نگاهی به گسترش همکاری جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاریهای جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژیهای تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکتهای دو کشور وارد مرحله تازهای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاریهای جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژیهای تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکتهای دو کشور وارد مرحله تازهای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و بهعنوان نوعی «انبوه نامهای اختصاری توخالی» در عصر جهانیشدن برخورد شد و بعدها نسخهای ضعیفتر از باشگاههای جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سالهای اخیر، بهویژه از سوی دونالد ترامپ، بهعنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانههای غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کردهاند. با این حال، همه این برداشتها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن بهعنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده میگیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرمهای مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان میتواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکلآفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولتها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبهای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس بهتدریج از تعداد شرکتکنندگان به ارزیابی گامهای عملیشده برای تعمیق همکاریها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناختهشده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرتهای بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل میدهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرتهای بزرگ را به صحنه اصلی بازمیگرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران میگذرد و هیچ چشماندازی برای پایان آن دیده نمیشود. موج نخست درگیریها از ۲۸ فوریه تا آتشبس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیریها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتیها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هستهای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شدهاند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا بهطور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماهها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحتفشار را نمیپذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاشهای ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشمانداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانههای بارگیری و کشتیهای دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتیهای غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطاشده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگههای ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را بهعنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگتری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: اجلاس اخیر سازمان ملل با محوریت شناسایی کشور فلسطین و طرح دو دولتی، موجی از واکنشها را در سطح بینالمللی برانگیخته است. حامیان این طرح آن را گامی بهسوی صلح میدانند، اما منتقدان با دیده تردید به آن مینگرند و معتقدند این اقدام، بیش از آنکه گرهی از بحران بگشاید، ابزاری برای فریب افکار عمومی و تثبیت موجودیت رژیم صهیونیستی است.
ابتکار فرانسه و برخی کشورهای اروپایی، در شرایطی مطرح میشود که نسلکشی در غزه ادامه دارد و غرب تاکنون اقدام مؤثری برای توقف آن انجام نداده است. برخی تحلیلگران میگویند هدف اصلی این طرح نه تشکیل دولت مستقل فلسطین، بلکه خلع سلاح گروههای مقاومت و منزوی کردن حماس است؛ اقدامی که با مذاکرات صوری و صلحِ ظاهری، راه را برای تحقق منافع رژیم اسرائیل هموار میکند. ایران نیز با رد راهحل دو دولتی، روایت متفاوتی برای آینده فلسطین ارائه میدهد که مبتنی بر همهپرسی از همه ساکنان بومی این سرزمین است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل بینالملل گفت: ناتوانی دولت فرانسه در تامین مطالبات عمومی منجر به شروع دوباره اعتراضات داخلی شده است. کسری بودجه، دولت امانوئل مکرون را مجبور به اقداماتی نظیر کاهش هزینههای خدمات عمومی، حذف تعطیلات ملی، کاهش دستمزدها و افزایش مالیات برای جبران کسورات کرده است که همین امر بر تشدید اعتراضات دامن زده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سیاست مدیترانهای فرانسه که گرایش سیاسی واقعی این کشور در منطقه یورو- مدیترانه را روشن میسازد در سه راهبرد عمده یعنی تقویت جایگاه فرانسه در اتحادیه اروپا، حفظ موقعیت راهبردی در آفریقا و تقویت نقش سیاسی و نظامی فرانسه در شرق مدیترانه، خلاصه میشود. با این حال، هماکنون کشورهای اوکراین و ارمنستان نیز در سیاستهای مدیترانه ای فرانسه از اهمیت فزایندهای برخوردار هستند.
شورای راهبردی آنلاین – کفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل بینالملل گفت: اروپا امروز بیش از همیشه نیازمند یک راهبرد واحد است؛ بدون چنین راهبردی، نهتنها صلحی به دست نخواهد آمد، بلکه خود اروپا به صحنه اصلی پیامدهای این جنگ تبدیل خواهد شد.
حدود هشت ماه از بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید میگذرد؛ بازگشتی که بسیاری آن را نقطه عطفی برای پایان دادن به جنگ اوکراین میدانستند. ترامپ در جدیدترین تلاش های خود برای «پایان سریع جنگ» تلاش کرد تا از طریق دو مسیر موازی، یکی مذاکره مستقیم با ولادیمیر پوتین در آلاسکا و دیگری رایزنی گسترده با سران اروپایی در واشنگتن، مسیر صلح را هموار سازد. اما امروز روشن شده است که این معادله پیچیدهتر از آن است که رئیسجمهور آمریکا تصور میکرد. دیدار با پوتین نهتنها امید به توافق را تقویت نکرد، بلکه سختیهای کار را بیشتر نمایان ساخت؛ و دیدار با رهبران اروپایی نیز نشان داد که اروپا در موضوع اوکراین بیش از هر زمان دیگری دچار شکاف و چنددستگی است. در این میان، امانوئل مکرون، رئیس جمهور فرانسه با ابتکار اعزام نیروهای اروپایی به اوکراین، آتش اختلافات درون اروپا را شعلهور کرده است؛ ابتکاری که با واکنشهای تند متحدان و مخالفان روبهرو شده و پرسشهای مهمی درباره سرنوشت جنگ یا صلح اوکراین پیشروی جامعه بینالمللی قرار داده است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل بینالملل گفت: دیپلماسی معاملهمحور و آمرانه ترامپ، بدون توجه به پیچیدگیهای جهان چندقطبی، محکوم به شکست است و صلح پایدار در اوکراین تنها با همکاری اروپا و احترام به حقوق بینالملل ممکن خواهد بود.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، با رویکردی معاملهمحور و با هدف پایان دادن سریع به جنگ اوکراین، فشار بر اروپا را برای پذیرش مسئولیت اصلی تضمینهای امنیتی این کشور افزایش داده است. بر اساس گزارش پولیتیکو، مقامات ارشد پنتاگون در دیدار با وزرای دفاع کشورهای اروپایی تأکید کردهاند که آمریکا نقش حداقلی در این زمینه ایفا خواهد کرد و بار اصلی بر دوش اروپا خواهد بود. این رویکرد، که در نشست ۱۸ اوت در واشنگتن با حضور سران اروپا و ولودیمیر زلنسکی نمایان شد، نشاندهنده شکاف عمیق در روابط فراآتلانتیکی است. اروپا، نگران از کاهش تعهدات آمریکا به ناتو و تحمیل صلحی شکننده، به دنبال استقلال امنیتی و تقویت دیپلماسی خود است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد حوزه بین الملل گفت: وضعیت ژئوپلیتیکی کنونی، فضایی بیسابقه برای تغییرات راهبردی اروپا فراهم آورده و توصیه نامه پارلمان فرانسه، در واقع پاسخی راهبردی به این شرایط است. انتشار گزارش ۱۵۳ صفحهای پارلمان فرانسه که به تعبیر آرنو براتون (خبرنگار فرانسوی)، «برجستهترین سند ژئوپلیتیکی قرن» خوانده شده، موجی از بحث و واکنشها را در محافل سیاسی و فکری جهان برانگیخته است. این سند، وابستگی راهبردی اتحادیه اروپا به ایالات متحده را شکست فاجعهبار توصیف کرده و با ۵۰ توصیه عملی، مسیر تازهای برای رهایی از سلطه آتلانتیکی و حرکت بهسوی مشارکت برابر با چین پیشنهاد میدهد. محتوای این سند و توصیه های آن، اگر در اروپا جدی گرفته شود، پیامدهایی فراتر از جغرافیای قاره سبز خواهد داشت و بهطور مستقیم بر روابط قدرتهای نوظهور، بازارهای مالی و حتی معادلات امنیتی بینالمللی اثر خواهد گذاشت. هم چنین سند مذکور، از «استقلال دفاعی» فراتر رفته و به «استقلال اقتصادی و ارزی» میپردازد؛ حوزهای که تاکنون زیر سایه دلار و سیاستهای واشنگتن قرار داشته است. از این نگاه، لحظه کنونی شاید آغاز یک فصل تازه در سیاست بینالملل باشد که در آن اروپا، خود را بازیگری مستقل در نظم چندقطبی آینده تعریف کند.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل غرب آسیا گفت: حمایتهای آشکار اسپانیا، ایرلند، پرتغال و برخی جناحهای سیاسی در هلند و بریتانیا از تصمیم فرانسه برای به رسمیت شناختن کشور فلسطینی، نشان میدهد که فضای عمومی در اروپا در حال تغییر است. امانوئل مکرون، رئیس جمهور فرانسه اعلام کرده است که در ماه سپتامبر، همزمان با برگزاری مجمع عمومی سازمان ملل متحد، دولت فلسطین را به رسمیت خواهد شناخت. این تصمیم، در بحبوحه بحران انسانی در نوار غزه و تداوم حملات نظامی رژیم اسرائیل، گامی معنادار در عرصه دیپلماتیک تلقی میشود. البته ناگفته نماند که فرانسه بهعنوان یکی از بنیانگذاران برنامه هستهای رژیم اسرائیل و عضو اساسنامه رم، گذشتهای پر از مسئولیتهای حقوقی و اخلاقی در قبال این رژیم دارد. در همین راستا، بسیاری از تحلیلگران معتقدند اگر فرانسه بخواهد از این تصمیم نمادین فراتر برود و واقعاً در تغییر مناسبات بینالمللی نسبت به بحران فلسطین ایفای نقش کند، اکنون زمان آن است که این گذشته تاریخی را مورد بازنگری قرار دهد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه گفت: اروپا در آینده با یک محیط امنیتی پیچیده مواجه خواهد بود که شامل افزایش نظامیگری، چالشهای اقتصادی ناشی از قطع وابستگی به انرژی روسیه و نیاز به بازتعریف روابط با آمریکا و ناتو خواهد بود، از این رو، اروپا بدون راهحلهای پایدار، ممکن است با تهدیدات وجودی، اقتصادی و اجتماعی بیشتری در آینده مواجه شود.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: نخستوزیر بریتانیا «اعلامیه نورثوود» را اعلامیهای تاریخی خوانده است. این بیانیه مشترک هستهای که فرانسه و بریتانیا برای اولین بار در بیش از یک دهه اخیر، صادر کردهاند، به راستی از چنین پتانسیلی برخوردار است. اما برای درک اهمیت آن، باید محتوای سند و پیامدهای احتمالی آن برای همکاری هستهای فرانسه و بریتانیا را دقیقاً بررسی کرد.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک تحلیلگر ارشد مسائل اروپا گفت: حمایت آلمان از رژیم اسرائیل در جنگ ۱۲ روزه علیه ایران، ریشه در تعهد تاریخی این کشور به این رژیم دارد. فردریش مرتس، صدراعظم آلمان از حزب دموکرات مسیحی، با حمایت قاطع از حملات رژیم اسرائیل به ایران در ژوئن ۲۰۲۵، این حملات را «کار کثیف به نفع همه» خواند و بخشی از دفاع مشروع رژیم اسرائیل دانست. این موضع، ریشه در تعهد تاریخی آلمان به امنیت رژیم اسرائیل (Staatsräson) دارد که از زمان هولوکاست و سخنرانی مرکل در کنست ۲۰۰۸ تقویت شده است.
