شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش شناورهای هوشمند بدون سرنشین (شهپاد) در هرمز و باب‌المندب نشان می‌دهد که کنترل دریا صرفاً با ناوهای بزرگ، زیردریایی‌ها وهواپیماهای مستقر بر ناوها امکان‌پذیر نمی‌باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنه‌اش به همین‌جا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدل‌های هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحال‌توسعه به فناوری نیز به عرصه‌های رقابت قدرت تبدیل شده‌اند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، به‌طور فزاینده‌ای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پس‌زمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکل‌گیری است. اگرچه چین به‌طور مستقیم با آمریکا نمی‌جنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسه‌آن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرت‌های بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخست‌وزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بین‌المللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا به‌جای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرم‌های مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش می‌یابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریم‌ها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااین‌حال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقه‌ای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعه‌ای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال می‌کند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاری‌ها در عرصه فناوری، سرمایه‌گذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: نقش روسیه در بحران گازی اروپا باید زنگ خطری برای اروپایی‌هایی باشد که ترجیح می‌دهند تهدید ناشی از رژیم تجدیدنظرطلب ولادیمیر پوتین را کم‌اهمیت جلوه دهند. ازآنجایی‌که روسیه آشکارا از انرژی به‌عنوان اهرم فشار علیه اروپا بهره می‌برد، اکنون درخواست‌ها از اتحادیه اروپا برای کاهش وابستگی به انرژی روسیه و ارزیابی مجدد روابط خود با مسکو افزایش یافته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: هرچند که چین در رقابت میدانی خود در کره زمین به سمت جنگ تسلیحاتی گام برنداشته و بیشتر راهبرد وابسته‌سازی و بدهکارسازی را پیگیری کرده است، اما ماهیت رقابت در فضا به گونه‌ای است که دستکم تقابل یا جنگ غیرمستقیم یا حتی نرم را ایجاب می‌کند.
رضا مجیدزاده – مدیر کارگروه سیمرغ توسعه، اندیشگاه طرح هزاره پاسارگاد
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ارزیابی مجدد مفهوم بی‌طرفی ضروری است. مفهوم قدیمی سوئیسی «آرام نشستن» باید کنار گذاشته شود. در یک جهان قطبی‌شده، دولت‌های بی‌طرف اهمیت بیشتری پیدا خواهند کرد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بعد از جنگ سرد، منطقه شمالگان توجه نظامی نسبتاً کمی را به خود جلب کرده است، اما آمریکا در حال تمرکز مجدد راهبردش بر این منطقه است. این بازتابی از افزایش فعالیت نظامی روسیه در آنجاست.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: جنگ تجاری آمریکا و چین موجب پیروزی اقتصادی بزرگی برای هیچ یک از این دو کشور نشده است. شاید برای ایالات متحده زمان آن فرا رسیده باشد که ابتدا بر سیاست اقتصادی داخلی خود متمرکز شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل اروپا با بیان اینکه شرایط انگلیس پس از جنگ سرد و با تغییر اولویت‌های سیاست خارجی آمریکا به‌گونه‌ای نیست که بتواند در همه عرصه‌ها با آمریکا همراهی داشته باشد، گفت: انگلیس بیش از هر چیزی به دنبال پیاده‌سازی سیاست «بریتانیای جهانی» است و قطعاً پس از خروج از اتحادیه اروپا تلاش خواهد کرد درصورت امكان به‌عنوان قدرتی بزرگ در اروپا و عرصه جهانی نقش‌آفرینی کند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تهران تنش اخیر میان فرانسه و آمریکا بر سر پیمان «آکوس» را بر همکاری‌ها در ناتو تأثیرگذار دانست و گفت: اتحادی که میان بریتانیا، استرالیا و آمریکا تشکیل‌شده در چارچوب جنگ سرد با چین تحلیل می‌شود و اروپا نیز به دلیل نادیده گرفته شدن در جنگ سرد، چندان خاطره خوبی از آن ندارد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پایان جنگ سرد و تشدید تنش‌ها در روابط با غرب، ایران را از غرب دور کرد و به روسیه و چین نزدیک‌تر نمود.