شورای راهبردی آنلاین-رصد: «تنها راهحل عملی برای بازگرداندن کشتیرانی در تنگه هرمز، رسیدن به یک توافق از طریق مذاکره است؛ چشماندازی که دستیابی به آن با خطر تشدید بیشتر درگیری نظامی، دشوارتر نیز شده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تشدید تنشهای لفظی و راهبردی میان ترکیه و رژیم صهیونیستی اگرچه احتمال جنگ مستقیم را افزایش نداده؛ اما از شکلگیری نظمی تازه در رقابتهای ژئوپلیتیکی غرب آسیا حکایت دارد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: با گذشت چند ماه از آغاز جنگ آمریکا و ایران، و در حالی که آتشبسی که به سختی یک ماه دوام آورده بود، در حال فروپاشی است، دلیل چندانی ندارد که باور کنیم مسیر این درگیری به زودی تغییر خواهد کرد. بازارهای نفت و مصرفکنندگان باید برای بدترین سناریوهای ممکن آماده شوند و بپذیرند که اکنون «وضعیت عادی» خیالی متعلق به گذشته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر در جغرافیای سیاسی غرب آسیا، از افزایش تنشها در خلیج فارس تا تحرکات موشکی و پهپادی در دریای سرخ و هشدار اخیر کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا درباره تهدید آزادی کشتیرانی، نشاندهنده یک تغییر الگوی کلیدی است؛ جنگ آمریکا و ایران از صورت یک تقابل منطقهای و محلی خارج شده و دو گذرگاه حیاتی برای اقتصاد جهان یعنی تنگه هرمز و تنگه بابالمندب را به یکدیگر پیوند داده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «متخصصان برنامهریزی نظامی در چین، چندین دهه است که لجستیک را عامل تعیینکننده در هرگونه عملیات علیه تایوان و در سراسر منطقه وسیع ایندوپاسیفیک در نظر گرفتهاند. حفظ عملیات گسترده در سراسر تنگه تایوان مستلزم جابهجایی و تأمین نیروها تحت فشار شدید خواهد بود که این امر لجستیک را هم به یک آسیبپذیری حیاتی و هم به یک اولویت برای اصلاحات تبدیل میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سه سال پیش، واشنگتن بر این باور بود که با محدود کردن دسترسی چین به نیمههادیهای پیشرفته، میتواند برتری فناوری آمریکا را حفظ کند. اما این شرطبندی آنگونه که طراحانش انتظار داشتند پیش نرفته است. صنعت تجهیزات ساخت نیمههادی چین به سطحی از بلوغ رسیده که چند سال پیش، تصور آن نیز دشوار بود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیشرفت فوتبال مراکش نمونهای از تحولی است که سالها دور از توجه رسانهها شکل گرفت. صعود این کشور به نیمهنهایی جام جهانی ۲۰۲۲ و تساوی برابر برزیل در جام جهانی ۲۰۲۶، نتیجه سرمایهگذاری بلندمدت در زیرساختها، آموزش و توسعه نهادی بود، نه یک اتفاق یا شگفتی. همین الگو در حوزه هوش مصنوعی نیز در حال تکرار است و خاورمیانه در مرکز این تحول قرار دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هفت درس از تهاجم نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران نشان میدهد که قدرتهای بزرگ ممکن است عقبنشینی کنند، دیپلماسی همچنان کارساز و بازدارندگی هستهای در حال تحول بوده، اما خروج از بحران همچنان دشوارتر از ورود به آن است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: با ادامه بحران اوکراین و آشکار شدن محدودیتهای امنیتی اروپا، ایران فرصت یافته تا با استفاده از ظرفیتهای انرژی و شبکه حملونقل منطقهای، جایگاه خود را در نظم جدید اوراسیا بازآرایی کند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل بینالملل گفت: پرواز پهپادهای ناشناس بر فراز آسمان لهستان، زنگ خطری تازه برای امنیت اروپا به صدا درآورد؛ حادثهای که با وجود مقیاس محدودش، لرزهای جدی بر ارکان ناتو و مناسبات آمریکا و اروپا انداخت. ماجرا زمانی پیچیدهتر شد که مقامات لهستانی، روسیه را به نقض حریم هوایی خود متهم کردند؛ درحالیکه کرملین چنین اتهامی را رد کرده و حتی برخی منابع، منشأ این پهپادها را اوکراین دانستهاند. اهمیت موضوع از آن جهت است که لهستان، برخلاف اوکراین، عضو ناتو است و هرگونه حمله به خاک آن میتواند موضوع دفاع جمعی این پیمان را فعال کند. اما واکنش سرد و مبهم دونالد ترامپ به ماجرای پهپادها، اروپاییها را با این پرسش مواجه کرد که آیا در صورت گسترش بحران، واشنگتن حاضر به دفاع از متحدانش خواهد بود یا نه؟ در همین حال، ناتو با آغاز عملیات «نگهبان شرقی»، درصدد نمایش قدرت در مرزهای شرقی خود برآمده، اما همزمان نشانههایی از تردید و چنددستگی در میان کشورهای غربی دیده میشود. این تحولات، توازن قوا در جنگ اوکراین را وارد مرحلهای تازه کرده است؛ جنگی که نه مسکو از مواضعش عقبنشینی میکند، نه اروپا راهبرد روشنی برای مهار بحران دارد و نه آمریکا تمایلی به تقابل مستقیم با روسیه نشان میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل بین الملل، رقابت امارات و عربستان درخصوص میانجیگری برای حل بحران اوکراین را بخشی از راهبرد رقابتی دو کشور در عرصههای مختلف سیاسی، اقتصادی و ژئوپلیتیکی با هدف گسترش نفوذ و ایجاد قدرت نرم در منطقه و جهان به ویژه در کانونهای قدرت بین الملل دانست و گفت: عربستان در این چارچوب وزن و اهرمهای بیشتری برای ایفای این نقش دارد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: توافق ریاض و صنعاء برای اعلام رسمی پایان جنگ، واکنش جنبش انصارالله به توافق عربستان – یمن، انتقاد رئیس سیا از عربستان، هشدار سازمان ملل درباره شروع تنش جدی پس از حملات رژیم صهیونیستی، تمدید وضعیت فوق العاده آمریکا در قبال روسیه، ضد حمله بزرگ ارتش اوکراین ضد روسیه در هفتههای آینده، تاکید شی جینپینگ بر برقراری آتشبس در اوکراین، انتقاد برزیل از آمریکا و اتحادیه اروپا به دلیل عدم تمایل برای حل مسالمت آمیز بحران اوکراین، بیانیه پکن و پاریس در حمایت از مذاکرات لغو تحریمها از ایران، آزمایش بمب استراتژیک زیردریایی کره شمالی، برگزاری مانور نظامی سه روزه چین در اطراف جزیره تایوان، واکنش رئیس جمهور تایوان به هشدارهای شدید پکن، تلاش اروپا برای توازن تجارت با چین، دیدار اردوغان و لاوروف در آنکارا و برگزاری نشست کشورهای همسایه افغانستان در ازبکستان از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل اروپا درباره تصمیم اتحادیه اروپا برای اعزام حدود 100 افسر پلیس به ارمنستان با هدف نظارت بر آتشبس در مرز با جمهوری آذربایجان که قبلاً بارها نقض شده، گفت که این تصمیم شاید بیشتر جنبه نمادین داشته باشد، اما قطعا با هدف حضور پررنگتر و موثرتر اتحادیه اروپا در منطقه قفقاز گرفته شده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل اروپا درباره راهبرد و مهمترین چالشها و اولویتهای ریشی سوناک، نخستوزیر جدید انگلیس گفت: «مهمترین راهبردی که پیش روی نخستوزیر جدید انگلیس در حوزه سیاست خارجی مطرح است همان راهبردی است که خانم ترزا میو بوریس جانسون طی 6 سال گذشته پیگیری کردند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: آلمان تاکنون بخش قابل توجهی از گاز طبیعی مورد نیاز خود را از طریق واردات از روسیه تامین کرده است. در حالیکه سال ۲۰۲۱، سهم عرضه گاز از روسیه ۵۵ درصد بود، این میزان در پایان آوریل ۲۰۲۲، به ۳۵ درصد رسید.
