انحلال قسد و چالشهای بیپایان ترکیه در سوریه
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: انحلال قسد، اگرچه دستاوردی برای امنیت ترکیه محسوب میشود، اما چالشهای ناشی از تجاوز و توسعهطلبی رژیم صهیونیستی، پناهجویان و شکنندگی سوریه همچنان پابرجا هستند.
جدیدترین مطالب
سبزگرایی اقتصاد چین و تضعیف اهرم فشار اوپک
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هنگامی که وزیران هفت کشور کلیدی عضو اوپک پلاس در دوم اوت ۲۰۲۶ اعلام کردند که تولید نفت برای ماه سپتامبر ۱۸۸ هزار بشکه در روز افزایش خواهد یافت، بازارهای مالی از لندن تا نیویورک بار دیگر به روال همیشگی بازگشتند. تحلیلگران میزان افزایش تولید، پایبندی اعضا به «بیانیه همکاری» و تاثیر این تصمیم بر قیمتهای کوتاهمدت نفت را بررسی و ارزیابی کردند که آیا این تعدیل میتواند قیمتهای آتی کوتاهمدت را تثبیت کند یا خیر؟ این رویکرد، بازار جهانی نفت را همچون ترازنامهای حساس در نظر میگیرد که در آن شیرهای عرضه، سلامت اقتصادی کشورهای صنعتی را تعیین میکنند.»
پکن؛ پیروز در رقابت با آمریکا در حوزه هوش مصنوعی و تعیین کنندگی قواعد آن؟
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «چین همزمان با نزدیک کردن مدلهای هوش مصنوعی خود به رقبای آمریکایی، در تلاش است قواعد حاکم بر نحوه استفاده از هوش مصنوعی را نیز تعیین کند.»
ملزومات دستیابی آمریکا و هند به توافق تجاری
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «طبق یک ضربالمثل، یکی از تعاریف دیوانگی این است که یک کار را بارها و بارها انجام دهید، اما منتظر رسیدن به نتایجی متفاوت باشید. این عبارت در مورد مذاکرات تجاری بینالمللی، بهویژه زمانی که مذاکرهکنندگان هر بار به دنبال توافق هستند، اما هیچکدام از طرفین در مورد مسائل مهم کوتاه نمیآیند، مناسب است. به عنوان مثال، اتحادیه اروپا و هند، سالها صرف مذاکره در مورد توافقنامه تجارت آزاد (FTA) کردند که به نظر میرسید به جایی نمیرسد و باعث طرح این پرسش شد که اگر هیچ چیز اساسی تغییر نکرده است، چرا باید به دنبال توافق باشیم؟
رد تحریمهای آمریکا توسط چین؛ تقویتکننده اهرم ژئوپلیتیک ایران
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: همزمان با آغاز رسمی جنگ اقتصادی ایالات متحده در قبال کشورمان با تمرکز بر ابزارهای تحریم، منزوی ساختن و فشار اقتصادی، اکنون آنچه بیش از پیش اهمیت یافته عدم همراهی دیگر قدرتهای بزرگ جهانی به ویژه چین با این سیاست است.
چرا عملیات تروریسم اقتصادی آمریکا علیه ایران محکوم به شکست است؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحریمهای تازه آمریکا علیه ایران، با وجود تبلیغات گسترده، با ناکارآمدی ابزارهای تحریمی و مخالفت برخی از طرفهای تجاری تهران، با موانع جدی برای موفقیت روبهرو است.
راهکارهای اساسی مقابله با نسخه جدید جنگ اقتصادی ترامپ
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترامپ پس از ناکامی نظامی، از اجرای تحریمها و فشارهای اقتصادی قدیمی با اسم جدید «بیسابقهترین عملیات اقتصادی» علیه ایران خبر داده است؛ اما تهران با چهار راهکار مشخص میتواند این محاصره را خنثی کند.
کاهش ذخایر تسلیحاتی آمریکا؛ آزمونی برای اعتبار راهبردی واشنگتن
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ علیه ایران از ماه فوریه تا کنون، تا سهپنجم ذخایر موشکهای رهگیر پاتریوت آمریکا و حدود نیمی از ذخایر موشکهای ضدبالستیک تاد را مصرف کرده است. کارشناسان برآورد میکنند که ممکن است بازسازی کامل این ذخایر سالها طول بکشد.»
تجارت خارجی
تحلیلی بر برنامه چشمانداز ۲۰۵۰ عراق؛ چالشها و فرصتهای پیشرو
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: رونمایی از برنامه چشمانداز ۲۰۵۰ عراق توسط محمد شیاع السودانی، نخستوزیر این کشور، نقطه عطفی در مسیر توسعه اقتصادی و کاهش وابستگی این کشور به درآمدهای نفتی ارزیابی میشود. این برنامه با هدف ایجاد اقتصاد متنوع، توسعه زیرساختها و قرار دادن عراق در کانون کریدورهای تجاری آسیا و اروپا طراحی شده و در صورت تحقق، میتواند معادلات ژئوپلیتیکی منطقه را تغییر دهد. السودانی در این طرح، بر عبور ۲۰ درصد از تجارت آسیا به اروپا از مسیر عراق تأکید کرده که در صورت موفقیت، این کشور را به بازیگری محوری در تجارت جهانی بدل خواهد کرد. از سوی دیگر، بحرانهای زیستمحیطی، چالشهای امنیتی و ضرورت اصلاح ساختارهای حکمرانی در عراق، این برنامه را به موضوعی چندبعدی و پیچیده تبدیل کرده است. برای ایران، اجرای چشمانداز ۲۰۵۰ نه تنها فرصتهای اقتصادی در حوزه انرژی و ترانزیت ایجاد میکند، بلکه امکان تقویت همکاریهای سیاسی و امنیتی را نیز فراهم میسازد. با این حال، موفقیت این برنامه منوط به رفع موانع داخلی و مدیریت هوشمندانه روابط خارجی بغداد است؛ موضوعی که میتواند آینده تعاملات ایران و عراق و جایگاه منطقهای هر دو کشور را در دهههای پیشرو بهبود بخشد.
توافقات انجامشده در سفر الکاظمی؛ گامی راهبردی در روابط ایران و عراق
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل عراق درباره سفر اخیر مصطفی الکاظمی، نخستوزیر عراق به تهران گفت: «سفر مصطفی الکاظمی به ایران، اولین سفر پس از آغاز به کار دولت ابراهیم رئیسی است. انجام این سفر به لحاظ سیاسی آن هم حدود یک ماه قبل از برگزاری انتخابات عراق میتواند برای شخص الکاظمی که در ماههای اخیر رایزنیهای متعددی در عرصه منطقهای انجام داده است، حائز اهمیت باشد.»
چشمانداز روابط پکن و مسکو و انتظارات متقابل دو طرف
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درباره آینده روابط چین و روسیه گمانهزنیهای متعددی مطرح میشود. برخی آن را «شبه اتحاد» و برخی نیز آن را «ازدواج مصلحتی» قلمداد میکنند.
محمد قهرمانیپور- دکتری روابط بینالملل
دلايل رشد تجارت خارجی چين در شرايط كرونایی و ركود جهانی
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: طی هفتماهه نخست سال 2021، میزان صادرات چین، رشد 24.5 درصدی و میزان واردات این کشور، رشد 24.4 درصدی را نشان میدهد. این در حالی است که تجارت شرکتهای خارجی مستقر در چین نیز بهاندازه 16.7 درصد، رشد داشته است؛ اما این پرسش مطرح میشود که با وجود بدبینی بسیاری از اقتصاددانان درباره خروج از بحران اقتصادی کرونا، چگونه چنین رشدی حاصل شده است؟
رضا مجیدزاده – پژوهشگر اقتصاد سیاسی توسعه
روند نزولی سیطره دلار بر اقتصاد جهان و نقشآفرینی چین
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از جنگ جهانی دوم غلبه نظام مالی جهانی دلار محور، نقشی تعیینكننده در برتری اقتصادی آمریکا در نظام بینالملل ایفا کرده است. در عین حال، این ابزار اقتصادی در پیشبرد دستور کارهای سیاسی و ژئوپلیتیکی واشنگتن نیز بسیار مؤثر واقع شده است، اما این روند با ظهور قطبهای جدید قدرت در نظام بینالملل که خود را در معرض این ابزار میبینند و همچنین با افزایش یکجانبهگرایی آمریکا، به ویژه در قالب اعمال تحریم اقتصادی، با موج گستردهای از نارضایتیها مواجه شده است.
محمد جواد قهرمانی- دکتری روابط بینالملل دانشگاه تهران
قطعنامه خصمانه پارلمان اروپا علیه روسیه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پارلمان اروپا قطعنامه دیگری را علیه روسیه تصویب کرده است. این قطعنامه بازتابی از ادعاهای سیاسی کلیدی علیه مسکو است که اخیراً در دستور کار رسمی اتحادیه قرار گرفته است. این ادعاها شامل تشدید وضعیت در اوکراین، پرونده ناوالنی، رسوایی دیپلماتیک میان روسیه و جمهوری چک در خصوص انفجار زاغه مهمات نظامی در سال ۲۰۱۴ میشود.
روسیه و سوئیفت
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سخنگوی وزارت امور خارجه روسیه، به تازگی اعلام کرده است که روسیه برای حذف و کنار گذاشتهشدن از سوئیفت آماده میشود. این سخن وی واکنشی در قبال صدور قطعنامه پارلمان اروپا برای قطع ارتباط روسیه از سوئیفت در صورت ادامه تجاوز روسیه به اوکراین بوده است. اکنون سوال این است که این اقدام روسیه چقدر شدنی است؟ چه آثاری برای سوئیفت و تجارت بینالمللی دارد؟ ریشههای این تصمیم چیست و چقدر ممکن است کشورهای درگیر با سوئیفت سراغ گزینه تحریم و ترک سوئیفت بروند؟
رضا مجیدزاده – پژوهشگر اقتصاد سیاسی توسعه
پیمانهای پولی دوجانبه برای مقابله با تحریمها
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: هماكنون، تمام كشورهاي جهان اقتصاد بازدارند و اقتصادی محصور در داخل مرزهای يك كشور وجود ندارد. بر اين اساس، تجارت خارجي يك بخش مهمي از اقتصاد تلقي ميشود. تاکنون راهكارهاي مختلفي براي تسهيل در تجارت خارجي، كاهش هزينه مبادله و جلوگيري از تهديد و تحريم تجاری اقتصادی دیگران اتخاذ شده است؛ تشكيل منطقه بهينه پولي، شكلگيري پول واحد منطقهاي، پيمان پولي و ارزي دوجانبه و چندجانبه و تجارت تهاتري از اين قبيل است.