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: هشدارگوترش به چین و آمریکا درخصوص احتمال وقوع «جنگ سرد جدید»، ادامه بحران زیردریایی‌ها، انتقاد شدید فرانسه از سیاست اول آمریکای بایدن،پیشنهاد گفتگوی بایدن به مکرون، انتقاد کره شمالی ازپیمان اوکوس، تظاهرات گسترده استرالیایی ها علیه قرارداد هسته ای با آمریکا، پیشتازی حزب روسیه متحد در انتخابات دوما، درخواست گوترش برای تعامل با طالبان، انتقاد طالبان از اظهارات عمران‌خان درباره تشکیل دولت فراگیر در افغانستان ، سفر هیات بلندپایه آمریکا به وین برای شرکت در کنفرانس آژانس انرژی اتمی، تداوم اختلافات مهم بین ترکیه و اتحادیه اروپا، خیز ترکیه برای حضور پررنگ در آفریقا، تهدید آمریکا ضد لبنان ، افشای شرایط فروش جنگنده اف 22 به ژاپن و اسرائیل ، برگزاری نشست روسای ستاد کل نیروهای مسلح کشورهای عضو ناتو در آتن، رونمایی از طرح سازمان همکاری شانگهای برای مقابله با هژمونی دلار آمریکا و برگزاری اولین انتخابات در هنگ کنگ تحت نظام وفاداری به پکن از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: حقوق بشر در عصر دیجیتال، دیپلماسی واکسن روسیه، مذاکرات تسلیحاتی آمریکا و روسیه، تحرکات جدید ترکیه در شرق مدیترانه، برزخ ناخوشایند روابط آمریکا و پاکستان در بحبوحه خروج از افغانستان و چانه‌زنی بزرگ با کره شمالی ازجمله برجسته‌ترین موضوعات موردتوجه اندیشکده‌های خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش شناورهای هوشمند بدون سرنشین (شهپاد) در هرمز و باب‌المندب نشان می‌دهد که کنترل دریا صرفاً با ناوهای بزرگ، زیردریایی‌ها وهواپیماهای مستقر بر ناوها امکان‌پذیر نمی‌باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنه‌اش به همین‌جا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدل‌های هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحال‌توسعه به فناوری نیز به عرصه‌های رقابت قدرت تبدیل شده‌اند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، به‌طور فزاینده‌ای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پس‌زمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکل‌گیری است. اگرچه چین به‌طور مستقیم با آمریکا نمی‌جنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسه‌آن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرت‌های بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخست‌وزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بین‌المللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا به‌جای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرم‌های مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش می‌یابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریم‌ها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااین‌حال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقه‌ای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعه‌ای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال می‌کند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاری‌ها در عرصه فناوری، سرمایه‌گذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: نقش روسیه در بحران گازی اروپا باید زنگ خطری برای اروپایی‌هایی باشد که ترجیح می‌دهند تهدید ناشی از رژیم تجدیدنظرطلب ولادیمیر پوتین را کم‌اهمیت جلوه دهند. ازآنجایی‌که روسیه آشکارا از انرژی به‌عنوان اهرم فشار علیه اروپا بهره می‌برد، اکنون درخواست‌ها از اتحادیه اروپا برای کاهش وابستگی به انرژی روسیه و ارزیابی مجدد روابط خود با مسکو افزایش یافته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: هرچند که چین در رقابت میدانی خود در کره زمین به سمت جنگ تسلیحاتی گام برنداشته و بیشتر راهبرد وابسته‌سازی و بدهکارسازی را پیگیری کرده است، اما ماهیت رقابت در فضا به گونه‌ای است که دستکم تقابل یا جنگ غیرمستقیم یا حتی نرم را ایجاب می‌کند.
رضا مجیدزاده – مدیر کارگروه سیمرغ توسعه، اندیشگاه طرح هزاره پاسارگاد
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ارزیابی مجدد مفهوم بی‌طرفی ضروری است. مفهوم قدیمی سوئیسی «آرام نشستن» باید کنار گذاشته شود. در یک جهان قطبی‌شده، دولت‌های بی‌طرف اهمیت بیشتری پیدا خواهند کرد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بعد از جنگ سرد، منطقه شمالگان توجه نظامی نسبتاً کمی را به خود جلب کرده است، اما آمریکا در حال تمرکز مجدد راهبردش بر این منطقه است. این بازتابی از افزایش فعالیت نظامی روسیه در آنجاست.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: جنگ تجاری آمریکا و چین موجب پیروزی اقتصادی بزرگی برای هیچ یک از این دو کشور نشده است. شاید برای ایالات متحده زمان آن فرا رسیده باشد که ابتدا بر سیاست اقتصادی داخلی خود متمرکز شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل اروپا با بیان اینکه شرایط انگلیس پس از جنگ سرد و با تغییر اولویت‌های سیاست خارجی آمریکا به‌گونه‌ای نیست که بتواند در همه عرصه‌ها با آمریکا همراهی داشته باشد، گفت: انگلیس بیش از هر چیزی به دنبال پیاده‌سازی سیاست «بریتانیای جهانی» است و قطعاً پس از خروج از اتحادیه اروپا تلاش خواهد کرد درصورت امكان به‌عنوان قدرتی بزرگ در اروپا و عرصه جهانی نقش‌آفرینی کند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تهران تنش اخیر میان فرانسه و آمریکا بر سر پیمان «آکوس» را بر همکاری‌ها در ناتو تأثیرگذار دانست و گفت: اتحادی که میان بریتانیا، استرالیا و آمریکا تشکیل‌شده در چارچوب جنگ سرد با چین تحلیل می‌شود و اروپا نیز به دلیل نادیده گرفته شدن در جنگ سرد، چندان خاطره خوبی از آن ندارد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پایان جنگ سرد و تشدید تنش‌ها در روابط با غرب، ایران را از غرب دور کرد و به روسیه و چین نزدیک‌تر نمود.