پوریا نبی پور- دکتری علوم سیاسی و روابط بینالملل
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل اروپا با بیان اینکه قطعا روسها از اقدام ترکیه برای تسهیل عضویت فنلاند و سوئد در ناتو ناخرسند هستند، اما با توجه به موقعیت آنکارا، چارهای جز پذیرش این حرکت نخواهند داشت، گفت: بخش اصلی از مسیر عضویت این دو کشور در ناتو طی شده و مواضع انتقادی که برخی مقامات سیاسی و قضایی ترکیه، علیه سوئد و فنلاند مطرح میکنند، برای کسب امتیازات بیشتر است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: برنامه تایوان برای محافظت از خود در برابر فشار چین، صادرات تسلیحاتی چین، پهپادهای مسلح و تروریسم، ناتو و تغییرات اقلیمی، ارزیابی تبعات نظامی کنترل چین بر تایوان و بالکانیزه شدن افغانستان تحت حاکمیت طالبان از جمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه کنفرانس کپنهاگ را در ادامه تلاشها و ابتکارهای واشنگتن برای تقسیم هزینههای جنگ بین آمریکا و اروپا دانست و گفت: غرب با زمینهسازی لازم روسیه را به حمله به اوکراین ترغیب کرد تا این جنگ را به باتلاقی برای روسیه تبدیل کند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «تنها راهحل عملی برای بازگرداندن کشتیرانی در تنگه هرمز، رسیدن به یک توافق از طریق مذاکره است؛ چشماندازی که دستیابی به آن با خطر تشدید بیشتر درگیری نظامی، دشوارتر نیز شده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تشدید تنشهای لفظی و راهبردی میان ترکیه و رژیم صهیونیستی اگرچه احتمال جنگ مستقیم را افزایش نداده؛ اما از شکلگیری نظمی تازه در رقابتهای ژئوپلیتیکی غرب آسیا حکایت دارد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: با گذشت چند ماه از آغاز جنگ آمریکا و ایران، و در حالی که آتشبسی که به سختی یک ماه دوام آورده بود، در حال فروپاشی است، دلیل چندانی ندارد که باور کنیم مسیر این درگیری به زودی تغییر خواهد کرد. بازارهای نفت و مصرفکنندگان باید برای بدترین سناریوهای ممکن آماده شوند و بپذیرند که اکنون «وضعیت عادی» خیالی متعلق به گذشته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر در جغرافیای سیاسی غرب آسیا، از افزایش تنشها در خلیج فارس تا تحرکات موشکی و پهپادی در دریای سرخ و هشدار اخیر کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا درباره تهدید آزادی کشتیرانی، نشاندهنده یک تغییر الگوی کلیدی است؛ جنگ آمریکا و ایران از صورت یک تقابل منطقهای و محلی خارج شده و دو گذرگاه حیاتی برای اقتصاد جهان یعنی تنگه هرمز و تنگه بابالمندب را به یکدیگر پیوند داده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «متخصصان برنامهریزی نظامی در چین، چندین دهه است که لجستیک را عامل تعیینکننده در هرگونه عملیات علیه تایوان و در سراسر منطقه وسیع ایندوپاسیفیک در نظر گرفتهاند. حفظ عملیات گسترده در سراسر تنگه تایوان مستلزم جابهجایی و تأمین نیروها تحت فشار شدید خواهد بود که این امر لجستیک را هم به یک آسیبپذیری حیاتی و هم به یک اولویت برای اصلاحات تبدیل میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سه سال پیش، واشنگتن بر این باور بود که با محدود کردن دسترسی چین به نیمههادیهای پیشرفته، میتواند برتری فناوری آمریکا را حفظ کند. اما این شرطبندی آنگونه که طراحانش انتظار داشتند پیش نرفته است. صنعت تجهیزات ساخت نیمههادی چین به سطحی از بلوغ رسیده که چند سال پیش، تصور آن نیز دشوار بود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیشرفت فوتبال مراکش نمونهای از تحولی است که سالها دور از توجه رسانهها شکل گرفت. صعود این کشور به نیمهنهایی جام جهانی ۲۰۲۲ و تساوی برابر برزیل در جام جهانی ۲۰۲۶، نتیجه سرمایهگذاری بلندمدت در زیرساختها، آموزش و توسعه نهادی بود، نه یک اتفاق یا شگفتی. همین الگو در حوزه هوش مصنوعی نیز در حال تکرار است و خاورمیانه در مرکز این تحول قرار دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هفت درس از تهاجم نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران نشان میدهد که قدرتهای بزرگ ممکن است عقبنشینی کنند، دیپلماسی همچنان کارساز و بازدارندگی هستهای در حال تحول بوده، اما خروج از بحران همچنان دشوارتر از ورود به آن است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: با ادامه بحران اوکراین و آشکار شدن محدودیتهای امنیتی اروپا، ایران فرصت یافته تا با استفاده از ظرفیتهای انرژی و شبکه حملونقل منطقهای، جایگاه خود را در نظم جدید اوراسیا بازآرایی کند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل بینالملل گفت: پرواز پهپادهای ناشناس بر فراز آسمان لهستان، زنگ خطری تازه برای امنیت اروپا به صدا درآورد؛ حادثهای که با وجود مقیاس محدودش، لرزهای جدی بر ارکان ناتو و مناسبات آمریکا و اروپا انداخت. ماجرا زمانی پیچیدهتر شد که مقامات لهستانی، روسیه را به نقض حریم هوایی خود متهم کردند؛ درحالیکه کرملین چنین اتهامی را رد کرده و حتی برخی منابع، منشأ این پهپادها را اوکراین دانستهاند. اهمیت موضوع از آن جهت است که لهستان، برخلاف اوکراین، عضو ناتو است و هرگونه حمله به خاک آن میتواند موضوع دفاع جمعی این پیمان را فعال کند. اما واکنش سرد و مبهم دونالد ترامپ به ماجرای پهپادها، اروپاییها را با این پرسش مواجه کرد که آیا در صورت گسترش بحران، واشنگتن حاضر به دفاع از متحدانش خواهد بود یا نه؟ در همین حال، ناتو با آغاز عملیات «نگهبان شرقی»، درصدد نمایش قدرت در مرزهای شرقی خود برآمده، اما همزمان نشانههایی از تردید و چنددستگی در میان کشورهای غربی دیده میشود. این تحولات، توازن قوا در جنگ اوکراین را وارد مرحلهای تازه کرده است؛ جنگی که نه مسکو از مواضعش عقبنشینی میکند، نه اروپا راهبرد روشنی برای مهار بحران دارد و نه آمریکا تمایلی به تقابل مستقیم با روسیه نشان میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل بین الملل، رقابت امارات و عربستان درخصوص میانجیگری برای حل بحران اوکراین را بخشی از راهبرد رقابتی دو کشور در عرصههای مختلف سیاسی، اقتصادی و ژئوپلیتیکی با هدف گسترش نفوذ و ایجاد قدرت نرم در منطقه و جهان به ویژه در کانونهای قدرت بین الملل دانست و گفت: عربستان در این چارچوب وزن و اهرمهای بیشتری برای ایفای این نقش دارد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: توافق ریاض و صنعاء برای اعلام رسمی پایان جنگ، واکنش جنبش انصارالله به توافق عربستان – یمن، انتقاد رئیس سیا از عربستان، هشدار سازمان ملل درباره شروع تنش جدی پس از حملات رژیم صهیونیستی، تمدید وضعیت فوق العاده آمریکا در قبال روسیه، ضد حمله بزرگ ارتش اوکراین ضد روسیه در هفتههای آینده، تاکید شی جینپینگ بر برقراری آتشبس در اوکراین، انتقاد برزیل از آمریکا و اتحادیه اروپا به دلیل عدم تمایل برای حل مسالمت آمیز بحران اوکراین، بیانیه پکن و پاریس در حمایت از مذاکرات لغو تحریمها از ایران، آزمایش بمب استراتژیک زیردریایی کره شمالی، برگزاری مانور نظامی سه روزه چین در اطراف جزیره تایوان، واکنش رئیس جمهور تایوان به هشدارهای شدید پکن، تلاش اروپا برای توازن تجارت با چین، دیدار اردوغان و لاوروف در آنکارا و برگزاری نشست کشورهای همسایه افغانستان در ازبکستان از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل اروپا درباره تصمیم اتحادیه اروپا برای اعزام حدود 100 افسر پلیس به ارمنستان با هدف نظارت بر آتشبس در مرز با جمهوری آذربایجان که قبلاً بارها نقض شده، گفت که این تصمیم شاید بیشتر جنبه نمادین داشته باشد، اما قطعا با هدف حضور پررنگتر و موثرتر اتحادیه اروپا در منطقه قفقاز گرفته شده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل اروپا درباره راهبرد و مهمترین چالشها و اولویتهای ریشی سوناک، نخستوزیر جدید انگلیس گفت: «مهمترین راهبردی که پیش روی نخستوزیر جدید انگلیس در حوزه سیاست خارجی مطرح است همان راهبردی است که خانم ترزا میو بوریس جانسون طی 6 سال گذشته پیگیری کردند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: آلمان تاکنون بخش قابل توجهی از گاز طبیعی مورد نیاز خود را از طریق واردات از روسیه تامین کرده است. در حالیکه سال ۲۰۲۱، سهم عرضه گاز از روسیه ۵۵ درصد بود، این میزان در پایان آوریل ۲۰۲۲، به ۳۵ درصد رسید.
