احمد حاجی‌صادقیان در گفتگو با سایت شورای راهبردی روابط خارجی، با اشاره به ارزیابی مثبت رئیس شورای عالی سیاسی یمن از مذاکرات میان هیات‌های صنعا و عربستان در ریاض، خاطرنشان کرد: در روزهای اخیر شاهد سفر هیاتهای یمنی و عمانی به ریاض برای پیگیری مذاکراتی هستیم که از بیش از یک سال پیش برای پایان دادن به بحران یمن آغاز شده بود. در حالیکه توقف این مذاکرات در ماههای گذشته، بیش از هر چیز ناشی از کارشکنی سعودی‌ها در روند مذاکرات و شانه خالی کردن آنها از مسئولیتهای خود به عنوان عامل اصلی و آغازگر بحران و تلاش برای تغییر جایگاه و قرارگرفتن در موضع میانجی بین انصارالله و دیگر گروه‌های یمنی بود.

وی از سرگرفته‌شدن مذاکرات را نشان‌دهنده نزدیک بودن به توافق دانست و با تاکید بر تلاش انصارالله برای تثبیت توانایی نظامی خود در حین و بعد از مذاکرات ، افزود: انتشار تصاویر پرواز جنگنده یمنی در آسمان صنعا پس از بیش از هشت سال درحالیکه هنوز هیئت‌های مذاکره‌ کننده در ریاض حضور داشتند و قدرت‌نمایی بزرگ و مهم انصارالله در رژه نظامی سالگرد پیروزی انقلاب 21سپتامبر، نشان دهنده تصمیم جدی صنعا درخصوص عدم پذیرش مذاکره برسر دستاوردها و توانمندیهای نظامی خود است.

مدیر میز یمن اندیشکده مرصاد، گفت: با این وجود به نظر نمی‌رسد این مساله، با توجه به نیاز ریاض برای ممانعت از بروز هرگونه تنش مرزی و نیز تاکید مقامات انصارالله بر احترام به حسن همجواری، مشکل ویژه‌ای در روند مذاکرات ایجاد کند.

حاجی‌صادقیان مساله غرامت جنگ را در چگونگی پیشبرد مذاکرات مهم برشمرد و توضیح داد: به نظر می‌رسد سعودی‌ها قصد ندارند به عنوان کشور متجاوز، غرامتی به صنعا پرداخت کنند. تلاش آنها این است که از طریق برگزاری یک کنفرانس بین المللی و جمع‌آوری کمک‌های بین‌المللی، هزینه‌های بازسازی ویرانی‌های جنگ در یمن را تامین کنند. با توجه به شرایط اقتصادی و وضعیت نابسامان زیرساخت‌ها در یمن به نظر نمی‌رسد این مسئله نیز خللی در روند مذاکرات ایجادکند.

وی با اشاره به اظهارات وزیردفاع دولت نجات ملی یمن، مبنی براینکه تا قبل از خروج نیروهای خارجی از یمن، صلحی وجود نخواهد داشت، گفت: به نظر می‌رسد طرح سعودیها برای یمن، تغییری اساسی داشته و آنها تلاش دارند به جای حضور نظامی مستقیم در یمن، بیشتر بر حمایت از نیروهای نیابتی متمرکز شوند.

مدیر میز یمن اندیشکده مرصاد ، ادامه داد: ریاض چندی پیش اعلام کرد با توقف عملیات نظامی مستقیم در یمن، تنها در این کشور حضور مستشاری و انساندوستانه دارد؛ لیکن با توقف عملیات نظامی آنها در یمن نمی‌توان گفت  حضور نظامی‌شان کاملا پایان یافته، بلکه آنها در قالب نیروهای نیابتی، اهداف خود را کاملا پیش می برند. این راهبرد، مشابه راهبردی است که امارات سال 2020، اعلام کرد که براساس آن حضور مستقیم نظامی خود در یمن را کاملا متوقف کرده، اما بعداز آن شاهد هستیم همچنان اماراتیها از طریق نیروهای نیابتی بومی، حضور و فعالیت جدی در یمن دارند.

حاجی‌صادقیان درعین حال، گفت: این راهبرد، تاحد زیادی نظر انصارالله را جلب خواهد کرد؛ البته حضور نیروهای نظامی خارجی، منحصر به سعودیها نیست و ما شاهد حضور نیروهای نظامی آمریکایی ، انگلیسی در یمن و همچنین دیگر قدرتهای بین المللی در آبهای سرزمینی یمن هم هستیم و اما در شرایط فعلی، سعودیها و دیگر قدرتها تا حد زیادی متمایل هستند حضور نظامی مستقیم در یمن نداشته باشند. این مساله، برای انصارالله قابل قبول است.

