شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنش میان یونان و ترکیه در شرق دریای مدیترانه بر سر اقدامات ترکیه در قبال آغاز حفاری‌ها و فعالیت‌های اکتشافی در این منطقه وارد مرحله پیچیده‌ای شده است.
محمود فاضلی – کارشناس مسائل اروپا
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه بابیان اینکه عربستان سعودی مدعی است موفق شده امتیازاتی برای فلسطینی‌ها بگیرد، اما این امتیاز‌ها شاید در عمل هیچ‌گاه محقق نشوند، گفت: قطعاً عادی‌سازی روابط رژیم‌های عربی با رژیم صهیونیستی منجر به صلح ثبات دائمی نخواهد شد، چراکه فلسطین صرفاً بدل به یک زمین امتیاز گیری برای دیگر بازیگران شده و مسئله آنان نادیده انگاشته شده است.
شورای راهبردی آنلاین: «ما برای مدتی سنگ‌ها را دور انداختیم. حالا وقت آن رسیده است که سنگ‌ها را کنار یکدیگر بگذاریم»؛ این سخنان یک مقام ارشد رسمی فدراسیون روسیه در چچن در سال ۱۹۹۵ بود. اهداف و سیاست‌های روسیه در قفقاز جنوبی بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی پایدار بوده اما قابلیت‌هایش برای قدرت و نفوذ افکنی در این منطقه با نوساناتی همراه بوده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پیروزی بایدن در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا تأثیر چشم‌گیری در خاورمیانه خواهد داشت و فضایی برای همکاری‌های سازنده فرا آتلانتیکی به‌ویژه در حمایت از روندهای دیپلماتیک برای کاهش تنش‌های منطقه‌ای و نجات توافق هسته‌ای با ایران ایجاد خواهد کرد. این دو موضوع برای منافع اروپا بسیار مهم است، چراکه بی‌ثباتی منطقه‌ای می‌تواند به اروپا نیز سرایت کند. در مقابل، پیروزی مجدد ترامپ، خطر تقابل با ایران را تشدید کرده و حرکت ایران به سمت دستیابی به توانایی تولید سلاح هسته‌ای را سرعت می‌بخشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: کاندیداهای دموکرات و جمهوری‌خواه دو دیدگاه متفاوت را در خصوص تعامل آمریکا با جهان در آینده دارند. در سال‌های گذشته روابط آمریکا و ترکیه که متحد آمریکا در ناتو محسوب می‌شود، شاهد فرازوفرودهای بسیاری بوده و آنکارا به دنبال یک سیاست خارجی مستقل‌تر رفته است. فارغ از اینکه چه کسی پیروز انتخابات قریب‌الوقوع آمریکا باشد، بررسی این مسئله اهمیت دارد که آیا آمریکا و ترکیه منافع مشترک کافی برای تسهیل پیشبرد همکاری با یکدیگر دارند یا خیر.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بی‌اعتنایی دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا به قوانین و نهادهای بین‌المللی برای اروپا یک کابوس بوده است. سیاست‌گذاران اروپایی، همکاری‌های چندجانبه و نظام بین‌المللی مبتنی بر قوانین را برای منافع خود ضروری می‌دانند؛ اما سیاست خارجی ترامپ معامله محور، نامنظم و در تضاد با همکاری‌های بین‌المللی بوده است. ترامپ، ایالات‌متحده را از نهادها و توافقات چندجانبه شامل توافق‌نامه آب و هوایی پاریس، سازمان بهداشت جهانی، شورای حقوق بشر و توافق هسته‌ای ایران خارج کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اگر جو بایدن در انتخابات 3 نوامبر پیروز شود، با چالش‌های متعدد آمریکا در خاورمیانه مواجه خواهد شد که نتیجه اشتباهات استراتژیک جورج بوش، سوء مدیریت باراک اوباما و معامله‌گری بی‌حساب‌وکتاب دونالد ترامپ با کشورهای خاورمیانه می‌باشند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: باراک اوباما و دونالد ترامپ به‌ندرت اتفاق‌نظر داشته‌اند؛ اما دیدگاه مشترک آن‌ها در خصوص خاورمیانه واضح است؛ آن‌ها اساساً خواهان خروج از این منطقه بوده‌اند. به‌طور حتم، این امر برای این دو نفر معنای متفاوتی داشته است و احتمالاً برای جو بایدن هم‌معنای دیگری دارد. بااین‌حال، همه آن‌ها در این مفهوم اساسی اتفاق‌نظر دارند که آمریکا تا جای ممکن باید نیروهای خود را از این منطقه خارج کند. بیشتر آمریکایی‌ها نیز چنین دیدگاهی دارند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: افکار عمومی آمریکا و اسرائیل در قرن ۲۱، عصر تغییر در زنجیره‌های تأمین جهان، دلایل بالا بودن احتمال بروز خشونت در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، برنامه پرهزینه اردوغان برای بازگشت شکوه و جلال به ترکیه، تغییرات اقلیمی و نقش ژئوپلیتیک جدید اروپا، انتظارات اروپا در صورت پیروزی بایدن، علل ناقص بودن برنامه مهاجرت و پناه‌جویی اتحادیه اروپا و عوامل داخلی تعیین‌کننده سیاست خارجی روسیه ازجمله برجسته‌ترین موضوعات موردتوجه اندیشکده‌های خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه همچون استخوانی در گلوی اروپا به‌ویژه فرانسه است که نه می‌توانند با آن برخورد جدی داشته باشند و نه می‌توانند آن را کنار بگذارند.