پوریا نبی پور- دکتری علوم سیاسی و روابط بینالملل
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل اروپا با بیان اینکه قطعا روسها از اقدام ترکیه برای تسهیل عضویت فنلاند و سوئد در ناتو ناخرسند هستند، اما با توجه به موقعیت آنکارا، چارهای جز پذیرش این حرکت نخواهند داشت، گفت: بخش اصلی از مسیر عضویت این دو کشور در ناتو طی شده و مواضع انتقادی که برخی مقامات سیاسی و قضایی ترکیه، علیه سوئد و فنلاند مطرح میکنند، برای کسب امتیازات بیشتر است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: برنامه تایوان برای محافظت از خود در برابر فشار چین، صادرات تسلیحاتی چین، پهپادهای مسلح و تروریسم، ناتو و تغییرات اقلیمی، ارزیابی تبعات نظامی کنترل چین بر تایوان و بالکانیزه شدن افغانستان تحت حاکمیت طالبان از جمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه کنفرانس کپنهاگ را در ادامه تلاشها و ابتکارهای واشنگتن برای تقسیم هزینههای جنگ بین آمریکا و اروپا دانست و گفت: غرب با زمینهسازی لازم روسیه را به حمله به اوکراین ترغیب کرد تا این جنگ را به باتلاقی برای روسیه تبدیل کند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: با ادامه بحران اوکراین و آشکار شدن محدودیتهای امنیتی اروپا، ایران فرصت یافته تا با استفاده از ظرفیتهای انرژی و شبکه حملونقل منطقهای، جایگاه خود را در نظم جدید اوراسیا بازآرایی کند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل بینالملل گفت: پرواز پهپادهای ناشناس بر فراز آسمان لهستان، زنگ خطری تازه برای امنیت اروپا به صدا درآورد؛ حادثهای که با وجود مقیاس محدودش، لرزهای جدی بر ارکان ناتو و مناسبات آمریکا و اروپا انداخت. ماجرا زمانی پیچیدهتر شد که مقامات لهستانی، روسیه را به نقض حریم هوایی خود متهم کردند؛ درحالیکه کرملین چنین اتهامی را رد کرده و حتی برخی منابع، منشأ این پهپادها را اوکراین دانستهاند. اهمیت موضوع از آن جهت است که لهستان، برخلاف اوکراین، عضو ناتو است و هرگونه حمله به خاک آن میتواند موضوع دفاع جمعی این پیمان را فعال کند. اما واکنش سرد و مبهم دونالد ترامپ به ماجرای پهپادها، اروپاییها را با این پرسش مواجه کرد که آیا در صورت گسترش بحران، واشنگتن حاضر به دفاع از متحدانش خواهد بود یا نه؟ در همین حال، ناتو با آغاز عملیات «نگهبان شرقی»، درصدد نمایش قدرت در مرزهای شرقی خود برآمده، اما همزمان نشانههایی از تردید و چنددستگی در میان کشورهای غربی دیده میشود. این تحولات، توازن قوا در جنگ اوکراین را وارد مرحلهای تازه کرده است؛ جنگی که نه مسکو از مواضعش عقبنشینی میکند، نه اروپا راهبرد روشنی برای مهار بحران دارد و نه آمریکا تمایلی به تقابل مستقیم با روسیه نشان میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل بین الملل، رقابت امارات و عربستان درخصوص میانجیگری برای حل بحران اوکراین را بخشی از راهبرد رقابتی دو کشور در عرصههای مختلف سیاسی، اقتصادی و ژئوپلیتیکی با هدف گسترش نفوذ و ایجاد قدرت نرم در منطقه و جهان به ویژه در کانونهای قدرت بین الملل دانست و گفت: عربستان در این چارچوب وزن و اهرمهای بیشتری برای ایفای این نقش دارد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: توافق ریاض و صنعاء برای اعلام رسمی پایان جنگ، واکنش جنبش انصارالله به توافق عربستان – یمن، انتقاد رئیس سیا از عربستان، هشدار سازمان ملل درباره شروع تنش جدی پس از حملات رژیم صهیونیستی، تمدید وضعیت فوق العاده آمریکا در قبال روسیه، ضد حمله بزرگ ارتش اوکراین ضد روسیه در هفتههای آینده، تاکید شی جینپینگ بر برقراری آتشبس در اوکراین، انتقاد برزیل از آمریکا و اتحادیه اروپا به دلیل عدم تمایل برای حل مسالمت آمیز بحران اوکراین، بیانیه پکن و پاریس در حمایت از مذاکرات لغو تحریمها از ایران، آزمایش بمب استراتژیک زیردریایی کره شمالی، برگزاری مانور نظامی سه روزه چین در اطراف جزیره تایوان، واکنش رئیس جمهور تایوان به هشدارهای شدید پکن، تلاش اروپا برای توازن تجارت با چین، دیدار اردوغان و لاوروف در آنکارا و برگزاری نشست کشورهای همسایه افغانستان در ازبکستان از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل اروپا درباره تصمیم اتحادیه اروپا برای اعزام حدود 100 افسر پلیس به ارمنستان با هدف نظارت بر آتشبس در مرز با جمهوری آذربایجان که قبلاً بارها نقض شده، گفت که این تصمیم شاید بیشتر جنبه نمادین داشته باشد، اما قطعا با هدف حضور پررنگتر و موثرتر اتحادیه اروپا در منطقه قفقاز گرفته شده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل اروپا درباره راهبرد و مهمترین چالشها و اولویتهای ریشی سوناک، نخستوزیر جدید انگلیس گفت: «مهمترین راهبردی که پیش روی نخستوزیر جدید انگلیس در حوزه سیاست خارجی مطرح است همان راهبردی است که خانم ترزا میو بوریس جانسون طی 6 سال گذشته پیگیری کردند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: آلمان تاکنون بخش قابل توجهی از گاز طبیعی مورد نیاز خود را از طریق واردات از روسیه تامین کرده است. در حالیکه سال ۲۰۲۱، سهم عرضه گاز از روسیه ۵۵ درصد بود، این میزان در پایان آوریل ۲۰۲۲، به ۳۵ درصد رسید.