مرتس در اجلاس گروه هفت و کنفرانسی در برلین، با اشاره به تأسیسات زیرزمینی ایران، این حملات را برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای ضروری دانست. وزیر خارجه آلمان، یوهان وادفول، نیز حمایت از «حق دفاع مشروع» رژیم اسرائیل را تکرار کرد. این موضع با انتقادات داخلی و بینالمللی مواجه شد. حمایت بیقیدوشرط آلمان، که با منافع ژئوپلیتیک غرب در مقابله با ایران همراستاست، نشاندهنده چرخشی به سمت سیاست خارجی تهاجمیتر است. این موضع، انتقاداتی را در داخل و خارج برانگیخته است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاریهای جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژیهای تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکتهای دو کشور وارد مرحله تازهای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و بهعنوان نوعی «انبوه نامهای اختصاری توخالی» در عصر جهانیشدن برخورد شد و بعدها نسخهای ضعیفتر از باشگاههای جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سالهای اخیر، بهویژه از سوی دونالد ترامپ، بهعنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانههای غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کردهاند. با این حال، همه این برداشتها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن بهعنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده میگیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرمهای مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان میتواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکلآفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولتها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبهای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس بهتدریج از تعداد شرکتکنندگان به ارزیابی گامهای عملیشده برای تعمیق همکاریها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناختهشده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرتهای بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل میدهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرتهای بزرگ را به صحنه اصلی بازمیگرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران میگذرد و هیچ چشماندازی برای پایان آن دیده نمیشود. موج نخست درگیریها از ۲۸ فوریه تا آتشبس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیریها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتیها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هستهای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شدهاند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا بهطور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماهها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحتفشار را نمیپذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاشهای ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشمانداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانههای بارگیری و کشتیهای دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتیهای غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطاشده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگههای ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را بهعنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگتری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: اجلاس اخیر سازمان ملل با محوریت شناسایی کشور فلسطین و طرح دو دولتی، موجی از واکنشها را در سطح بینالمللی برانگیخته است. حامیان این طرح آن را گامی بهسوی صلح میدانند، اما منتقدان با دیده تردید به آن مینگرند و معتقدند این اقدام، بیش از آنکه گرهی از بحران بگشاید، ابزاری برای فریب افکار عمومی و تثبیت موجودیت رژیم صهیونیستی است.
ابتکار فرانسه و برخی کشورهای اروپایی، در شرایطی مطرح میشود که نسلکشی در غزه ادامه دارد و غرب تاکنون اقدام مؤثری برای توقف آن انجام نداده است. برخی تحلیلگران میگویند هدف اصلی این طرح نه تشکیل دولت مستقل فلسطین، بلکه خلع سلاح گروههای مقاومت و منزوی کردن حماس است؛ اقدامی که با مذاکرات صوری و صلحِ ظاهری، راه را برای تحقق منافع رژیم اسرائیل هموار میکند. ایران نیز با رد راهحل دو دولتی، روایت متفاوتی برای آینده فلسطین ارائه میدهد که مبتنی بر همهپرسی از همه ساکنان بومی این سرزمین است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل بینالملل گفت: ناتوانی دولت فرانسه در تامین مطالبات عمومی منجر به شروع دوباره اعتراضات داخلی شده است. کسری بودجه، دولت امانوئل مکرون را مجبور به اقداماتی نظیر کاهش هزینههای خدمات عمومی، حذف تعطیلات ملی، کاهش دستمزدها و افزایش مالیات برای جبران کسورات کرده است که همین امر بر تشدید اعتراضات دامن زده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سیاست مدیترانهای فرانسه که گرایش سیاسی واقعی این کشور در منطقه یورو- مدیترانه را روشن میسازد در سه راهبرد عمده یعنی تقویت جایگاه فرانسه در اتحادیه اروپا، حفظ موقعیت راهبردی در آفریقا و تقویت نقش سیاسی و نظامی فرانسه در شرق مدیترانه، خلاصه میشود. با این حال، هماکنون کشورهای اوکراین و ارمنستان نیز در سیاستهای مدیترانه ای فرانسه از اهمیت فزایندهای برخوردار هستند.
شورای راهبردی آنلاین – کفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل بینالملل گفت: اروپا امروز بیش از همیشه نیازمند یک راهبرد واحد است؛ بدون چنین راهبردی، نهتنها صلحی به دست نخواهد آمد، بلکه خود اروپا به صحنه اصلی پیامدهای این جنگ تبدیل خواهد شد.
حدود هشت ماه از بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید میگذرد؛ بازگشتی که بسیاری آن را نقطه عطفی برای پایان دادن به جنگ اوکراین میدانستند. ترامپ در جدیدترین تلاش های خود برای «پایان سریع جنگ» تلاش کرد تا از طریق دو مسیر موازی، یکی مذاکره مستقیم با ولادیمیر پوتین در آلاسکا و دیگری رایزنی گسترده با سران اروپایی در واشنگتن، مسیر صلح را هموار سازد. اما امروز روشن شده است که این معادله پیچیدهتر از آن است که رئیسجمهور آمریکا تصور میکرد. دیدار با پوتین نهتنها امید به توافق را تقویت نکرد، بلکه سختیهای کار را بیشتر نمایان ساخت؛ و دیدار با رهبران اروپایی نیز نشان داد که اروپا در موضوع اوکراین بیش از هر زمان دیگری دچار شکاف و چنددستگی است. در این میان، امانوئل مکرون، رئیس جمهور فرانسه با ابتکار اعزام نیروهای اروپایی به اوکراین، آتش اختلافات درون اروپا را شعلهور کرده است؛ ابتکاری که با واکنشهای تند متحدان و مخالفان روبهرو شده و پرسشهای مهمی درباره سرنوشت جنگ یا صلح اوکراین پیشروی جامعه بینالمللی قرار داده است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل بینالملل گفت: دیپلماسی معاملهمحور و آمرانه ترامپ، بدون توجه به پیچیدگیهای جهان چندقطبی، محکوم به شکست است و صلح پایدار در اوکراین تنها با همکاری اروپا و احترام به حقوق بینالملل ممکن خواهد بود.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، با رویکردی معاملهمحور و با هدف پایان دادن سریع به جنگ اوکراین، فشار بر اروپا را برای پذیرش مسئولیت اصلی تضمینهای امنیتی این کشور افزایش داده است. بر اساس گزارش پولیتیکو، مقامات ارشد پنتاگون در دیدار با وزرای دفاع کشورهای اروپایی تأکید کردهاند که آمریکا نقش حداقلی در این زمینه ایفا خواهد کرد و بار اصلی بر دوش اروپا خواهد بود. این رویکرد، که در نشست ۱۸ اوت در واشنگتن با حضور سران اروپا و ولودیمیر زلنسکی نمایان شد، نشاندهنده شکاف عمیق در روابط فراآتلانتیکی است. اروپا، نگران از کاهش تعهدات آمریکا به ناتو و تحمیل صلحی شکننده، به دنبال استقلال امنیتی و تقویت دیپلماسی خود است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد حوزه بین الملل گفت: وضعیت ژئوپلیتیکی کنونی، فضایی بیسابقه برای تغییرات راهبردی اروپا فراهم آورده و توصیه نامه پارلمان فرانسه، در واقع پاسخی راهبردی به این شرایط است. انتشار گزارش ۱۵۳ صفحهای پارلمان فرانسه که به تعبیر آرنو براتون (خبرنگار فرانسوی)، «برجستهترین سند ژئوپلیتیکی قرن» خوانده شده، موجی از بحث و واکنشها را در محافل سیاسی و فکری جهان برانگیخته است. این سند، وابستگی راهبردی اتحادیه اروپا به ایالات متحده را شکست فاجعهبار توصیف کرده و با ۵۰ توصیه عملی، مسیر تازهای برای رهایی از سلطه آتلانتیکی و حرکت بهسوی مشارکت برابر با چین پیشنهاد میدهد. محتوای این سند و توصیه های آن، اگر در اروپا جدی گرفته شود، پیامدهایی فراتر از جغرافیای قاره سبز خواهد داشت و بهطور مستقیم بر روابط قدرتهای نوظهور، بازارهای مالی و حتی معادلات امنیتی بینالمللی اثر خواهد گذاشت. هم چنین سند مذکور، از «استقلال دفاعی» فراتر رفته و به «استقلال اقتصادی و ارزی» میپردازد؛ حوزهای که تاکنون زیر سایه دلار و سیاستهای واشنگتن قرار داشته است. از این نگاه، لحظه کنونی شاید آغاز یک فصل تازه در سیاست بینالملل باشد که در آن اروپا، خود را بازیگری مستقل در نظم چندقطبی آینده تعریف کند.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل غرب آسیا گفت: حمایتهای آشکار اسپانیا، ایرلند، پرتغال و برخی جناحهای سیاسی در هلند و بریتانیا از تصمیم فرانسه برای به رسمیت شناختن کشور فلسطینی، نشان میدهد که فضای عمومی در اروپا در حال تغییر است. امانوئل مکرون، رئیس جمهور فرانسه اعلام کرده است که در ماه سپتامبر، همزمان با برگزاری مجمع عمومی سازمان ملل متحد، دولت فلسطین را به رسمیت خواهد شناخت. این تصمیم، در بحبوحه بحران انسانی در نوار غزه و تداوم حملات نظامی رژیم اسرائیل، گامی معنادار در عرصه دیپلماتیک تلقی میشود. البته ناگفته نماند که فرانسه بهعنوان یکی از بنیانگذاران برنامه هستهای رژیم اسرائیل و عضو اساسنامه رم، گذشتهای پر از مسئولیتهای حقوقی و اخلاقی در قبال این رژیم دارد. در همین راستا، بسیاری از تحلیلگران معتقدند اگر فرانسه بخواهد از این تصمیم نمادین فراتر برود و واقعاً در تغییر مناسبات بینالمللی نسبت به بحران فلسطین ایفای نقش کند، اکنون زمان آن است که این گذشته تاریخی را مورد بازنگری قرار دهد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه گفت: اروپا در آینده با یک محیط امنیتی پیچیده مواجه خواهد بود که شامل افزایش نظامیگری، چالشهای اقتصادی ناشی از قطع وابستگی به انرژی روسیه و نیاز به بازتعریف روابط با آمریکا و ناتو خواهد بود، از این رو، اروپا بدون راهحلهای پایدار، ممکن است با تهدیدات وجودی، اقتصادی و اجتماعی بیشتری در آینده مواجه شود.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: نخستوزیر بریتانیا «اعلامیه نورثوود» را اعلامیهای تاریخی خوانده است. این بیانیه مشترک هستهای که فرانسه و بریتانیا برای اولین بار در بیش از یک دهه اخیر، صادر کردهاند، به راستی از چنین پتانسیلی برخوردار است. اما برای درک اهمیت آن، باید محتوای سند و پیامدهای احتمالی آن برای همکاری هستهای فرانسه و بریتانیا را دقیقاً بررسی کرد.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک تحلیلگر ارشد مسائل اروپا گفت: حمایت آلمان از رژیم اسرائیل در جنگ ۱۲ روزه علیه ایران، ریشه در تعهد تاریخی این کشور به این رژیم دارد. فردریش مرتس، صدراعظم آلمان از حزب دموکرات مسیحی، با حمایت قاطع از حملات رژیم اسرائیل به ایران در ژوئن ۲۰۲۵، این حملات را «کار کثیف به نفع همه» خواند و بخشی از دفاع مشروع رژیم اسرائیل دانست. این موضع، ریشه در تعهد تاریخی آلمان به امنیت رژیم اسرائیل (Staatsräson) دارد که از زمان هولوکاست و سخنرانی مرکل در کنست ۲۰۰۸ تقویت شده است.