دکتر عبدالرضا فرجی‌‌راد-کارشناس مسائل ژئوپلیتیک
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنش میان یونان و ترکیه در شرق دریای مدیترانه بر سر اقدامات ترکیه در قبال آغاز حفاری‌ها و فعالیت‌های اکتشافی در این منطقه وارد مرحله پیچیده‌ای شده است.
محمود فاضلی – کارشناس مسائل اروپا
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه بابیان اینکه عربستان سعودی مدعی است موفق شده امتیازاتی برای فلسطینی‌ها بگیرد، اما این امتیاز‌ها شاید در عمل هیچ‌گاه محقق نشوند، گفت: قطعاً عادی‌سازی روابط رژیم‌های عربی با رژیم صهیونیستی منجر به صلح ثبات دائمی نخواهد شد، چراکه فلسطین صرفاً بدل به یک زمین امتیاز گیری برای دیگر بازیگران شده و مسئله آنان نادیده انگاشته شده است.
شورای راهبردی آنلاین: «ما برای مدتی سنگ‌ها را دور انداختیم. حالا وقت آن رسیده است که سنگ‌ها را کنار یکدیگر بگذاریم»؛ این سخنان یک مقام ارشد رسمی فدراسیون روسیه در چچن در سال ۱۹۹۵ بود. اهداف و سیاست‌های روسیه در قفقاز جنوبی بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی پایدار بوده اما قابلیت‌هایش برای قدرت و نفوذ افکنی در این منطقه با نوساناتی همراه بوده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پیروزی بایدن در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا تأثیر چشم‌گیری در خاورمیانه خواهد داشت و فضایی برای همکاری‌های سازنده فرا آتلانتیکی به‌ویژه در حمایت از روندهای دیپلماتیک برای کاهش تنش‌های منطقه‌ای و نجات توافق هسته‌ای با ایران ایجاد خواهد کرد. این دو موضوع برای منافع اروپا بسیار مهم است، چراکه بی‌ثباتی منطقه‌ای می‌تواند به اروپا نیز سرایت کند. در مقابل، پیروزی مجدد ترامپ، خطر تقابل با ایران را تشدید کرده و حرکت ایران به سمت دستیابی به توانایی تولید سلاح هسته‌ای را سرعت می‌بخشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: کاندیداهای دموکرات و جمهوری‌خواه دو دیدگاه متفاوت را در خصوص تعامل آمریکا با جهان در آینده دارند. در سال‌های گذشته روابط آمریکا و ترکیه که متحد آمریکا در ناتو محسوب می‌شود، شاهد فرازوفرودهای بسیاری بوده و آنکارا به دنبال یک سیاست خارجی مستقل‌تر رفته است. فارغ از اینکه چه کسی پیروز انتخابات قریب‌الوقوع آمریکا باشد، بررسی این مسئله اهمیت دارد که آیا آمریکا و ترکیه منافع مشترک کافی برای تسهیل پیشبرد همکاری با یکدیگر دارند یا خیر.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بی‌اعتنایی دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا به قوانین و نهادهای بین‌المللی برای اروپا یک کابوس بوده است. سیاست‌گذاران اروپایی، همکاری‌های چندجانبه و نظام بین‌المللی مبتنی بر قوانین را برای منافع خود ضروری می‌دانند؛ اما سیاست خارجی ترامپ معامله محور، نامنظم و در تضاد با همکاری‌های بین‌المللی بوده است. ترامپ، ایالات‌متحده را از نهادها و توافقات چندجانبه شامل توافق‌نامه آب و هوایی پاریس، سازمان بهداشت جهانی، شورای حقوق بشر و توافق هسته‌ای ایران خارج کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اگر جو بایدن در انتخابات 3 نوامبر پیروز شود، با چالش‌های متعدد آمریکا در خاورمیانه مواجه خواهد شد که نتیجه اشتباهات استراتژیک جورج بوش، سوء مدیریت باراک اوباما و معامله‌گری بی‌حساب‌وکتاب دونالد ترامپ با کشورهای خاورمیانه می‌باشند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: باراک اوباما و دونالد ترامپ به‌ندرت اتفاق‌نظر داشته‌اند؛ اما دیدگاه مشترک آن‌ها در خصوص خاورمیانه واضح است؛ آن‌ها اساساً خواهان خروج از این منطقه بوده‌اند. به‌طور حتم، این امر برای این دو نفر معنای متفاوتی داشته است و احتمالاً برای جو بایدن هم‌معنای دیگری دارد. بااین‌حال، همه آن‌ها در این مفهوم اساسی اتفاق‌نظر دارند که آمریکا تا جای ممکن باید نیروهای خود را از این منطقه خارج کند. بیشتر آمریکایی‌ها نیز چنین دیدگاهی دارند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: افکار عمومی آمریکا و اسرائیل در قرن ۲۱، عصر تغییر در زنجیره‌های تأمین جهان، دلایل بالا بودن احتمال بروز خشونت در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، برنامه پرهزینه اردوغان برای بازگشت شکوه و جلال به ترکیه، تغییرات اقلیمی و نقش ژئوپلیتیک جدید اروپا، انتظارات اروپا در صورت پیروزی بایدن، علل ناقص بودن برنامه مهاجرت و پناه‌جویی اتحادیه اروپا و عوامل داخلی تعیین‌کننده سیاست خارجی روسیه ازجمله برجسته‌ترین موضوعات موردتوجه اندیشکده‌های خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه همچون استخوانی در گلوی اروپا به‌ویژه فرانسه است که نه می‌توانند با آن برخورد جدی داشته باشند و نه می‌توانند آن را کنار بگذارند.