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: هشدارگوترش به چین و آمریکا درخصوص احتمال وقوع «جنگ سرد جدید»، ادامه بحران زیردریایی‌ها، انتقاد شدید فرانسه از سیاست اول آمریکای بایدن،پیشنهاد گفتگوی بایدن به مکرون، انتقاد کره شمالی ازپیمان اوکوس، تظاهرات گسترده استرالیایی ها علیه قرارداد هسته ای با آمریکا، پیشتازی حزب روسیه متحد در انتخابات دوما، درخواست گوترش برای تعامل با طالبان، انتقاد طالبان از اظهارات عمران‌خان درباره تشکیل دولت فراگیر در افغانستان ، سفر هیات بلندپایه آمریکا به وین برای شرکت در کنفرانس آژانس انرژی اتمی، تداوم اختلافات مهم بین ترکیه و اتحادیه اروپا، خیز ترکیه برای حضور پررنگ در آفریقا، تهدید آمریکا ضد لبنان ، افشای شرایط فروش جنگنده اف 22 به ژاپن و اسرائیل ، برگزاری نشست روسای ستاد کل نیروهای مسلح کشورهای عضو ناتو در آتن، رونمایی از طرح سازمان همکاری شانگهای برای مقابله با هژمونی دلار آمریکا و برگزاری اولین انتخابات در هنگ کنگ تحت نظام وفاداری به پکن از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: حقوق بشر در عصر دیجیتال، دیپلماسی واکسن روسیه، مذاکرات تسلیحاتی آمریکا و روسیه، تحرکات جدید ترکیه در شرق مدیترانه، برزخ ناخوشایند روابط آمریکا و پاکستان در بحبوحه خروج از افغانستان و چانه‌زنی بزرگ با کره شمالی ازجمله برجسته‌ترین موضوعات موردتوجه اندیشکده‌های خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: نقش روسیه در بحران گازی اروپا باید زنگ خطری برای اروپایی‌هایی باشد که ترجیح می‌دهند تهدید ناشی از رژیم تجدیدنظرطلب ولادیمیر پوتین را کم‌اهمیت جلوه دهند. ازآنجایی‌که روسیه آشکارا از انرژی به‌عنوان اهرم فشار علیه اروپا بهره می‌برد، اکنون درخواست‌ها از اتحادیه اروپا برای کاهش وابستگی به انرژی روسیه و ارزیابی مجدد روابط خود با مسکو افزایش یافته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: هرچند که چین در رقابت میدانی خود در کره زمین به سمت جنگ تسلیحاتی گام برنداشته و بیشتر راهبرد وابسته‌سازی و بدهکارسازی را پیگیری کرده است، اما ماهیت رقابت در فضا به گونه‌ای است که دستکم تقابل یا جنگ غیرمستقیم یا حتی نرم را ایجاب می‌کند.
رضا مجیدزاده – مدیر کارگروه سیمرغ توسعه، اندیشگاه طرح هزاره پاسارگاد
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ارزیابی مجدد مفهوم بی‌طرفی ضروری است. مفهوم قدیمی سوئیسی «آرام نشستن» باید کنار گذاشته شود. در یک جهان قطبی‌شده، دولت‌های بی‌طرف اهمیت بیشتری پیدا خواهند کرد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بعد از جنگ سرد، منطقه شمالگان توجه نظامی نسبتاً کمی را به خود جلب کرده است، اما آمریکا در حال تمرکز مجدد راهبردش بر این منطقه است. این بازتابی از افزایش فعالیت نظامی روسیه در آنجاست.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: جنگ تجاری آمریکا و چین موجب پیروزی اقتصادی بزرگی برای هیچ یک از این دو کشور نشده است. شاید برای ایالات متحده زمان آن فرا رسیده باشد که ابتدا بر سیاست اقتصادی داخلی خود متمرکز شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل اروپا با بیان اینکه شرایط انگلیس پس از جنگ سرد و با تغییر اولویت‌های سیاست خارجی آمریکا به‌گونه‌ای نیست که بتواند در همه عرصه‌ها با آمریکا همراهی داشته باشد، گفت: انگلیس بیش از هر چیزی به دنبال پیاده‌سازی سیاست «بریتانیای جهانی» است و قطعاً پس از خروج از اتحادیه اروپا تلاش خواهد کرد درصورت امكان به‌عنوان قدرتی بزرگ در اروپا و عرصه جهانی نقش‌آفرینی کند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تهران تنش اخیر میان فرانسه و آمریکا بر سر پیمان «آکوس» را بر همکاری‌ها در ناتو تأثیرگذار دانست و گفت: اتحادی که میان بریتانیا، استرالیا و آمریکا تشکیل‌شده در چارچوب جنگ سرد با چین تحلیل می‌شود و اروپا نیز به دلیل نادیده گرفته شدن در جنگ سرد، چندان خاطره خوبی از آن ندارد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پایان جنگ سرد و تشدید تنش‌ها در روابط با غرب، ایران را از غرب دور کرد و به روسیه و چین نزدیک‌تر نمود.