پوریا نبی پور- دکتری علوم سیاسی و روابط بینالملل
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل اروپا با بیان اینکه قطعا روسها از اقدام ترکیه برای تسهیل عضویت فنلاند و سوئد در ناتو ناخرسند هستند، اما با توجه به موقعیت آنکارا، چارهای جز پذیرش این حرکت نخواهند داشت، گفت: بخش اصلی از مسیر عضویت این دو کشور در ناتو طی شده و مواضع انتقادی که برخی مقامات سیاسی و قضایی ترکیه، علیه سوئد و فنلاند مطرح میکنند، برای کسب امتیازات بیشتر است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: برنامه تایوان برای محافظت از خود در برابر فشار چین، صادرات تسلیحاتی چین، پهپادهای مسلح و تروریسم، ناتو و تغییرات اقلیمی، ارزیابی تبعات نظامی کنترل چین بر تایوان و بالکانیزه شدن افغانستان تحت حاکمیت طالبان از جمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه کنفرانس کپنهاگ را در ادامه تلاشها و ابتکارهای واشنگتن برای تقسیم هزینههای جنگ بین آمریکا و اروپا دانست و گفت: غرب با زمینهسازی لازم روسیه را به حمله به اوکراین ترغیب کرد تا این جنگ را به باتلاقی برای روسیه تبدیل کند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «تنها راهحل عملی برای بازگرداندن کشتیرانی در تنگه هرمز، رسیدن به یک توافق از طریق مذاکره است؛ چشماندازی که دستیابی به آن با خطر تشدید بیشتر درگیری نظامی، دشوارتر نیز شده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تشدید تنشهای لفظی و راهبردی میان ترکیه و رژیم صهیونیستی اگرچه احتمال جنگ مستقیم را افزایش نداده؛ اما از شکلگیری نظمی تازه در رقابتهای ژئوپلیتیکی غرب آسیا حکایت دارد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: با گذشت چند ماه از آغاز جنگ آمریکا و ایران، و در حالی که آتشبسی که به سختی یک ماه دوام آورده بود، در حال فروپاشی است، دلیل چندانی ندارد که باور کنیم مسیر این درگیری به زودی تغییر خواهد کرد. بازارهای نفت و مصرفکنندگان باید برای بدترین سناریوهای ممکن آماده شوند و بپذیرند که اکنون «وضعیت عادی» خیالی متعلق به گذشته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر در جغرافیای سیاسی غرب آسیا، از افزایش تنشها در خلیج فارس تا تحرکات موشکی و پهپادی در دریای سرخ و هشدار اخیر کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا درباره تهدید آزادی کشتیرانی، نشاندهنده یک تغییر الگوی کلیدی است؛ جنگ آمریکا و ایران از صورت یک تقابل منطقهای و محلی خارج شده و دو گذرگاه حیاتی برای اقتصاد جهان یعنی تنگه هرمز و تنگه بابالمندب را به یکدیگر پیوند داده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «متخصصان برنامهریزی نظامی در چین، چندین دهه است که لجستیک را عامل تعیینکننده در هرگونه عملیات علیه تایوان و در سراسر منطقه وسیع ایندوپاسیفیک در نظر گرفتهاند. حفظ عملیات گسترده در سراسر تنگه تایوان مستلزم جابهجایی و تأمین نیروها تحت فشار شدید خواهد بود که این امر لجستیک را هم به یک آسیبپذیری حیاتی و هم به یک اولویت برای اصلاحات تبدیل میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سه سال پیش، واشنگتن بر این باور بود که با محدود کردن دسترسی چین به نیمههادیهای پیشرفته، میتواند برتری فناوری آمریکا را حفظ کند. اما این شرطبندی آنگونه که طراحانش انتظار داشتند پیش نرفته است. صنعت تجهیزات ساخت نیمههادی چین به سطحی از بلوغ رسیده که چند سال پیش، تصور آن نیز دشوار بود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیشرفت فوتبال مراکش نمونهای از تحولی است که سالها دور از توجه رسانهها شکل گرفت. صعود این کشور به نیمهنهایی جام جهانی ۲۰۲۲ و تساوی برابر برزیل در جام جهانی ۲۰۲۶، نتیجه سرمایهگذاری بلندمدت در زیرساختها، آموزش و توسعه نهادی بود، نه یک اتفاق یا شگفتی. همین الگو در حوزه هوش مصنوعی نیز در حال تکرار است و خاورمیانه در مرکز این تحول قرار دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هفت درس از تهاجم نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران نشان میدهد که قدرتهای بزرگ ممکن است عقبنشینی کنند، دیپلماسی همچنان کارساز و بازدارندگی هستهای در حال تحول بوده، اما خروج از بحران همچنان دشوارتر از ورود به آن است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: با ادامه بحران اوکراین و آشکار شدن محدودیتهای امنیتی اروپا، ایران فرصت یافته تا با استفاده از ظرفیتهای انرژی و شبکه حملونقل منطقهای، جایگاه خود را در نظم جدید اوراسیا بازآرایی کند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل بینالملل گفت: پرواز پهپادهای ناشناس بر فراز آسمان لهستان، زنگ خطری تازه برای امنیت اروپا به صدا درآورد؛ حادثهای که با وجود مقیاس محدودش، لرزهای جدی بر ارکان ناتو و مناسبات آمریکا و اروپا انداخت. ماجرا زمانی پیچیدهتر شد که مقامات لهستانی، روسیه را به نقض حریم هوایی خود متهم کردند؛ درحالیکه کرملین چنین اتهامی را رد کرده و حتی برخی منابع، منشأ این پهپادها را اوکراین دانستهاند. اهمیت موضوع از آن جهت است که لهستان، برخلاف اوکراین، عضو ناتو است و هرگونه حمله به خاک آن میتواند موضوع دفاع جمعی این پیمان را فعال کند. اما واکنش سرد و مبهم دونالد ترامپ به ماجرای پهپادها، اروپاییها را با این پرسش مواجه کرد که آیا در صورت گسترش بحران، واشنگتن حاضر به دفاع از متحدانش خواهد بود یا نه؟ در همین حال، ناتو با آغاز عملیات «نگهبان شرقی»، درصدد نمایش قدرت در مرزهای شرقی خود برآمده، اما همزمان نشانههایی از تردید و چنددستگی در میان کشورهای غربی دیده میشود. این تحولات، توازن قوا در جنگ اوکراین را وارد مرحلهای تازه کرده است؛ جنگی که نه مسکو از مواضعش عقبنشینی میکند، نه اروپا راهبرد روشنی برای مهار بحران دارد و نه آمریکا تمایلی به تقابل مستقیم با روسیه نشان میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل بین الملل، رقابت امارات و عربستان درخصوص میانجیگری برای حل بحران اوکراین را بخشی از راهبرد رقابتی دو کشور در عرصههای مختلف سیاسی، اقتصادی و ژئوپلیتیکی با هدف گسترش نفوذ و ایجاد قدرت نرم در منطقه و جهان به ویژه در کانونهای قدرت بین الملل دانست و گفت: عربستان در این چارچوب وزن و اهرمهای بیشتری برای ایفای این نقش دارد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: توافق ریاض و صنعاء برای اعلام رسمی پایان جنگ، واکنش جنبش انصارالله به توافق عربستان – یمن، انتقاد رئیس سیا از عربستان، هشدار سازمان ملل درباره شروع تنش جدی پس از حملات رژیم صهیونیستی، تمدید وضعیت فوق العاده آمریکا در قبال روسیه، ضد حمله بزرگ ارتش اوکراین ضد روسیه در هفتههای آینده، تاکید شی جینپینگ بر برقراری آتشبس در اوکراین، انتقاد برزیل از آمریکا و اتحادیه اروپا به دلیل عدم تمایل برای حل مسالمت آمیز بحران اوکراین، بیانیه پکن و پاریس در حمایت از مذاکرات لغو تحریمها از ایران، آزمایش بمب استراتژیک زیردریایی کره شمالی، برگزاری مانور نظامی سه روزه چین در اطراف جزیره تایوان، واکنش رئیس جمهور تایوان به هشدارهای شدید پکن، تلاش اروپا برای توازن تجارت با چین، دیدار اردوغان و لاوروف در آنکارا و برگزاری نشست کشورهای همسایه افغانستان در ازبکستان از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل اروپا درباره تصمیم اتحادیه اروپا برای اعزام حدود 100 افسر پلیس به ارمنستان با هدف نظارت بر آتشبس در مرز با جمهوری آذربایجان که قبلاً بارها نقض شده، گفت که این تصمیم شاید بیشتر جنبه نمادین داشته باشد، اما قطعا با هدف حضور پررنگتر و موثرتر اتحادیه اروپا در منطقه قفقاز گرفته شده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل اروپا درباره راهبرد و مهمترین چالشها و اولویتهای ریشی سوناک، نخستوزیر جدید انگلیس گفت: «مهمترین راهبردی که پیش روی نخستوزیر جدید انگلیس در حوزه سیاست خارجی مطرح است همان راهبردی است که خانم ترزا میو بوریس جانسون طی 6 سال گذشته پیگیری کردند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: آلمان تاکنون بخش قابل توجهی از گاز طبیعی مورد نیاز خود را از طریق واردات از روسیه تامین کرده است. در حالیکه سال ۲۰۲۱، سهم عرضه گاز از روسیه ۵۵ درصد بود، این میزان در پایان آوریل ۲۰۲۲، به ۳۵ درصد رسید.