دکتر عبدالرضا فرجی‌‌راد-کارشناس مسائل ژئوپلیتیک
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنش میان یونان و ترکیه در شرق دریای مدیترانه بر سر اقدامات ترکیه در قبال آغاز حفاری‌ها و فعالیت‌های اکتشافی در این منطقه وارد مرحله پیچیده‌ای شده است.
محمود فاضلی – کارشناس مسائل اروپا
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه بابیان اینکه عربستان سعودی مدعی است موفق شده امتیازاتی برای فلسطینی‌ها بگیرد، اما این امتیاز‌ها شاید در عمل هیچ‌گاه محقق نشوند، گفت: قطعاً عادی‌سازی روابط رژیم‌های عربی با رژیم صهیونیستی منجر به صلح ثبات دائمی نخواهد شد، چراکه فلسطین صرفاً بدل به یک زمین امتیاز گیری برای دیگر بازیگران شده و مسئله آنان نادیده انگاشته شده است.
شورای راهبردی آنلاین: «ما برای مدتی سنگ‌ها را دور انداختیم. حالا وقت آن رسیده است که سنگ‌ها را کنار یکدیگر بگذاریم»؛ این سخنان یک مقام ارشد رسمی فدراسیون روسیه در چچن در سال ۱۹۹۵ بود. اهداف و سیاست‌های روسیه در قفقاز جنوبی بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی پایدار بوده اما قابلیت‌هایش برای قدرت و نفوذ افکنی در این منطقه با نوساناتی همراه بوده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پیروزی بایدن در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا تأثیر چشم‌گیری در خاورمیانه خواهد داشت و فضایی برای همکاری‌های سازنده فرا آتلانتیکی به‌ویژه در حمایت از روندهای دیپلماتیک برای کاهش تنش‌های منطقه‌ای و نجات توافق هسته‌ای با ایران ایجاد خواهد کرد. این دو موضوع برای منافع اروپا بسیار مهم است، چراکه بی‌ثباتی منطقه‌ای می‌تواند به اروپا نیز سرایت کند. در مقابل، پیروزی مجدد ترامپ، خطر تقابل با ایران را تشدید کرده و حرکت ایران به سمت دستیابی به توانایی تولید سلاح هسته‌ای را سرعت می‌بخشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: کاندیداهای دموکرات و جمهوری‌خواه دو دیدگاه متفاوت را در خصوص تعامل آمریکا با جهان در آینده دارند. در سال‌های گذشته روابط آمریکا و ترکیه که متحد آمریکا در ناتو محسوب می‌شود، شاهد فرازوفرودهای بسیاری بوده و آنکارا به دنبال یک سیاست خارجی مستقل‌تر رفته است. فارغ از اینکه چه کسی پیروز انتخابات قریب‌الوقوع آمریکا باشد، بررسی این مسئله اهمیت دارد که آیا آمریکا و ترکیه منافع مشترک کافی برای تسهیل پیشبرد همکاری با یکدیگر دارند یا خیر.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بی‌اعتنایی دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا به قوانین و نهادهای بین‌المللی برای اروپا یک کابوس بوده است. سیاست‌گذاران اروپایی، همکاری‌های چندجانبه و نظام بین‌المللی مبتنی بر قوانین را برای منافع خود ضروری می‌دانند؛ اما سیاست خارجی ترامپ معامله محور، نامنظم و در تضاد با همکاری‌های بین‌المللی بوده است. ترامپ، ایالات‌متحده را از نهادها و توافقات چندجانبه شامل توافق‌نامه آب و هوایی پاریس، سازمان بهداشت جهانی، شورای حقوق بشر و توافق هسته‌ای ایران خارج کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اگر جو بایدن در انتخابات 3 نوامبر پیروز شود، با چالش‌های متعدد آمریکا در خاورمیانه مواجه خواهد شد که نتیجه اشتباهات استراتژیک جورج بوش، سوء مدیریت باراک اوباما و معامله‌گری بی‌حساب‌وکتاب دونالد ترامپ با کشورهای خاورمیانه می‌باشند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: باراک اوباما و دونالد ترامپ به‌ندرت اتفاق‌نظر داشته‌اند؛ اما دیدگاه مشترک آن‌ها در خصوص خاورمیانه واضح است؛ آن‌ها اساساً خواهان خروج از این منطقه بوده‌اند. به‌طور حتم، این امر برای این دو نفر معنای متفاوتی داشته است و احتمالاً برای جو بایدن هم‌معنای دیگری دارد. بااین‌حال، همه آن‌ها در این مفهوم اساسی اتفاق‌نظر دارند که آمریکا تا جای ممکن باید نیروهای خود را از این منطقه خارج کند. بیشتر آمریکایی‌ها نیز چنین دیدگاهی دارند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: افکار عمومی آمریکا و اسرائیل در قرن ۲۱، عصر تغییر در زنجیره‌های تأمین جهان، دلایل بالا بودن احتمال بروز خشونت در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، برنامه پرهزینه اردوغان برای بازگشت شکوه و جلال به ترکیه، تغییرات اقلیمی و نقش ژئوپلیتیک جدید اروپا، انتظارات اروپا در صورت پیروزی بایدن، علل ناقص بودن برنامه مهاجرت و پناه‌جویی اتحادیه اروپا و عوامل داخلی تعیین‌کننده سیاست خارجی روسیه ازجمله برجسته‌ترین موضوعات موردتوجه اندیشکده‌های خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه همچون استخوانی در گلوی اروپا به‌ویژه فرانسه است که نه می‌توانند با آن برخورد جدی داشته باشند و نه می‌توانند آن را کنار بگذارند.
دکتر عبدالرضا فرجی‌‌راد-کارشناس مسائل ژئوپلیتیک
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنش میان یونان و ترکیه در شرق دریای مدیترانه بر سر اقدامات ترکیه در قبال آغاز حفاری‌ها و فعالیت‌های اکتشافی در این منطقه وارد مرحله پیچیده‌ای شده است.
محمود فاضلی – کارشناس مسائل اروپا
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه بابیان اینکه عربستان سعودی مدعی است موفق شده امتیازاتی برای فلسطینی‌ها بگیرد، اما این امتیاز‌ها شاید در عمل هیچ‌گاه محقق نشوند، گفت: قطعاً عادی‌سازی روابط رژیم‌های عربی با رژیم صهیونیستی منجر به صلح ثبات دائمی نخواهد شد، چراکه فلسطین صرفاً بدل به یک زمین امتیاز گیری برای دیگر بازیگران شده و مسئله آنان نادیده انگاشته شده است.
شورای راهبردی آنلاین: «ما برای مدتی سنگ‌ها را دور انداختیم. حالا وقت آن رسیده است که سنگ‌ها را کنار یکدیگر بگذاریم»؛ این سخنان یک مقام ارشد رسمی فدراسیون روسیه در چچن در سال ۱۹۹۵ بود. اهداف و سیاست‌های روسیه در قفقاز جنوبی بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی پایدار بوده اما قابلیت‌هایش برای قدرت و نفوذ افکنی در این منطقه با نوساناتی همراه بوده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پیروزی بایدن در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا تأثیر چشم‌گیری در خاورمیانه خواهد داشت و فضایی برای همکاری‌های سازنده فرا آتلانتیکی به‌ویژه در حمایت از روندهای دیپلماتیک برای کاهش تنش‌های منطقه‌ای و نجات توافق هسته‌ای با ایران ایجاد خواهد کرد. این دو موضوع برای منافع اروپا بسیار مهم است، چراکه بی‌ثباتی منطقه‌ای می‌تواند به اروپا نیز سرایت کند. در مقابل، پیروزی مجدد ترامپ، خطر تقابل با ایران را تشدید کرده و حرکت ایران به سمت دستیابی به توانایی تولید سلاح هسته‌ای را سرعت می‌بخشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: کاندیداهای دموکرات و جمهوری‌خواه دو دیدگاه متفاوت را در خصوص تعامل آمریکا با جهان در آینده دارند. در سال‌های گذشته روابط آمریکا و ترکیه که متحد آمریکا در ناتو محسوب می‌شود، شاهد فرازوفرودهای بسیاری بوده و آنکارا به دنبال یک سیاست خارجی مستقل‌تر رفته است. فارغ از اینکه چه کسی پیروز انتخابات قریب‌الوقوع آمریکا باشد، بررسی این مسئله اهمیت دارد که آیا آمریکا و ترکیه منافع مشترک کافی برای تسهیل پیشبرد همکاری با یکدیگر دارند یا خیر.