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: هشدارگوترش به چین و آمریکا درخصوص احتمال وقوع «جنگ سرد جدید»، ادامه بحران زیردریایی‌ها، انتقاد شدید فرانسه از سیاست اول آمریکای بایدن،پیشنهاد گفتگوی بایدن به مکرون، انتقاد کره شمالی ازپیمان اوکوس، تظاهرات گسترده استرالیایی ها علیه قرارداد هسته ای با آمریکا، پیشتازی حزب روسیه متحد در انتخابات دوما، درخواست گوترش برای تعامل با طالبان، انتقاد طالبان از اظهارات عمران‌خان درباره تشکیل دولت فراگیر در افغانستان ، سفر هیات بلندپایه آمریکا به وین برای شرکت در کنفرانس آژانس انرژی اتمی، تداوم اختلافات مهم بین ترکیه و اتحادیه اروپا، خیز ترکیه برای حضور پررنگ در آفریقا، تهدید آمریکا ضد لبنان ، افشای شرایط فروش جنگنده اف 22 به ژاپن و اسرائیل ، برگزاری نشست روسای ستاد کل نیروهای مسلح کشورهای عضو ناتو در آتن، رونمایی از طرح سازمان همکاری شانگهای برای مقابله با هژمونی دلار آمریکا و برگزاری اولین انتخابات در هنگ کنگ تحت نظام وفاداری به پکن از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: حقوق بشر در عصر دیجیتال، دیپلماسی واکسن روسیه، مذاکرات تسلیحاتی آمریکا و روسیه، تحرکات جدید ترکیه در شرق مدیترانه، برزخ ناخوشایند روابط آمریکا و پاکستان در بحبوحه خروج از افغانستان و چانه‌زنی بزرگ با کره شمالی ازجمله برجسته‌ترین موضوعات موردتوجه اندیشکده‌های خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش شناورهای هوشمند بدون سرنشین (شهپاد) در هرمز و باب‌المندب نشان می‌دهد که کنترل دریا صرفاً با ناوهای بزرگ، زیردریایی‌ها وهواپیماهای مستقر بر ناوها امکان‌پذیر نمی‌باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنه‌اش به همین‌جا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدل‌های هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحال‌توسعه به فناوری نیز به عرصه‌های رقابت قدرت تبدیل شده‌اند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، به‌طور فزاینده‌ای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پس‌زمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکل‌گیری است. اگرچه چین به‌طور مستقیم با آمریکا نمی‌جنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسه‌آن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرت‌های بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخست‌وزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بین‌المللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا به‌جای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرم‌های مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش می‌یابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریم‌ها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااین‌حال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقه‌ای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعه‌ای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال می‌کند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاری‌ها در عرصه فناوری، سرمایه‌گذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: نقش روسیه در بحران گازی اروپا باید زنگ خطری برای اروپایی‌هایی باشد که ترجیح می‌دهند تهدید ناشی از رژیم تجدیدنظرطلب ولادیمیر پوتین را کم‌اهمیت جلوه دهند. ازآنجایی‌که روسیه آشکارا از انرژی به‌عنوان اهرم فشار علیه اروپا بهره می‌برد، اکنون درخواست‌ها از اتحادیه اروپا برای کاهش وابستگی به انرژی روسیه و ارزیابی مجدد روابط خود با مسکو افزایش یافته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: هرچند که چین در رقابت میدانی خود در کره زمین به سمت جنگ تسلیحاتی گام برنداشته و بیشتر راهبرد وابسته‌سازی و بدهکارسازی را پیگیری کرده است، اما ماهیت رقابت در فضا به گونه‌ای است که دستکم تقابل یا جنگ غیرمستقیم یا حتی نرم را ایجاب می‌کند.
رضا مجیدزاده – مدیر کارگروه سیمرغ توسعه، اندیشگاه طرح هزاره پاسارگاد
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ارزیابی مجدد مفهوم بی‌طرفی ضروری است. مفهوم قدیمی سوئیسی «آرام نشستن» باید کنار گذاشته شود. در یک جهان قطبی‌شده، دولت‌های بی‌طرف اهمیت بیشتری پیدا خواهند کرد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بعد از جنگ سرد، منطقه شمالگان توجه نظامی نسبتاً کمی را به خود جلب کرده است، اما آمریکا در حال تمرکز مجدد راهبردش بر این منطقه است. این بازتابی از افزایش فعالیت نظامی روسیه در آنجاست.