه بر افزایش هزینه‌های عملیاتی، ظرفیت واقعی زرادخانه آمریکا برای ایفای هم‌زمان تعهدات امنیتی در چند جبهه را زیر سؤال برده است؛ موضوعی که بر بازدارندگی، توان تولید دفاعی و اولویت‌بندی منابع واشنگتن اثر می‌گذارد.

ناکارآمدی رزمایش منطقه‌ای شرق آسیا به رهبری آمریکا در برابر چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، به مانیل برای گفت‌وگوهای دیپلماتیک منطقه‌ای که در اواسط ژوئیه انجام گرفت، به‌عنوان نشانه‌ای مستقیم از تعهد آمریکا به امنیت اقیانوس آرام معرفی شد. اما پیش از پایان همان هفته، یک افسر گارد ساحلی چین در جریان یک رویارویی در منطقه «سکند توماس شول»، یک ملوان فیلیپینی را مجروح کرد و به یک قایق نیروی دریایی فیلیپین آسیب رساند. این ماجرا در حالی رخ داد که نشست‌های دیپلماتیک سطح بالا در پایتخت در جریان بود.»

اهمیت شکل دهی متناسب سیاست خارجی ایران در پرتو تحولات امنیتی منطقه

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات امنیتی دو سال اخیر، اهمیت شکل دهی متناسب سیاست خارجی ایران را با محوریت پیوند بازدارندگی، دیپلماسی همسایگی، ژئو اکونومی و تنوع‌بخشی به روابط خارجی بیش از هر زمان دیگری آشکار ساخته است.

پیامدهای تفاهم ایران و عمان برای امنیت خلیج‌فارس و تنگه هرمز

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اخبار اعلام شده درباره تفاهم ایران و عمان درباره مدیریت تردد دریایی در تنگه هرمز، بار دیگر ظرفیت سازوکارهای منطقه‌ای برای کاهش تنش و مدیریت امنیت خلیج‌فارس را به نمایش گذاشته است، هرچند که هنوز این توافق نهایی و اجرایی نشده است.

تحلیلی بر پیمان دفاعی مکه

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روز جمعه ۱۶ مرداد، رؤسای سه کشور عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان متنی را تحت عنوان «توافق‌نامه دفاع مشترک مکه» امضا کردند.

تقویت حضور آفریقا در بریکس، فرصت‌های جدید برای همکاری اقتصادی و سیاسی

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش بریکس در سال ۲۰۲۴ با عضویت دو کشور آفریقایی اتیوپی و مصر و الحاق نیجریه و اوگاندا به عنوان کشورهای شریک در سال ۲۰۲۵، بحث‌هایی را درباره شکل‌گیری یک محور آفریقایی در درون این بلوک برانگیخته است.»

Loading

چشم‌انداز اجلاس چهار جانبه مصر، ترکیه، یونان و قبرس

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: «عبدالفتاح السیسی»، رئیس‌جمهوری مصر در سفر اخیر «میچوتاکیس» نخست‌وزیر یونان به مصر اعلام کرد که این کشور در نظر دارد به‌زودی نشست چهارجانبه‌ای در قاهره میان سران مصر، یونان، ترکیه و قبرس برای بررسی تنش‌ها در شرق مدیترانه و نزدیک کردن دیدگاه‌ها درخصوص ترسیم مرزهای دریایی و امکان پیوستن ترکیه به انجمن گاز شرق مدیترانه را برگزار کند. محمود فاضلی - تحلیگر امور بین‌الملل

در دیدار ریاست جمهور مصر و نخست‌وزیر یونان درباره مسایل مهم و مشترک منطقه در راستای موضعگیری‌های دو کشور در شرق مدیترانه، بحران لیبی، همایش گاز شرق مدیترانه، وضعیت منطقه شمال افریقا، خاورمیانه و فرامنطقه ساحل تبادل نظر شده است.

السیسی به نخست‌وزیر یونان گفته است که مصر به شراکت با یونان و قبرس اهتمام دارد و احیای روابط با ترکیه، آسیبی به یونان و قبرس نمی‌زند و مصر به‌دنبال نقش‌آفرینی برای پایان درگیری میان آتن و آنکارا و ایفای نقشی میانه برای پایان دادن به درگیری‌ها میان آتن و آنکارا و آرام کردن اوضاع در منطقه شرق مدیترانه است.

پیش‌بینی می‌شود  اقدامات مربوط به تنظیم دوباره روابط در منطقه شرق دریای مدیترانه در راستای پایان دادن به درگیری‌ها در این منطقه و رسیدن به توافق‌هایی برای بهره برداری هرچه بیشتر از منابع این منطقه مورد توجه چهار کشور باشد.

نخست‌وزیر یونان اگرچه موافقت خود را با برگزاری اجلاس چهارجانبه اعلام کرد اما تضمین‌های بیشتری را درباره جدیت ترکیه برای ورود به مذاکرات و تغییر رویکرد فعلی ترکیه را خواستار شد. سفر نخست‌وزیر یونان در این مقطع زمانی با توجه به موضوعات مشترک متعدد میان مصر و یونان، در ابعاد سیاسی و اقتصادی، اهمیت بالایی دارد، از جمله این موضوعات دیدگاه کشورهای همسایه آنهاست به‌ویژه که یک ائتلاف یونانی- مصری- قبرسی وجود دارد که به منزله هسته اولیه همایش میدان‌های گازی شرق مدیترانه است که در حال حاضر مقر آن در قاهره قرار دارد، چراکه کشورهای عضو این همایش ۵۱ درصد منابع گاز جهان را در اختیار دارند و روابط دوجانبه مصر و یونان به‌دلیل ارتباطات متعدد آن‌ها با یکدیگر، از اهمیت بالایی برخوردار است.

