جدیدترین مطالب

علت تداوم سوء تفاهم غرب در درک اهمیت و جایگاه بریکس

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که  در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد ‌شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

Loading

أحدث المقالات

علت تداوم سوء تفاهم غرب در درک اهمیت و جایگاه بریکس

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که  در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد ‌شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

Loading

تحلیلی بر اهداف، چشم‌انداز و پیامدهای راهبردی عملیات طوفان الاقصی

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: به‌دنبال تشدید اقدامات نژادپرستانه و تحریک‌آمیز رژیم صهیونیستی بر علیه ملت فلسطین و هتک حرمت مسجد الاقصی، انجام عملیات پیشدستانه حماس و جنبش جهاد اسلامی در سالگرد جنگ «یوم کیپور» بر ضد مواضع، مراکز و استحکامات رژیم صهیونیستی، در کانون توجه جهانیان قرار گرفته است. حمید خوش‌آیند - کارشناس مسائل منطقه

برای نخستین بار در طول تاریخ مبارزات مقاومت اسلامی فلسطین با صهیونیست‌ها شاهد انجام عملیاتی با ابعاد، اهداف و پیامدهای پیچیده و گسترده هستیم. این عملیات از درجه بسیار بالای «غافل‌گیری» برخوردار است. مشاهده تصاویر و گزارش‌های منتشره، نشانگر وارد شدن ضربه سنگینی به ارتش رژیم‌صهیونیستی توسط گروه‌های مقاومت فلسطین است.

شدت غافل‌گیری عملیات فلسطینی‌ها به‌اندازه‌ای بوده است که ژنرال «نمرود آلونی» فرمانده واحد جنوب ارتش رژیم‌صهیونیستی در خانه خود و زمانی که در خواب بود به اسارت رزمندگان فلسطینی درمی‌آید!

از ابتدای پیدایش رژیم‌صهیونیستی تاکنون سابقه نداشته است که این رژیم در جنگ‌های خود تا این اندازه در تمام عرصه‌ها اعم از نظامی، اقتصادی، امنیتی، اطلاعاتی، زیرساختی و حیثیتی ضربه بخورد و صدها تن از نیروهای نظامی‌اش نیز که در بین آن‌ها فرماندهان عالی صهیونیستی وجود دارد، به اسارت گروه‌های مقاومت درآید.

علاوه‌بر‌این، در نبرد اخیر شاهد یک رخداد خاص هستیم که از اهمیت راهبردی بالایی برخوردار است و آن اینکه فلسطینی‌ها برای «آزادسازی» اراضی اشغال شده از غزه حرکت کرده‌اند، به‌طوری‌که در ساعات اولیه عملیات، بیش از 5 کیلومتر از اراضی اشغالی در شرق خان یونس را آزاد کرده‌اند.

در هر حال، از هر زاویه که به عملیات مقاومت فلسطین علیه رژیم‌صهیونیستی نگاه شود، از جهت آمار تلفات، تعداد اسرا و زخمی‌ها، شدت حملات موشکی و پهپادی و … در تاریخ مبارزات فلسطین با رژیم‌صهیونیستی «بی‌سابقه» است. در مواضعی هم که مقامات سیاسی، نظامی و امنیتی رژیم‌صهیونیستی اعلام می‌کنند، به‌وضوح می‌توان احساس حقارت، غافل‌گیری، وحشت و «ترس از سرنوشت نامعلوم» این رژیم را مشاهده کرد.

عملیات طوفان الاقصی تاکنون با واکنش‌های مختلفی در منطقه و جهان مواجه شده است، این واکنش‌ها به سه دسته تقسیم می‌شوند:

الف) جمهوری اسلامی ایران، جبهه مقاومت اسلامی و برخی کشورهای منطقه مانند عراق، سوریه، یمن، لبنان، افغانستان و … این عملیات را واکنش طبیعی فلسطینی‌ها به جنایات رژیم صهیوینستی دانسته و از مقاومت فلسطین اعلام حمایت کرده‌اند.

ب) آمریکا، کشورهای اروپایی از جمله فرانسه، انگلیس و متحدین رژیم‌صهیونیستی با محکوم کردن عملیات فلسطینی‌ها، از رژیم‌صهیونیستی حمایت کرده‌اند.

ج) روسیه، چین، ترکیه، برخی سازمان‌های بین‌المللی و همچنین تعدادی از کشورهای اسلامی که با رژیم صهیونیستی رابطه دارند یا وارد روندهای عادی‌سازی شده‌اند، مواضع بینابینی اتخاذ کرده و بعضا با اعلام نوعی حمایت ضمنی از حقوق ملت فلسطین طرفین را به توقف درگیری‌ها و خویشتن‌داری دعوت کرده‌اند.

