این همگرایی در حالی تحقق یافت که پاکستان طی چند سال اخیر مورد بی‌مهری برخی کشورهای عربی خلیج‌فارس قرار گرفته و مناسبات آن‌ها شکننده و پرفراز و نشیب بوده است. این نوسانات اگرچه موجب شده پاکستان تغییراتی در راهبرد خود نسبت به منطقه خلیج‌فارس و کشورهای اسلامی ایجاد کند، اما همچنان نتوانسته خود را از ادامه تعامل با کشورهایی چون عربستان سعودی و امارات دور نگه دارد و تنها گستره تعاملات با کشورهای اسلامی و نوع مناسبات با آن‌ها از وابستگی یک سویه به همکاری دوجانبه در حال دگرگونی است.

از این رو، همچنان ریاض و ابوظبی از مقاصد اصلی سفر مقامات ارشد پاکستان چون عمران خان نخست وزیر و باجوا فرمانده ارتش بوده‌اند. ضمن این که اسلام آباد با توجه به نزدیکی اعراب به هند (به عنوان مهم‌ترین رقیب و به عبارتی دشمن پاکستان) و اسرائیل (به عنوان سرزمینی که مورد شناسایی اسلام آباد قرار نگرفته)، تهدید همه سویه از غرب و شرق را احساس کرده است. بنابراین در چارچوب تغییرات تدریجی در رویکرد سیاست خارجی خود، ضمن تلاش برای حل و فصل منازعات خود با کشورهای منطقه خلیج‌فارس و خاورمیانه، کاهش تنش با همه کشورها حتی رقبا و دشمنان خود و همچنین تلاش برای حل چالش‌های منطقه‌ای خود چون کشمیر را پذیرفته است. البته در مورد کشمیر، پاکستان با اطمینان نسبی از گرایش مسلمانان این منطقه به سوی خود و برخورداری از قطعنامه‌های سازمان ملل، طی سال‌ها خواهان میانجی‌گری دولت‌های ثالث برای حل موضوع بوده است.

اما نقطه آغاز تحولات نوین در موضوع کشمیر را می‌توان اظهارات ترامپ رئیس جمهور سابق امریکا در جولای 2019 قلمداد نمود که مدعی درخواست مودی نخست وزیر هند از امریکا برای میانجی‌گری در کشمیر گردید که با تکذیب دهلی نو مواجه شد. در پی آن، هند اوت 2019 به لغو وضعیت خودمختاری کشمیر اقدام نمود و تنش و درگیری‌های مرزی میان هند و پاکستان افزایش یافت. تا آنکه در 25 فوریه 2021 بعد از 18 سال، ناگهان دو کشور بر سر برقراری آتش بس توافق نمودند، اما اظهارات سفیر امارات در واشنگتن مورخ 15 آوریل 2021 مبنی بر میانجی‌گری این کشور برای کاهش تنش میان دهلی‌نو- اسلام آباد پیرو ملاقات محرمانه مأموران اطلاعاتی دو کشور در ژانویه در دوبی ظن و تردیدها نسبت به این توافق غافلگیرکننده را برطرف ساخت.

بعد از سفر اخیر عمران خان و باجوا فرمانده ارتش پاکستان به عربستان سعودی نیز، وزیر خارجه عربستان فیصل بن فرحان السعود طی مصاحبه‌ای (10 می‌2021) ضمن استقبال از آتش بس میان هند و پاکستان اعلام داشته عربستان می‌تواند در کاهش تنش میان هند و پاکستان نقش ایفا کند. با وجود تکذیب هرگونه مذاکره برای میانجی‌گری ریاض در موضوع کشمیر در سفر عمران خان به عربستان و در عین حال استقبال از نقش میانجیگر سعودی توسط قریشی وزیر خارجه پاکستان، این دیدگاه عربستان جدای از اختلافات با امارات می‌تواند اقدامی مکمل جهت حل موضوع کشمیر باشد. البته علی رغم تلاش ابوظبی برای کسب جایگاه منطقه‌ای و بین‌المللی طی سال‌های اخیر، هنوز این کشور از وزن شایسته‌ای برای حل منازعاتی دیرینه چون کشمیر برخوردار نیست و تنها به پشتوانه امریکا و رژیم صهیونیستی و با نظر مثبت هند به این ابتکار اقدام ورزیده است.