از جمله موضوعاتی که برای یونان از اهمیت بالایی برخوردار است، مساله لیبی و گاز آن به‌ویژه پس از توافق تعیین مرزهای دریایی میان ترکیه و لیبی و نیز مهاجرت‌های غیرقانونی است که لیبی گذرگاهی برای یونان محسوب می‌شود و برقراری ثبات در این کشور برای یونان اهمیت دارد.

یونان، مصر و قبرس در سال گذشته در نشست مشترک خود در چارچوب اقدامات نیروهای مسلح مصر، قبرس و یونان بر حمایت از همکاری‌های امنیتی و دفاعی جهت مقابله با چالش‌ها و تهدیدها و حمایت از صلح و ثبات در منطقه شرق دریای مدیترانه تاکید کرده بودند. از سوی این سه کشور، اجرایی‌شدن همکاری راهبردی جامع و اساسی مبتنی بر حقوق بین‌المللی و اصول حسن همجواری با تمامی کشورهای منطقه، به‌عنوان هدف مشترکشان معرفی شده و اقدامات یکجانبه که حاکمیت، حقوق حاکمیتی و تمامیت ارضی کشورهای فرامنطقه شرق مدیترانه را نقض می‌کنند محکوم شده و بر لزوم احترام به حقوق بین‌المللی و کنوانسیون ملل متحد در مورد حقوق دریاها و دیگر توافق نامه‌های مرتبط تاکید گردیده است.

یونان در سال‌های اخیر به روابط رو به توسعه اتحادیه اروپا و مصر اهمیت زیادی داده و مصر را شریک راهبردی خود در فرامنطقه شرق مدیترانه می‌داند. طرف یونانی هرگونه تفاهم با مصر را پل ارتباط و همکاری بین مصر و اروپا و تقویت همکاری در بخش انرژی در راستای راهبرد اتحادیه اروپا جهت تنوع بخشی منابع انرژی دانسته و  بر این باور است که شرق مدیترانه تحت شرایطی می‌تواند به منبع انرژی جایگزین برای اتحادیه اروپا تبدیل شود و مصر در آینده می‌تواند گاز LNG را از طریق یونان به اتحادیه اروپا منتقل و در شرایط مناسب، برق را از طریق نیروگاه‌های خورشیدی تولید کرده و آن را  طریق یونان به اروپا صادر کند.

ترکیه معمولا اجلاس سه جانبه یونان، قبرس و مصر را «تجلی سیاست خصمانه یونان و بخش یونانی‌نشین قبرس در برابر ترکیه و جمهوری ترک قبرس شمالی» می‌داند. به اعتقاد آنکارا، منبع اصلی تنش در منطقه چیزی جز ادعاهای غیرقانونی یونان و قبرس یونانی‌نشین در مورد مرزهای دریایی و نادیده گرفتن قبرس ترک‌نشین نیست. بزعم آنکارا، نشست سه جانبه مصر، یونان و قبرس نشان داد که در شرق مدیترانه یک اتحاد جدی در برابر ترکیه شکل گرفته است.

گفته می‌شود  نشست چهارجانبه با حضور ترکیه پس از سفر رئیس‌جمهور مصر به آنکارا انجام می‌شود و مقامات مصر و ترکیه‌ هم اکنون امکان ترتیب دادن این نشست را بررسی می‌کنند. البته در حالی که روابط قاهره و آنکارا با پیشرفت مواجه بوده و سطح مناسبات میان دو کشور به تعیین سفیر رسیده، اما سفر السیسی به آنکارا برای دیدار با اردوغان که از قبل برنامه‌ریزی‌شده بود، فعلا به تعویق افتاده است. پیش‌بینی می‌شود موضوع ترسیم مرزهای دریایی میان دو کشور در راس برنامه‌های دیدار آتی اردوغان و السیسی قرار گیرد و علاوه بر آن بحران لیبی از محورهای دیدار دو طرف باشد. قاهره برای اینکه منافعش با ترکیه آسیب نبیند، هنوز پرونده تعیین مرزها با آتن را حل‌وفصل نکرده است.

این احتمال وجود دارد که بهبود احتمالی روابط میان ترکیه و مصر موجب ناخرسندی یونان ‌شود چرا که یونان در تلاش است تا قاهره را به حمایت از خود متقاعد کند. اما تحولات به‌وجود آمده در منطقه و کل جهان، ترکیه و مصر را به بهبود هرچه بیشتر روابط و  برخی همکاری‌های مشترک‌ سوق می‌دهد. قاهره و آنکارا بر این باورند که پس از تعلیق در روابط، اکنون زمان اتحاد فرا رسیده و این ابتکار عمل ترکیه که اخیرا با عربستان و امارات آغاز شده هم اکنون با مصر نیز پیگیری می‌شود.

رفع چالش‌هایی که مصر در سطح داخلی در حوزه اقتصاد و انرژی و در خارج در پرونده‌هایی همانند مساله فلسطین، سودان و لیبی با آنها روبه‌رو است، نیازمند آن است که روابط نزدیک‌تری با ترکیه داشته باشد. ائتلاف سه‌گانه مصر، قبرس و یونان امیدوار است بهبود روابط مصر و ترکیه نیز تاثیر مثبتی بر شرایط کلی در شرق دریای مدیترانه داشته باشد. با توجه به مخالفت ترکیه با حفاری‌ گاز در سال‌های اخیر انتظار می‌رود السیسی از اردوغان بخواهد در مرحله آتی به دو کشور اجازه حفاری گاز را بدهد.

0 Comments