پوریا نبی پور- دکتری علوم سیاسی و روابط بینالملل
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل اروپا با بیان اینکه قطعا روسها از اقدام ترکیه برای تسهیل عضویت فنلاند و سوئد در ناتو ناخرسند هستند، اما با توجه به موقعیت آنکارا، چارهای جز پذیرش این حرکت نخواهند داشت، گفت: بخش اصلی از مسیر عضویت این دو کشور در ناتو طی شده و مواضع انتقادی که برخی مقامات سیاسی و قضایی ترکیه، علیه سوئد و فنلاند مطرح میکنند، برای کسب امتیازات بیشتر است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: برنامه تایوان برای محافظت از خود در برابر فشار چین، صادرات تسلیحاتی چین، پهپادهای مسلح و تروریسم، ناتو و تغییرات اقلیمی، ارزیابی تبعات نظامی کنترل چین بر تایوان و بالکانیزه شدن افغانستان تحت حاکمیت طالبان از جمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه کنفرانس کپنهاگ را در ادامه تلاشها و ابتکارهای واشنگتن برای تقسیم هزینههای جنگ بین آمریکا و اروپا دانست و گفت: غرب با زمینهسازی لازم روسیه را به حمله به اوکراین ترغیب کرد تا این جنگ را به باتلاقی برای روسیه تبدیل کند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «تنها راهحل عملی برای بازگرداندن کشتیرانی در تنگه هرمز، رسیدن به یک توافق از طریق مذاکره است؛ چشماندازی که دستیابی به آن با خطر تشدید بیشتر درگیری نظامی، دشوارتر نیز شده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تشدید تنشهای لفظی و راهبردی میان ترکیه و رژیم صهیونیستی اگرچه احتمال جنگ مستقیم را افزایش نداده؛ اما از شکلگیری نظمی تازه در رقابتهای ژئوپلیتیکی غرب آسیا حکایت دارد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: با گذشت چند ماه از آغاز جنگ آمریکا و ایران، و در حالی که آتشبسی که به سختی یک ماه دوام آورده بود، در حال فروپاشی است، دلیل چندانی ندارد که باور کنیم مسیر این درگیری به زودی تغییر خواهد کرد. بازارهای نفت و مصرفکنندگان باید برای بدترین سناریوهای ممکن آماده شوند و بپذیرند که اکنون «وضعیت عادی» خیالی متعلق به گذشته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر در جغرافیای سیاسی غرب آسیا، از افزایش تنشها در خلیج فارس تا تحرکات موشکی و پهپادی در دریای سرخ و هشدار اخیر کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا درباره تهدید آزادی کشتیرانی، نشاندهنده یک تغییر الگوی کلیدی است؛ جنگ آمریکا و ایران از صورت یک تقابل منطقهای و محلی خارج شده و دو گذرگاه حیاتی برای اقتصاد جهان یعنی تنگه هرمز و تنگه بابالمندب را به یکدیگر پیوند داده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «متخصصان برنامهریزی نظامی در چین، چندین دهه است که لجستیک را عامل تعیینکننده در هرگونه عملیات علیه تایوان و در سراسر منطقه وسیع ایندوپاسیفیک در نظر گرفتهاند. حفظ عملیات گسترده در سراسر تنگه تایوان مستلزم جابهجایی و تأمین نیروها تحت فشار شدید خواهد بود که این امر لجستیک را هم به یک آسیبپذیری حیاتی و هم به یک اولویت برای اصلاحات تبدیل میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سه سال پیش، واشنگتن بر این باور بود که با محدود کردن دسترسی چین به نیمههادیهای پیشرفته، میتواند برتری فناوری آمریکا را حفظ کند. اما این شرطبندی آنگونه که طراحانش انتظار داشتند پیش نرفته است. صنعت تجهیزات ساخت نیمههادی چین به سطحی از بلوغ رسیده که چند سال پیش، تصور آن نیز دشوار بود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیشرفت فوتبال مراکش نمونهای از تحولی است که سالها دور از توجه رسانهها شکل گرفت. صعود این کشور به نیمهنهایی جام جهانی ۲۰۲۲ و تساوی برابر برزیل در جام جهانی ۲۰۲۶، نتیجه سرمایهگذاری بلندمدت در زیرساختها، آموزش و توسعه نهادی بود، نه یک اتفاق یا شگفتی. همین الگو در حوزه هوش مصنوعی نیز در حال تکرار است و خاورمیانه در مرکز این تحول قرار دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هفت درس از تهاجم نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران نشان میدهد که قدرتهای بزرگ ممکن است عقبنشینی کنند، دیپلماسی همچنان کارساز و بازدارندگی هستهای در حال تحول بوده، اما خروج از بحران همچنان دشوارتر از ورود به آن است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: با ادامه بحران اوکراین و آشکار شدن محدودیتهای امنیتی اروپا، ایران فرصت یافته تا با استفاده از ظرفیتهای انرژی و شبکه حملونقل منطقهای، جایگاه خود را در نظم جدید اوراسیا بازآرایی کند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل بینالملل گفت: پرواز پهپادهای ناشناس بر فراز آسمان لهستان، زنگ خطری تازه برای امنیت اروپا به صدا درآورد؛ حادثهای که با وجود مقیاس محدودش، لرزهای جدی بر ارکان ناتو و مناسبات آمریکا و اروپا انداخت. ماجرا زمانی پیچیدهتر شد که مقامات لهستانی، روسیه را به نقض حریم هوایی خود متهم کردند؛ درحالیکه کرملین چنین اتهامی را رد کرده و حتی برخی منابع، منشأ این پهپادها را اوکراین دانستهاند. اهمیت موضوع از آن جهت است که لهستان، برخلاف اوکراین، عضو ناتو است و هرگونه حمله به خاک آن میتواند موضوع دفاع جمعی این پیمان را فعال کند. اما واکنش سرد و مبهم دونالد ترامپ به ماجرای پهپادها، اروپاییها را با این پرسش مواجه کرد که آیا در صورت گسترش بحران، واشنگتن حاضر به دفاع از متحدانش خواهد بود یا نه؟ در همین حال، ناتو با آغاز عملیات «نگهبان شرقی»، درصدد نمایش قدرت در مرزهای شرقی خود برآمده، اما همزمان نشانههایی از تردید و چنددستگی در میان کشورهای غربی دیده میشود. این تحولات، توازن قوا در جنگ اوکراین را وارد مرحلهای تازه کرده است؛ جنگی که نه مسکو از مواضعش عقبنشینی میکند، نه اروپا راهبرد روشنی برای مهار بحران دارد و نه آمریکا تمایلی به تقابل مستقیم با روسیه نشان میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل بین الملل، رقابت امارات و عربستان درخصوص میانجیگری برای حل بحران اوکراین را بخشی از راهبرد رقابتی دو کشور در عرصههای مختلف سیاسی، اقتصادی و ژئوپلیتیکی با هدف گسترش نفوذ و ایجاد قدرت نرم در منطقه و جهان به ویژه در کانونهای قدرت بین الملل دانست و گفت: عربستان در این چارچوب وزن و اهرمهای بیشتری برای ایفای این نقش دارد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: توافق ریاض و صنعاء برای اعلام رسمی پایان جنگ، واکنش جنبش انصارالله به توافق عربستان – یمن، انتقاد رئیس سیا از عربستان، هشدار سازمان ملل درباره شروع تنش جدی پس از حملات رژیم صهیونیستی، تمدید وضعیت فوق العاده آمریکا در قبال روسیه، ضد حمله بزرگ ارتش اوکراین ضد روسیه در هفتههای آینده، تاکید شی جینپینگ بر برقراری آتشبس در اوکراین، انتقاد برزیل از آمریکا و اتحادیه اروپا به دلیل عدم تمایل برای حل مسالمت آمیز بحران اوکراین، بیانیه پکن و پاریس در حمایت از مذاکرات لغو تحریمها از ایران، آزمایش بمب استراتژیک زیردریایی کره شمالی، برگزاری مانور نظامی سه روزه چین در اطراف جزیره تایوان، واکنش رئیس جمهور تایوان به هشدارهای شدید پکن، تلاش اروپا برای توازن تجارت با چین، دیدار اردوغان و لاوروف در آنکارا و برگزاری نشست کشورهای همسایه افغانستان در ازبکستان از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل اروپا درباره تصمیم اتحادیه اروپا برای اعزام حدود 100 افسر پلیس به ارمنستان با هدف نظارت بر آتشبس در مرز با جمهوری آذربایجان که قبلاً بارها نقض شده، گفت که این تصمیم شاید بیشتر جنبه نمادین داشته باشد، اما قطعا با هدف حضور پررنگتر و موثرتر اتحادیه اروپا در منطقه قفقاز گرفته شده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل اروپا درباره راهبرد و مهمترین چالشها و اولویتهای ریشی سوناک، نخستوزیر جدید انگلیس گفت: «مهمترین راهبردی که پیش روی نخستوزیر جدید انگلیس در حوزه سیاست خارجی مطرح است همان راهبردی است که خانم ترزا میو بوریس جانسون طی 6 سال گذشته پیگیری کردند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: آلمان تاکنون بخش قابل توجهی از گاز طبیعی مورد نیاز خود را از طریق واردات از روسیه تامین کرده است. در حالیکه سال ۲۰۲۱، سهم عرضه گاز از روسیه ۵۵ درصد بود، این میزان در پایان آوریل ۲۰۲۲، به ۳۵ درصد رسید.