مرتس در اجلاس گروه هفت و کنفرانسی در برلین، با اشاره به تأسیسات زیرزمینی ایران، این حملات را برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای ضروری دانست. وزیر خارجه آلمان، یوهان وادفول، نیز حمایت از «حق دفاع مشروع» رژیم اسرائیل را تکرار کرد. این موضع با انتقادات داخلی و بینالمللی مواجه شد. حمایت بیقیدوشرط آلمان، که با منافع ژئوپلیتیک غرب در مقابله با ایران همراستاست، نشاندهنده چرخشی به سمت سیاست خارجی تهاجمیتر است. این موضع، انتقاداتی را در داخل و خارج برانگیخته است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: اجلاس اخیر سازمان ملل با محوریت شناسایی کشور فلسطین و طرح دو دولتی، موجی از واکنشها را در سطح بینالمللی برانگیخته است. حامیان این طرح آن را گامی بهسوی صلح میدانند، اما منتقدان با دیده تردید به آن مینگرند و معتقدند این اقدام، بیش از آنکه گرهی از بحران بگشاید، ابزاری برای فریب افکار عمومی و تثبیت موجودیت رژیم صهیونیستی است.
ابتکار فرانسه و برخی کشورهای اروپایی، در شرایطی مطرح میشود که نسلکشی در غزه ادامه دارد و غرب تاکنون اقدام مؤثری برای توقف آن انجام نداده است. برخی تحلیلگران میگویند هدف اصلی این طرح نه تشکیل دولت مستقل فلسطین، بلکه خلع سلاح گروههای مقاومت و منزوی کردن حماس است؛ اقدامی که با مذاکرات صوری و صلحِ ظاهری، راه را برای تحقق منافع رژیم اسرائیل هموار میکند. ایران نیز با رد راهحل دو دولتی، روایت متفاوتی برای آینده فلسطین ارائه میدهد که مبتنی بر همهپرسی از همه ساکنان بومی این سرزمین است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل بینالملل گفت: ناتوانی دولت فرانسه در تامین مطالبات عمومی منجر به شروع دوباره اعتراضات داخلی شده است. کسری بودجه، دولت امانوئل مکرون را مجبور به اقداماتی نظیر کاهش هزینههای خدمات عمومی، حذف تعطیلات ملی، کاهش دستمزدها و افزایش مالیات برای جبران کسورات کرده است که همین امر بر تشدید اعتراضات دامن زده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سیاست مدیترانهای فرانسه که گرایش سیاسی واقعی این کشور در منطقه یورو- مدیترانه را روشن میسازد در سه راهبرد عمده یعنی تقویت جایگاه فرانسه در اتحادیه اروپا، حفظ موقعیت راهبردی در آفریقا و تقویت نقش سیاسی و نظامی فرانسه در شرق مدیترانه، خلاصه میشود. با این حال، هماکنون کشورهای اوکراین و ارمنستان نیز در سیاستهای مدیترانه ای فرانسه از اهمیت فزایندهای برخوردار هستند.
شورای راهبردی آنلاین – کفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل بینالملل گفت: اروپا امروز بیش از همیشه نیازمند یک راهبرد واحد است؛ بدون چنین راهبردی، نهتنها صلحی به دست نخواهد آمد، بلکه خود اروپا به صحنه اصلی پیامدهای این جنگ تبدیل خواهد شد.
حدود هشت ماه از بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید میگذرد؛ بازگشتی که بسیاری آن را نقطه عطفی برای پایان دادن به جنگ اوکراین میدانستند. ترامپ در جدیدترین تلاش های خود برای «پایان سریع جنگ» تلاش کرد تا از طریق دو مسیر موازی، یکی مذاکره مستقیم با ولادیمیر پوتین در آلاسکا و دیگری رایزنی گسترده با سران اروپایی در واشنگتن، مسیر صلح را هموار سازد. اما امروز روشن شده است که این معادله پیچیدهتر از آن است که رئیسجمهور آمریکا تصور میکرد. دیدار با پوتین نهتنها امید به توافق را تقویت نکرد، بلکه سختیهای کار را بیشتر نمایان ساخت؛ و دیدار با رهبران اروپایی نیز نشان داد که اروپا در موضوع اوکراین بیش از هر زمان دیگری دچار شکاف و چنددستگی است. در این میان، امانوئل مکرون، رئیس جمهور فرانسه با ابتکار اعزام نیروهای اروپایی به اوکراین، آتش اختلافات درون اروپا را شعلهور کرده است؛ ابتکاری که با واکنشهای تند متحدان و مخالفان روبهرو شده و پرسشهای مهمی درباره سرنوشت جنگ یا صلح اوکراین پیشروی جامعه بینالمللی قرار داده است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل بینالملل گفت: دیپلماسی معاملهمحور و آمرانه ترامپ، بدون توجه به پیچیدگیهای جهان چندقطبی، محکوم به شکست است و صلح پایدار در اوکراین تنها با همکاری اروپا و احترام به حقوق بینالملل ممکن خواهد بود.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، با رویکردی معاملهمحور و با هدف پایان دادن سریع به جنگ اوکراین، فشار بر اروپا را برای پذیرش مسئولیت اصلی تضمینهای امنیتی این کشور افزایش داده است. بر اساس گزارش پولیتیکو، مقامات ارشد پنتاگون در دیدار با وزرای دفاع کشورهای اروپایی تأکید کردهاند که آمریکا نقش حداقلی در این زمینه ایفا خواهد کرد و بار اصلی بر دوش اروپا خواهد بود. این رویکرد، که در نشست ۱۸ اوت در واشنگتن با حضور سران اروپا و ولودیمیر زلنسکی نمایان شد، نشاندهنده شکاف عمیق در روابط فراآتلانتیکی است. اروپا، نگران از کاهش تعهدات آمریکا به ناتو و تحمیل صلحی شکننده، به دنبال استقلال امنیتی و تقویت دیپلماسی خود است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد حوزه بین الملل گفت: وضعیت ژئوپلیتیکی کنونی، فضایی بیسابقه برای تغییرات راهبردی اروپا فراهم آورده و توصیه نامه پارلمان فرانسه، در واقع پاسخی راهبردی به این شرایط است. انتشار گزارش ۱۵۳ صفحهای پارلمان فرانسه که به تعبیر آرنو براتون (خبرنگار فرانسوی)، «برجستهترین سند ژئوپلیتیکی قرن» خوانده شده، موجی از بحث و واکنشها را در محافل سیاسی و فکری جهان برانگیخته است. این سند، وابستگی راهبردی اتحادیه اروپا به ایالات متحده را شکست فاجعهبار توصیف کرده و با ۵۰ توصیه عملی، مسیر تازهای برای رهایی از سلطه آتلانتیکی و حرکت بهسوی مشارکت برابر با چین پیشنهاد میدهد. محتوای این سند و توصیه های آن، اگر در اروپا جدی گرفته شود، پیامدهایی فراتر از جغرافیای قاره سبز خواهد داشت و بهطور مستقیم بر روابط قدرتهای نوظهور، بازارهای مالی و حتی معادلات امنیتی بینالمللی اثر خواهد گذاشت. هم چنین سند مذکور، از «استقلال دفاعی» فراتر رفته و به «استقلال اقتصادی و ارزی» میپردازد؛ حوزهای که تاکنون زیر سایه دلار و سیاستهای واشنگتن قرار داشته است. از این نگاه، لحظه کنونی شاید آغاز یک فصل تازه در سیاست بینالملل باشد که در آن اروپا، خود را بازیگری مستقل در نظم چندقطبی آینده تعریف کند.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل غرب آسیا گفت: حمایتهای آشکار اسپانیا، ایرلند، پرتغال و برخی جناحهای سیاسی در هلند و بریتانیا از تصمیم فرانسه برای به رسمیت شناختن کشور فلسطینی، نشان میدهد که فضای عمومی در اروپا در حال تغییر است. امانوئل مکرون، رئیس جمهور فرانسه اعلام کرده است که در ماه سپتامبر، همزمان با برگزاری مجمع عمومی سازمان ملل متحد، دولت فلسطین را به رسمیت خواهد شناخت. این تصمیم، در بحبوحه بحران انسانی در نوار غزه و تداوم حملات نظامی رژیم اسرائیل، گامی معنادار در عرصه دیپلماتیک تلقی میشود. البته ناگفته نماند که فرانسه بهعنوان یکی از بنیانگذاران برنامه هستهای رژیم اسرائیل و عضو اساسنامه رم، گذشتهای پر از مسئولیتهای حقوقی و اخلاقی در قبال این رژیم دارد. در همین راستا، بسیاری از تحلیلگران معتقدند اگر فرانسه بخواهد از این تصمیم نمادین فراتر برود و واقعاً در تغییر مناسبات بینالمللی نسبت به بحران فلسطین ایفای نقش کند، اکنون زمان آن است که این گذشته تاریخی را مورد بازنگری قرار دهد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه گفت: اروپا در آینده با یک محیط امنیتی پیچیده مواجه خواهد بود که شامل افزایش نظامیگری، چالشهای اقتصادی ناشی از قطع وابستگی به انرژی روسیه و نیاز به بازتعریف روابط با آمریکا و ناتو خواهد بود، از این رو، اروپا بدون راهحلهای پایدار، ممکن است با تهدیدات وجودی، اقتصادی و اجتماعی بیشتری در آینده مواجه شود.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: نخستوزیر بریتانیا «اعلامیه نورثوود» را اعلامیهای تاریخی خوانده است. این بیانیه مشترک هستهای که فرانسه و بریتانیا برای اولین بار در بیش از یک دهه اخیر، صادر کردهاند، به راستی از چنین پتانسیلی برخوردار است. اما برای درک اهمیت آن، باید محتوای سند و پیامدهای احتمالی آن برای همکاری هستهای فرانسه و بریتانیا را دقیقاً بررسی کرد.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک تحلیلگر ارشد مسائل اروپا گفت: حمایت آلمان از رژیم اسرائیل در جنگ ۱۲ روزه علیه ایران، ریشه در تعهد تاریخی این کشور به این رژیم دارد. فردریش مرتس، صدراعظم آلمان از حزب دموکرات مسیحی، با حمایت قاطع از حملات رژیم اسرائیل به ایران در ژوئن ۲۰۲۵، این حملات را «کار کثیف به نفع همه» خواند و بخشی از دفاع مشروع رژیم اسرائیل دانست. این موضع، ریشه در تعهد تاریخی آلمان به امنیت رژیم اسرائیل (Staatsräson) دارد که از زمان هولوکاست و سخنرانی مرکل در کنست ۲۰۰۸ تقویت شده است.