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بی‌اعتنایی دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا به قوانین و نهادهای بین‌المللی برای اروپا یک کابوس بوده است. سیاست‌گذاران اروپایی، همکاری‌های چندجانبه و نظام بین‌المللی مبتنی بر قوانین را برای منافع خود ضروری می‌دانند؛ اما سیاست خارجی ترامپ معامله محور، نامنظم و در تضاد با همکاری‌های بین‌المللی بوده است. ترامپ، ایالات‌متحده را از نهادها و توافقات چندجانبه شامل توافق‌نامه آب و هوایی پاریس، سازمان بهداشت جهانی، شورای حقوق بشر و توافق هسته‌ای ایران خارج کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اگر جو بایدن در انتخابات 3 نوامبر پیروز شود، با چالش‌های متعدد آمریکا در خاورمیانه مواجه خواهد شد که نتیجه اشتباهات استراتژیک جورج بوش، سوء مدیریت باراک اوباما و معامله‌گری بی‌حساب‌وکتاب دونالد ترامپ با کشورهای خاورمیانه می‌باشند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: باراک اوباما و دونالد ترامپ به‌ندرت اتفاق‌نظر داشته‌اند؛ اما دیدگاه مشترک آن‌ها در خصوص خاورمیانه واضح است؛ آن‌ها اساساً خواهان خروج از این منطقه بوده‌اند. به‌طور حتم، این امر برای این دو نفر معنای متفاوتی داشته است و احتمالاً برای جو بایدن هم‌معنای دیگری دارد. بااین‌حال، همه آن‌ها در این مفهوم اساسی اتفاق‌نظر دارند که آمریکا تا جای ممکن باید نیروهای خود را از این منطقه خارج کند. بیشتر آمریکایی‌ها نیز چنین دیدگاهی دارند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: افکار عمومی آمریکا و اسرائیل در قرن ۲۱، عصر تغییر در زنجیره‌های تأمین جهان، دلایل بالا بودن احتمال بروز خشونت در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، برنامه پرهزینه اردوغان برای بازگشت شکوه و جلال به ترکیه، تغییرات اقلیمی و نقش ژئوپلیتیک جدید اروپا، انتظارات اروپا در صورت پیروزی بایدن، علل ناقص بودن برنامه مهاجرت و پناه‌جویی اتحادیه اروپا و عوامل داخلی تعیین‌کننده سیاست خارجی روسیه ازجمله برجسته‌ترین موضوعات موردتوجه اندیشکده‌های خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه همچون استخوانی در گلوی اروپا به‌ویژه فرانسه است که نه می‌توانند با آن برخورد جدی داشته باشند و نه می‌توانند آن را کنار بگذارند.
دکتر عبدالرضا فرجی‌‌راد-کارشناس مسائل ژئوپلیتیک
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنش میان یونان و ترکیه در شرق دریای مدیترانه بر سر اقدامات ترکیه در قبال آغاز حفاری‌ها و فعالیت‌های اکتشافی در این منطقه وارد مرحله پیچیده‌ای شده است.
محمود فاضلی – کارشناس مسائل اروپا
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه بابیان اینکه عربستان سعودی مدعی است موفق شده امتیازاتی برای فلسطینی‌ها بگیرد، اما این امتیاز‌ها شاید در عمل هیچ‌گاه محقق نشوند، گفت: قطعاً عادی‌سازی روابط رژیم‌های عربی با رژیم صهیونیستی منجر به صلح ثبات دائمی نخواهد شد، چراکه فلسطین صرفاً بدل به یک زمین امتیاز گیری برای دیگر بازیگران شده و مسئله آنان نادیده انگاشته شده است.