محسن شرافتی نیا – پژوهشگر دفتر مطالعات دیپلماسی اقتصادی دانشگاه امام صادق (ع)
رسانه ها ؛ ادامه واکنش ها به پیروزی بایدن و…
شورای راهبردی آنلاین: واکنش اروپا و چین به پیروزی بایدن، پوتین منتظر اعلام نتایج رسمی انتخابات آمریکا، سکوت کره شمالی در مقابل پیروزی بایدن، دیدار نماینده آمریکا در امور ایران با نتانیاهو، تاکید بر ادامه سیاست فشار حداکثری آمریکا علیه ایران، ادامه درگیری ها در قره باغ و ورود ارتش آذربایجان به شهر شوشا، پیشنهاد تازه اردوغان به پوتین برای حل مناقشه قره باغ، رقابت امارات و عربستان بر سر نفوذ در جزیره راهبردی یمن، تکاپوی جدید کویت برای حل اختلافات شورای همکاری خلیج فارس، برگزاری رزمایش مشترک راهبردی پاکستان و روسیه، تثبیت و بهبود کیفیت تجارت خارجی چین و پیشتازی حزب آنگ سان سوچی در انتخابات از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
بهکارگیری اهرمهای تجاری؛ راهبرد ناکارآمد آمریکا
شورای راهبردی آنلاین – رصد: یکی از مشکلات توسعه سیاستهای کنترل صادرات، انتظارات بیشازحد از این سیاستهاست. این سیاستها ابزارهای محدودی هستند که دستیابی دولت آمریکا به برخی اهداف مهم را امکانپذیر میسازند؛ اما آنها بهتنهایی نمیتوانند همه مشکلات سیاست خارجی آمریکا را حل کرده یا رقبای این کشور را مغلوب سازند.
أحدث الوظائف
انحلال قسد و چالشهای بیپایان ترکیه در سوریه
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: انحلال قسد، اگرچه دستاوردی برای امنیت ترکیه محسوب میشود، اما چالشهای ناشی از تجاوز و توسعهطلبی رژیم صهیونیستی، پناهجویان و شکنندگی سوریه همچنان پابرجا هستند.
سبزگرایی اقتصاد چین و تضعیف اهرم فشار اوپک
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هنگامی که وزیران هفت کشور کلیدی عضو اوپک پلاس در دوم اوت ۲۰۲۶ اعلام کردند که تولید نفت برای ماه سپتامبر ۱۸۸ هزار بشکه در روز افزایش خواهد یافت، بازارهای مالی از لندن تا نیویورک بار دیگر به روال همیشگی بازگشتند. تحلیلگران میزان افزایش تولید، پایبندی اعضا به «بیانیه همکاری» و تاثیر این تصمیم بر قیمتهای کوتاهمدت نفت را بررسی و ارزیابی کردند که آیا این تعدیل میتواند قیمتهای آتی کوتاهمدت را تثبیت کند یا خیر؟ این رویکرد، بازار جهانی نفت را همچون ترازنامهای حساس در نظر میگیرد که در آن شیرهای عرضه، سلامت اقتصادی کشورهای صنعتی را تعیین میکنند.»
پکن؛ پیروز در رقابت با آمریکا در حوزه هوش مصنوعی و تعیین کنندگی قواعد آن؟
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «چین همزمان با نزدیک کردن مدلهای هوش مصنوعی خود به رقبای آمریکایی، در تلاش است قواعد حاکم بر نحوه استفاده از هوش مصنوعی را نیز تعیین کند.»
ملزومات دستیابی آمریکا و هند به توافق تجاری
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «طبق یک ضربالمثل، یکی از تعاریف دیوانگی این است که یک کار را بارها و بارها انجام دهید، اما منتظر رسیدن به نتایجی متفاوت باشید. این عبارت در مورد مذاکرات تجاری بینالمللی، بهویژه زمانی که مذاکرهکنندگان هر بار به دنبال توافق هستند، اما هیچکدام از طرفین در مورد مسائل مهم کوتاه نمیآیند، مناسب است. به عنوان مثال، اتحادیه اروپا و هند، سالها صرف مذاکره در مورد توافقنامه تجارت آزاد (FTA) کردند که به نظر میرسید به جایی نمیرسد و باعث طرح این پرسش شد که اگر هیچ چیز اساسی تغییر نکرده است، چرا باید به دنبال توافق باشیم؟
رد تحریمهای آمریکا توسط چین؛ تقویتکننده اهرم ژئوپلیتیک ایران
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: همزمان با آغاز رسمی جنگ اقتصادی ایالات متحده در قبال کشورمان با تمرکز بر ابزارهای تحریم، منزوی ساختن و فشار اقتصادی، اکنون آنچه بیش از پیش اهمیت یافته عدم همراهی دیگر قدرتهای بزرگ جهانی به ویژه چین با این سیاست است.
چرا عملیات تروریسم اقتصادی آمریکا علیه ایران محکوم به شکست است؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحریمهای تازه آمریکا علیه ایران، با وجود تبلیغات گسترده، با ناکارآمدی ابزارهای تحریمی و مخالفت برخی از طرفهای تجاری تهران، با موانع جدی برای موفقیت روبهرو است.
راهکارهای اساسی مقابله با نسخه جدید جنگ اقتصادی ترامپ
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترامپ پس از ناکامی نظامی، از اجرای تحریمها و فشارهای اقتصادی قدیمی با اسم جدید «بیسابقهترین عملیات اقتصادی» علیه ایران خبر داده است؛ اما تهران با چهار راهکار مشخص میتواند این محاصره را خنثی کند.
کاهش ذخایر تسلیحاتی آمریکا؛ آزمونی برای اعتبار راهبردی واشنگتن
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ علیه ایران از ماه فوریه تا کنون، تا سهپنجم ذخایر موشکهای رهگیر پاتریوت آمریکا و حدود نیمی از ذخایر موشکهای ضدبالستیک تاد را مصرف کرده است. کارشناسان برآورد میکنند که ممکن است بازسازی کامل این ذخایر سالها طول بکشد.»
تجارت خارجی
تحلیلی بر برنامه چشمانداز ۲۰۵۰ عراق؛ چالشها و فرصتهای پیشرو
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: رونمایی از برنامه چشمانداز ۲۰۵۰ عراق توسط محمد شیاع السودانی، نخستوزیر این کشور، نقطه عطفی در مسیر توسعه اقتصادی و کاهش وابستگی این کشور به درآمدهای نفتی ارزیابی میشود. این برنامه با هدف ایجاد اقتصاد متنوع، توسعه زیرساختها و قرار دادن عراق در کانون کریدورهای تجاری آسیا و اروپا طراحی شده و در صورت تحقق، میتواند معادلات ژئوپلیتیکی منطقه را تغییر دهد. السودانی در این طرح، بر عبور ۲۰ درصد از تجارت آسیا به اروپا از مسیر عراق تأکید کرده که در صورت موفقیت، این کشور را به بازیگری محوری در تجارت جهانی بدل خواهد کرد. از سوی دیگر، بحرانهای زیستمحیطی، چالشهای امنیتی و ضرورت اصلاح ساختارهای حکمرانی در عراق، این برنامه را به موضوعی چندبعدی و پیچیده تبدیل کرده است. برای ایران، اجرای چشمانداز ۲۰۵۰ نه تنها فرصتهای اقتصادی در حوزه انرژی و ترانزیت ایجاد میکند، بلکه امکان تقویت همکاریهای سیاسی و امنیتی را نیز فراهم میسازد. با این حال، موفقیت این برنامه منوط به رفع موانع داخلی و مدیریت هوشمندانه روابط خارجی بغداد است؛ موضوعی که میتواند آینده تعاملات ایران و عراق و جایگاه منطقهای هر دو کشور را در دهههای پیشرو بهبود بخشد.
توافقات انجامشده در سفر الکاظمی؛ گامی راهبردی در روابط ایران و عراق
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل عراق درباره سفر اخیر مصطفی الکاظمی، نخستوزیر عراق به تهران گفت: «سفر مصطفی الکاظمی به ایران، اولین سفر پس از آغاز به کار دولت ابراهیم رئیسی است. انجام این سفر به لحاظ سیاسی آن هم حدود یک ماه قبل از برگزاری انتخابات عراق میتواند برای شخص الکاظمی که در ماههای اخیر رایزنیهای متعددی در عرصه منطقهای انجام داده است، حائز اهمیت باشد.»
چشمانداز روابط پکن و مسکو و انتظارات متقابل دو طرف
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درباره آینده روابط چین و روسیه گمانهزنیهای متعددی مطرح میشود. برخی آن را «شبه اتحاد» و برخی نیز آن را «ازدواج مصلحتی» قلمداد میکنند.
محمد قهرمانیپور- دکتری روابط بینالملل
دلايل رشد تجارت خارجی چين در شرايط كرونایی و ركود جهانی
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: طی هفتماهه نخست سال 2021، میزان صادرات چین، رشد 24.5 درصدی و میزان واردات این کشور، رشد 24.4 درصدی را نشان میدهد. این در حالی است که تجارت شرکتهای خارجی مستقر در چین نیز بهاندازه 16.7 درصد، رشد داشته است؛ اما این پرسش مطرح میشود که با وجود بدبینی بسیاری از اقتصاددانان درباره خروج از بحران اقتصادی کرونا، چگونه چنین رشدی حاصل شده است؟
رضا مجیدزاده – پژوهشگر اقتصاد سیاسی توسعه
روند نزولی سیطره دلار بر اقتصاد جهان و نقشآفرینی چین
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از جنگ جهانی دوم غلبه نظام مالی جهانی دلار محور، نقشی تعیینكننده در برتری اقتصادی آمریکا در نظام بینالملل ایفا کرده است. در عین حال، این ابزار اقتصادی در پیشبرد دستور کارهای سیاسی و ژئوپلیتیکی واشنگتن نیز بسیار مؤثر واقع شده است، اما این روند با ظهور قطبهای جدید قدرت در نظام بینالملل که خود را در معرض این ابزار میبینند و همچنین با افزایش یکجانبهگرایی آمریکا، به ویژه در قالب اعمال تحریم اقتصادی، با موج گستردهای از نارضایتیها مواجه شده است.
محمد جواد قهرمانی- دکتری روابط بینالملل دانشگاه تهران
قطعنامه خصمانه پارلمان اروپا علیه روسیه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پارلمان اروپا قطعنامه دیگری را علیه روسیه تصویب کرده است. این قطعنامه بازتابی از ادعاهای سیاسی کلیدی علیه مسکو است که اخیراً در دستور کار رسمی اتحادیه قرار گرفته است. این ادعاها شامل تشدید وضعیت در اوکراین، پرونده ناوالنی، رسوایی دیپلماتیک میان روسیه و جمهوری چک در خصوص انفجار زاغه مهمات نظامی در سال ۲۰۱۴ میشود.