مرتس در اجلاس گروه هفت و کنفرانسی در برلین، با اشاره به تأسیسات زیرزمینی ایران، این حملات را برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای ضروری دانست. وزیر خارجه آلمان، یوهان وادفول، نیز حمایت از «حق دفاع مشروع» رژیم اسرائیل را تکرار کرد. این موضع با انتقادات داخلی و بینالمللی مواجه شد. حمایت بیقیدوشرط آلمان، که با منافع ژئوپلیتیک غرب در مقابله با ایران همراستاست، نشاندهنده چرخشی به سمت سیاست خارجی تهاجمیتر است. این موضع، انتقاداتی را در داخل و خارج برانگیخته است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاریهای جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژیهای تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکتهای دو کشور وارد مرحله تازهای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و بهعنوان نوعی «انبوه نامهای اختصاری توخالی» در عصر جهانیشدن برخورد شد و بعدها نسخهای ضعیفتر از باشگاههای جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سالهای اخیر، بهویژه از سوی دونالد ترامپ، بهعنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانههای غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کردهاند. با این حال، همه این برداشتها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن بهعنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده میگیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرمهای مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان میتواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکلآفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولتها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبهای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس بهتدریج از تعداد شرکتکنندگان به ارزیابی گامهای عملیشده برای تعمیق همکاریها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناختهشده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرتهای بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل میدهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرتهای بزرگ را به صحنه اصلی بازمیگرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران میگذرد و هیچ چشماندازی برای پایان آن دیده نمیشود. موج نخست درگیریها از ۲۸ فوریه تا آتشبس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیریها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتیها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هستهای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شدهاند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا بهطور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماهها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحتفشار را نمیپذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاشهای ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشمانداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانههای بارگیری و کشتیهای دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتیهای غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطاشده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگههای ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را بهعنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگتری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: اجلاس اخیر سازمان ملل با محوریت شناسایی کشور فلسطین و طرح دو دولتی، موجی از واکنشها را در سطح بینالمللی برانگیخته است. حامیان این طرح آن را گامی بهسوی صلح میدانند، اما منتقدان با دیده تردید به آن مینگرند و معتقدند این اقدام، بیش از آنکه گرهی از بحران بگشاید، ابزاری برای فریب افکار عمومی و تثبیت موجودیت رژیم صهیونیستی است.
ابتکار فرانسه و برخی کشورهای اروپایی، در شرایطی مطرح میشود که نسلکشی در غزه ادامه دارد و غرب تاکنون اقدام مؤثری برای توقف آن انجام نداده است. برخی تحلیلگران میگویند هدف اصلی این طرح نه تشکیل دولت مستقل فلسطین، بلکه خلع سلاح گروههای مقاومت و منزوی کردن حماس است؛ اقدامی که با مذاکرات صوری و صلحِ ظاهری، راه را برای تحقق منافع رژیم اسرائیل هموار میکند. ایران نیز با رد راهحل دو دولتی، روایت متفاوتی برای آینده فلسطین ارائه میدهد که مبتنی بر همهپرسی از همه ساکنان بومی این سرزمین است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل بینالملل گفت: ناتوانی دولت فرانسه در تامین مطالبات عمومی منجر به شروع دوباره اعتراضات داخلی شده است. کسری بودجه، دولت امانوئل مکرون را مجبور به اقداماتی نظیر کاهش هزینههای خدمات عمومی، حذف تعطیلات ملی، کاهش دستمزدها و افزایش مالیات برای جبران کسورات کرده است که همین امر بر تشدید اعتراضات دامن زده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سیاست مدیترانهای فرانسه که گرایش سیاسی واقعی این کشور در منطقه یورو- مدیترانه را روشن میسازد در سه راهبرد عمده یعنی تقویت جایگاه فرانسه در اتحادیه اروپا، حفظ موقعیت راهبردی در آفریقا و تقویت نقش سیاسی و نظامی فرانسه در شرق مدیترانه، خلاصه میشود. با این حال، هماکنون کشورهای اوکراین و ارمنستان نیز در سیاستهای مدیترانه ای فرانسه از اهمیت فزایندهای برخوردار هستند.
شورای راهبردی آنلاین – کفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل بینالملل گفت: اروپا امروز بیش از همیشه نیازمند یک راهبرد واحد است؛ بدون چنین راهبردی، نهتنها صلحی به دست نخواهد آمد، بلکه خود اروپا به صحنه اصلی پیامدهای این جنگ تبدیل خواهد شد.
حدود هشت ماه از بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید میگذرد؛ بازگشتی که بسیاری آن را نقطه عطفی برای پایان دادن به جنگ اوکراین میدانستند. ترامپ در جدیدترین تلاش های خود برای «پایان سریع جنگ» تلاش کرد تا از طریق دو مسیر موازی، یکی مذاکره مستقیم با ولادیمیر پوتین در آلاسکا و دیگری رایزنی گسترده با سران اروپایی در واشنگتن، مسیر صلح را هموار سازد. اما امروز روشن شده است که این معادله پیچیدهتر از آن است که رئیسجمهور آمریکا تصور میکرد. دیدار با پوتین نهتنها امید به توافق را تقویت نکرد، بلکه سختیهای کار را بیشتر نمایان ساخت؛ و دیدار با رهبران اروپایی نیز نشان داد که اروپا در موضوع اوکراین بیش از هر زمان دیگری دچار شکاف و چنددستگی است. در این میان، امانوئل مکرون، رئیس جمهور فرانسه با ابتکار اعزام نیروهای اروپایی به اوکراین، آتش اختلافات درون اروپا را شعلهور کرده است؛ ابتکاری که با واکنشهای تند متحدان و مخالفان روبهرو شده و پرسشهای مهمی درباره سرنوشت جنگ یا صلح اوکراین پیشروی جامعه بینالمللی قرار داده است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل بینالملل گفت: دیپلماسی معاملهمحور و آمرانه ترامپ، بدون توجه به پیچیدگیهای جهان چندقطبی، محکوم به شکست است و صلح پایدار در اوکراین تنها با همکاری اروپا و احترام به حقوق بینالملل ممکن خواهد بود.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، با رویکردی معاملهمحور و با هدف پایان دادن سریع به جنگ اوکراین، فشار بر اروپا را برای پذیرش مسئولیت اصلی تضمینهای امنیتی این کشور افزایش داده است. بر اساس گزارش پولیتیکو، مقامات ارشد پنتاگون در دیدار با وزرای دفاع کشورهای اروپایی تأکید کردهاند که آمریکا نقش حداقلی در این زمینه ایفا خواهد کرد و بار اصلی بر دوش اروپا خواهد بود. این رویکرد، که در نشست ۱۸ اوت در واشنگتن با حضور سران اروپا و ولودیمیر زلنسکی نمایان شد، نشاندهنده شکاف عمیق در روابط فراآتلانتیکی است. اروپا، نگران از کاهش تعهدات آمریکا به ناتو و تحمیل صلحی شکننده، به دنبال استقلال امنیتی و تقویت دیپلماسی خود است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد حوزه بین الملل گفت: وضعیت ژئوپلیتیکی کنونی، فضایی بیسابقه برای تغییرات راهبردی اروپا فراهم آورده و توصیه نامه پارلمان فرانسه، در واقع پاسخی راهبردی به این شرایط است. انتشار گزارش ۱۵۳ صفحهای پارلمان فرانسه که به تعبیر آرنو براتون (خبرنگار فرانسوی)، «برجستهترین سند ژئوپلیتیکی قرن» خوانده شده، موجی از بحث و واکنشها را در محافل سیاسی و فکری جهان برانگیخته است. این سند، وابستگی راهبردی اتحادیه اروپا به ایالات متحده را شکست فاجعهبار توصیف کرده و با ۵۰ توصیه عملی، مسیر تازهای برای رهایی از سلطه آتلانتیکی و حرکت بهسوی مشارکت برابر با چین پیشنهاد میدهد. محتوای این سند و توصیه های آن، اگر در اروپا جدی گرفته شود، پیامدهایی فراتر از جغرافیای قاره سبز خواهد داشت و بهطور مستقیم بر روابط قدرتهای نوظهور، بازارهای مالی و حتی معادلات امنیتی بینالمللی اثر خواهد گذاشت. هم چنین سند مذکور، از «استقلال دفاعی» فراتر رفته و به «استقلال اقتصادی و ارزی» میپردازد؛ حوزهای که تاکنون زیر سایه دلار و سیاستهای واشنگتن قرار داشته است. از این نگاه، لحظه کنونی شاید آغاز یک فصل تازه در سیاست بینالملل باشد که در آن اروپا، خود را بازیگری مستقل در نظم چندقطبی آینده تعریف کند.