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: جنگ تجاری آمریکا و چین موجب پیروزی اقتصادی بزرگی برای هیچ یک از این دو کشور نشده است. شاید برای ایالات متحده زمان آن فرا رسیده باشد که ابتدا بر سیاست اقتصادی داخلی خود متمرکز شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل اروپا با بیان اینکه شرایط انگلیس پس از جنگ سرد و با تغییر اولویت‌های سیاست خارجی آمریکا به‌گونه‌ای نیست که بتواند در همه عرصه‌ها با آمریکا همراهی داشته باشد، گفت: انگلیس بیش از هر چیزی به دنبال پیاده‌سازی سیاست «بریتانیای جهانی» است و قطعاً پس از خروج از اتحادیه اروپا تلاش خواهد کرد درصورت امكان به‌عنوان قدرتی بزرگ در اروپا و عرصه جهانی نقش‌آفرینی کند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تهران تنش اخیر میان فرانسه و آمریکا بر سر پیمان «آکوس» را بر همکاری‌ها در ناتو تأثیرگذار دانست و گفت: اتحادی که میان بریتانیا، استرالیا و آمریکا تشکیل‌شده در چارچوب جنگ سرد با چین تحلیل می‌شود و اروپا نیز به دلیل نادیده گرفته شدن در جنگ سرد، چندان خاطره خوبی از آن ندارد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پایان جنگ سرد و تشدید تنش‌ها در روابط با غرب، ایران را از غرب دور کرد و به روسیه و چین نزدیک‌تر نمود.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: هشدارگوترش به چین و آمریکا درخصوص احتمال وقوع «جنگ سرد جدید»، ادامه بحران زیردریایی‌ها، انتقاد شدید فرانسه از سیاست اول آمریکای بایدن،پیشنهاد گفتگوی بایدن به مکرون، انتقاد کره شمالی ازپیمان اوکوس، تظاهرات گسترده استرالیایی ها علیه قرارداد هسته ای با آمریکا، پیشتازی حزب روسیه متحد در انتخابات دوما، درخواست گوترش برای تعامل با طالبان، انتقاد طالبان از اظهارات عمران‌خان درباره تشکیل دولت فراگیر در افغانستان ، سفر هیات بلندپایه آمریکا به وین برای شرکت در کنفرانس آژانس انرژی اتمی، تداوم اختلافات مهم بین ترکیه و اتحادیه اروپا، خیز ترکیه برای حضور پررنگ در آفریقا، تهدید آمریکا ضد لبنان ، افشای شرایط فروش جنگنده اف 22 به ژاپن و اسرائیل ، برگزاری نشست روسای ستاد کل نیروهای مسلح کشورهای عضو ناتو در آتن، رونمایی از طرح سازمان همکاری شانگهای برای مقابله با هژمونی دلار آمریکا و برگزاری اولین انتخابات در هنگ کنگ تحت نظام وفاداری به پکن از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: حقوق بشر در عصر دیجیتال، دیپلماسی واکسن روسیه، مذاکرات تسلیحاتی آمریکا و روسیه، تحرکات جدید ترکیه در شرق مدیترانه، برزخ ناخوشایند روابط آمریکا و پاکستان در بحبوحه خروج از افغانستان و چانه‌زنی بزرگ با کره شمالی ازجمله برجسته‌ترین موضوعات موردتوجه اندیشکده‌های خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش شناورهای هوشمند بدون سرنشین (شهپاد) در هرمز و باب‌المندب نشان می‌دهد که کنترل دریا صرفاً با ناوهای بزرگ، زیردریایی‌ها وهواپیماهای مستقر بر ناوها امکان‌پذیر نمی‌باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنه‌اش به همین‌جا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدل‌های هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحال‌توسعه به فناوری نیز به عرصه‌های رقابت قدرت تبدیل شده‌اند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، به‌طور فزاینده‌ای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پس‌زمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکل‌گیری است. اگرچه چین به‌طور مستقیم با آمریکا نمی‌جنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسه‌آن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرت‌های بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخست‌وزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بین‌المللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا به‌جای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرم‌های مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش می‌یابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریم‌ها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااین‌حال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقه‌ای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعه‌ای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال می‌کند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاری‌ها در عرصه فناوری، سرمایه‌گذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: نقش روسیه در بحران گازی اروپا باید زنگ خطری برای اروپایی‌هایی باشد که ترجیح می‌دهند تهدید ناشی از رژیم تجدیدنظرطلب ولادیمیر پوتین را کم‌اهمیت جلوه دهند. ازآنجایی‌که روسیه آشکارا از انرژی به‌عنوان اهرم فشار علیه اروپا بهره می‌برد، اکنون درخواست‌ها از اتحادیه اروپا برای کاهش وابستگی به انرژی روسیه و ارزیابی مجدد روابط خود با مسکو افزایش یافته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: هرچند که چین در رقابت میدانی خود در کره زمین به سمت جنگ تسلیحاتی گام برنداشته و بیشتر راهبرد وابسته‌سازی و بدهکارسازی را پیگیری کرده است، اما ماهیت رقابت در فضا به گونه‌ای است که دستکم تقابل یا جنگ غیرمستقیم یا حتی نرم را ایجاب می‌کند.