شورای راهبردی آنلاین: «ما برای مدتی سنگ‌ها را دور انداختیم. حالا وقت آن رسیده است که سنگ‌ها را کنار یکدیگر بگذاریم»؛ این سخنان یک مقام ارشد رسمی فدراسیون روسیه در چچن در سال ۱۹۹۵ بود. اهداف و سیاست‌های روسیه در قفقاز جنوبی بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی پایدار بوده اما قابلیت‌هایش برای قدرت و نفوذ افکنی در این منطقه با نوساناتی همراه بوده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پیروزی بایدن در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا تأثیر چشم‌گیری در خاورمیانه خواهد داشت و فضایی برای همکاری‌های سازنده فرا آتلانتیکی به‌ویژه در حمایت از روندهای دیپلماتیک برای کاهش تنش‌های منطقه‌ای و نجات توافق هسته‌ای با ایران ایجاد خواهد کرد. این دو موضوع برای منافع اروپا بسیار مهم است، چراکه بی‌ثباتی منطقه‌ای می‌تواند به اروپا نیز سرایت کند. در مقابل، پیروزی مجدد ترامپ، خطر تقابل با ایران را تشدید کرده و حرکت ایران به سمت دستیابی به توانایی تولید سلاح هسته‌ای را سرعت می‌بخشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: کاندیداهای دموکرات و جمهوری‌خواه دو دیدگاه متفاوت را در خصوص تعامل آمریکا با جهان در آینده دارند. در سال‌های گذشته روابط آمریکا و ترکیه که متحد آمریکا در ناتو محسوب می‌شود، شاهد فرازوفرودهای بسیاری بوده و آنکارا به دنبال یک سیاست خارجی مستقل‌تر رفته است. فارغ از اینکه چه کسی پیروز انتخابات قریب‌الوقوع آمریکا باشد، بررسی این مسئله اهمیت دارد که آیا آمریکا و ترکیه منافع مشترک کافی برای تسهیل پیشبرد همکاری با یکدیگر دارند یا خیر.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بی‌اعتنایی دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا به قوانین و نهادهای بین‌المللی برای اروپا یک کابوس بوده است. سیاست‌گذاران اروپایی، همکاری‌های چندجانبه و نظام بین‌المللی مبتنی بر قوانین را برای منافع خود ضروری می‌دانند؛ اما سیاست خارجی ترامپ معامله محور، نامنظم و در تضاد با همکاری‌های بین‌المللی بوده است. ترامپ، ایالات‌متحده را از نهادها و توافقات چندجانبه شامل توافق‌نامه آب و هوایی پاریس، سازمان بهداشت جهانی، شورای حقوق بشر و توافق هسته‌ای ایران خارج کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اگر جو بایدن در انتخابات 3 نوامبر پیروز شود، با چالش‌های متعدد آمریکا در خاورمیانه مواجه خواهد شد که نتیجه اشتباهات استراتژیک جورج بوش، سوء مدیریت باراک اوباما و معامله‌گری بی‌حساب‌وکتاب دونالد ترامپ با کشورهای خاورمیانه می‌باشند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: باراک اوباما و دونالد ترامپ به‌ندرت اتفاق‌نظر داشته‌اند؛ اما دیدگاه مشترک آن‌ها در خصوص خاورمیانه واضح است؛ آن‌ها اساساً خواهان خروج از این منطقه بوده‌اند. به‌طور حتم، این امر برای این دو نفر معنای متفاوتی داشته است و احتمالاً برای جو بایدن هم‌معنای دیگری دارد. بااین‌حال، همه آن‌ها در این مفهوم اساسی اتفاق‌نظر دارند که آمریکا تا جای ممکن باید نیروهای خود را از این منطقه خارج کند. بیشتر آمریکایی‌ها نیز چنین دیدگاهی دارند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: افکار عمومی آمریکا و اسرائیل در قرن ۲۱، عصر تغییر در زنجیره‌های تأمین جهان، دلایل بالا بودن احتمال بروز خشونت در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، برنامه پرهزینه اردوغان برای بازگشت شکوه و جلال به ترکیه، تغییرات اقلیمی و نقش ژئوپلیتیک جدید اروپا، انتظارات اروپا در صورت پیروزی بایدن، علل ناقص بودن برنامه مهاجرت و پناه‌جویی اتحادیه اروپا و عوامل داخلی تعیین‌کننده سیاست خارجی روسیه ازجمله برجسته‌ترین موضوعات موردتوجه اندیشکده‌های خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه همچون استخوانی در گلوی اروپا به‌ویژه فرانسه است که نه می‌توانند با آن برخورد جدی داشته باشند و نه می‌توانند آن را کنار بگذارند.
دکتر عبدالرضا فرجی‌‌راد-کارشناس مسائل ژئوپلیتیک
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنش میان یونان و ترکیه در شرق دریای مدیترانه بر سر اقدامات ترکیه در قبال آغاز حفاری‌ها و فعالیت‌های اکتشافی در این منطقه وارد مرحله پیچیده‌ای شده است.
محمود فاضلی – کارشناس مسائل اروپا
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه بابیان اینکه عربستان سعودی مدعی است موفق شده امتیازاتی برای فلسطینی‌ها بگیرد، اما این امتیاز‌ها شاید در عمل هیچ‌گاه محقق نشوند، گفت: قطعاً عادی‌سازی روابط رژیم‌های عربی با رژیم صهیونیستی منجر به صلح ثبات دائمی نخواهد شد، چراکه فلسطین صرفاً بدل به یک زمین امتیاز گیری برای دیگر بازیگران شده و مسئله آنان نادیده انگاشته شده است.