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل غرب آسیا گفت: حمایتهای آشکار اسپانیا، ایرلند، پرتغال و برخی جناحهای سیاسی در هلند و بریتانیا از تصمیم فرانسه برای به رسمیت شناختن کشور فلسطینی، نشان میدهد که فضای عمومی در اروپا در حال تغییر است. امانوئل مکرون، رئیس جمهور فرانسه اعلام کرده است که در ماه سپتامبر، همزمان با برگزاری مجمع عمومی سازمان ملل متحد، دولت فلسطین را به رسمیت خواهد شناخت. این تصمیم، در بحبوحه بحران انسانی در نوار غزه و تداوم حملات نظامی رژیم اسرائیل، گامی معنادار در عرصه دیپلماتیک تلقی میشود. البته ناگفته نماند که فرانسه بهعنوان یکی از بنیانگذاران برنامه هستهای رژیم اسرائیل و عضو اساسنامه رم، گذشتهای پر از مسئولیتهای حقوقی و اخلاقی در قبال این رژیم دارد. در همین راستا، بسیاری از تحلیلگران معتقدند اگر فرانسه بخواهد از این تصمیم نمادین فراتر برود و واقعاً در تغییر مناسبات بینالمللی نسبت به بحران فلسطین ایفای نقش کند، اکنون زمان آن است که این گذشته تاریخی را مورد بازنگری قرار دهد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه گفت: اروپا در آینده با یک محیط امنیتی پیچیده مواجه خواهد بود که شامل افزایش نظامیگری، چالشهای اقتصادی ناشی از قطع وابستگی به انرژی روسیه و نیاز به بازتعریف روابط با آمریکا و ناتو خواهد بود، از این رو، اروپا بدون راهحلهای پایدار، ممکن است با تهدیدات وجودی، اقتصادی و اجتماعی بیشتری در آینده مواجه شود.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: نخستوزیر بریتانیا «اعلامیه نورثوود» را اعلامیهای تاریخی خوانده است. این بیانیه مشترک هستهای که فرانسه و بریتانیا برای اولین بار در بیش از یک دهه اخیر، صادر کردهاند، به راستی از چنین پتانسیلی برخوردار است. اما برای درک اهمیت آن، باید محتوای سند و پیامدهای احتمالی آن برای همکاری هستهای فرانسه و بریتانیا را دقیقاً بررسی کرد.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک تحلیلگر ارشد مسائل اروپا گفت: حمایت آلمان از رژیم اسرائیل در جنگ ۱۲ روزه علیه ایران، ریشه در تعهد تاریخی این کشور به این رژیم دارد. فردریش مرتس، صدراعظم آلمان از حزب دموکرات مسیحی، با حمایت قاطع از حملات رژیم اسرائیل به ایران در ژوئن ۲۰۲۵، این حملات را «کار کثیف به نفع همه» خواند و بخشی از دفاع مشروع رژیم اسرائیل دانست. این موضع، ریشه در تعهد تاریخی آلمان به امنیت رژیم اسرائیل (Staatsräson) دارد که از زمان هولوکاست و سخنرانی مرکل در کنست ۲۰۰۸ تقویت شده است.
مرتس در اجلاس گروه هفت و کنفرانسی در برلین، با اشاره به تأسیسات زیرزمینی ایران، این حملات را برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای ضروری دانست. وزیر خارجه آلمان، یوهان وادفول، نیز حمایت از «حق دفاع مشروع» رژیم اسرائیل را تکرار کرد. این موضع با انتقادات داخلی و بینالمللی مواجه شد. حمایت بیقیدوشرط آلمان، که با منافع ژئوپلیتیک غرب در مقابله با ایران همراستاست، نشاندهنده چرخشی به سمت سیاست خارجی تهاجمیتر است. این موضع، انتقاداتی را در داخل و خارج برانگیخته است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاریهای جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژیهای تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکتهای دو کشور وارد مرحله تازهای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و بهعنوان نوعی «انبوه نامهای اختصاری توخالی» در عصر جهانیشدن برخورد شد و بعدها نسخهای ضعیفتر از باشگاههای جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سالهای اخیر، بهویژه از سوی دونالد ترامپ، بهعنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانههای غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کردهاند. با این حال، همه این برداشتها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن بهعنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده میگیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرمهای مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان میتواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکلآفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولتها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبهای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس بهتدریج از تعداد شرکتکنندگان به ارزیابی گامهای عملیشده برای تعمیق همکاریها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناختهشده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرتهای بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل میدهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرتهای بزرگ را به صحنه اصلی بازمیگرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران میگذرد و هیچ چشماندازی برای پایان آن دیده نمیشود. موج نخست درگیریها از ۲۸ فوریه تا آتشبس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیریها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتیها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هستهای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شدهاند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا بهطور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماهها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحتفشار را نمیپذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاشهای ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشمانداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانههای بارگیری و کشتیهای دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتیهای غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطاشده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگههای ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را بهعنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگتری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: اجلاس اخیر سازمان ملل با محوریت شناسایی کشور فلسطین و طرح دو دولتی، موجی از واکنشها را در سطح بینالمللی برانگیخته است. حامیان این طرح آن را گامی بهسوی صلح میدانند، اما منتقدان با دیده تردید به آن مینگرند و معتقدند این اقدام، بیش از آنکه گرهی از بحران بگشاید، ابزاری برای فریب افکار عمومی و تثبیت موجودیت رژیم صهیونیستی است.
ابتکار فرانسه و برخی کشورهای اروپایی، در شرایطی مطرح میشود که نسلکشی در غزه ادامه دارد و غرب تاکنون اقدام مؤثری برای توقف آن انجام نداده است. برخی تحلیلگران میگویند هدف اصلی این طرح نه تشکیل دولت مستقل فلسطین، بلکه خلع سلاح گروههای مقاومت و منزوی کردن حماس است؛ اقدامی که با مذاکرات صوری و صلحِ ظاهری، راه را برای تحقق منافع رژیم اسرائیل هموار میکند. ایران نیز با رد راهحل دو دولتی، روایت متفاوتی برای آینده فلسطین ارائه میدهد که مبتنی بر همهپرسی از همه ساکنان بومی این سرزمین است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل بینالملل گفت: ناتوانی دولت فرانسه در تامین مطالبات عمومی منجر به شروع دوباره اعتراضات داخلی شده است. کسری بودجه، دولت امانوئل مکرون را مجبور به اقداماتی نظیر کاهش هزینههای خدمات عمومی، حذف تعطیلات ملی، کاهش دستمزدها و افزایش مالیات برای جبران کسورات کرده است که همین امر بر تشدید اعتراضات دامن زده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سیاست مدیترانهای فرانسه که گرایش سیاسی واقعی این کشور در منطقه یورو- مدیترانه را روشن میسازد در سه راهبرد عمده یعنی تقویت جایگاه فرانسه در اتحادیه اروپا، حفظ موقعیت راهبردی در آفریقا و تقویت نقش سیاسی و نظامی فرانسه در شرق مدیترانه، خلاصه میشود. با این حال، هماکنون کشورهای اوکراین و ارمنستان نیز در سیاستهای مدیترانه ای فرانسه از اهمیت فزایندهای برخوردار هستند.
شورای راهبردی آنلاین – کفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل بینالملل گفت: اروپا امروز بیش از همیشه نیازمند یک راهبرد واحد است؛ بدون چنین راهبردی، نهتنها صلحی به دست نخواهد آمد، بلکه خود اروپا به صحنه اصلی پیامدهای این جنگ تبدیل خواهد شد.