رضا مجیدزاده – مدیر کارگروه سیمرغ توسعه، اندیشگاه طرح هزاره پاسارگاد
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ارزیابی مجدد مفهوم بی‌طرفی ضروری است. مفهوم قدیمی سوئیسی «آرام نشستن» باید کنار گذاشته شود. در یک جهان قطبی‌شده، دولت‌های بی‌طرف اهمیت بیشتری پیدا خواهند کرد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بعد از جنگ سرد، منطقه شمالگان توجه نظامی نسبتاً کمی را به خود جلب کرده است، اما آمریکا در حال تمرکز مجدد راهبردش بر این منطقه است. این بازتابی از افزایش فعالیت نظامی روسیه در آنجاست.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: جنگ تجاری آمریکا و چین موجب پیروزی اقتصادی بزرگی برای هیچ یک از این دو کشور نشده است. شاید برای ایالات متحده زمان آن فرا رسیده باشد که ابتدا بر سیاست اقتصادی داخلی خود متمرکز شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل اروپا با بیان اینکه شرایط انگلیس پس از جنگ سرد و با تغییر اولویت‌های سیاست خارجی آمریکا به‌گونه‌ای نیست که بتواند در همه عرصه‌ها با آمریکا همراهی داشته باشد، گفت: انگلیس بیش از هر چیزی به دنبال پیاده‌سازی سیاست «بریتانیای جهانی» است و قطعاً پس از خروج از اتحادیه اروپا تلاش خواهد کرد درصورت امكان به‌عنوان قدرتی بزرگ در اروپا و عرصه جهانی نقش‌آفرینی کند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تهران تنش اخیر میان فرانسه و آمریکا بر سر پیمان «آکوس» را بر همکاری‌ها در ناتو تأثیرگذار دانست و گفت: اتحادی که میان بریتانیا، استرالیا و آمریکا تشکیل‌شده در چارچوب جنگ سرد با چین تحلیل می‌شود و اروپا نیز به دلیل نادیده گرفته شدن در جنگ سرد، چندان خاطره خوبی از آن ندارد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پایان جنگ سرد و تشدید تنش‌ها در روابط با غرب، ایران را از غرب دور کرد و به روسیه و چین نزدیک‌تر نمود.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: هشدارگوترش به چین و آمریکا درخصوص احتمال وقوع «جنگ سرد جدید»، ادامه بحران زیردریایی‌ها، انتقاد شدید فرانسه از سیاست اول آمریکای بایدن،پیشنهاد گفتگوی بایدن به مکرون، انتقاد کره شمالی ازپیمان اوکوس، تظاهرات گسترده استرالیایی ها علیه قرارداد هسته ای با آمریکا، پیشتازی حزب روسیه متحد در انتخابات دوما، درخواست گوترش برای تعامل با طالبان، انتقاد طالبان از اظهارات عمران‌خان درباره تشکیل دولت فراگیر در افغانستان ، سفر هیات بلندپایه آمریکا به وین برای شرکت در کنفرانس آژانس انرژی اتمی، تداوم اختلافات مهم بین ترکیه و اتحادیه اروپا، خیز ترکیه برای حضور پررنگ در آفریقا، تهدید آمریکا ضد لبنان ، افشای شرایط فروش جنگنده اف 22 به ژاپن و اسرائیل ، برگزاری نشست روسای ستاد کل نیروهای مسلح کشورهای عضو ناتو در آتن، رونمایی از طرح سازمان همکاری شانگهای برای مقابله با هژمونی دلار آمریکا و برگزاری اولین انتخابات در هنگ کنگ تحت نظام وفاداری به پکن از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: حقوق بشر در عصر دیجیتال، دیپلماسی واکسن روسیه، مذاکرات تسلیحاتی آمریکا و روسیه، تحرکات جدید ترکیه در شرق مدیترانه، برزخ ناخوشایند روابط آمریکا و پاکستان در بحبوحه خروج از افغانستان و چانه‌زنی بزرگ با کره شمالی ازجمله برجسته‌ترین موضوعات موردتوجه اندیشکده‌های خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش شناورهای هوشمند بدون سرنشین (شهپاد) در هرمز و باب‌المندب نشان می‌دهد که کنترل دریا صرفاً با ناوهای بزرگ، زیردریایی‌ها وهواپیماهای مستقر بر ناوها امکان‌پذیر نمی‌باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنه‌اش به همین‌جا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدل‌های هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحال‌توسعه به فناوری نیز به عرصه‌های رقابت قدرت تبدیل شده‌اند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، به‌طور فزاینده‌ای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پس‌زمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکل‌گیری است. اگرچه چین به‌طور مستقیم با آمریکا نمی‌جنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسه‌آن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرت‌های بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخست‌وزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بین‌المللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا به‌جای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرم‌های مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش می‌یابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریم‌ها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااین‌حال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقه‌ای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعه‌ای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال می‌کند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاری‌ها در عرصه فناوری، سرمایه‌گذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: نقش روسیه در بحران گازی اروپا باید زنگ خطری برای اروپایی‌هایی باشد که ترجیح می‌دهند تهدید ناشی از رژیم تجدیدنظرطلب ولادیمیر پوتین را کم‌اهمیت جلوه دهند. ازآنجایی‌که روسیه آشکارا از انرژی به‌عنوان اهرم فشار علیه اروپا بهره می‌برد، اکنون درخواست‌ها از اتحادیه اروپا برای کاهش وابستگی به انرژی روسیه و ارزیابی مجدد روابط خود با مسکو افزایش یافته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: هرچند که چین در رقابت میدانی خود در کره زمین به سمت جنگ تسلیحاتی گام برنداشته و بیشتر راهبرد وابسته‌سازی و بدهکارسازی را پیگیری کرده است، اما ماهیت رقابت در فضا به گونه‌ای است که دستکم تقابل یا جنگ غیرمستقیم یا حتی نرم را ایجاب می‌کند.