شورای راهبردی آنلاین: «ما برای مدتی سنگ‌ها را دور انداختیم. حالا وقت آن رسیده است که سنگ‌ها را کنار یکدیگر بگذاریم»؛ این سخنان یک مقام ارشد رسمی فدراسیون روسیه در چچن در سال ۱۹۹۵ بود. اهداف و سیاست‌های روسیه در قفقاز جنوبی بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی پایدار بوده اما قابلیت‌هایش برای قدرت و نفوذ افکنی در این منطقه با نوساناتی همراه بوده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پیروزی بایدن در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا تأثیر چشم‌گیری در خاورمیانه خواهد داشت و فضایی برای همکاری‌های سازنده فرا آتلانتیکی به‌ویژه در حمایت از روندهای دیپلماتیک برای کاهش تنش‌های منطقه‌ای و نجات توافق هسته‌ای با ایران ایجاد خواهد کرد. این دو موضوع برای منافع اروپا بسیار مهم است، چراکه بی‌ثباتی منطقه‌ای می‌تواند به اروپا نیز سرایت کند. در مقابل، پیروزی مجدد ترامپ، خطر تقابل با ایران را تشدید کرده و حرکت ایران به سمت دستیابی به توانایی تولید سلاح هسته‌ای را سرعت می‌بخشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: کاندیداهای دموکرات و جمهوری‌خواه دو دیدگاه متفاوت را در خصوص تعامل آمریکا با جهان در آینده دارند. در سال‌های گذشته روابط آمریکا و ترکیه که متحد آمریکا در ناتو محسوب می‌شود، شاهد فرازوفرودهای بسیاری بوده و آنکارا به دنبال یک سیاست خارجی مستقل‌تر رفته است. فارغ از اینکه چه کسی پیروز انتخابات قریب‌الوقوع آمریکا باشد، بررسی این مسئله اهمیت دارد که آیا آمریکا و ترکیه منافع مشترک کافی برای تسهیل پیشبرد همکاری با یکدیگر دارند یا خیر.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بی‌اعتنایی دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا به قوانین و نهادهای بین‌المللی برای اروپا یک کابوس بوده است. سیاست‌گذاران اروپایی، همکاری‌های چندجانبه و نظام بین‌المللی مبتنی بر قوانین را برای منافع خود ضروری می‌دانند؛ اما سیاست خارجی ترامپ معامله محور، نامنظم و در تضاد با همکاری‌های بین‌المللی بوده است. ترامپ، ایالات‌متحده را از نهادها و توافقات چندجانبه شامل توافق‌نامه آب و هوایی پاریس، سازمان بهداشت جهانی، شورای حقوق بشر و توافق هسته‌ای ایران خارج کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اگر جو بایدن در انتخابات 3 نوامبر پیروز شود، با چالش‌های متعدد آمریکا در خاورمیانه مواجه خواهد شد که نتیجه اشتباهات استراتژیک جورج بوش، سوء مدیریت باراک اوباما و معامله‌گری بی‌حساب‌وکتاب دونالد ترامپ با کشورهای خاورمیانه می‌باشند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: باراک اوباما و دونالد ترامپ به‌ندرت اتفاق‌نظر داشته‌اند؛ اما دیدگاه مشترک آن‌ها در خصوص خاورمیانه واضح است؛ آن‌ها اساساً خواهان خروج از این منطقه بوده‌اند. به‌طور حتم، این امر برای این دو نفر معنای متفاوتی داشته است و احتمالاً برای جو بایدن هم‌معنای دیگری دارد. بااین‌حال، همه آن‌ها در این مفهوم اساسی اتفاق‌نظر دارند که آمریکا تا جای ممکن باید نیروهای خود را از این منطقه خارج کند. بیشتر آمریکایی‌ها نیز چنین دیدگاهی دارند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: افکار عمومی آمریکا و اسرائیل در قرن ۲۱، عصر تغییر در زنجیره‌های تأمین جهان، دلایل بالا بودن احتمال بروز خشونت در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، برنامه پرهزینه اردوغان برای بازگشت شکوه و جلال به ترکیه، تغییرات اقلیمی و نقش ژئوپلیتیک جدید اروپا، انتظارات اروپا در صورت پیروزی بایدن، علل ناقص بودن برنامه مهاجرت و پناه‌جویی اتحادیه اروپا و عوامل داخلی تعیین‌کننده سیاست خارجی روسیه ازجمله برجسته‌ترین موضوعات موردتوجه اندیشکده‌های خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه همچون استخوانی در گلوی اروپا به‌ویژه فرانسه است که نه می‌توانند با آن برخورد جدی داشته باشند و نه می‌توانند آن را کنار بگذارند.
دکتر عبدالرضا فرجی‌‌راد-کارشناس مسائل ژئوپلیتیک
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنش میان یونان و ترکیه در شرق دریای مدیترانه بر سر اقدامات ترکیه در قبال آغاز حفاری‌ها و فعالیت‌های اکتشافی در این منطقه وارد مرحله پیچیده‌ای شده است.
محمود فاضلی – کارشناس مسائل اروپا
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه بابیان اینکه عربستان سعودی مدعی است موفق شده امتیازاتی برای فلسطینی‌ها بگیرد، اما این امتیاز‌ها شاید در عمل هیچ‌گاه محقق نشوند، گفت: قطعاً عادی‌سازی روابط رژیم‌های عربی با رژیم صهیونیستی منجر به صلح ثبات دائمی نخواهد شد، چراکه فلسطین صرفاً بدل به یک زمین امتیاز گیری برای دیگر بازیگران شده و مسئله آنان نادیده انگاشته شده است.