پوریا نبی پور- دکتری علوم سیاسی و روابط بینالملل
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل اروپا با بیان اینکه قطعا روسها از اقدام ترکیه برای تسهیل عضویت فنلاند و سوئد در ناتو ناخرسند هستند، اما با توجه به موقعیت آنکارا، چارهای جز پذیرش این حرکت نخواهند داشت، گفت: بخش اصلی از مسیر عضویت این دو کشور در ناتو طی شده و مواضع انتقادی که برخی مقامات سیاسی و قضایی ترکیه، علیه سوئد و فنلاند مطرح میکنند، برای کسب امتیازات بیشتر است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: برنامه تایوان برای محافظت از خود در برابر فشار چین، صادرات تسلیحاتی چین، پهپادهای مسلح و تروریسم، ناتو و تغییرات اقلیمی، ارزیابی تبعات نظامی کنترل چین بر تایوان و بالکانیزه شدن افغانستان تحت حاکمیت طالبان از جمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه کنفرانس کپنهاگ را در ادامه تلاشها و ابتکارهای واشنگتن برای تقسیم هزینههای جنگ بین آمریکا و اروپا دانست و گفت: غرب با زمینهسازی لازم روسیه را به حمله به اوکراین ترغیب کرد تا این جنگ را به باتلاقی برای روسیه تبدیل کند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «تنها راهحل عملی برای بازگرداندن کشتیرانی در تنگه هرمز، رسیدن به یک توافق از طریق مذاکره است؛ چشماندازی که دستیابی به آن با خطر تشدید بیشتر درگیری نظامی، دشوارتر نیز شده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تشدید تنشهای لفظی و راهبردی میان ترکیه و رژیم صهیونیستی اگرچه احتمال جنگ مستقیم را افزایش نداده؛ اما از شکلگیری نظمی تازه در رقابتهای ژئوپلیتیکی غرب آسیا حکایت دارد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: با گذشت چند ماه از آغاز جنگ آمریکا و ایران، و در حالی که آتشبسی که به سختی یک ماه دوام آورده بود، در حال فروپاشی است، دلیل چندانی ندارد که باور کنیم مسیر این درگیری به زودی تغییر خواهد کرد. بازارهای نفت و مصرفکنندگان باید برای بدترین سناریوهای ممکن آماده شوند و بپذیرند که اکنون «وضعیت عادی» خیالی متعلق به گذشته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر در جغرافیای سیاسی غرب آسیا، از افزایش تنشها در خلیج فارس تا تحرکات موشکی و پهپادی در دریای سرخ و هشدار اخیر کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا درباره تهدید آزادی کشتیرانی، نشاندهنده یک تغییر الگوی کلیدی است؛ جنگ آمریکا و ایران از صورت یک تقابل منطقهای و محلی خارج شده و دو گذرگاه حیاتی برای اقتصاد جهان یعنی تنگه هرمز و تنگه بابالمندب را به یکدیگر پیوند داده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «متخصصان برنامهریزی نظامی در چین، چندین دهه است که لجستیک را عامل تعیینکننده در هرگونه عملیات علیه تایوان و در سراسر منطقه وسیع ایندوپاسیفیک در نظر گرفتهاند. حفظ عملیات گسترده در سراسر تنگه تایوان مستلزم جابهجایی و تأمین نیروها تحت فشار شدید خواهد بود که این امر لجستیک را هم به یک آسیبپذیری حیاتی و هم به یک اولویت برای اصلاحات تبدیل میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سه سال پیش، واشنگتن بر این باور بود که با محدود کردن دسترسی چین به نیمههادیهای پیشرفته، میتواند برتری فناوری آمریکا را حفظ کند. اما این شرطبندی آنگونه که طراحانش انتظار داشتند پیش نرفته است. صنعت تجهیزات ساخت نیمههادی چین به سطحی از بلوغ رسیده که چند سال پیش، تصور آن نیز دشوار بود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیشرفت فوتبال مراکش نمونهای از تحولی است که سالها دور از توجه رسانهها شکل گرفت. صعود این کشور به نیمهنهایی جام جهانی ۲۰۲۲ و تساوی برابر برزیل در جام جهانی ۲۰۲۶، نتیجه سرمایهگذاری بلندمدت در زیرساختها، آموزش و توسعه نهادی بود، نه یک اتفاق یا شگفتی. همین الگو در حوزه هوش مصنوعی نیز در حال تکرار است و خاورمیانه در مرکز این تحول قرار دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هفت درس از تهاجم نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران نشان میدهد که قدرتهای بزرگ ممکن است عقبنشینی کنند، دیپلماسی همچنان کارساز و بازدارندگی هستهای در حال تحول بوده، اما خروج از بحران همچنان دشوارتر از ورود به آن است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: با ادامه بحران اوکراین و آشکار شدن محدودیتهای امنیتی اروپا، ایران فرصت یافته تا با استفاده از ظرفیتهای انرژی و شبکه حملونقل منطقهای، جایگاه خود را در نظم جدید اوراسیا بازآرایی کند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل بینالملل گفت: پرواز پهپادهای ناشناس بر فراز آسمان لهستان، زنگ خطری تازه برای امنیت اروپا به صدا درآورد؛ حادثهای که با وجود مقیاس محدودش، لرزهای جدی بر ارکان ناتو و مناسبات آمریکا و اروپا انداخت. ماجرا زمانی پیچیدهتر شد که مقامات لهستانی، روسیه را به نقض حریم هوایی خود متهم کردند؛ درحالیکه کرملین چنین اتهامی را رد کرده و حتی برخی منابع، منشأ این پهپادها را اوکراین دانستهاند. اهمیت موضوع از آن جهت است که لهستان، برخلاف اوکراین، عضو ناتو است و هرگونه حمله به خاک آن میتواند موضوع دفاع جمعی این پیمان را فعال کند. اما واکنش سرد و مبهم دونالد ترامپ به ماجرای پهپادها، اروپاییها را با این پرسش مواجه کرد که آیا در صورت گسترش بحران، واشنگتن حاضر به دفاع از متحدانش خواهد بود یا نه؟ در همین حال، ناتو با آغاز عملیات «نگهبان شرقی»، درصدد نمایش قدرت در مرزهای شرقی خود برآمده، اما همزمان نشانههایی از تردید و چنددستگی در میان کشورهای غربی دیده میشود. این تحولات، توازن قوا در جنگ اوکراین را وارد مرحلهای تازه کرده است؛ جنگی که نه مسکو از مواضعش عقبنشینی میکند، نه اروپا راهبرد روشنی برای مهار بحران دارد و نه آمریکا تمایلی به تقابل مستقیم با روسیه نشان میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل بین الملل، رقابت امارات و عربستان درخصوص میانجیگری برای حل بحران اوکراین را بخشی از راهبرد رقابتی دو کشور در عرصههای مختلف سیاسی، اقتصادی و ژئوپلیتیکی با هدف گسترش نفوذ و ایجاد قدرت نرم در منطقه و جهان به ویژه در کانونهای قدرت بین الملل دانست و گفت: عربستان در این چارچوب وزن و اهرمهای بیشتری برای ایفای این نقش دارد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: توافق ریاض و صنعاء برای اعلام رسمی پایان جنگ، واکنش جنبش انصارالله به توافق عربستان – یمن، انتقاد رئیس سیا از عربستان، هشدار سازمان ملل درباره شروع تنش جدی پس از حملات رژیم صهیونیستی، تمدید وضعیت فوق العاده آمریکا در قبال روسیه، ضد حمله بزرگ ارتش اوکراین ضد روسیه در هفتههای آینده، تاکید شی جینپینگ بر برقراری آتشبس در اوکراین، انتقاد برزیل از آمریکا و اتحادیه اروپا به دلیل عدم تمایل برای حل مسالمت آمیز بحران اوکراین، بیانیه پکن و پاریس در حمایت از مذاکرات لغو تحریمها از ایران، آزمایش بمب استراتژیک زیردریایی کره شمالی، برگزاری مانور نظامی سه روزه چین در اطراف جزیره تایوان، واکنش رئیس جمهور تایوان به هشدارهای شدید پکن، تلاش اروپا برای توازن تجارت با چین، دیدار اردوغان و لاوروف در آنکارا و برگزاری نشست کشورهای همسایه افغانستان در ازبکستان از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل اروپا درباره تصمیم اتحادیه اروپا برای اعزام حدود 100 افسر پلیس به ارمنستان با هدف نظارت بر آتشبس در مرز با جمهوری آذربایجان که قبلاً بارها نقض شده، گفت که این تصمیم شاید بیشتر جنبه نمادین داشته باشد، اما قطعا با هدف حضور پررنگتر و موثرتر اتحادیه اروپا در منطقه قفقاز گرفته شده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل اروپا درباره راهبرد و مهمترین چالشها و اولویتهای ریشی سوناک، نخستوزیر جدید انگلیس گفت: «مهمترین راهبردی که پیش روی نخستوزیر جدید انگلیس در حوزه سیاست خارجی مطرح است همان راهبردی است که خانم ترزا میو بوریس جانسون طی 6 سال گذشته پیگیری کردند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: آلمان تاکنون بخش قابل توجهی از گاز طبیعی مورد نیاز خود را از طریق واردات از روسیه تامین کرده است. در حالیکه سال ۲۰۲۱، سهم عرضه گاز از روسیه ۵۵ درصد بود، این میزان در پایان آوریل ۲۰۲۲، به ۳۵ درصد رسید.