روسیه و سوئیفت
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سخنگوی وزارت امور خارجه روسیه، به تازگی اعلام کرده است که روسیه برای حذف و کنار گذاشتهشدن از سوئیفت آماده میشود. این سخن وی واکنشی در قبال صدور قطعنامه پارلمان اروپا برای قطع ارتباط روسیه از سوئیفت در صورت ادامه تجاوز روسیه به اوکراین بوده است. اکنون سوال این است که این اقدام روسیه چقدر شدنی است؟ چه آثاری برای سوئیفت و تجارت بینالمللی دارد؟ ریشههای این تصمیم چیست و چقدر ممکن است کشورهای درگیر با سوئیفت سراغ گزینه تحریم و ترک سوئیفت بروند؟
رضا مجیدزاده – پژوهشگر اقتصاد سیاسی توسعه
پیمانهای پولی دوجانبه برای مقابله با تحریمها
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: هماكنون، تمام كشورهاي جهان اقتصاد بازدارند و اقتصادی محصور در داخل مرزهای يك كشور وجود ندارد. بر اين اساس، تجارت خارجي يك بخش مهمي از اقتصاد تلقي ميشود. تاکنون راهكارهاي مختلفي براي تسهيل در تجارت خارجي، كاهش هزينه مبادله و جلوگيري از تهديد و تحريم تجاری اقتصادی دیگران اتخاذ شده است؛ تشكيل منطقه بهينه پولي، شكلگيري پول واحد منطقهاي، پيمان پولي و ارزي دوجانبه و چندجانبه و تجارت تهاتري از اين قبيل است.
محسن شرافتی نیا – پژوهشگر دفتر مطالعات دیپلماسی اقتصادی دانشگاه امام صادق (ع)
رسانه ها ؛ ادامه واکنش ها به پیروزی بایدن و…
شورای راهبردی آنلاین: واکنش اروپا و چین به پیروزی بایدن، پوتین منتظر اعلام نتایج رسمی انتخابات آمریکا، سکوت کره شمالی در مقابل پیروزی بایدن، دیدار نماینده آمریکا در امور ایران با نتانیاهو، تاکید بر ادامه سیاست فشار حداکثری آمریکا علیه ایران، ادامه درگیری ها در قره باغ و ورود ارتش آذربایجان به شهر شوشا، پیشنهاد تازه اردوغان به پوتین برای حل مناقشه قره باغ، رقابت امارات و عربستان بر سر نفوذ در جزیره راهبردی یمن، تکاپوی جدید کویت برای حل اختلافات شورای همکاری خلیج فارس، برگزاری رزمایش مشترک راهبردی پاکستان و روسیه، تثبیت و بهبود کیفیت تجارت خارجی چین و پیشتازی حزب آنگ سان سوچی در انتخابات از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
بهکارگیری اهرمهای تجاری؛ راهبرد ناکارآمد آمریکا
شورای راهبردی آنلاین – رصد: یکی از مشکلات توسعه سیاستهای کنترل صادرات، انتظارات بیشازحد از این سیاستهاست. این سیاستها ابزارهای محدودی هستند که دستیابی دولت آمریکا به برخی اهداف مهم را امکانپذیر میسازند؛ اما آنها بهتنهایی نمیتوانند همه مشکلات سیاست خارجی آمریکا را حل کرده یا رقبای این کشور را مغلوب سازند.
تجارت خارجی
تحلیلی بر برنامه چشمانداز ۲۰۵۰ عراق؛ چالشها و فرصتهای پیشرو
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: رونمایی از برنامه چشمانداز ۲۰۵۰ عراق توسط محمد شیاع السودانی، نخستوزیر این کشور، نقطه عطفی در مسیر توسعه اقتصادی و کاهش وابستگی این کشور به درآمدهای نفتی ارزیابی میشود. این برنامه با هدف ایجاد اقتصاد متنوع، توسعه زیرساختها و قرار دادن عراق در کانون کریدورهای تجاری آسیا و اروپا طراحی شده و در صورت تحقق، میتواند معادلات ژئوپلیتیکی منطقه را تغییر دهد. السودانی در این طرح، بر عبور ۲۰ درصد از تجارت آسیا به اروپا از مسیر عراق تأکید کرده که در صورت موفقیت، این کشور را به بازیگری محوری در تجارت جهانی بدل خواهد کرد. از سوی دیگر، بحرانهای زیستمحیطی، چالشهای امنیتی و ضرورت اصلاح ساختارهای حکمرانی در عراق، این برنامه را به موضوعی چندبعدی و پیچیده تبدیل کرده است. برای ایران، اجرای چشمانداز ۲۰۵۰ نه تنها فرصتهای اقتصادی در حوزه انرژی و ترانزیت ایجاد میکند، بلکه امکان تقویت همکاریهای سیاسی و امنیتی را نیز فراهم میسازد. با این حال، موفقیت این برنامه منوط به رفع موانع داخلی و مدیریت هوشمندانه روابط خارجی بغداد است؛ موضوعی که میتواند آینده تعاملات ایران و عراق و جایگاه منطقهای هر دو کشور را در دهههای پیشرو بهبود بخشد.
توافقات انجامشده در سفر الکاظمی؛ گامی راهبردی در روابط ایران و عراق
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل عراق درباره سفر اخیر مصطفی الکاظمی، نخستوزیر عراق به تهران گفت: «سفر مصطفی الکاظمی به ایران، اولین سفر پس از آغاز به کار دولت ابراهیم رئیسی است. انجام این سفر به لحاظ سیاسی آن هم حدود یک ماه قبل از برگزاری انتخابات عراق میتواند برای شخص الکاظمی که در ماههای اخیر رایزنیهای متعددی در عرصه منطقهای انجام داده است، حائز اهمیت باشد.»
چشمانداز روابط پکن و مسکو و انتظارات متقابل دو طرف
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درباره آینده روابط چین و روسیه گمانهزنیهای متعددی مطرح میشود. برخی آن را «شبه اتحاد» و برخی نیز آن را «ازدواج مصلحتی» قلمداد میکنند.
محمد قهرمانیپور- دکتری روابط بینالملل
دلايل رشد تجارت خارجی چين در شرايط كرونایی و ركود جهانی
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: طی هفتماهه نخست سال 2021، میزان صادرات چین، رشد 24.5 درصدی و میزان واردات این کشور، رشد 24.4 درصدی را نشان میدهد. این در حالی است که تجارت شرکتهای خارجی مستقر در چین نیز بهاندازه 16.7 درصد، رشد داشته است؛ اما این پرسش مطرح میشود که با وجود بدبینی بسیاری از اقتصاددانان درباره خروج از بحران اقتصادی کرونا، چگونه چنین رشدی حاصل شده است؟
رضا مجیدزاده – پژوهشگر اقتصاد سیاسی توسعه
روند نزولی سیطره دلار بر اقتصاد جهان و نقشآفرینی چین
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از جنگ جهانی دوم غلبه نظام مالی جهانی دلار محور، نقشی تعیینكننده در برتری اقتصادی آمریکا در نظام بینالملل ایفا کرده است. در عین حال، این ابزار اقتصادی در پیشبرد دستور کارهای سیاسی و ژئوپلیتیکی واشنگتن نیز بسیار مؤثر واقع شده است، اما این روند با ظهور قطبهای جدید قدرت در نظام بینالملل که خود را در معرض این ابزار میبینند و همچنین با افزایش یکجانبهگرایی آمریکا، به ویژه در قالب اعمال تحریم اقتصادی، با موج گستردهای از نارضایتیها مواجه شده است.
محمد جواد قهرمانی- دکتری روابط بینالملل دانشگاه تهران
قطعنامه خصمانه پارلمان اروپا علیه روسیه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پارلمان اروپا قطعنامه دیگری را علیه روسیه تصویب کرده است. این قطعنامه بازتابی از ادعاهای سیاسی کلیدی علیه مسکو است که اخیراً در دستور کار رسمی اتحادیه قرار گرفته است. این ادعاها شامل تشدید وضعیت در اوکراین، پرونده ناوالنی، رسوایی دیپلماتیک میان روسیه و جمهوری چک در خصوص انفجار زاغه مهمات نظامی در سال ۲۰۱۴ میشود.
روسیه و سوئیفت
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سخنگوی وزارت امور خارجه روسیه، به تازگی اعلام کرده است که روسیه برای حذف و کنار گذاشتهشدن از سوئیفت آماده میشود. این سخن وی واکنشی در قبال صدور قطعنامه پارلمان اروپا برای قطع ارتباط روسیه از سوئیفت در صورت ادامه تجاوز روسیه به اوکراین بوده است. اکنون سوال این است که این اقدام روسیه چقدر شدنی است؟ چه آثاری برای سوئیفت و تجارت بینالمللی دارد؟ ریشههای این تصمیم چیست و چقدر ممکن است کشورهای درگیر با سوئیفت سراغ گزینه تحریم و ترک سوئیفت بروند؟
رضا مجیدزاده – پژوهشگر اقتصاد سیاسی توسعه
پیمانهای پولی دوجانبه برای مقابله با تحریمها
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: هماكنون، تمام كشورهاي جهان اقتصاد بازدارند و اقتصادی محصور در داخل مرزهای يك كشور وجود ندارد. بر اين اساس، تجارت خارجي يك بخش مهمي از اقتصاد تلقي ميشود. تاکنون راهكارهاي مختلفي براي تسهيل در تجارت خارجي، كاهش هزينه مبادله و جلوگيري از تهديد و تحريم تجاری اقتصادی دیگران اتخاذ شده است؛ تشكيل منطقه بهينه پولي، شكلگيري پول واحد منطقهاي، پيمان پولي و ارزي دوجانبه و چندجانبه و تجارت تهاتري از اين قبيل است.
محسن شرافتی نیا – پژوهشگر دفتر مطالعات دیپلماسی اقتصادی دانشگاه امام صادق (ع)
رسانه ها ؛ ادامه واکنش ها به پیروزی بایدن و…
شورای راهبردی آنلاین: واکنش اروپا و چین به پیروزی بایدن، پوتین منتظر اعلام نتایج رسمی انتخابات آمریکا، سکوت کره شمالی در مقابل پیروزی بایدن، دیدار نماینده آمریکا در امور ایران با نتانیاهو، تاکید بر ادامه سیاست فشار حداکثری آمریکا علیه ایران، ادامه درگیری ها در قره باغ و ورود ارتش آذربایجان به شهر شوشا، پیشنهاد تازه اردوغان به پوتین برای حل مناقشه قره باغ، رقابت امارات و عربستان بر سر نفوذ در جزیره راهبردی یمن، تکاپوی جدید کویت برای حل اختلافات شورای همکاری خلیج فارس، برگزاری رزمایش مشترک راهبردی پاکستان و روسیه، تثبیت و بهبود کیفیت تجارت خارجی چین و پیشتازی حزب آنگ سان سوچی در انتخابات از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
بهکارگیری اهرمهای تجاری؛ راهبرد ناکارآمد آمریکا
شورای راهبردی آنلاین – رصد: یکی از مشکلات توسعه سیاستهای کنترل صادرات، انتظارات بیشازحد از این سیاستهاست. این سیاستها ابزارهای محدودی هستند که دستیابی دولت آمریکا به برخی اهداف مهم را امکانپذیر میسازند؛ اما آنها بهتنهایی نمیتوانند همه مشکلات سیاست خارجی آمریکا را حل کرده یا رقبای این کشور را مغلوب سازند.