شورای راهبردی آنلاین: «ما برای مدتی سنگ‌ها را دور انداختیم. حالا وقت آن رسیده است که سنگ‌ها را کنار یکدیگر بگذاریم»؛ این سخنان یک مقام ارشد رسمی فدراسیون روسیه در چچن در سال ۱۹۹۵ بود. اهداف و سیاست‌های روسیه در قفقاز جنوبی بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی پایدار بوده اما قابلیت‌هایش برای قدرت و نفوذ افکنی در این منطقه با نوساناتی همراه بوده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پیروزی بایدن در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا تأثیر چشم‌گیری در خاورمیانه خواهد داشت و فضایی برای همکاری‌های سازنده فرا آتلانتیکی به‌ویژه در حمایت از روندهای دیپلماتیک برای کاهش تنش‌های منطقه‌ای و نجات توافق هسته‌ای با ایران ایجاد خواهد کرد. این دو موضوع برای منافع اروپا بسیار مهم است، چراکه بی‌ثباتی منطقه‌ای می‌تواند به اروپا نیز سرایت کند. در مقابل، پیروزی مجدد ترامپ، خطر تقابل با ایران را تشدید کرده و حرکت ایران به سمت دستیابی به توانایی تولید سلاح هسته‌ای را سرعت می‌بخشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: کاندیداهای دموکرات و جمهوری‌خواه دو دیدگاه متفاوت را در خصوص تعامل آمریکا با جهان در آینده دارند. در سال‌های گذشته روابط آمریکا و ترکیه که متحد آمریکا در ناتو محسوب می‌شود، شاهد فرازوفرودهای بسیاری بوده و آنکارا به دنبال یک سیاست خارجی مستقل‌تر رفته است. فارغ از اینکه چه کسی پیروز انتخابات قریب‌الوقوع آمریکا باشد، بررسی این مسئله اهمیت دارد که آیا آمریکا و ترکیه منافع مشترک کافی برای تسهیل پیشبرد همکاری با یکدیگر دارند یا خیر.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بی‌اعتنایی دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا به قوانین و نهادهای بین‌المللی برای اروپا یک کابوس بوده است. سیاست‌گذاران اروپایی، همکاری‌های چندجانبه و نظام بین‌المللی مبتنی بر قوانین را برای منافع خود ضروری می‌دانند؛ اما سیاست خارجی ترامپ معامله محور، نامنظم و در تضاد با همکاری‌های بین‌المللی بوده است. ترامپ، ایالات‌متحده را از نهادها و توافقات چندجانبه شامل توافق‌نامه آب و هوایی پاریس، سازمان بهداشت جهانی، شورای حقوق بشر و توافق هسته‌ای ایران خارج کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اگر جو بایدن در انتخابات 3 نوامبر پیروز شود، با چالش‌های متعدد آمریکا در خاورمیانه مواجه خواهد شد که نتیجه اشتباهات استراتژیک جورج بوش، سوء مدیریت باراک اوباما و معامله‌گری بی‌حساب‌وکتاب دونالد ترامپ با کشورهای خاورمیانه می‌باشند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: باراک اوباما و دونالد ترامپ به‌ندرت اتفاق‌نظر داشته‌اند؛ اما دیدگاه مشترک آن‌ها در خصوص خاورمیانه واضح است؛ آن‌ها اساساً خواهان خروج از این منطقه بوده‌اند. به‌طور حتم، این امر برای این دو نفر معنای متفاوتی داشته است و احتمالاً برای جو بایدن هم‌معنای دیگری دارد. بااین‌حال، همه آن‌ها در این مفهوم اساسی اتفاق‌نظر دارند که آمریکا تا جای ممکن باید نیروهای خود را از این منطقه خارج کند. بیشتر آمریکایی‌ها نیز چنین دیدگاهی دارند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: افکار عمومی آمریکا و اسرائیل در قرن ۲۱، عصر تغییر در زنجیره‌های تأمین جهان، دلایل بالا بودن احتمال بروز خشونت در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، برنامه پرهزینه اردوغان برای بازگشت شکوه و جلال به ترکیه، تغییرات اقلیمی و نقش ژئوپلیتیک جدید اروپا، انتظارات اروپا در صورت پیروزی بایدن، علل ناقص بودن برنامه مهاجرت و پناه‌جویی اتحادیه اروپا و عوامل داخلی تعیین‌کننده سیاست خارجی روسیه ازجمله برجسته‌ترین موضوعات موردتوجه اندیشکده‌های خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه همچون استخوانی در گلوی اروپا به‌ویژه فرانسه است که نه می‌توانند با آن برخورد جدی داشته باشند و نه می‌توانند آن را کنار بگذارند.
دکتر عبدالرضا فرجی‌‌راد-کارشناس مسائل ژئوپلیتیک
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»