حدود هشت ماه از بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید میگذرد؛ بازگشتی که بسیاری آن را نقطه عطفی برای پایان دادن به جنگ اوکراین میدانستند. ترامپ در جدیدترین تلاش های خود برای «پایان سریع جنگ» تلاش کرد تا از طریق دو مسیر موازی، یکی مذاکره مستقیم با ولادیمیر پوتین در آلاسکا و دیگری رایزنی گسترده با سران اروپایی در واشنگتن، مسیر صلح را هموار سازد. اما امروز روشن شده است که این معادله پیچیدهتر از آن است که رئیسجمهور آمریکا تصور میکرد. دیدار با پوتین نهتنها امید به توافق را تقویت نکرد، بلکه سختیهای کار را بیشتر نمایان ساخت؛ و دیدار با رهبران اروپایی نیز نشان داد که اروپا در موضوع اوکراین بیش از هر زمان دیگری دچار شکاف و چنددستگی است. در این میان، امانوئل مکرون، رئیس جمهور فرانسه با ابتکار اعزام نیروهای اروپایی به اوکراین، آتش اختلافات درون اروپا را شعلهور کرده است؛ ابتکاری که با واکنشهای تند متحدان و مخالفان روبهرو شده و پرسشهای مهمی درباره سرنوشت جنگ یا صلح اوکراین پیشروی جامعه بینالمللی قرار داده است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل بینالملل گفت: دیپلماسی معاملهمحور و آمرانه ترامپ، بدون توجه به پیچیدگیهای جهان چندقطبی، محکوم به شکست است و صلح پایدار در اوکراین تنها با همکاری اروپا و احترام به حقوق بینالملل ممکن خواهد بود.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، با رویکردی معاملهمحور و با هدف پایان دادن سریع به جنگ اوکراین، فشار بر اروپا را برای پذیرش مسئولیت اصلی تضمینهای امنیتی این کشور افزایش داده است. بر اساس گزارش پولیتیکو، مقامات ارشد پنتاگون در دیدار با وزرای دفاع کشورهای اروپایی تأکید کردهاند که آمریکا نقش حداقلی در این زمینه ایفا خواهد کرد و بار اصلی بر دوش اروپا خواهد بود. این رویکرد، که در نشست ۱۸ اوت در واشنگتن با حضور سران اروپا و ولودیمیر زلنسکی نمایان شد، نشاندهنده شکاف عمیق در روابط فراآتلانتیکی است. اروپا، نگران از کاهش تعهدات آمریکا به ناتو و تحمیل صلحی شکننده، به دنبال استقلال امنیتی و تقویت دیپلماسی خود است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد حوزه بین الملل گفت: وضعیت ژئوپلیتیکی کنونی، فضایی بیسابقه برای تغییرات راهبردی اروپا فراهم آورده و توصیه نامه پارلمان فرانسه، در واقع پاسخی راهبردی به این شرایط است. انتشار گزارش ۱۵۳ صفحهای پارلمان فرانسه که به تعبیر آرنو براتون (خبرنگار فرانسوی)، «برجستهترین سند ژئوپلیتیکی قرن» خوانده شده، موجی از بحث و واکنشها را در محافل سیاسی و فکری جهان برانگیخته است. این سند، وابستگی راهبردی اتحادیه اروپا به ایالات متحده را شکست فاجعهبار توصیف کرده و با ۵۰ توصیه عملی، مسیر تازهای برای رهایی از سلطه آتلانتیکی و حرکت بهسوی مشارکت برابر با چین پیشنهاد میدهد. محتوای این سند و توصیه های آن، اگر در اروپا جدی گرفته شود، پیامدهایی فراتر از جغرافیای قاره سبز خواهد داشت و بهطور مستقیم بر روابط قدرتهای نوظهور، بازارهای مالی و حتی معادلات امنیتی بینالمللی اثر خواهد گذاشت. هم چنین سند مذکور، از «استقلال دفاعی» فراتر رفته و به «استقلال اقتصادی و ارزی» میپردازد؛ حوزهای که تاکنون زیر سایه دلار و سیاستهای واشنگتن قرار داشته است. از این نگاه، لحظه کنونی شاید آغاز یک فصل تازه در سیاست بینالملل باشد که در آن اروپا، خود را بازیگری مستقل در نظم چندقطبی آینده تعریف کند.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل غرب آسیا گفت: حمایتهای آشکار اسپانیا، ایرلند، پرتغال و برخی جناحهای سیاسی در هلند و بریتانیا از تصمیم فرانسه برای به رسمیت شناختن کشور فلسطینی، نشان میدهد که فضای عمومی در اروپا در حال تغییر است. امانوئل مکرون، رئیس جمهور فرانسه اعلام کرده است که در ماه سپتامبر، همزمان با برگزاری مجمع عمومی سازمان ملل متحد، دولت فلسطین را به رسمیت خواهد شناخت. این تصمیم، در بحبوحه بحران انسانی در نوار غزه و تداوم حملات نظامی رژیم اسرائیل، گامی معنادار در عرصه دیپلماتیک تلقی میشود. البته ناگفته نماند که فرانسه بهعنوان یکی از بنیانگذاران برنامه هستهای رژیم اسرائیل و عضو اساسنامه رم، گذشتهای پر از مسئولیتهای حقوقی و اخلاقی در قبال این رژیم دارد. در همین راستا، بسیاری از تحلیلگران معتقدند اگر فرانسه بخواهد از این تصمیم نمادین فراتر برود و واقعاً در تغییر مناسبات بینالمللی نسبت به بحران فلسطین ایفای نقش کند، اکنون زمان آن است که این گذشته تاریخی را مورد بازنگری قرار دهد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه گفت: اروپا در آینده با یک محیط امنیتی پیچیده مواجه خواهد بود که شامل افزایش نظامیگری، چالشهای اقتصادی ناشی از قطع وابستگی به انرژی روسیه و نیاز به بازتعریف روابط با آمریکا و ناتو خواهد بود، از این رو، اروپا بدون راهحلهای پایدار، ممکن است با تهدیدات وجودی، اقتصادی و اجتماعی بیشتری در آینده مواجه شود.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: نخستوزیر بریتانیا «اعلامیه نورثوود» را اعلامیهای تاریخی خوانده است. این بیانیه مشترک هستهای که فرانسه و بریتانیا برای اولین بار در بیش از یک دهه اخیر، صادر کردهاند، به راستی از چنین پتانسیلی برخوردار است. اما برای درک اهمیت آن، باید محتوای سند و پیامدهای احتمالی آن برای همکاری هستهای فرانسه و بریتانیا را دقیقاً بررسی کرد.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک تحلیلگر ارشد مسائل اروپا گفت: حمایت آلمان از رژیم اسرائیل در جنگ ۱۲ روزه علیه ایران، ریشه در تعهد تاریخی این کشور به این رژیم دارد. فردریش مرتس، صدراعظم آلمان از حزب دموکرات مسیحی، با حمایت قاطع از حملات رژیم اسرائیل به ایران در ژوئن ۲۰۲۵، این حملات را «کار کثیف به نفع همه» خواند و بخشی از دفاع مشروع رژیم اسرائیل دانست. این موضع، ریشه در تعهد تاریخی آلمان به امنیت رژیم اسرائیل (Staatsräson) دارد که از زمان هولوکاست و سخنرانی مرکل در کنست ۲۰۰۸ تقویت شده است.
مرتس در اجلاس گروه هفت و کنفرانسی در برلین، با اشاره به تأسیسات زیرزمینی ایران، این حملات را برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای ضروری دانست. وزیر خارجه آلمان، یوهان وادفول، نیز حمایت از «حق دفاع مشروع» رژیم اسرائیل را تکرار کرد. این موضع با انتقادات داخلی و بینالمللی مواجه شد. حمایت بیقیدوشرط آلمان، که با منافع ژئوپلیتیک غرب در مقابله با ایران همراستاست، نشاندهنده چرخشی به سمت سیاست خارجی تهاجمیتر است. این موضع، انتقاداتی را در داخل و خارج برانگیخته است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاریهای جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژیهای تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکتهای دو کشور وارد مرحله تازهای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و بهعنوان نوعی «انبوه نامهای اختصاری توخالی» در عصر جهانیشدن برخورد شد و بعدها نسخهای ضعیفتر از باشگاههای جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سالهای اخیر، بهویژه از سوی دونالد ترامپ، بهعنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانههای غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کردهاند. با این حال، همه این برداشتها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن بهعنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده میگیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرمهای مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان میتواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکلآفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولتها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبهای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس بهتدریج از تعداد شرکتکنندگان به ارزیابی گامهای عملیشده برای تعمیق همکاریها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناختهشده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرتهای بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل میدهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرتهای بزرگ را به صحنه اصلی بازمیگرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران میگذرد و هیچ چشماندازی برای پایان آن دیده نمیشود. موج نخست درگیریها از ۲۸ فوریه تا آتشبس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیریها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتیها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هستهای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شدهاند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا بهطور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماهها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحتفشار را نمیپذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاشهای ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشمانداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانههای بارگیری و کشتیهای دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتیهای غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطاشده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگههای ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را بهعنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگتری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: اجلاس اخیر سازمان ملل با محوریت شناسایی کشور فلسطین و طرح دو دولتی، موجی از واکنشها را در سطح بینالمللی برانگیخته است. حامیان این طرح آن را گامی بهسوی صلح میدانند، اما منتقدان با دیده تردید به آن مینگرند و معتقدند این اقدام، بیش از آنکه گرهی از بحران بگشاید، ابزاری برای فریب افکار عمومی و تثبیت موجودیت رژیم صهیونیستی است.
ابتکار فرانسه و برخی کشورهای اروپایی، در شرایطی مطرح میشود که نسلکشی در غزه ادامه دارد و غرب تاکنون اقدام مؤثری برای توقف آن انجام نداده است. برخی تحلیلگران میگویند هدف اصلی این طرح نه تشکیل دولت مستقل فلسطین، بلکه خلع سلاح گروههای مقاومت و منزوی کردن حماس است؛ اقدامی که با مذاکرات صوری و صلحِ ظاهری، راه را برای تحقق منافع رژیم اسرائیل هموار میکند. ایران نیز با رد راهحل دو دولتی، روایت متفاوتی برای آینده فلسطین ارائه میدهد که مبتنی بر همهپرسی از همه ساکنان بومی این سرزمین است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل بینالملل گفت: ناتوانی دولت فرانسه در تامین مطالبات عمومی منجر به شروع دوباره اعتراضات داخلی شده است. کسری بودجه، دولت امانوئل مکرون را مجبور به اقداماتی نظیر کاهش هزینههای خدمات عمومی، حذف تعطیلات ملی، کاهش دستمزدها و افزایش مالیات برای جبران کسورات کرده است که همین امر بر تشدید اعتراضات دامن زده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سیاست مدیترانهای فرانسه که گرایش سیاسی واقعی این کشور در منطقه یورو- مدیترانه را روشن میسازد در سه راهبرد عمده یعنی تقویت جایگاه فرانسه در اتحادیه اروپا، حفظ موقعیت راهبردی در آفریقا و تقویت نقش سیاسی و نظامی فرانسه در شرق مدیترانه، خلاصه میشود. با این حال، هماکنون کشورهای اوکراین و ارمنستان نیز در سیاستهای مدیترانه ای فرانسه از اهمیت فزایندهای برخوردار هستند.
شورای راهبردی آنلاین – کفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل بینالملل گفت: اروپا امروز بیش از همیشه نیازمند یک راهبرد واحد است؛ بدون چنین راهبردی، نهتنها صلحی به دست نخواهد آمد، بلکه خود اروپا به صحنه اصلی پیامدهای این جنگ تبدیل خواهد شد.