LATEST CONTENT
انحلال قسد و چالشهای بیپایان ترکیه در سوریه
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: انحلال قسد، اگرچه دستاوردی برای امنیت ترکیه محسوب میشود، اما چالشهای ناشی از تجاوز و توسعهطلبی رژیم صهیونیستی، پناهجویان و شکنندگی سوریه همچنان پابرجا هستند.
سبزگرایی اقتصاد چین و تضعیف اهرم فشار اوپک
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هنگامی که وزیران هفت کشور کلیدی عضو اوپک پلاس در دوم اوت ۲۰۲۶ اعلام کردند که تولید نفت برای ماه سپتامبر ۱۸۸ هزار بشکه در روز افزایش خواهد یافت، بازارهای مالی از لندن تا نیویورک بار دیگر به روال همیشگی بازگشتند. تحلیلگران میزان افزایش تولید، پایبندی اعضا به «بیانیه همکاری» و تاثیر این تصمیم بر قیمتهای کوتاهمدت نفت را بررسی و ارزیابی کردند که آیا این تعدیل میتواند قیمتهای آتی کوتاهمدت را تثبیت کند یا خیر؟ این رویکرد، بازار جهانی نفت را همچون ترازنامهای حساس در نظر میگیرد که در آن شیرهای عرضه، سلامت اقتصادی کشورهای صنعتی را تعیین میکنند.»
پکن؛ پیروز در رقابت با آمریکا در حوزه هوش مصنوعی و تعیین کنندگی قواعد آن؟
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «چین همزمان با نزدیک کردن مدلهای هوش مصنوعی خود به رقبای آمریکایی، در تلاش است قواعد حاکم بر نحوه استفاده از هوش مصنوعی را نیز تعیین کند.»
ملزومات دستیابی آمریکا و هند به توافق تجاری
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «طبق یک ضربالمثل، یکی از تعاریف دیوانگی این است که یک کار را بارها و بارها انجام دهید، اما منتظر رسیدن به نتایجی متفاوت باشید. این عبارت در مورد مذاکرات تجاری بینالمللی، بهویژه زمانی که مذاکرهکنندگان هر بار به دنبال توافق هستند، اما هیچکدام از طرفین در مورد مسائل مهم کوتاه نمیآیند، مناسب است. به عنوان مثال، اتحادیه اروپا و هند، سالها صرف مذاکره در مورد توافقنامه تجارت آزاد (FTA) کردند که به نظر میرسید به جایی نمیرسد و باعث طرح این پرسش شد که اگر هیچ چیز اساسی تغییر نکرده است، چرا باید به دنبال توافق باشیم؟
رد تحریمهای آمریکا توسط چین؛ تقویتکننده اهرم ژئوپلیتیک ایران
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: همزمان با آغاز رسمی جنگ اقتصادی ایالات متحده در قبال کشورمان با تمرکز بر ابزارهای تحریم، منزوی ساختن و فشار اقتصادی، اکنون آنچه بیش از پیش اهمیت یافته عدم همراهی دیگر قدرتهای بزرگ جهانی به ویژه چین با این سیاست است.
چرا عملیات تروریسم اقتصادی آمریکا علیه ایران محکوم به شکست است؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحریمهای تازه آمریکا علیه ایران، با وجود تبلیغات گسترده، با ناکارآمدی ابزارهای تحریمی و مخالفت برخی از طرفهای تجاری تهران، با موانع جدی برای موفقیت روبهرو است.
راهکارهای اساسی مقابله با نسخه جدید جنگ اقتصادی ترامپ
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترامپ پس از ناکامی نظامی، از اجرای تحریمها و فشارهای اقتصادی قدیمی با اسم جدید «بیسابقهترین عملیات اقتصادی» علیه ایران خبر داده است؛ اما تهران با چهار راهکار مشخص میتواند این محاصره را خنثی کند.
کاهش ذخایر تسلیحاتی آمریکا؛ آزمونی برای اعتبار راهبردی واشنگتن
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ علیه ایران از ماه فوریه تا کنون، تا سهپنجم ذخایر موشکهای رهگیر پاتریوت آمریکا و حدود نیمی از ذخایر موشکهای ضدبالستیک تاد را مصرف کرده است. کارشناسان برآورد میکنند که ممکن است بازسازی کامل این ذخایر سالها طول بکشد.»
تجارت خارجی
تحلیلی بر برنامه چشمانداز ۲۰۵۰ عراق؛ چالشها و فرصتهای پیشرو
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: رونمایی از برنامه چشمانداز ۲۰۵۰ عراق توسط محمد شیاع السودانی، نخستوزیر این کشور، نقطه عطفی در مسیر توسعه اقتصادی و کاهش وابستگی این کشور به درآمدهای نفتی ارزیابی میشود. این برنامه با هدف ایجاد اقتصاد متنوع، توسعه زیرساختها و قرار دادن عراق در کانون کریدورهای تجاری آسیا و اروپا طراحی شده و در صورت تحقق، میتواند معادلات ژئوپلیتیکی منطقه را تغییر دهد. السودانی در این طرح، بر عبور ۲۰ درصد از تجارت آسیا به اروپا از مسیر عراق تأکید کرده که در صورت موفقیت، این کشور را به بازیگری محوری در تجارت جهانی بدل خواهد کرد. از سوی دیگر، بحرانهای زیستمحیطی، چالشهای امنیتی و ضرورت اصلاح ساختارهای حکمرانی در عراق، این برنامه را به موضوعی چندبعدی و پیچیده تبدیل کرده است. برای ایران، اجرای چشمانداز ۲۰۵۰ نه تنها فرصتهای اقتصادی در حوزه انرژی و ترانزیت ایجاد میکند، بلکه امکان تقویت همکاریهای سیاسی و امنیتی را نیز فراهم میسازد. با این حال، موفقیت این برنامه منوط به رفع موانع داخلی و مدیریت هوشمندانه روابط خارجی بغداد است؛ موضوعی که میتواند آینده تعاملات ایران و عراق و جایگاه منطقهای هر دو کشور را در دهههای پیشرو بهبود بخشد.
توافقات انجامشده در سفر الکاظمی؛ گامی راهبردی در روابط ایران و عراق
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل عراق درباره سفر اخیر مصطفی الکاظمی، نخستوزیر عراق به تهران گفت: «سفر مصطفی الکاظمی به ایران، اولین سفر پس از آغاز به کار دولت ابراهیم رئیسی است. انجام این سفر به لحاظ سیاسی آن هم حدود یک ماه قبل از برگزاری انتخابات عراق میتواند برای شخص الکاظمی که در ماههای اخیر رایزنیهای متعددی در عرصه منطقهای انجام داده است، حائز اهمیت باشد.»
چشمانداز روابط پکن و مسکو و انتظارات متقابل دو طرف
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درباره آینده روابط چین و روسیه گمانهزنیهای متعددی مطرح میشود. برخی آن را «شبه اتحاد» و برخی نیز آن را «ازدواج مصلحتی» قلمداد میکنند.
محمد قهرمانیپور- دکتری روابط بینالملل
دلايل رشد تجارت خارجی چين در شرايط كرونایی و ركود جهانی
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: طی هفتماهه نخست سال 2021، میزان صادرات چین، رشد 24.5 درصدی و میزان واردات این کشور، رشد 24.4 درصدی را نشان میدهد. این در حالی است که تجارت شرکتهای خارجی مستقر در چین نیز بهاندازه 16.7 درصد، رشد داشته است؛ اما این پرسش مطرح میشود که با وجود بدبینی بسیاری از اقتصاددانان درباره خروج از بحران اقتصادی کرونا، چگونه چنین رشدی حاصل شده است؟
رضا مجیدزاده – پژوهشگر اقتصاد سیاسی توسعه
روند نزولی سیطره دلار بر اقتصاد جهان و نقشآفرینی چین
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از جنگ جهانی دوم غلبه نظام مالی جهانی دلار محور، نقشی تعیینكننده در برتری اقتصادی آمریکا در نظام بینالملل ایفا کرده است. در عین حال، این ابزار اقتصادی در پیشبرد دستور کارهای سیاسی و ژئوپلیتیکی واشنگتن نیز بسیار مؤثر واقع شده است، اما این روند با ظهور قطبهای جدید قدرت در نظام بینالملل که خود را در معرض این ابزار میبینند و همچنین با افزایش یکجانبهگرایی آمریکا، به ویژه در قالب اعمال تحریم اقتصادی، با موج گستردهای از نارضایتیها مواجه شده است.
محمد جواد قهرمانی- دکتری روابط بینالملل دانشگاه تهران
قطعنامه خصمانه پارلمان اروپا علیه روسیه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پارلمان اروپا قطعنامه دیگری را علیه روسیه تصویب کرده است. این قطعنامه بازتابی از ادعاهای سیاسی کلیدی علیه مسکو است که اخیراً در دستور کار رسمی اتحادیه قرار گرفته است. این ادعاها شامل تشدید وضعیت در اوکراین، پرونده ناوالنی، رسوایی دیپلماتیک میان روسیه و جمهوری چک در خصوص انفجار زاغه مهمات نظامی در سال ۲۰۱۴ میشود.
روسیه و سوئیفت
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سخنگوی وزارت امور خارجه روسیه، به تازگی اعلام کرده است که روسیه برای حذف و کنار گذاشتهشدن از سوئیفت آماده میشود. این سخن وی واکنشی در قبال صدور قطعنامه پارلمان اروپا برای قطع ارتباط روسیه از سوئیفت در صورت ادامه تجاوز روسیه به اوکراین بوده است. اکنون سوال این است که این اقدام روسیه چقدر شدنی است؟ چه آثاری برای سوئیفت و تجارت بینالمللی دارد؟ ریشههای این تصمیم چیست و چقدر ممکن است کشورهای درگیر با سوئیفت سراغ گزینه تحریم و ترک سوئیفت بروند؟
رضا مجیدزاده – پژوهشگر اقتصاد سیاسی توسعه
پیمانهای پولی دوجانبه برای مقابله با تحریمها
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: هماكنون، تمام كشورهاي جهان اقتصاد بازدارند و اقتصادی محصور در داخل مرزهای يك كشور وجود ندارد. بر اين اساس، تجارت خارجي يك بخش مهمي از اقتصاد تلقي ميشود. تاکنون راهكارهاي مختلفي براي تسهيل در تجارت خارجي، كاهش هزينه مبادله و جلوگيري از تهديد و تحريم تجاری اقتصادی دیگران اتخاذ شده است؛ تشكيل منطقه بهينه پولي، شكلگيري پول واحد منطقهاي، پيمان پولي و ارزي دوجانبه و چندجانبه و تجارت تهاتري از اين قبيل است.