رضا مجیدزاده – مدیر کارگروه سیمرغ توسعه، اندیشگاه طرح هزاره پاسارگاد
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ارزیابی مجدد مفهوم بی‌طرفی ضروری است. مفهوم قدیمی سوئیسی «آرام نشستن» باید کنار گذاشته شود. در یک جهان قطبی‌شده، دولت‌های بی‌طرف اهمیت بیشتری پیدا خواهند کرد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بعد از جنگ سرد، منطقه شمالگان توجه نظامی نسبتاً کمی را به خود جلب کرده است، اما آمریکا در حال تمرکز مجدد راهبردش بر این منطقه است. این بازتابی از افزایش فعالیت نظامی روسیه در آنجاست.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: جنگ تجاری آمریکا و چین موجب پیروزی اقتصادی بزرگی برای هیچ یک از این دو کشور نشده است. شاید برای ایالات متحده زمان آن فرا رسیده باشد که ابتدا بر سیاست اقتصادی داخلی خود متمرکز شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل اروپا با بیان اینکه شرایط انگلیس پس از جنگ سرد و با تغییر اولویت‌های سیاست خارجی آمریکا به‌گونه‌ای نیست که بتواند در همه عرصه‌ها با آمریکا همراهی داشته باشد، گفت: انگلیس بیش از هر چیزی به دنبال پیاده‌سازی سیاست «بریتانیای جهانی» است و قطعاً پس از خروج از اتحادیه اروپا تلاش خواهد کرد درصورت امكان به‌عنوان قدرتی بزرگ در اروپا و عرصه جهانی نقش‌آفرینی کند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تهران تنش اخیر میان فرانسه و آمریکا بر سر پیمان «آکوس» را بر همکاری‌ها در ناتو تأثیرگذار دانست و گفت: اتحادی که میان بریتانیا، استرالیا و آمریکا تشکیل‌شده در چارچوب جنگ سرد با چین تحلیل می‌شود و اروپا نیز به دلیل نادیده گرفته شدن در جنگ سرد، چندان خاطره خوبی از آن ندارد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پایان جنگ سرد و تشدید تنش‌ها در روابط با غرب، ایران را از غرب دور کرد و به روسیه و چین نزدیک‌تر نمود.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: هشدارگوترش به چین و آمریکا درخصوص احتمال وقوع «جنگ سرد جدید»، ادامه بحران زیردریایی‌ها، انتقاد شدید فرانسه از سیاست اول آمریکای بایدن،پیشنهاد گفتگوی بایدن به مکرون، انتقاد کره شمالی ازپیمان اوکوس، تظاهرات گسترده استرالیایی ها علیه قرارداد هسته ای با آمریکا، پیشتازی حزب روسیه متحد در انتخابات دوما، درخواست گوترش برای تعامل با طالبان، انتقاد طالبان از اظهارات عمران‌خان درباره تشکیل دولت فراگیر در افغانستان ، سفر هیات بلندپایه آمریکا به وین برای شرکت در کنفرانس آژانس انرژی اتمی، تداوم اختلافات مهم بین ترکیه و اتحادیه اروپا، خیز ترکیه برای حضور پررنگ در آفریقا، تهدید آمریکا ضد لبنان ، افشای شرایط فروش جنگنده اف 22 به ژاپن و اسرائیل ، برگزاری نشست روسای ستاد کل نیروهای مسلح کشورهای عضو ناتو در آتن، رونمایی از طرح سازمان همکاری شانگهای برای مقابله با هژمونی دلار آمریکا و برگزاری اولین انتخابات در هنگ کنگ تحت نظام وفاداری به پکن از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: حقوق بشر در عصر دیجیتال، دیپلماسی واکسن روسیه، مذاکرات تسلیحاتی آمریکا و روسیه، تحرکات جدید ترکیه در شرق مدیترانه، برزخ ناخوشایند روابط آمریکا و پاکستان در بحبوحه خروج از افغانستان و چانه‌زنی بزرگ با کره شمالی ازجمله برجسته‌ترین موضوعات موردتوجه اندیشکده‌های خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش شناورهای هوشمند بدون سرنشین (شهپاد) در هرمز و باب‌المندب نشان می‌دهد که کنترل دریا صرفاً با ناوهای بزرگ، زیردریایی‌ها وهواپیماهای مستقر بر ناوها امکان‌پذیر نمی‌باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنه‌اش به همین‌جا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدل‌های هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحال‌توسعه به فناوری نیز به عرصه‌های رقابت قدرت تبدیل شده‌اند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، به‌طور فزاینده‌ای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پس‌زمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکل‌گیری است. اگرچه چین به‌طور مستقیم با آمریکا نمی‌جنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسه‌آن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرت‌های بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخست‌وزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بین‌المللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا به‌جای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرم‌های مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش می‌یابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریم‌ها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااین‌حال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقه‌ای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعه‌ای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال می‌کند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاری‌ها در عرصه فناوری، سرمایه‌گذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: نقش روسیه در بحران گازی اروپا باید زنگ خطری برای اروپایی‌هایی باشد که ترجیح می‌دهند تهدید ناشی از رژیم تجدیدنظرطلب ولادیمیر پوتین را کم‌اهمیت جلوه دهند. ازآنجایی‌که روسیه آشکارا از انرژی به‌عنوان اهرم فشار علیه اروپا بهره می‌برد، اکنون درخواست‌ها از اتحادیه اروپا برای کاهش وابستگی به انرژی روسیه و ارزیابی مجدد روابط خود با مسکو افزایش یافته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: هرچند که چین در رقابت میدانی خود در کره زمین به سمت جنگ تسلیحاتی گام برنداشته و بیشتر راهبرد وابسته‌سازی و بدهکارسازی را پیگیری کرده است، اما ماهیت رقابت در فضا به گونه‌ای است که دستکم تقابل یا جنگ غیرمستقیم یا حتی نرم را ایجاب می‌کند.