وی به تاکیدات انصارلله بر ضرورت رفع محاصره و بازگشایی بندر «الحدیده» اشاره کرد و افزود: بازگشایی کامل بندر الحدیده و افزایش مقاصد پروازی فرودگاه صنعا را نیز باید به عنوان نقطه نمادین پایان جنگ درنظربگیریم، موضوعی که احتمالا به عنوان نخستین دستاورد امضای توافقنامه آتش‌بس عملیاتی خواهد شد. اکنون تا حد زیادی محاصره این بندر، رفع شده است؛ پیش از این، کشتیها برای تخلیه بار در الحدیده، باید به بندر جیزان یا جیبوتی می‌رفتند و چند هفته بازرسی می‌شدند و با مستقر شدن نیروهای نظامی در کشتی به سمت یمن می‌رفتند. بخش مهمی از کالاهای مورد نیاز یمن نیز اساسا تحریم بودو اجازه ورود به بنادر یمن را نداشت. سعودیها اکنون ممنوعیتها را لغو کرده و بازرسی مستقیم منتفی شده است. تنها بازرسی محدودی در جیبوتی وجود دارد و احتمال دارد به زودی رفتن کشتیها به جیبوتی نیز منتفی شود.

این کارشناس مسائل یمن، با بیان اینکه مهمترین مساله برای انصارالله ورود به مذاکرات یمنی–یمنی خواهد بود، ادامه داد: سیاستهای غرب و عربستان در ماه‌های گذشته، در حمایت از تجزیه طلبان جنوبی، از جمله همراهی «عیدروس الزبیدی»، رئیس شورای انتقالی جنوب با هیات یمنی و سخنرانی وی در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل درخصوص لزوم تجزیه جنوب یمن، می‌تواند زنگ خطر مهمی برای حل نشدن اختلافات داخلی گروه‌های یمنی با تحریک قدرتهای خارجی باشد.

حاجی‌صادقیان با اشاره به تلاش جدی عربستان برای اعمال نفوذ و قدرت از طریق نیروهای نیابتی، مهمترین بروز آن را در مذاکرات یمنی–یمنی عنوان کرد و افزود: انجام مذاکرات گروه‌های سیاسی یمنی با یکدیگر، بخش بزرگی از مشکلات انصارلله و مشکلات یمن خواهدبود. با اعمال نفوذ قدرتهای منطقه‌ای و بین‌المللی، به نظر نمی رسد این مذاکرات چندان موفقیت آمیز پیش برود زیرا آنها تلاش می‌کنند بحران را در یمن نهادینه کنند.

وی لحن گروه‌های سیاسی علیه یکدیگر را تند توصیف کرد و با بیان اینکه دوره مذاکرات یمنی-یمنی، دوره‌ای پرمخاطره خواهد بود،‌اظهارداشت: بعید به نظر می‌رسد آرامش به طور کامل در یمن مستقر شود. تنها خاک سعودیها از هجمه پهپاد و موشک‌های انصارلله در امان خواهد بود، اما مشکلات داخلی یمن ادامه‌دار است.

به گفته مدیر میز یمن در اندیشکده مرصاد، بسیار بعید است سعودی‌ها به دنبال استقرار آرامش در یمن باشند. آنها به هر شکلی برای توسعه اختلافات داخلی در یمن و به نتیجه‌نرسیدن مذاکرات یمنی- یمنی تلاش می‌کنند. ابزارهای مهم و قابل توجهی هم در این راستا، از جمله منابع ناشی از صادرات نفت وگاز، درآمدهای دولتی، کرسی‌های بین‌المللی دولت و بازسازی و پرداخت بودجه یمن مورد توجه آنها می باشد.

وی تاکید کرد: امارات، آمریکا و انگلیس نیز تمایلی برای ثبات کامل در یمن ندارند اما با همه اینها، توقف تجاوز نظامی و بمباران هوایی، پیروزی بزرگی برای انصارالله است.

حاجی‌صادقیان درپایان نقش عمان در پیشبرد مذاکرات در دوره اخیر را بسیار مهم و ارزنده دانست و افزود: اتخاذ این سیاست حکیمانه از سوی مقامات عمانی تاثیر بسزایی در ارتقای جایگاه این کشور در منطقه و جهان خواهد داشت.