محسن شرافتی نیا – پژوهشگر دفتر مطالعات دیپلماسی اقتصادی دانشگاه امام صادق (ع)
رسانه ها ؛ ادامه واکنش ها به پیروزی بایدن و…
شورای راهبردی آنلاین: واکنش اروپا و چین به پیروزی بایدن، پوتین منتظر اعلام نتایج رسمی انتخابات آمریکا، سکوت کره شمالی در مقابل پیروزی بایدن، دیدار نماینده آمریکا در امور ایران با نتانیاهو، تاکید بر ادامه سیاست فشار حداکثری آمریکا علیه ایران، ادامه درگیری ها در قره باغ و ورود ارتش آذربایجان به شهر شوشا، پیشنهاد تازه اردوغان به پوتین برای حل مناقشه قره باغ، رقابت امارات و عربستان بر سر نفوذ در جزیره راهبردی یمن، تکاپوی جدید کویت برای حل اختلافات شورای همکاری خلیج فارس، برگزاری رزمایش مشترک راهبردی پاکستان و روسیه، تثبیت و بهبود کیفیت تجارت خارجی چین و پیشتازی حزب آنگ سان سوچی در انتخابات از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
بهکارگیری اهرمهای تجاری؛ راهبرد ناکارآمد آمریکا
شورای راهبردی آنلاین – رصد: یکی از مشکلات توسعه سیاستهای کنترل صادرات، انتظارات بیشازحد از این سیاستهاست. این سیاستها ابزارهای محدودی هستند که دستیابی دولت آمریکا به برخی اهداف مهم را امکانپذیر میسازند؛ اما آنها بهتنهایی نمیتوانند همه مشکلات سیاست خارجی آمریکا را حل کرده یا رقبای این کشور را مغلوب سازند.
ÚLTIMAS PUBLICACIONES
انحلال قسد و چالشهای بیپایان ترکیه در سوریه
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: انحلال قسد، اگرچه دستاوردی برای امنیت ترکیه محسوب میشود، اما چالشهای ناشی از تجاوز و توسعهطلبی رژیم صهیونیستی، پناهجویان و شکنندگی سوریه همچنان پابرجا هستند.
سبزگرایی اقتصاد چین و تضعیف اهرم فشار اوپک
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هنگامی که وزیران هفت کشور کلیدی عضو اوپک پلاس در دوم اوت ۲۰۲۶ اعلام کردند که تولید نفت برای ماه سپتامبر ۱۸۸ هزار بشکه در روز افزایش خواهد یافت، بازارهای مالی از لندن تا نیویورک بار دیگر به روال همیشگی بازگشتند. تحلیلگران میزان افزایش تولید، پایبندی اعضا به «بیانیه همکاری» و تاثیر این تصمیم بر قیمتهای کوتاهمدت نفت را بررسی و ارزیابی کردند که آیا این تعدیل میتواند قیمتهای آتی کوتاهمدت را تثبیت کند یا خیر؟ این رویکرد، بازار جهانی نفت را همچون ترازنامهای حساس در نظر میگیرد که در آن شیرهای عرضه، سلامت اقتصادی کشورهای صنعتی را تعیین میکنند.»
پکن؛ پیروز در رقابت با آمریکا در حوزه هوش مصنوعی و تعیین کنندگی قواعد آن؟
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «چین همزمان با نزدیک کردن مدلهای هوش مصنوعی خود به رقبای آمریکایی، در تلاش است قواعد حاکم بر نحوه استفاده از هوش مصنوعی را نیز تعیین کند.»
ملزومات دستیابی آمریکا و هند به توافق تجاری
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «طبق یک ضربالمثل، یکی از تعاریف دیوانگی این است که یک کار را بارها و بارها انجام دهید، اما منتظر رسیدن به نتایجی متفاوت باشید. این عبارت در مورد مذاکرات تجاری بینالمللی، بهویژه زمانی که مذاکرهکنندگان هر بار به دنبال توافق هستند، اما هیچکدام از طرفین در مورد مسائل مهم کوتاه نمیآیند، مناسب است. به عنوان مثال، اتحادیه اروپا و هند، سالها صرف مذاکره در مورد توافقنامه تجارت آزاد (FTA) کردند که به نظر میرسید به جایی نمیرسد و باعث طرح این پرسش شد که اگر هیچ چیز اساسی تغییر نکرده است، چرا باید به دنبال توافق باشیم؟
رد تحریمهای آمریکا توسط چین؛ تقویتکننده اهرم ژئوپلیتیک ایران
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: همزمان با آغاز رسمی جنگ اقتصادی ایالات متحده در قبال کشورمان با تمرکز بر ابزارهای تحریم، منزوی ساختن و فشار اقتصادی، اکنون آنچه بیش از پیش اهمیت یافته عدم همراهی دیگر قدرتهای بزرگ جهانی به ویژه چین با این سیاست است.
چرا عملیات تروریسم اقتصادی آمریکا علیه ایران محکوم به شکست است؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحریمهای تازه آمریکا علیه ایران، با وجود تبلیغات گسترده، با ناکارآمدی ابزارهای تحریمی و مخالفت برخی از طرفهای تجاری تهران، با موانع جدی برای موفقیت روبهرو است.
راهکارهای اساسی مقابله با نسخه جدید جنگ اقتصادی ترامپ
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترامپ پس از ناکامی نظامی، از اجرای تحریمها و فشارهای اقتصادی قدیمی با اسم جدید «بیسابقهترین عملیات اقتصادی» علیه ایران خبر داده است؛ اما تهران با چهار راهکار مشخص میتواند این محاصره را خنثی کند.
کاهش ذخایر تسلیحاتی آمریکا؛ آزمونی برای اعتبار راهبردی واشنگتن
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ علیه ایران از ماه فوریه تا کنون، تا سهپنجم ذخایر موشکهای رهگیر پاتریوت آمریکا و حدود نیمی از ذخایر موشکهای ضدبالستیک تاد را مصرف کرده است. کارشناسان برآورد میکنند که ممکن است بازسازی کامل این ذخایر سالها طول بکشد.»
تجارت خارجی
تحلیلی بر برنامه چشمانداز ۲۰۵۰ عراق؛ چالشها و فرصتهای پیشرو
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: رونمایی از برنامه چشمانداز ۲۰۵۰ عراق توسط محمد شیاع السودانی، نخستوزیر این کشور، نقطه عطفی در مسیر توسعه اقتصادی و کاهش وابستگی این کشور به درآمدهای نفتی ارزیابی میشود. این برنامه با هدف ایجاد اقتصاد متنوع، توسعه زیرساختها و قرار دادن عراق در کانون کریدورهای تجاری آسیا و اروپا طراحی شده و در صورت تحقق، میتواند معادلات ژئوپلیتیکی منطقه را تغییر دهد. السودانی در این طرح، بر عبور ۲۰ درصد از تجارت آسیا به اروپا از مسیر عراق تأکید کرده که در صورت موفقیت، این کشور را به بازیگری محوری در تجارت جهانی بدل خواهد کرد. از سوی دیگر، بحرانهای زیستمحیطی، چالشهای امنیتی و ضرورت اصلاح ساختارهای حکمرانی در عراق، این برنامه را به موضوعی چندبعدی و پیچیده تبدیل کرده است. برای ایران، اجرای چشمانداز ۲۰۵۰ نه تنها فرصتهای اقتصادی در حوزه انرژی و ترانزیت ایجاد میکند، بلکه امکان تقویت همکاریهای سیاسی و امنیتی را نیز فراهم میسازد. با این حال، موفقیت این برنامه منوط به رفع موانع داخلی و مدیریت هوشمندانه روابط خارجی بغداد است؛ موضوعی که میتواند آینده تعاملات ایران و عراق و جایگاه منطقهای هر دو کشور را در دهههای پیشرو بهبود بخشد.
توافقات انجامشده در سفر الکاظمی؛ گامی راهبردی در روابط ایران و عراق
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل عراق درباره سفر اخیر مصطفی الکاظمی، نخستوزیر عراق به تهران گفت: «سفر مصطفی الکاظمی به ایران، اولین سفر پس از آغاز به کار دولت ابراهیم رئیسی است. انجام این سفر به لحاظ سیاسی آن هم حدود یک ماه قبل از برگزاری انتخابات عراق میتواند برای شخص الکاظمی که در ماههای اخیر رایزنیهای متعددی در عرصه منطقهای انجام داده است، حائز اهمیت باشد.»
چشمانداز روابط پکن و مسکو و انتظارات متقابل دو طرف
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درباره آینده روابط چین و روسیه گمانهزنیهای متعددی مطرح میشود. برخی آن را «شبه اتحاد» و برخی نیز آن را «ازدواج مصلحتی» قلمداد میکنند.
محمد قهرمانیپور- دکتری روابط بینالملل
دلايل رشد تجارت خارجی چين در شرايط كرونایی و ركود جهانی
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: طی هفتماهه نخست سال 2021، میزان صادرات چین، رشد 24.5 درصدی و میزان واردات این کشور، رشد 24.4 درصدی را نشان میدهد. این در حالی است که تجارت شرکتهای خارجی مستقر در چین نیز بهاندازه 16.7 درصد، رشد داشته است؛ اما این پرسش مطرح میشود که با وجود بدبینی بسیاری از اقتصاددانان درباره خروج از بحران اقتصادی کرونا، چگونه چنین رشدی حاصل شده است؟
رضا مجیدزاده – پژوهشگر اقتصاد سیاسی توسعه
روند نزولی سیطره دلار بر اقتصاد جهان و نقشآفرینی چین
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از جنگ جهانی دوم غلبه نظام مالی جهانی دلار محور، نقشی تعیینكننده در برتری اقتصادی آمریکا در نظام بینالملل ایفا کرده است. در عین حال، این ابزار اقتصادی در پیشبرد دستور کارهای سیاسی و ژئوپلیتیکی واشنگتن نیز بسیار مؤثر واقع شده است، اما این روند با ظهور قطبهای جدید قدرت در نظام بینالملل که خود را در معرض این ابزار میبینند و همچنین با افزایش یکجانبهگرایی آمریکا، به ویژه در قالب اعمال تحریم اقتصادی، با موج گستردهای از نارضایتیها مواجه شده است.
محمد جواد قهرمانی- دکتری روابط بینالملل دانشگاه تهران
قطعنامه خصمانه پارلمان اروپا علیه روسیه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پارلمان اروپا قطعنامه دیگری را علیه روسیه تصویب کرده است. این قطعنامه بازتابی از ادعاهای سیاسی کلیدی علیه مسکو است که اخیراً در دستور کار رسمی اتحادیه قرار گرفته است. این ادعاها شامل تشدید وضعیت در اوکراین، پرونده ناوالنی، رسوایی دیپلماتیک میان روسیه و جمهوری چک در خصوص انفجار زاغه مهمات نظامی در سال ۲۰۱۴ میشود.