حدود هشت ماه از بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید میگذرد؛ بازگشتی که بسیاری آن را نقطه عطفی برای پایان دادن به جنگ اوکراین میدانستند. ترامپ در جدیدترین تلاش های خود برای «پایان سریع جنگ» تلاش کرد تا از طریق دو مسیر موازی، یکی مذاکره مستقیم با ولادیمیر پوتین در آلاسکا و دیگری رایزنی گسترده با سران اروپایی در واشنگتن، مسیر صلح را هموار سازد. اما امروز روشن شده است که این معادله پیچیدهتر از آن است که رئیسجمهور آمریکا تصور میکرد. دیدار با پوتین نهتنها امید به توافق را تقویت نکرد، بلکه سختیهای کار را بیشتر نمایان ساخت؛ و دیدار با رهبران اروپایی نیز نشان داد که اروپا در موضوع اوکراین بیش از هر زمان دیگری دچار شکاف و چنددستگی است. در این میان، امانوئل مکرون، رئیس جمهور فرانسه با ابتکار اعزام نیروهای اروپایی به اوکراین، آتش اختلافات درون اروپا را شعلهور کرده است؛ ابتکاری که با واکنشهای تند متحدان و مخالفان روبهرو شده و پرسشهای مهمی درباره سرنوشت جنگ یا صلح اوکراین پیشروی جامعه بینالمللی قرار داده است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل بینالملل گفت: دیپلماسی معاملهمحور و آمرانه ترامپ، بدون توجه به پیچیدگیهای جهان چندقطبی، محکوم به شکست است و صلح پایدار در اوکراین تنها با همکاری اروپا و احترام به حقوق بینالملل ممکن خواهد بود.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، با رویکردی معاملهمحور و با هدف پایان دادن سریع به جنگ اوکراین، فشار بر اروپا را برای پذیرش مسئولیت اصلی تضمینهای امنیتی این کشور افزایش داده است. بر اساس گزارش پولیتیکو، مقامات ارشد پنتاگون در دیدار با وزرای دفاع کشورهای اروپایی تأکید کردهاند که آمریکا نقش حداقلی در این زمینه ایفا خواهد کرد و بار اصلی بر دوش اروپا خواهد بود. این رویکرد، که در نشست ۱۸ اوت در واشنگتن با حضور سران اروپا و ولودیمیر زلنسکی نمایان شد، نشاندهنده شکاف عمیق در روابط فراآتلانتیکی است. اروپا، نگران از کاهش تعهدات آمریکا به ناتو و تحمیل صلحی شکننده، به دنبال استقلال امنیتی و تقویت دیپلماسی خود است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد حوزه بین الملل گفت: وضعیت ژئوپلیتیکی کنونی، فضایی بیسابقه برای تغییرات راهبردی اروپا فراهم آورده و توصیه نامه پارلمان فرانسه، در واقع پاسخی راهبردی به این شرایط است. انتشار گزارش ۱۵۳ صفحهای پارلمان فرانسه که به تعبیر آرنو براتون (خبرنگار فرانسوی)، «برجستهترین سند ژئوپلیتیکی قرن» خوانده شده، موجی از بحث و واکنشها را در محافل سیاسی و فکری جهان برانگیخته است. این سند، وابستگی راهبردی اتحادیه اروپا به ایالات متحده را شکست فاجعهبار توصیف کرده و با ۵۰ توصیه عملی، مسیر تازهای برای رهایی از سلطه آتلانتیکی و حرکت بهسوی مشارکت برابر با چین پیشنهاد میدهد. محتوای این سند و توصیه های آن، اگر در اروپا جدی گرفته شود، پیامدهایی فراتر از جغرافیای قاره سبز خواهد داشت و بهطور مستقیم بر روابط قدرتهای نوظهور، بازارهای مالی و حتی معادلات امنیتی بینالمللی اثر خواهد گذاشت. هم چنین سند مذکور، از «استقلال دفاعی» فراتر رفته و به «استقلال اقتصادی و ارزی» میپردازد؛ حوزهای که تاکنون زیر سایه دلار و سیاستهای واشنگتن قرار داشته است. از این نگاه، لحظه کنونی شاید آغاز یک فصل تازه در سیاست بینالملل باشد که در آن اروپا، خود را بازیگری مستقل در نظم چندقطبی آینده تعریف کند.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل غرب آسیا گفت: حمایتهای آشکار اسپانیا، ایرلند، پرتغال و برخی جناحهای سیاسی در هلند و بریتانیا از تصمیم فرانسه برای به رسمیت شناختن کشور فلسطینی، نشان میدهد که فضای عمومی در اروپا در حال تغییر است. امانوئل مکرون، رئیس جمهور فرانسه اعلام کرده است که در ماه سپتامبر، همزمان با برگزاری مجمع عمومی سازمان ملل متحد، دولت فلسطین را به رسمیت خواهد شناخت. این تصمیم، در بحبوحه بحران انسانی در نوار غزه و تداوم حملات نظامی رژیم اسرائیل، گامی معنادار در عرصه دیپلماتیک تلقی میشود. البته ناگفته نماند که فرانسه بهعنوان یکی از بنیانگذاران برنامه هستهای رژیم اسرائیل و عضو اساسنامه رم، گذشتهای پر از مسئولیتهای حقوقی و اخلاقی در قبال این رژیم دارد. در همین راستا، بسیاری از تحلیلگران معتقدند اگر فرانسه بخواهد از این تصمیم نمادین فراتر برود و واقعاً در تغییر مناسبات بینالمللی نسبت به بحران فلسطین ایفای نقش کند، اکنون زمان آن است که این گذشته تاریخی را مورد بازنگری قرار دهد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه گفت: اروپا در آینده با یک محیط امنیتی پیچیده مواجه خواهد بود که شامل افزایش نظامیگری، چالشهای اقتصادی ناشی از قطع وابستگی به انرژی روسیه و نیاز به بازتعریف روابط با آمریکا و ناتو خواهد بود، از این رو، اروپا بدون راهحلهای پایدار، ممکن است با تهدیدات وجودی، اقتصادی و اجتماعی بیشتری در آینده مواجه شود.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: نخستوزیر بریتانیا «اعلامیه نورثوود» را اعلامیهای تاریخی خوانده است. این بیانیه مشترک هستهای که فرانسه و بریتانیا برای اولین بار در بیش از یک دهه اخیر، صادر کردهاند، به راستی از چنین پتانسیلی برخوردار است. اما برای درک اهمیت آن، باید محتوای سند و پیامدهای احتمالی آن برای همکاری هستهای فرانسه و بریتانیا را دقیقاً بررسی کرد.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک تحلیلگر ارشد مسائل اروپا گفت: حمایت آلمان از رژیم اسرائیل در جنگ ۱۲ روزه علیه ایران، ریشه در تعهد تاریخی این کشور به این رژیم دارد. فردریش مرتس، صدراعظم آلمان از حزب دموکرات مسیحی، با حمایت قاطع از حملات رژیم اسرائیل به ایران در ژوئن ۲۰۲۵، این حملات را «کار کثیف به نفع همه» خواند و بخشی از دفاع مشروع رژیم اسرائیل دانست. این موضع، ریشه در تعهد تاریخی آلمان به امنیت رژیم اسرائیل (Staatsräson) دارد که از زمان هولوکاست و سخنرانی مرکل در کنست ۲۰۰۸ تقویت شده است.
مرتس در اجلاس گروه هفت و کنفرانسی در برلین، با اشاره به تأسیسات زیرزمینی ایران، این حملات را برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای ضروری دانست. وزیر خارجه آلمان، یوهان وادفول، نیز حمایت از «حق دفاع مشروع» رژیم اسرائیل را تکرار کرد. این موضع با انتقادات داخلی و بینالمللی مواجه شد. حمایت بیقیدوشرط آلمان، که با منافع ژئوپلیتیک غرب در مقابله با ایران همراستاست، نشاندهنده چرخشی به سمت سیاست خارجی تهاجمیتر است. این موضع، انتقاداتی را در داخل و خارج برانگیخته است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاریهای جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژیهای تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکتهای دو کشور وارد مرحله تازهای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و بهعنوان نوعی «انبوه نامهای اختصاری توخالی» در عصر جهانیشدن برخورد شد و بعدها نسخهای ضعیفتر از باشگاههای جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سالهای اخیر، بهویژه از سوی دونالد ترامپ، بهعنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانههای غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کردهاند. با این حال، همه این برداشتها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن بهعنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده میگیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرمهای مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان میتواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکلآفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولتها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبهای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس بهتدریج از تعداد شرکتکنندگان به ارزیابی گامهای عملیشده برای تعمیق همکاریها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناختهشده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرتهای بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل میدهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرتهای بزرگ را به صحنه اصلی بازمیگرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران میگذرد و هیچ چشماندازی برای پایان آن دیده نمیشود. موج نخست درگیریها از ۲۸ فوریه تا آتشبس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیریها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتیها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هستهای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شدهاند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا بهطور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماهها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحتفشار را نمیپذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاشهای ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشمانداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانههای بارگیری و کشتیهای دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتیهای غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطاشده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگههای ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را بهعنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگتری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: اجلاس اخیر سازمان ملل با محوریت شناسایی کشور فلسطین و طرح دو دولتی، موجی از واکنشها را در سطح بینالمللی برانگیخته است. حامیان این طرح آن را گامی بهسوی صلح میدانند، اما منتقدان با دیده تردید به آن مینگرند و معتقدند این اقدام، بیش از آنکه گرهی از بحران بگشاید، ابزاری برای فریب افکار عمومی و تثبیت موجودیت رژیم صهیونیستی است.
ابتکار فرانسه و برخی کشورهای اروپایی، در شرایطی مطرح میشود که نسلکشی در غزه ادامه دارد و غرب تاکنون اقدام مؤثری برای توقف آن انجام نداده است. برخی تحلیلگران میگویند هدف اصلی این طرح نه تشکیل دولت مستقل فلسطین، بلکه خلع سلاح گروههای مقاومت و منزوی کردن حماس است؛ اقدامی که با مذاکرات صوری و صلحِ ظاهری، راه را برای تحقق منافع رژیم اسرائیل هموار میکند. ایران نیز با رد راهحل دو دولتی، روایت متفاوتی برای آینده فلسطین ارائه میدهد که مبتنی بر همهپرسی از همه ساکنان بومی این سرزمین است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل بینالملل گفت: ناتوانی دولت فرانسه در تامین مطالبات عمومی منجر به شروع دوباره اعتراضات داخلی شده است. کسری بودجه، دولت امانوئل مکرون را مجبور به اقداماتی نظیر کاهش هزینههای خدمات عمومی، حذف تعطیلات ملی، کاهش دستمزدها و افزایش مالیات برای جبران کسورات کرده است که همین امر بر تشدید اعتراضات دامن زده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سیاست مدیترانهای فرانسه که گرایش سیاسی واقعی این کشور در منطقه یورو- مدیترانه را روشن میسازد در سه راهبرد عمده یعنی تقویت جایگاه فرانسه در اتحادیه اروپا، حفظ موقعیت راهبردی در آفریقا و تقویت نقش سیاسی و نظامی فرانسه در شرق مدیترانه، خلاصه میشود. با این حال، هماکنون کشورهای اوکراین و ارمنستان نیز در سیاستهای مدیترانه ای فرانسه از اهمیت فزایندهای برخوردار هستند.