اما در مورد رویکرد هند در قبال کشمیر دو موضوع دارای اهمیت است. اول؛ هند بر خلاف گذشته که حتی نسبت به پیشنهادهای میانجی‌گری نیز واکنش مثبتی نشان نمی‌داد و کشمیر را موضوع دوجانبه می‌دانست، این بار و با وجود اعلام یک مقام رسمی چون سفیر امارات در واشنگتن مبنی بر تحقق میانجی‌گری (نه فقط پیشنهاد) سکوت اختیار کرده است. دوم؛ هند در برابر پذیرش مذاکره با پاکستان و میانجی‌گری کشور ثالث (که عقب نشینی از موضع دیرینه خود است.) و همچنین نظر به علقه مسلمانان کشمیر به پاکستان، نیازمند امتیاز متقابلی بوده که با لغو وضعیت خودمختاری جامو و کشمیر در سال 2019 بدان دست یافته تا دست برتری در مذاکرات داشته باشد. جالب آنکه، قریشی وزیر خارجه پاکستان اخیراً طی مصاحبه‌ای لغو ماده 370 مبنی بر لغو خودمختاری کشمیر را موضوع داخلی هند دانست که مورد اعتراض مخالفان در داخل پاکستان واقع شد و قریشی با تغییر رویکرد خود، جامو وکشمیر را منازعه بین‌المللی برشمرد که هیچ موضوعی از آن داخلی هند نیست. پس از آن نیز عمران خان مذاکره با هند را منوط به اعاده وضعیت خودمختاری جامو و کشمیر دانست. این دو موضع گیری پس از اظهارنظر اولیه قریشی درخصوص ماده 370 و با توجه به مخالفت‌های داخلی، به منظور آرام سازی فضای درونی پاکستان بوده و نمی‌توان به معنای تغییر رویکرد حاکمیت پاکستان برای حل مسئله کشمیر دانست.

بنابراین امارات (و عربستان) در نتیجه همگرایی با هند و علقه و نیاز پاکستان نقش میانجی‌گر منازعه آن‌ها را بر عهده گرفته‌اند. اگرچه انتظار نمی‌رود نتیجه مذاکرات کشمیر به سرعت نهایی شود، اما روند تحولات حاکی از آن است که اراده جدی در پس آن وجود دارد. در صورت تحول در این موضوع، حضور اعراب، منافع آن‌ها و حامیان آنان چون اسرائیل در منطقه شبه قاره بیش از پیش خواهد شد و دینی بر گردن پاکستان نهاده خواهد شد. تا تحقق نتیجه نهایی مذاکرات، پاکستان موضع رسمی و اعلامی خود در خصوص کشمیر را کم و بیش مطرح خواهد کرد. در این حین، به تدریج مواضع تعدیل شده‌ای نیز اعلام خواهد شد تا ضمن سنجش عکس العمل جامعه پاکستان و محیط منطقه‌ای و بین‌المللی، فضاسازی نیز صورت بگیرد. حتی در سخنرانی باجوا فرمانده ارتش پاکستان در مارس 2021 در خصوص راهبرد جدید پاکستان نیز، وی بدون اشاره به ماهیت بین‌المللی منازعه یا حق تعیین سرنوشت مردم کشمیر، خواهان ایجاد فضای مساعد در کشمیر (اشغالی) توسط هند برای ازسرگیری گفتگو و روند صلح شده است. در عین حال، اسلام آباد در قبال عقب نشینی از برخی مواضع دیرینه خود در قبال شاهرگ حیاتی پاکستان، امتیازاتی درخور کسب خواهد نمود. این امتیاز سیاسی و امنیتی باشد یا اقتصادی، مربوط به افغانستان باشد یا غیر آن هنوز مشخص نیست.