روسیه و سوئیفت
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سخنگوی وزارت امور خارجه روسیه، به تازگی اعلام کرده است که روسیه برای حذف و کنار گذاشتهشدن از سوئیفت آماده میشود. این سخن وی واکنشی در قبال صدور قطعنامه پارلمان اروپا برای قطع ارتباط روسیه از سوئیفت در صورت ادامه تجاوز روسیه به اوکراین بوده است. اکنون سوال این است که این اقدام روسیه چقدر شدنی است؟ چه آثاری برای سوئیفت و تجارت بینالمللی دارد؟ ریشههای این تصمیم چیست و چقدر ممکن است کشورهای درگیر با سوئیفت سراغ گزینه تحریم و ترک سوئیفت بروند؟
رضا مجیدزاده – پژوهشگر اقتصاد سیاسی توسعه
پیمانهای پولی دوجانبه برای مقابله با تحریمها
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: هماكنون، تمام كشورهاي جهان اقتصاد بازدارند و اقتصادی محصور در داخل مرزهای يك كشور وجود ندارد. بر اين اساس، تجارت خارجي يك بخش مهمي از اقتصاد تلقي ميشود. تاکنون راهكارهاي مختلفي براي تسهيل در تجارت خارجي، كاهش هزينه مبادله و جلوگيري از تهديد و تحريم تجاری اقتصادی دیگران اتخاذ شده است؛ تشكيل منطقه بهينه پولي، شكلگيري پول واحد منطقهاي، پيمان پولي و ارزي دوجانبه و چندجانبه و تجارت تهاتري از اين قبيل است.
محسن شرافتی نیا – پژوهشگر دفتر مطالعات دیپلماسی اقتصادی دانشگاه امام صادق (ع)
رسانه ها ؛ ادامه واکنش ها به پیروزی بایدن و…
شورای راهبردی آنلاین: واکنش اروپا و چین به پیروزی بایدن، پوتین منتظر اعلام نتایج رسمی انتخابات آمریکا، سکوت کره شمالی در مقابل پیروزی بایدن، دیدار نماینده آمریکا در امور ایران با نتانیاهو، تاکید بر ادامه سیاست فشار حداکثری آمریکا علیه ایران، ادامه درگیری ها در قره باغ و ورود ارتش آذربایجان به شهر شوشا، پیشنهاد تازه اردوغان به پوتین برای حل مناقشه قره باغ، رقابت امارات و عربستان بر سر نفوذ در جزیره راهبردی یمن، تکاپوی جدید کویت برای حل اختلافات شورای همکاری خلیج فارس، برگزاری رزمایش مشترک راهبردی پاکستان و روسیه، تثبیت و بهبود کیفیت تجارت خارجی چین و پیشتازی حزب آنگ سان سوچی در انتخابات از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
بهکارگیری اهرمهای تجاری؛ راهبرد ناکارآمد آمریکا
شورای راهبردی آنلاین – رصد: یکی از مشکلات توسعه سیاستهای کنترل صادرات، انتظارات بیشازحد از این سیاستهاست. این سیاستها ابزارهای محدودی هستند که دستیابی دولت آمریکا به برخی اهداف مهم را امکانپذیر میسازند؛ اما آنها بهتنهایی نمیتوانند همه مشکلات سیاست خارجی آمریکا را حل کرده یا رقبای این کشور را مغلوب سازند.
ÚLTIMAS PUBLICACIONES
انحلال قسد و چالشهای بیپایان ترکیه در سوریه
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: انحلال قسد، اگرچه دستاوردی برای امنیت ترکیه محسوب میشود، اما چالشهای ناشی از تجاوز و توسعهطلبی رژیم صهیونیستی، پناهجویان و شکنندگی سوریه همچنان پابرجا هستند.
سبزگرایی اقتصاد چین و تضعیف اهرم فشار اوپک
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هنگامی که وزیران هفت کشور کلیدی عضو اوپک پلاس در دوم اوت ۲۰۲۶ اعلام کردند که تولید نفت برای ماه سپتامبر ۱۸۸ هزار بشکه در روز افزایش خواهد یافت، بازارهای مالی از لندن تا نیویورک بار دیگر به روال همیشگی بازگشتند. تحلیلگران میزان افزایش تولید، پایبندی اعضا به «بیانیه همکاری» و تاثیر این تصمیم بر قیمتهای کوتاهمدت نفت را بررسی و ارزیابی کردند که آیا این تعدیل میتواند قیمتهای آتی کوتاهمدت را تثبیت کند یا خیر؟ این رویکرد، بازار جهانی نفت را همچون ترازنامهای حساس در نظر میگیرد که در آن شیرهای عرضه، سلامت اقتصادی کشورهای صنعتی را تعیین میکنند.»
پکن؛ پیروز در رقابت با آمریکا در حوزه هوش مصنوعی و تعیین کنندگی قواعد آن؟
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «چین همزمان با نزدیک کردن مدلهای هوش مصنوعی خود به رقبای آمریکایی، در تلاش است قواعد حاکم بر نحوه استفاده از هوش مصنوعی را نیز تعیین کند.»
ملزومات دستیابی آمریکا و هند به توافق تجاری
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «طبق یک ضربالمثل، یکی از تعاریف دیوانگی این است که یک کار را بارها و بارها انجام دهید، اما منتظر رسیدن به نتایجی متفاوت باشید. این عبارت در مورد مذاکرات تجاری بینالمللی، بهویژه زمانی که مذاکرهکنندگان هر بار به دنبال توافق هستند، اما هیچکدام از طرفین در مورد مسائل مهم کوتاه نمیآیند، مناسب است. به عنوان مثال، اتحادیه اروپا و هند، سالها صرف مذاکره در مورد توافقنامه تجارت آزاد (FTA) کردند که به نظر میرسید به جایی نمیرسد و باعث طرح این پرسش شد که اگر هیچ چیز اساسی تغییر نکرده است، چرا باید به دنبال توافق باشیم؟
رد تحریمهای آمریکا توسط چین؛ تقویتکننده اهرم ژئوپلیتیک ایران
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: همزمان با آغاز رسمی جنگ اقتصادی ایالات متحده در قبال کشورمان با تمرکز بر ابزارهای تحریم، منزوی ساختن و فشار اقتصادی، اکنون آنچه بیش از پیش اهمیت یافته عدم همراهی دیگر قدرتهای بزرگ جهانی به ویژه چین با این سیاست است.
چرا عملیات تروریسم اقتصادی آمریکا علیه ایران محکوم به شکست است؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحریمهای تازه آمریکا علیه ایران، با وجود تبلیغات گسترده، با ناکارآمدی ابزارهای تحریمی و مخالفت برخی از طرفهای تجاری تهران، با موانع جدی برای موفقیت روبهرو است.
راهکارهای اساسی مقابله با نسخه جدید جنگ اقتصادی ترامپ
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترامپ پس از ناکامی نظامی، از اجرای تحریمها و فشارهای اقتصادی قدیمی با اسم جدید «بیسابقهترین عملیات اقتصادی» علیه ایران خبر داده است؛ اما تهران با چهار راهکار مشخص میتواند این محاصره را خنثی کند.
کاهش ذخایر تسلیحاتی آمریکا؛ آزمونی برای اعتبار راهبردی واشنگتن
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ علیه ایران از ماه فوریه تا کنون، تا سهپنجم ذخایر موشکهای رهگیر پاتریوت آمریکا و حدود نیمی از ذخایر موشکهای ضدبالستیک تاد را مصرف کرده است. کارشناسان برآورد میکنند که ممکن است بازسازی کامل این ذخایر سالها طول بکشد.»
تجارت خارجی
تحلیلی بر برنامه چشمانداز ۲۰۵۰ عراق؛ چالشها و فرصتهای پیشرو
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: رونمایی از برنامه چشمانداز ۲۰۵۰ عراق توسط محمد شیاع السودانی، نخستوزیر این کشور، نقطه عطفی در مسیر توسعه اقتصادی و کاهش وابستگی این کشور به درآمدهای نفتی ارزیابی میشود. این برنامه با هدف ایجاد اقتصاد متنوع، توسعه زیرساختها و قرار دادن عراق در کانون کریدورهای تجاری آسیا و اروپا طراحی شده و در صورت تحقق، میتواند معادلات ژئوپلیتیکی منطقه را تغییر دهد. السودانی در این طرح، بر عبور ۲۰ درصد از تجارت آسیا به اروپا از مسیر عراق تأکید کرده که در صورت موفقیت، این کشور را به بازیگری محوری در تجارت جهانی بدل خواهد کرد. از سوی دیگر، بحرانهای زیستمحیطی، چالشهای امنیتی و ضرورت اصلاح ساختارهای حکمرانی در عراق، این برنامه را به موضوعی چندبعدی و پیچیده تبدیل کرده است. برای ایران، اجرای چشمانداز ۲۰۵۰ نه تنها فرصتهای اقتصادی در حوزه انرژی و ترانزیت ایجاد میکند، بلکه امکان تقویت همکاریهای سیاسی و امنیتی را نیز فراهم میسازد. با این حال، موفقیت این برنامه منوط به رفع موانع داخلی و مدیریت هوشمندانه روابط خارجی بغداد است؛ موضوعی که میتواند آینده تعاملات ایران و عراق و جایگاه منطقهای هر دو کشور را در دهههای پیشرو بهبود بخشد.
توافقات انجامشده در سفر الکاظمی؛ گامی راهبردی در روابط ایران و عراق
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل عراق درباره سفر اخیر مصطفی الکاظمی، نخستوزیر عراق به تهران گفت: «سفر مصطفی الکاظمی به ایران، اولین سفر پس از آغاز به کار دولت ابراهیم رئیسی است. انجام این سفر به لحاظ سیاسی آن هم حدود یک ماه قبل از برگزاری انتخابات عراق میتواند برای شخص الکاظمی که در ماههای اخیر رایزنیهای متعددی در عرصه منطقهای انجام داده است، حائز اهمیت باشد.»
چشمانداز روابط پکن و مسکو و انتظارات متقابل دو طرف
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درباره آینده روابط چین و روسیه گمانهزنیهای متعددی مطرح میشود. برخی آن را «شبه اتحاد» و برخی نیز آن را «ازدواج مصلحتی» قلمداد میکنند.