پوریا نبی پور- دکتری علوم سیاسی و روابط بینالملل
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل اروپا با بیان اینکه قطعا روسها از اقدام ترکیه برای تسهیل عضویت فنلاند و سوئد در ناتو ناخرسند هستند، اما با توجه به موقعیت آنکارا، چارهای جز پذیرش این حرکت نخواهند داشت، گفت: بخش اصلی از مسیر عضویت این دو کشور در ناتو طی شده و مواضع انتقادی که برخی مقامات سیاسی و قضایی ترکیه، علیه سوئد و فنلاند مطرح میکنند، برای کسب امتیازات بیشتر است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: برنامه تایوان برای محافظت از خود در برابر فشار چین، صادرات تسلیحاتی چین، پهپادهای مسلح و تروریسم، ناتو و تغییرات اقلیمی، ارزیابی تبعات نظامی کنترل چین بر تایوان و بالکانیزه شدن افغانستان تحت حاکمیت طالبان از جمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه کنفرانس کپنهاگ را در ادامه تلاشها و ابتکارهای واشنگتن برای تقسیم هزینههای جنگ بین آمریکا و اروپا دانست و گفت: غرب با زمینهسازی لازم روسیه را به حمله به اوکراین ترغیب کرد تا این جنگ را به باتلاقی برای روسیه تبدیل کند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «تنها راهحل عملی برای بازگرداندن کشتیرانی در تنگه هرمز، رسیدن به یک توافق از طریق مذاکره است؛ چشماندازی که دستیابی به آن با خطر تشدید بیشتر درگیری نظامی، دشوارتر نیز شده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تشدید تنشهای لفظی و راهبردی میان ترکیه و رژیم صهیونیستی اگرچه احتمال جنگ مستقیم را افزایش نداده؛ اما از شکلگیری نظمی تازه در رقابتهای ژئوپلیتیکی غرب آسیا حکایت دارد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: با گذشت چند ماه از آغاز جنگ آمریکا و ایران، و در حالی که آتشبسی که به سختی یک ماه دوام آورده بود، در حال فروپاشی است، دلیل چندانی ندارد که باور کنیم مسیر این درگیری به زودی تغییر خواهد کرد. بازارهای نفت و مصرفکنندگان باید برای بدترین سناریوهای ممکن آماده شوند و بپذیرند که اکنون «وضعیت عادی» خیالی متعلق به گذشته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر در جغرافیای سیاسی غرب آسیا، از افزایش تنشها در خلیج فارس تا تحرکات موشکی و پهپادی در دریای سرخ و هشدار اخیر کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا درباره تهدید آزادی کشتیرانی، نشاندهنده یک تغییر الگوی کلیدی است؛ جنگ آمریکا و ایران از صورت یک تقابل منطقهای و محلی خارج شده و دو گذرگاه حیاتی برای اقتصاد جهان یعنی تنگه هرمز و تنگه بابالمندب را به یکدیگر پیوند داده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «متخصصان برنامهریزی نظامی در چین، چندین دهه است که لجستیک را عامل تعیینکننده در هرگونه عملیات علیه تایوان و در سراسر منطقه وسیع ایندوپاسیفیک در نظر گرفتهاند. حفظ عملیات گسترده در سراسر تنگه تایوان مستلزم جابهجایی و تأمین نیروها تحت فشار شدید خواهد بود که این امر لجستیک را هم به یک آسیبپذیری حیاتی و هم به یک اولویت برای اصلاحات تبدیل میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سه سال پیش، واشنگتن بر این باور بود که با محدود کردن دسترسی چین به نیمههادیهای پیشرفته، میتواند برتری فناوری آمریکا را حفظ کند. اما این شرطبندی آنگونه که طراحانش انتظار داشتند پیش نرفته است. صنعت تجهیزات ساخت نیمههادی چین به سطحی از بلوغ رسیده که چند سال پیش، تصور آن نیز دشوار بود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیشرفت فوتبال مراکش نمونهای از تحولی است که سالها دور از توجه رسانهها شکل گرفت. صعود این کشور به نیمهنهایی جام جهانی ۲۰۲۲ و تساوی برابر برزیل در جام جهانی ۲۰۲۶، نتیجه سرمایهگذاری بلندمدت در زیرساختها، آموزش و توسعه نهادی بود، نه یک اتفاق یا شگفتی. همین الگو در حوزه هوش مصنوعی نیز در حال تکرار است و خاورمیانه در مرکز این تحول قرار دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هفت درس از تهاجم نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران نشان میدهد که قدرتهای بزرگ ممکن است عقبنشینی کنند، دیپلماسی همچنان کارساز و بازدارندگی هستهای در حال تحول بوده، اما خروج از بحران همچنان دشوارتر از ورود به آن است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: با ادامه بحران اوکراین و آشکار شدن محدودیتهای امنیتی اروپا، ایران فرصت یافته تا با استفاده از ظرفیتهای انرژی و شبکه حملونقل منطقهای، جایگاه خود را در نظم جدید اوراسیا بازآرایی کند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل بینالملل گفت: پرواز پهپادهای ناشناس بر فراز آسمان لهستان، زنگ خطری تازه برای امنیت اروپا به صدا درآورد؛ حادثهای که با وجود مقیاس محدودش، لرزهای جدی بر ارکان ناتو و مناسبات آمریکا و اروپا انداخت. ماجرا زمانی پیچیدهتر شد که مقامات لهستانی، روسیه را به نقض حریم هوایی خود متهم کردند؛ درحالیکه کرملین چنین اتهامی را رد کرده و حتی برخی منابع، منشأ این پهپادها را اوکراین دانستهاند. اهمیت موضوع از آن جهت است که لهستان، برخلاف اوکراین، عضو ناتو است و هرگونه حمله به خاک آن میتواند موضوع دفاع جمعی این پیمان را فعال کند. اما واکنش سرد و مبهم دونالد ترامپ به ماجرای پهپادها، اروپاییها را با این پرسش مواجه کرد که آیا در صورت گسترش بحران، واشنگتن حاضر به دفاع از متحدانش خواهد بود یا نه؟ در همین حال، ناتو با آغاز عملیات «نگهبان شرقی»، درصدد نمایش قدرت در مرزهای شرقی خود برآمده، اما همزمان نشانههایی از تردید و چنددستگی در میان کشورهای غربی دیده میشود. این تحولات، توازن قوا در جنگ اوکراین را وارد مرحلهای تازه کرده است؛ جنگی که نه مسکو از مواضعش عقبنشینی میکند، نه اروپا راهبرد روشنی برای مهار بحران دارد و نه آمریکا تمایلی به تقابل مستقیم با روسیه نشان میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل بین الملل، رقابت امارات و عربستان درخصوص میانجیگری برای حل بحران اوکراین را بخشی از راهبرد رقابتی دو کشور در عرصههای مختلف سیاسی، اقتصادی و ژئوپلیتیکی با هدف گسترش نفوذ و ایجاد قدرت نرم در منطقه و جهان به ویژه در کانونهای قدرت بین الملل دانست و گفت: عربستان در این چارچوب وزن و اهرمهای بیشتری برای ایفای این نقش دارد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: توافق ریاض و صنعاء برای اعلام رسمی پایان جنگ، واکنش جنبش انصارالله به توافق عربستان – یمن، انتقاد رئیس سیا از عربستان، هشدار سازمان ملل درباره شروع تنش جدی پس از حملات رژیم صهیونیستی، تمدید وضعیت فوق العاده آمریکا در قبال روسیه، ضد حمله بزرگ ارتش اوکراین ضد روسیه در هفتههای آینده، تاکید شی جینپینگ بر برقراری آتشبس در اوکراین، انتقاد برزیل از آمریکا و اتحادیه اروپا به دلیل عدم تمایل برای حل مسالمت آمیز بحران اوکراین، بیانیه پکن و پاریس در حمایت از مذاکرات لغو تحریمها از ایران، آزمایش بمب استراتژیک زیردریایی کره شمالی، برگزاری مانور نظامی سه روزه چین در اطراف جزیره تایوان، واکنش رئیس جمهور تایوان به هشدارهای شدید پکن، تلاش اروپا برای توازن تجارت با چین، دیدار اردوغان و لاوروف در آنکارا و برگزاری نشست کشورهای همسایه افغانستان در ازبکستان از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل اروپا درباره تصمیم اتحادیه اروپا برای اعزام حدود 100 افسر پلیس به ارمنستان با هدف نظارت بر آتشبس در مرز با جمهوری آذربایجان که قبلاً بارها نقض شده، گفت که این تصمیم شاید بیشتر جنبه نمادین داشته باشد، اما قطعا با هدف حضور پررنگتر و موثرتر اتحادیه اروپا در منطقه قفقاز گرفته شده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل اروپا درباره راهبرد و مهمترین چالشها و اولویتهای ریشی سوناک، نخستوزیر جدید انگلیس گفت: «مهمترین راهبردی که پیش روی نخستوزیر جدید انگلیس در حوزه سیاست خارجی مطرح است همان راهبردی است که خانم ترزا میو بوریس جانسون طی 6 سال گذشته پیگیری کردند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: آلمان تاکنون بخش قابل توجهی از گاز طبیعی مورد نیاز خود را از طریق واردات از روسیه تامین کرده است. در حالیکه سال ۲۰۲۱، سهم عرضه گاز از روسیه ۵۵ درصد بود، این میزان در پایان آوریل ۲۰۲۲، به ۳۵ درصد رسید.
پوریا نبی پور- دکتری علوم سیاسی و روابط بینالملل
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل اروپا با بیان اینکه قطعا روسها از اقدام ترکیه برای تسهیل عضویت فنلاند و سوئد در ناتو ناخرسند هستند، اما با توجه به موقعیت آنکارا، چارهای جز پذیرش این حرکت نخواهند داشت، گفت: بخش اصلی از مسیر عضویت این دو کشور در ناتو طی شده و مواضع انتقادی که برخی مقامات سیاسی و قضایی ترکیه، علیه سوئد و فنلاند مطرح میکنند، برای کسب امتیازات بیشتر است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: برنامه تایوان برای محافظت از خود در برابر فشار چین، صادرات تسلیحاتی چین، پهپادهای مسلح و تروریسم، ناتو و تغییرات اقلیمی، ارزیابی تبعات نظامی کنترل چین بر تایوان و بالکانیزه شدن افغانستان تحت حاکمیت طالبان از جمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه کنفرانس کپنهاگ را در ادامه تلاشها و ابتکارهای واشنگتن برای تقسیم هزینههای جنگ بین آمریکا و اروپا دانست و گفت: غرب با زمینهسازی لازم روسیه را به حمله به اوکراین ترغیب کرد تا این جنگ را به باتلاقی برای روسیه تبدیل کند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «تنها راهحل عملی برای بازگرداندن کشتیرانی در تنگه هرمز، رسیدن به یک توافق از طریق مذاکره است؛ چشماندازی که دستیابی به آن با خطر تشدید بیشتر درگیری نظامی، دشوارتر نیز شده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تشدید تنشهای لفظی و راهبردی میان ترکیه و رژیم صهیونیستی اگرچه احتمال جنگ مستقیم را افزایش نداده؛ اما از شکلگیری نظمی تازه در رقابتهای ژئوپلیتیکی غرب آسیا حکایت دارد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: با گذشت چند ماه از آغاز جنگ آمریکا و ایران، و در حالی که آتشبسی که به سختی یک ماه دوام آورده بود، در حال فروپاشی است، دلیل چندانی ندارد که باور کنیم مسیر این درگیری به زودی تغییر خواهد کرد. بازارهای نفت و مصرفکنندگان باید برای بدترین سناریوهای ممکن آماده شوند و بپذیرند که اکنون «وضعیت عادی» خیالی متعلق به گذشته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر در جغرافیای سیاسی غرب آسیا، از افزایش تنشها در خلیج فارس تا تحرکات موشکی و پهپادی در دریای سرخ و هشدار اخیر کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا درباره تهدید آزادی کشتیرانی، نشاندهنده یک تغییر الگوی کلیدی است؛ جنگ آمریکا و ایران از صورت یک تقابل منطقهای و محلی خارج شده و دو گذرگاه حیاتی برای اقتصاد جهان یعنی تنگه هرمز و تنگه بابالمندب را به یکدیگر پیوند داده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «متخصصان برنامهریزی نظامی در چین، چندین دهه است که لجستیک را عامل تعیینکننده در هرگونه عملیات علیه تایوان و در سراسر منطقه وسیع ایندوپاسیفیک در نظر گرفتهاند. حفظ عملیات گسترده در سراسر تنگه تایوان مستلزم جابهجایی و تأمین نیروها تحت فشار شدید خواهد بود که این امر لجستیک را هم به یک آسیبپذیری حیاتی و هم به یک اولویت برای اصلاحات تبدیل میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سه سال پیش، واشنگتن بر این باور بود که با محدود کردن دسترسی چین به نیمههادیهای پیشرفته، میتواند برتری فناوری آمریکا را حفظ کند. اما این شرطبندی آنگونه که طراحانش انتظار داشتند پیش نرفته است. صنعت تجهیزات ساخت نیمههادی چین به سطحی از بلوغ رسیده که چند سال پیش، تصور آن نیز دشوار بود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیشرفت فوتبال مراکش نمونهای از تحولی است که سالها دور از توجه رسانهها شکل گرفت. صعود این کشور به نیمهنهایی جام جهانی ۲۰۲۲ و تساوی برابر برزیل در جام جهانی ۲۰۲۶، نتیجه سرمایهگذاری بلندمدت در زیرساختها، آموزش و توسعه نهادی بود، نه یک اتفاق یا شگفتی. همین الگو در حوزه هوش مصنوعی نیز در حال تکرار است و خاورمیانه در مرکز این تحول قرار دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هفت درس از تهاجم نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران نشان میدهد که قدرتهای بزرگ ممکن است عقبنشینی کنند، دیپلماسی همچنان کارساز و بازدارندگی هستهای در حال تحول بوده، اما خروج از بحران همچنان دشوارتر از ورود به آن است.»