شورای راهبردی آنلاین – کفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل بینالملل گفت: اروپا امروز بیش از همیشه نیازمند یک راهبرد واحد است؛ بدون چنین راهبردی، نهتنها صلحی به دست نخواهد آمد، بلکه خود اروپا به صحنه اصلی پیامدهای این جنگ تبدیل خواهد شد.
حدود هشت ماه از بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید میگذرد؛ بازگشتی که بسیاری آن را نقطه عطفی برای پایان دادن به جنگ اوکراین میدانستند. ترامپ در جدیدترین تلاش های خود برای «پایان سریع جنگ» تلاش کرد تا از طریق دو مسیر موازی، یکی مذاکره مستقیم با ولادیمیر پوتین در آلاسکا و دیگری رایزنی گسترده با سران اروپایی در واشنگتن، مسیر صلح را هموار سازد. اما امروز روشن شده است که این معادله پیچیدهتر از آن است که رئیسجمهور آمریکا تصور میکرد. دیدار با پوتین نهتنها امید به توافق را تقویت نکرد، بلکه سختیهای کار را بیشتر نمایان ساخت؛ و دیدار با رهبران اروپایی نیز نشان داد که اروپا در موضوع اوکراین بیش از هر زمان دیگری دچار شکاف و چنددستگی است. در این میان، امانوئل مکرون، رئیس جمهور فرانسه با ابتکار اعزام نیروهای اروپایی به اوکراین، آتش اختلافات درون اروپا را شعلهور کرده است؛ ابتکاری که با واکنشهای تند متحدان و مخالفان روبهرو شده و پرسشهای مهمی درباره سرنوشت جنگ یا صلح اوکراین پیشروی جامعه بینالمللی قرار داده است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل بینالملل گفت: دیپلماسی معاملهمحور و آمرانه ترامپ، بدون توجه به پیچیدگیهای جهان چندقطبی، محکوم به شکست است و صلح پایدار در اوکراین تنها با همکاری اروپا و احترام به حقوق بینالملل ممکن خواهد بود.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، با رویکردی معاملهمحور و با هدف پایان دادن سریع به جنگ اوکراین، فشار بر اروپا را برای پذیرش مسئولیت اصلی تضمینهای امنیتی این کشور افزایش داده است. بر اساس گزارش پولیتیکو، مقامات ارشد پنتاگون در دیدار با وزرای دفاع کشورهای اروپایی تأکید کردهاند که آمریکا نقش حداقلی در این زمینه ایفا خواهد کرد و بار اصلی بر دوش اروپا خواهد بود. این رویکرد، که در نشست ۱۸ اوت در واشنگتن با حضور سران اروپا و ولودیمیر زلنسکی نمایان شد، نشاندهنده شکاف عمیق در روابط فراآتلانتیکی است. اروپا، نگران از کاهش تعهدات آمریکا به ناتو و تحمیل صلحی شکننده، به دنبال استقلال امنیتی و تقویت دیپلماسی خود است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد حوزه بین الملل گفت: وضعیت ژئوپلیتیکی کنونی، فضایی بیسابقه برای تغییرات راهبردی اروپا فراهم آورده و توصیه نامه پارلمان فرانسه، در واقع پاسخی راهبردی به این شرایط است. انتشار گزارش ۱۵۳ صفحهای پارلمان فرانسه که به تعبیر آرنو براتون (خبرنگار فرانسوی)، «برجستهترین سند ژئوپلیتیکی قرن» خوانده شده، موجی از بحث و واکنشها را در محافل سیاسی و فکری جهان برانگیخته است. این سند، وابستگی راهبردی اتحادیه اروپا به ایالات متحده را شکست فاجعهبار توصیف کرده و با ۵۰ توصیه عملی، مسیر تازهای برای رهایی از سلطه آتلانتیکی و حرکت بهسوی مشارکت برابر با چین پیشنهاد میدهد. محتوای این سند و توصیه های آن، اگر در اروپا جدی گرفته شود، پیامدهایی فراتر از جغرافیای قاره سبز خواهد داشت و بهطور مستقیم بر روابط قدرتهای نوظهور، بازارهای مالی و حتی معادلات امنیتی بینالمللی اثر خواهد گذاشت. هم چنین سند مذکور، از «استقلال دفاعی» فراتر رفته و به «استقلال اقتصادی و ارزی» میپردازد؛ حوزهای که تاکنون زیر سایه دلار و سیاستهای واشنگتن قرار داشته است. از این نگاه، لحظه کنونی شاید آغاز یک فصل تازه در سیاست بینالملل باشد که در آن اروپا، خود را بازیگری مستقل در نظم چندقطبی آینده تعریف کند.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل غرب آسیا گفت: حمایتهای آشکار اسپانیا، ایرلند، پرتغال و برخی جناحهای سیاسی در هلند و بریتانیا از تصمیم فرانسه برای به رسمیت شناختن کشور فلسطینی، نشان میدهد که فضای عمومی در اروپا در حال تغییر است. امانوئل مکرون، رئیس جمهور فرانسه اعلام کرده است که در ماه سپتامبر، همزمان با برگزاری مجمع عمومی سازمان ملل متحد، دولت فلسطین را به رسمیت خواهد شناخت. این تصمیم، در بحبوحه بحران انسانی در نوار غزه و تداوم حملات نظامی رژیم اسرائیل، گامی معنادار در عرصه دیپلماتیک تلقی میشود. البته ناگفته نماند که فرانسه بهعنوان یکی از بنیانگذاران برنامه هستهای رژیم اسرائیل و عضو اساسنامه رم، گذشتهای پر از مسئولیتهای حقوقی و اخلاقی در قبال این رژیم دارد. در همین راستا، بسیاری از تحلیلگران معتقدند اگر فرانسه بخواهد از این تصمیم نمادین فراتر برود و واقعاً در تغییر مناسبات بینالمللی نسبت به بحران فلسطین ایفای نقش کند، اکنون زمان آن است که این گذشته تاریخی را مورد بازنگری قرار دهد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه گفت: اروپا در آینده با یک محیط امنیتی پیچیده مواجه خواهد بود که شامل افزایش نظامیگری، چالشهای اقتصادی ناشی از قطع وابستگی به انرژی روسیه و نیاز به بازتعریف روابط با آمریکا و ناتو خواهد بود، از این رو، اروپا بدون راهحلهای پایدار، ممکن است با تهدیدات وجودی، اقتصادی و اجتماعی بیشتری در آینده مواجه شود.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: نخستوزیر بریتانیا «اعلامیه نورثوود» را اعلامیهای تاریخی خوانده است. این بیانیه مشترک هستهای که فرانسه و بریتانیا برای اولین بار در بیش از یک دهه اخیر، صادر کردهاند، به راستی از چنین پتانسیلی برخوردار است. اما برای درک اهمیت آن، باید محتوای سند و پیامدهای احتمالی آن برای همکاری هستهای فرانسه و بریتانیا را دقیقاً بررسی کرد.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک تحلیلگر ارشد مسائل اروپا گفت: حمایت آلمان از رژیم اسرائیل در جنگ ۱۲ روزه علیه ایران، ریشه در تعهد تاریخی این کشور به این رژیم دارد. فردریش مرتس، صدراعظم آلمان از حزب دموکرات مسیحی، با حمایت قاطع از حملات رژیم اسرائیل به ایران در ژوئن ۲۰۲۵، این حملات را «کار کثیف به نفع همه» خواند و بخشی از دفاع مشروع رژیم اسرائیل دانست. این موضع، ریشه در تعهد تاریخی آلمان به امنیت رژیم اسرائیل (Staatsräson) دارد که از زمان هولوکاست و سخنرانی مرکل در کنست ۲۰۰۸ تقویت شده است.
مرتس در اجلاس گروه هفت و کنفرانسی در برلین، با اشاره به تأسیسات زیرزمینی ایران، این حملات را برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای ضروری دانست. وزیر خارجه آلمان، یوهان وادفول، نیز حمایت از «حق دفاع مشروع» رژیم اسرائیل را تکرار کرد. این موضع با انتقادات داخلی و بینالمللی مواجه شد. حمایت بیقیدوشرط آلمان، که با منافع ژئوپلیتیک غرب در مقابله با ایران همراستاست، نشاندهنده چرخشی به سمت سیاست خارجی تهاجمیتر است. این موضع، انتقاداتی را در داخل و خارج برانگیخته است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاریهای جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژیهای تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکتهای دو کشور وارد مرحله تازهای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و بهعنوان نوعی «انبوه نامهای اختصاری توخالی» در عصر جهانیشدن برخورد شد و بعدها نسخهای ضعیفتر از باشگاههای جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سالهای اخیر، بهویژه از سوی دونالد ترامپ، بهعنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانههای غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کردهاند. با این حال، همه این برداشتها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن بهعنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده میگیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرمهای مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان میتواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکلآفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولتها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبهای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس بهتدریج از تعداد شرکتکنندگان به ارزیابی گامهای عملیشده برای تعمیق همکاریها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناختهشده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرتهای بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل میدهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرتهای بزرگ را به صحنه اصلی بازمیگرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران میگذرد و هیچ چشماندازی برای پایان آن دیده نمیشود. موج نخست درگیریها از ۲۸ فوریه تا آتشبس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیریها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتیها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هستهای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شدهاند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا بهطور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماهها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحتفشار را نمیپذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاشهای ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشمانداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانههای بارگیری و کشتیهای دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتیهای غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطاشده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگههای ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را بهعنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگتری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»