محمد قهرمانیپور- دکتری روابط بینالملل
دلايل رشد تجارت خارجی چين در شرايط كرونایی و ركود جهانی
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: طی هفتماهه نخست سال 2021، میزان صادرات چین، رشد 24.5 درصدی و میزان واردات این کشور، رشد 24.4 درصدی را نشان میدهد. این در حالی است که تجارت شرکتهای خارجی مستقر در چین نیز بهاندازه 16.7 درصد، رشد داشته است؛ اما این پرسش مطرح میشود که با وجود بدبینی بسیاری از اقتصاددانان درباره خروج از بحران اقتصادی کرونا، چگونه چنین رشدی حاصل شده است؟
رضا مجیدزاده – پژوهشگر اقتصاد سیاسی توسعه
روند نزولی سیطره دلار بر اقتصاد جهان و نقشآفرینی چین
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از جنگ جهانی دوم غلبه نظام مالی جهانی دلار محور، نقشی تعیینكننده در برتری اقتصادی آمریکا در نظام بینالملل ایفا کرده است. در عین حال، این ابزار اقتصادی در پیشبرد دستور کارهای سیاسی و ژئوپلیتیکی واشنگتن نیز بسیار مؤثر واقع شده است، اما این روند با ظهور قطبهای جدید قدرت در نظام بینالملل که خود را در معرض این ابزار میبینند و همچنین با افزایش یکجانبهگرایی آمریکا، به ویژه در قالب اعمال تحریم اقتصادی، با موج گستردهای از نارضایتیها مواجه شده است.
محمد جواد قهرمانی- دکتری روابط بینالملل دانشگاه تهران
قطعنامه خصمانه پارلمان اروپا علیه روسیه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پارلمان اروپا قطعنامه دیگری را علیه روسیه تصویب کرده است. این قطعنامه بازتابی از ادعاهای سیاسی کلیدی علیه مسکو است که اخیراً در دستور کار رسمی اتحادیه قرار گرفته است. این ادعاها شامل تشدید وضعیت در اوکراین، پرونده ناوالنی، رسوایی دیپلماتیک میان روسیه و جمهوری چک در خصوص انفجار زاغه مهمات نظامی در سال ۲۰۱۴ میشود.
روسیه و سوئیفت
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سخنگوی وزارت امور خارجه روسیه، به تازگی اعلام کرده است که روسیه برای حذف و کنار گذاشتهشدن از سوئیفت آماده میشود. این سخن وی واکنشی در قبال صدور قطعنامه پارلمان اروپا برای قطع ارتباط روسیه از سوئیفت در صورت ادامه تجاوز روسیه به اوکراین بوده است. اکنون سوال این است که این اقدام روسیه چقدر شدنی است؟ چه آثاری برای سوئیفت و تجارت بینالمللی دارد؟ ریشههای این تصمیم چیست و چقدر ممکن است کشورهای درگیر با سوئیفت سراغ گزینه تحریم و ترک سوئیفت بروند؟
رضا مجیدزاده – پژوهشگر اقتصاد سیاسی توسعه
پیمانهای پولی دوجانبه برای مقابله با تحریمها
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: هماكنون، تمام كشورهاي جهان اقتصاد بازدارند و اقتصادی محصور در داخل مرزهای يك كشور وجود ندارد. بر اين اساس، تجارت خارجي يك بخش مهمي از اقتصاد تلقي ميشود. تاکنون راهكارهاي مختلفي براي تسهيل در تجارت خارجي، كاهش هزينه مبادله و جلوگيري از تهديد و تحريم تجاری اقتصادی دیگران اتخاذ شده است؛ تشكيل منطقه بهينه پولي، شكلگيري پول واحد منطقهاي، پيمان پولي و ارزي دوجانبه و چندجانبه و تجارت تهاتري از اين قبيل است.
محسن شرافتی نیا – پژوهشگر دفتر مطالعات دیپلماسی اقتصادی دانشگاه امام صادق (ع)
رسانه ها ؛ ادامه واکنش ها به پیروزی بایدن و…
شورای راهبردی آنلاین: واکنش اروپا و چین به پیروزی بایدن، پوتین منتظر اعلام نتایج رسمی انتخابات آمریکا، سکوت کره شمالی در مقابل پیروزی بایدن، دیدار نماینده آمریکا در امور ایران با نتانیاهو، تاکید بر ادامه سیاست فشار حداکثری آمریکا علیه ایران، ادامه درگیری ها در قره باغ و ورود ارتش آذربایجان به شهر شوشا، پیشنهاد تازه اردوغان به پوتین برای حل مناقشه قره باغ، رقابت امارات و عربستان بر سر نفوذ در جزیره راهبردی یمن، تکاپوی جدید کویت برای حل اختلافات شورای همکاری خلیج فارس، برگزاری رزمایش مشترک راهبردی پاکستان و روسیه، تثبیت و بهبود کیفیت تجارت خارجی چین و پیشتازی حزب آنگ سان سوچی در انتخابات از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
بهکارگیری اهرمهای تجاری؛ راهبرد ناکارآمد آمریکا
شورای راهبردی آنلاین – رصد: یکی از مشکلات توسعه سیاستهای کنترل صادرات، انتظارات بیشازحد از این سیاستهاست. این سیاستها ابزارهای محدودی هستند که دستیابی دولت آمریکا به برخی اهداف مهم را امکانپذیر میسازند؛ اما آنها بهتنهایی نمیتوانند همه مشکلات سیاست خارجی آمریکا را حل کرده یا رقبای این کشور را مغلوب سازند.
ÚLTIMAS PUBLICACIONES
انحلال قسد و چالشهای بیپایان ترکیه در سوریه
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: انحلال قسد، اگرچه دستاوردی برای امنیت ترکیه محسوب میشود، اما چالشهای ناشی از تجاوز و توسعهطلبی رژیم صهیونیستی، پناهجویان و شکنندگی سوریه همچنان پابرجا هستند.
سبزگرایی اقتصاد چین و تضعیف اهرم فشار اوپک
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هنگامی که وزیران هفت کشور کلیدی عضو اوپک پلاس در دوم اوت ۲۰۲۶ اعلام کردند که تولید نفت برای ماه سپتامبر ۱۸۸ هزار بشکه در روز افزایش خواهد یافت، بازارهای مالی از لندن تا نیویورک بار دیگر به روال همیشگی بازگشتند. تحلیلگران میزان افزایش تولید، پایبندی اعضا به «بیانیه همکاری» و تاثیر این تصمیم بر قیمتهای کوتاهمدت نفت را بررسی و ارزیابی کردند که آیا این تعدیل میتواند قیمتهای آتی کوتاهمدت را تثبیت کند یا خیر؟ این رویکرد، بازار جهانی نفت را همچون ترازنامهای حساس در نظر میگیرد که در آن شیرهای عرضه، سلامت اقتصادی کشورهای صنعتی را تعیین میکنند.»
پکن؛ پیروز در رقابت با آمریکا در حوزه هوش مصنوعی و تعیین کنندگی قواعد آن؟
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «چین همزمان با نزدیک کردن مدلهای هوش مصنوعی خود به رقبای آمریکایی، در تلاش است قواعد حاکم بر نحوه استفاده از هوش مصنوعی را نیز تعیین کند.»
ملزومات دستیابی آمریکا و هند به توافق تجاری
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «طبق یک ضربالمثل، یکی از تعاریف دیوانگی این است که یک کار را بارها و بارها انجام دهید، اما منتظر رسیدن به نتایجی متفاوت باشید. این عبارت در مورد مذاکرات تجاری بینالمللی، بهویژه زمانی که مذاکرهکنندگان هر بار به دنبال توافق هستند، اما هیچکدام از طرفین در مورد مسائل مهم کوتاه نمیآیند، مناسب است. به عنوان مثال، اتحادیه اروپا و هند، سالها صرف مذاکره در مورد توافقنامه تجارت آزاد (FTA) کردند که به نظر میرسید به جایی نمیرسد و باعث طرح این پرسش شد که اگر هیچ چیز اساسی تغییر نکرده است، چرا باید به دنبال توافق باشیم؟
رد تحریمهای آمریکا توسط چین؛ تقویتکننده اهرم ژئوپلیتیک ایران
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: همزمان با آغاز رسمی جنگ اقتصادی ایالات متحده در قبال کشورمان با تمرکز بر ابزارهای تحریم، منزوی ساختن و فشار اقتصادی، اکنون آنچه بیش از پیش اهمیت یافته عدم همراهی دیگر قدرتهای بزرگ جهانی به ویژه چین با این سیاست است.
چرا عملیات تروریسم اقتصادی آمریکا علیه ایران محکوم به شکست است؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحریمهای تازه آمریکا علیه ایران، با وجود تبلیغات گسترده، با ناکارآمدی ابزارهای تحریمی و مخالفت برخی از طرفهای تجاری تهران، با موانع جدی برای موفقیت روبهرو است.
راهکارهای اساسی مقابله با نسخه جدید جنگ اقتصادی ترامپ
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترامپ پس از ناکامی نظامی، از اجرای تحریمها و فشارهای اقتصادی قدیمی با اسم جدید «بیسابقهترین عملیات اقتصادی» علیه ایران خبر داده است؛ اما تهران با چهار راهکار مشخص میتواند این محاصره را خنثی کند.
کاهش ذخایر تسلیحاتی آمریکا؛ آزمونی برای اعتبار راهبردی واشنگتن
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ علیه ایران از ماه فوریه تا کنون، تا سهپنجم ذخایر موشکهای رهگیر پاتریوت آمریکا و حدود نیمی از ذخایر موشکهای ضدبالستیک تاد را مصرف کرده است. کارشناسان برآورد میکنند که ممکن است بازسازی کامل این ذخایر سالها طول بکشد.»
تجارت خارجی
تحلیلی بر برنامه چشمانداز ۲۰۵۰ عراق؛ چالشها و فرصتهای پیشرو
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: رونمایی از برنامه چشمانداز ۲۰۵۰ عراق توسط محمد شیاع السودانی، نخستوزیر این کشور، نقطه عطفی در مسیر توسعه اقتصادی و کاهش وابستگی این کشور به درآمدهای نفتی ارزیابی میشود. این برنامه با هدف ایجاد اقتصاد متنوع، توسعه زیرساختها و قرار دادن عراق در کانون کریدورهای تجاری آسیا و اروپا طراحی شده و در صورت تحقق، میتواند معادلات ژئوپلیتیکی منطقه را تغییر دهد. السودانی در این طرح، بر عبور ۲۰ درصد از تجارت آسیا به اروپا از مسیر عراق تأکید کرده که در صورت موفقیت، این کشور را به بازیگری محوری در تجارت جهانی بدل خواهد کرد. از سوی دیگر، بحرانهای زیستمحیطی، چالشهای امنیتی و ضرورت اصلاح ساختارهای حکمرانی در عراق، این برنامه را به موضوعی چندبعدی و پیچیده تبدیل کرده است. برای ایران، اجرای چشمانداز ۲۰۵۰ نه تنها فرصتهای اقتصادی در حوزه انرژی و ترانزیت ایجاد میکند، بلکه امکان تقویت همکاریهای سیاسی و امنیتی را نیز فراهم میسازد. با این حال، موفقیت این برنامه منوط به رفع موانع داخلی و مدیریت هوشمندانه روابط خارجی بغداد است؛ موضوعی که میتواند آینده تعاملات ایران و عراق و جایگاه منطقهای هر دو کشور را در دهههای پیشرو بهبود بخشد.