رضا مجیدزاده – مدیر کارگروه سیمرغ توسعه، اندیشگاه طرح هزاره پاسارگاد
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ارزیابی مجدد مفهوم بی‌طرفی ضروری است. مفهوم قدیمی سوئیسی «آرام نشستن» باید کنار گذاشته شود. در یک جهان قطبی‌شده، دولت‌های بی‌طرف اهمیت بیشتری پیدا خواهند کرد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بعد از جنگ سرد، منطقه شمالگان توجه نظامی نسبتاً کمی را به خود جلب کرده است، اما آمریکا در حال تمرکز مجدد راهبردش بر این منطقه است. این بازتابی از افزایش فعالیت نظامی روسیه در آنجاست.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: جنگ تجاری آمریکا و چین موجب پیروزی اقتصادی بزرگی برای هیچ یک از این دو کشور نشده است. شاید برای ایالات متحده زمان آن فرا رسیده باشد که ابتدا بر سیاست اقتصادی داخلی خود متمرکز شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل اروپا با بیان اینکه شرایط انگلیس پس از جنگ سرد و با تغییر اولویت‌های سیاست خارجی آمریکا به‌گونه‌ای نیست که بتواند در همه عرصه‌ها با آمریکا همراهی داشته باشد، گفت: انگلیس بیش از هر چیزی به دنبال پیاده‌سازی سیاست «بریتانیای جهانی» است و قطعاً پس از خروج از اتحادیه اروپا تلاش خواهد کرد درصورت امكان به‌عنوان قدرتی بزرگ در اروپا و عرصه جهانی نقش‌آفرینی کند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تهران تنش اخیر میان فرانسه و آمریکا بر سر پیمان «آکوس» را بر همکاری‌ها در ناتو تأثیرگذار دانست و گفت: اتحادی که میان بریتانیا، استرالیا و آمریکا تشکیل‌شده در چارچوب جنگ سرد با چین تحلیل می‌شود و اروپا نیز به دلیل نادیده گرفته شدن در جنگ سرد، چندان خاطره خوبی از آن ندارد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پایان جنگ سرد و تشدید تنش‌ها در روابط با غرب، ایران را از غرب دور کرد و به روسیه و چین نزدیک‌تر نمود.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: هشدارگوترش به چین و آمریکا درخصوص احتمال وقوع «جنگ سرد جدید»، ادامه بحران زیردریایی‌ها، انتقاد شدید فرانسه از سیاست اول آمریکای بایدن،پیشنهاد گفتگوی بایدن به مکرون، انتقاد کره شمالی ازپیمان اوکوس، تظاهرات گسترده استرالیایی ها علیه قرارداد هسته ای با آمریکا، پیشتازی حزب روسیه متحد در انتخابات دوما، درخواست گوترش برای تعامل با طالبان، انتقاد طالبان از اظهارات عمران‌خان درباره تشکیل دولت فراگیر در افغانستان ، سفر هیات بلندپایه آمریکا به وین برای شرکت در کنفرانس آژانس انرژی اتمی، تداوم اختلافات مهم بین ترکیه و اتحادیه اروپا، خیز ترکیه برای حضور پررنگ در آفریقا، تهدید آمریکا ضد لبنان ، افشای شرایط فروش جنگنده اف 22 به ژاپن و اسرائیل ، برگزاری نشست روسای ستاد کل نیروهای مسلح کشورهای عضو ناتو در آتن، رونمایی از طرح سازمان همکاری شانگهای برای مقابله با هژمونی دلار آمریکا و برگزاری اولین انتخابات در هنگ کنگ تحت نظام وفاداری به پکن از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: حقوق بشر در عصر دیجیتال، دیپلماسی واکسن روسیه، مذاکرات تسلیحاتی آمریکا و روسیه، تحرکات جدید ترکیه در شرق مدیترانه، برزخ ناخوشایند روابط آمریکا و پاکستان در بحبوحه خروج از افغانستان و چانه‌زنی بزرگ با کره شمالی ازجمله برجسته‌ترین موضوعات موردتوجه اندیشکده‌های خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش شناورهای هوشمند بدون سرنشین (شهپاد) در هرمز و باب‌المندب نشان می‌دهد که کنترل دریا صرفاً با ناوهای بزرگ، زیردریایی‌ها وهواپیماهای مستقر بر ناوها امکان‌پذیر نمی‌باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنه‌اش به همین‌جا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدل‌های هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحال‌توسعه به فناوری نیز به عرصه‌های رقابت قدرت تبدیل شده‌اند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، به‌طور فزاینده‌ای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پس‌زمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکل‌گیری است. اگرچه چین به‌طور مستقیم با آمریکا نمی‌جنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسه‌آن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرت‌های بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخست‌وزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بین‌المللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا به‌جای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرم‌های مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش می‌یابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریم‌ها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااین‌حال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقه‌ای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعه‌ای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال می‌کند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاری‌ها در عرصه فناوری، سرمایه‌گذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»