در خصوص اهداف عملیات اخیر فلسطینی‌ها نمی‌توان روی موارد مشخصی تمرکز کرد؛ در اینکه عملیات مذکور یک اقدام پیشدستانه، واکنش سخت به جنایات رژیم‌صهیونیستی و هتک حرمت به مسجدالاقصی، برای جلوگیری از یهودی‌سازی کرانه باختری و مقابله با خشونت سازمان‌یافته شهرک‌نشین‌ها می‌باشد، شکی نیست، اما کمیت و کیفیت نبرد کنونی به‌شکلی است که نمی‌توان آن را فقط در قالب موارد فوق تحلیل کرد. بلکه باید آن را از منظر «راهبردی» مورد توجه قرار داد.

به نظر می‌رسد، به نمایش گذاشتن «اعتماد به‌نفس»، «قدرت» و همچنین انتقال پیام سنجیده گروه‌های مقاومت فلسطینی، آن‌هم در شرایطی که بخشی از حکام عربی و اسلامی به فلسطین پشت کرده‌اند و وارد عادی‌سازی روابط با رژیم‌صهیونیستی شده‌اند، از اهداف راهبردی عملیات ترکیبی طوفان الاقصی باشد. به‌عبارتی، طوفان الاقصی تجلیِ بخشِ کوچکی از توان رزمی، اطلاعاتی، امنیتی، موشکی و پهپادی گروه‌های مقاومت فلسطین است.

این عملیات فراتر از اینکه پاسخی به جنایات و وحشی‌گری‌های صهیونیست‌ها علیه فلسطینیان باشد، در حقیقت یک واکنش جدی به ترتیبات و روندها در منطقه است که تلاش می‌کنند ضمن «عادی‌سازی» و «علنی‌سازی» روابط خود  با رژیم‌صهیونیستی، این رژیم را یک نقطه اتکا و امن در جهت دستیابی به منافع ملی و منطقه‌ای خود قلمداد کنند و از آن تضمین امنیتی طلب کنند!

مقاومت فلسطین از بابت رژیم‌صهیونیستی نگرانی جدی ندارد، چراکه هر لحظه و در هر نقطه و به هر شکلی که اراده کنند، می‌توانند رژیم‌صهیونیستی را به چالش بکشند. نگرانی اصلی از ناحیه بازیگران و برخی دولت‌های اسلامی در منطقه است که با رژیم‌صهیونیستی تعامل دارند و از آن حمایت می‌کنند!

عملیات طوفان الاقصی قطعاً «پیامدهای راهبردی» مهمی در دو سطح داخل و خارج به خصوص منطقه به دنبال خواهد داشت:

در سطح داخلی، موجب تشدید بحران‌های سیاسی، اقتصادی، امنیتی، اجتماعی و جمعیتی شده و رژیم‌صهیونیستی را در شرایط به مراتب دشوارتر و آسیب‌پذیرتری قرار خواهد داد. در نقطه مقابل، موضع مقاومت اسلامی فلسطین برای مقابله با رژیم اشغالگر را قدرتمندتر خواهد کرد.

در سطح منطقه بر روی این انگاره که رژیم‌صهیونیستی یک رژیم قدرتمند و قابل اتکاست خط بطلان خواهد کشید. علاوه‌براین، پیمان ابراهیم را تحت‌الشعاع قرار داده و بر روند عادی‌سازی اثر منفی خواهد گذاشت.

در این زمینه به نظر می‌رسد نگاه برخی دولت‌های منطقه به مسأله عادی‌سازی رابطه با رژیم‌صهیونیستی، واقع‌بینانه‌تر شده و توجه بیشتری به تبعات و پیامدهای منفی آن خواهند داشت.

اما در مورد چشم‌انداز نبرد اخیر و زمان و کیفیت پایان آن باید تأکید کرد، این موضوع به تشخیص رهبران مقاومت و فرماندهان جهادی و سیاسی فلسطین بستگی دارد. به نظر می‌رسد این عملیات که برخی رهبران مقاومت آن را «نبرد هلاکت اسرائیل» می‌نامند، در مراحل ابتدایی خود قرار دارد و به‌تدریج به کرانه باختری و خارج از آن هم کشیده خواهد شد. لذا عملیات زمانی پایان خواهد یافت که دستاوردهایی متناسب و هم‌وزن با شدت و گستردگی خود داشته باشد. نبردی که بعید است بدون دست یافتن به نتایج راهبردی، متوقف ‌شود!

0 Comments