توافقات انجامشده در سفر الکاظمی؛ گامی راهبردی در روابط ایران و عراق
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل عراق درباره سفر اخیر مصطفی الکاظمی، نخستوزیر عراق به تهران گفت: «سفر مصطفی الکاظمی به ایران، اولین سفر پس از آغاز به کار دولت ابراهیم رئیسی است. انجام این سفر به لحاظ سیاسی آن هم حدود یک ماه قبل از برگزاری انتخابات عراق میتواند برای شخص الکاظمی که در ماههای اخیر رایزنیهای متعددی در عرصه منطقهای انجام داده است، حائز اهمیت باشد.»
چشمانداز روابط پکن و مسکو و انتظارات متقابل دو طرف
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درباره آینده روابط چین و روسیه گمانهزنیهای متعددی مطرح میشود. برخی آن را «شبه اتحاد» و برخی نیز آن را «ازدواج مصلحتی» قلمداد میکنند.
محمد قهرمانیپور- دکتری روابط بینالملل
دلايل رشد تجارت خارجی چين در شرايط كرونایی و ركود جهانی
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: طی هفتماهه نخست سال 2021، میزان صادرات چین، رشد 24.5 درصدی و میزان واردات این کشور، رشد 24.4 درصدی را نشان میدهد. این در حالی است که تجارت شرکتهای خارجی مستقر در چین نیز بهاندازه 16.7 درصد، رشد داشته است؛ اما این پرسش مطرح میشود که با وجود بدبینی بسیاری از اقتصاددانان درباره خروج از بحران اقتصادی کرونا، چگونه چنین رشدی حاصل شده است؟
رضا مجیدزاده – پژوهشگر اقتصاد سیاسی توسعه
روند نزولی سیطره دلار بر اقتصاد جهان و نقشآفرینی چین
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از جنگ جهانی دوم غلبه نظام مالی جهانی دلار محور، نقشی تعیینكننده در برتری اقتصادی آمریکا در نظام بینالملل ایفا کرده است. در عین حال، این ابزار اقتصادی در پیشبرد دستور کارهای سیاسی و ژئوپلیتیکی واشنگتن نیز بسیار مؤثر واقع شده است، اما این روند با ظهور قطبهای جدید قدرت در نظام بینالملل که خود را در معرض این ابزار میبینند و همچنین با افزایش یکجانبهگرایی آمریکا، به ویژه در قالب اعمال تحریم اقتصادی، با موج گستردهای از نارضایتیها مواجه شده است.
محمد جواد قهرمانی- دکتری روابط بینالملل دانشگاه تهران
قطعنامه خصمانه پارلمان اروپا علیه روسیه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پارلمان اروپا قطعنامه دیگری را علیه روسیه تصویب کرده است. این قطعنامه بازتابی از ادعاهای سیاسی کلیدی علیه مسکو است که اخیراً در دستور کار رسمی اتحادیه قرار گرفته است. این ادعاها شامل تشدید وضعیت در اوکراین، پرونده ناوالنی، رسوایی دیپلماتیک میان روسیه و جمهوری چک در خصوص انفجار زاغه مهمات نظامی در سال ۲۰۱۴ میشود.
روسیه و سوئیفت
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سخنگوی وزارت امور خارجه روسیه، به تازگی اعلام کرده است که روسیه برای حذف و کنار گذاشتهشدن از سوئیفت آماده میشود. این سخن وی واکنشی در قبال صدور قطعنامه پارلمان اروپا برای قطع ارتباط روسیه از سوئیفت در صورت ادامه تجاوز روسیه به اوکراین بوده است. اکنون سوال این است که این اقدام روسیه چقدر شدنی است؟ چه آثاری برای سوئیفت و تجارت بینالمللی دارد؟ ریشههای این تصمیم چیست و چقدر ممکن است کشورهای درگیر با سوئیفت سراغ گزینه تحریم و ترک سوئیفت بروند؟
رضا مجیدزاده – پژوهشگر اقتصاد سیاسی توسعه
پیمانهای پولی دوجانبه برای مقابله با تحریمها
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: هماكنون، تمام كشورهاي جهان اقتصاد بازدارند و اقتصادی محصور در داخل مرزهای يك كشور وجود ندارد. بر اين اساس، تجارت خارجي يك بخش مهمي از اقتصاد تلقي ميشود. تاکنون راهكارهاي مختلفي براي تسهيل در تجارت خارجي، كاهش هزينه مبادله و جلوگيري از تهديد و تحريم تجاری اقتصادی دیگران اتخاذ شده است؛ تشكيل منطقه بهينه پولي، شكلگيري پول واحد منطقهاي، پيمان پولي و ارزي دوجانبه و چندجانبه و تجارت تهاتري از اين قبيل است.
محسن شرافتی نیا – پژوهشگر دفتر مطالعات دیپلماسی اقتصادی دانشگاه امام صادق (ع)
رسانه ها ؛ ادامه واکنش ها به پیروزی بایدن و…
شورای راهبردی آنلاین: واکنش اروپا و چین به پیروزی بایدن، پوتین منتظر اعلام نتایج رسمی انتخابات آمریکا، سکوت کره شمالی در مقابل پیروزی بایدن، دیدار نماینده آمریکا در امور ایران با نتانیاهو، تاکید بر ادامه سیاست فشار حداکثری آمریکا علیه ایران، ادامه درگیری ها در قره باغ و ورود ارتش آذربایجان به شهر شوشا، پیشنهاد تازه اردوغان به پوتین برای حل مناقشه قره باغ، رقابت امارات و عربستان بر سر نفوذ در جزیره راهبردی یمن، تکاپوی جدید کویت برای حل اختلافات شورای همکاری خلیج فارس، برگزاری رزمایش مشترک راهبردی پاکستان و روسیه، تثبیت و بهبود کیفیت تجارت خارجی چین و پیشتازی حزب آنگ سان سوچی در انتخابات از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
بهکارگیری اهرمهای تجاری؛ راهبرد ناکارآمد آمریکا
شورای راهبردی آنلاین – رصد: یکی از مشکلات توسعه سیاستهای کنترل صادرات، انتظارات بیشازحد از این سیاستهاست. این سیاستها ابزارهای محدودی هستند که دستیابی دولت آمریکا به برخی اهداف مهم را امکانپذیر میسازند؛ اما آنها بهتنهایی نمیتوانند همه مشکلات سیاست خارجی آمریکا را حل کرده یا رقبای این کشور را مغلوب سازند.
ÚLTIMAS PUBLICACIONES
انحلال قسد و چالشهای بیپایان ترکیه در سوریه
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: انحلال قسد، اگرچه دستاوردی برای امنیت ترکیه محسوب میشود، اما چالشهای ناشی از تجاوز و توسعهطلبی رژیم صهیونیستی، پناهجویان و شکنندگی سوریه همچنان پابرجا هستند.
سبزگرایی اقتصاد چین و تضعیف اهرم فشار اوپک
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هنگامی که وزیران هفت کشور کلیدی عضو اوپک پلاس در دوم اوت ۲۰۲۶ اعلام کردند که تولید نفت برای ماه سپتامبر ۱۸۸ هزار بشکه در روز افزایش خواهد یافت، بازارهای مالی از لندن تا نیویورک بار دیگر به روال همیشگی بازگشتند. تحلیلگران میزان افزایش تولید، پایبندی اعضا به «بیانیه همکاری» و تاثیر این تصمیم بر قیمتهای کوتاهمدت نفت را بررسی و ارزیابی کردند که آیا این تعدیل میتواند قیمتهای آتی کوتاهمدت را تثبیت کند یا خیر؟ این رویکرد، بازار جهانی نفت را همچون ترازنامهای حساس در نظر میگیرد که در آن شیرهای عرضه، سلامت اقتصادی کشورهای صنعتی را تعیین میکنند.»
پکن؛ پیروز در رقابت با آمریکا در حوزه هوش مصنوعی و تعیین کنندگی قواعد آن؟
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «چین همزمان با نزدیک کردن مدلهای هوش مصنوعی خود به رقبای آمریکایی، در تلاش است قواعد حاکم بر نحوه استفاده از هوش مصنوعی را نیز تعیین کند.»
ملزومات دستیابی آمریکا و هند به توافق تجاری
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «طبق یک ضربالمثل، یکی از تعاریف دیوانگی این است که یک کار را بارها و بارها انجام دهید، اما منتظر رسیدن به نتایجی متفاوت باشید. این عبارت در مورد مذاکرات تجاری بینالمللی، بهویژه زمانی که مذاکرهکنندگان هر بار به دنبال توافق هستند، اما هیچکدام از طرفین در مورد مسائل مهم کوتاه نمیآیند، مناسب است. به عنوان مثال، اتحادیه اروپا و هند، سالها صرف مذاکره در مورد توافقنامه تجارت آزاد (FTA) کردند که به نظر میرسید به جایی نمیرسد و باعث طرح این پرسش شد که اگر هیچ چیز اساسی تغییر نکرده است، چرا باید به دنبال توافق باشیم؟
رد تحریمهای آمریکا توسط چین؛ تقویتکننده اهرم ژئوپلیتیک ایران
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: همزمان با آغاز رسمی جنگ اقتصادی ایالات متحده در قبال کشورمان با تمرکز بر ابزارهای تحریم، منزوی ساختن و فشار اقتصادی، اکنون آنچه بیش از پیش اهمیت یافته عدم همراهی دیگر قدرتهای بزرگ جهانی به ویژه چین با این سیاست است.
چرا عملیات تروریسم اقتصادی آمریکا علیه ایران محکوم به شکست است؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحریمهای تازه آمریکا علیه ایران، با وجود تبلیغات گسترده، با ناکارآمدی ابزارهای تحریمی و مخالفت برخی از طرفهای تجاری تهران، با موانع جدی برای موفقیت روبهرو است.
راهکارهای اساسی مقابله با نسخه جدید جنگ اقتصادی ترامپ
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترامپ پس از ناکامی نظامی، از اجرای تحریمها و فشارهای اقتصادی قدیمی با اسم جدید «بیسابقهترین عملیات اقتصادی» علیه ایران خبر داده است؛ اما تهران با چهار راهکار مشخص میتواند این محاصره را خنثی کند.
کاهش ذخایر تسلیحاتی آمریکا؛ آزمونی برای اعتبار راهبردی واشنگتن
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ علیه ایران از ماه فوریه تا کنون، تا سهپنجم ذخایر موشکهای رهگیر پاتریوت آمریکا و حدود نیمی از ذخایر موشکهای ضدبالستیک تاد را مصرف کرده است. کارشناسان برآورد میکنند که ممکن است بازسازی کامل این ذخایر سالها طول بکشد.»