سعد الله زارعی در گفتگو با سایت شورای راهبردی روابط خارجی با اشاره به  پیروزی مقاومت در حلب و پیامدهای منطقه‌ای و بین‌المللی آن بر این نکته تأکید کرد که آزادی حلب پایان کار نیست و ازاین‌پس درگیری‌ها به ترتیب اولویت به سمت نقاط دیگر سوق پیدا خواهد کرد و در ماه‌های آینده طبیعتاً شاهد کارزاری پرشدت‌تر میان ارتش و نیروهای تروریستی در سوریه خواهیم بود.

آنچه در ادامه می‌آید متن کامل این گفتگوست:

پرسش: روز دوشنبه 22 آذرماه ارتش سوریه با کمک متحدان خود تقریباً کنترل کامل حلب را که از چهار سال پیش تحت اشغال مخالفان دولت سوریه بود، به دست گرفت و رسانه‌های معتبر بین‌المللی به نقل از منابع سوری این خبر را انتشار دادند.  آثار راهبردی و اهمیت آزادسازی حلب چه بود؟

حلب طی چند سال گذشته به مرکزی تبدیل‌شده بود که از طریق آن، کل مناطق سوریه ازلحاظ تجهیزات و نیروهای تروریستی تحت پوشش قرار می‌گرفت. درواقع بعد از عملیات القصیر که توسط حزب‌الله انجام گرفت و امکان ارسال تسلیحات از لبنان برای تروریست‌ها از بین رفت، نقطه مرکزی تجهیز و تسلیح تروریست‌ها شهر حلب بود. لذا آزادسازی حلب از جهت اینکه نقطه تجهیز تروریست‌ها را از بین خواهد برد، تأثیرات مهمی در کنترل و مهار تروریسم در این منطقه خواهد داشت. به‌بیان‌دیگر وقتی حلب به دست ارتش می‌افتد، معنایش این است که ارتش آسان‌تر می‌تواند بقیه مناطق را در جنوب، شرق و شمال غرب سوریه پاک‌سازی کند و به عملیات ارتش در سایر مناطق سرعت می‌دهد. درواقع، آزادی حلب باعث خواهد شد تا گرایش عمومی مردم سوریه نیز برای کمک به دولت در آزادسازی ادلب، درعا، دیرالزور و قنیطره بیشتر شود.

نکته دوم این است که تروریسم سوریه به کشورهای خارجی نظیر ترکیه، عربستان، قطر و آمریکا متکی است و این پشتیبانی‌ها عمدتاً از طریق مرزهای ترکیه انجام می‌گرفت. بنابراین تصرف حلب توسط ارتش سوریه درواقع سبب قطع بخش عمده‌ای از مداخلات خارجی در سوریه خواهد شد. از طرف دیگر پیروزی ارتش در جنگ حلب و موفقیت آن در مهار تروریسم، اعتمادبه‌نفس بالایی را به ارتش سوریه می‌دهد و متقابلاً اعتمادبه‌نفس را از تروریست‌ها می‌گیرد. لذا در مبارزه با تروریسم، آزادی حلب یک نقطه عطف مهم به شمار می‌آید.

بنابراین این پیروزی می‌تواند نشان‌دهنده شکست سیاست‌های منطقه‌ای حامیان تروریست‌ها همچون ترکیه، عربستان، امارات و قطری باشد که هزینه‌های زیادی در حمایت از مخالفان اسد کردند، اما نتیجه‌ای نگرفتند. اما مسئله مهم‌تر در خصوص این کشورها، شکست اخلاقی آن‌هاست. درواقع شکست اخلاقی برخلاف شکست سیاسی یا شکست نظامی، دارای آثار بسیار عمیق‌تر و طولانی مدت‌تر است. چراکه در اینجا این سؤال برای افکار عمومی جوامع عربی همیشه باقی خواهد ماند که چگونه ممکن است که یک دولت عرب علیرغم شعار ناسیونالیسم عربی، ملت دیگر عربی را مورد تاخت‌وتاز قرار داده و چطور می‌شود که یک کشور ثروتمند، یک کشور فقیر را موردتهاجم قرار دهد؟

پرسش: با توجه به تلاش‌های متعدد جبهه عربی-غربی برای تصویب قطعنامه‌های آتش‌بس در سازمان ملل، دلیل حمایت روسیه و چین از عملیات آزادسازی حلب و استفاده از حق وتو علیه این قطعنامه‌ها چیست؟

باید توجه داشت که هم روسیه و هم‌چین از پدیده تروریسم احساس نگرانی دارند، لذا مهار تروریسم در سوریه به‌نوعی به شکست این پدیده در مناطق آلوده چین ازجمله ایالت سین کیانگ و همچنین مناطق آلوده به تروریسم در حواشی روسیه مانند چچن و مناطق متصل به قفقاز منجر خواهد شد. لذا مسکو و پکن در مبارزه با تروریسم و به‌خصوص در به شکست کشاندن آن در سوریه و عراق انگیزه‌های بالایی دارند.

پرسش: با در نظر گرفتن اهمیت آزادسازی حلب، این مسئله چه آثار و تبعاتی در سطح بین‌المللی خواهد داشت؟

تروریسم در سوریه یک تروریسم بومی نیست، بلکه یک تروریسم تحت اشراف و حمایت بین‌المللی و منطقه‌ای است. لذا شکست پروژه تروریسم در سوریه، شکست یک پروژه بین‌المللی است و به همین نسبت نیز در افول اقتدار قدرت‌هایی که تروریسم را برای خودشان یک موقعیت قدرت بخش می‌دانند، تأثیر خواهد داشت. بر همین اساس شاهد بودیم که در ماجرای آزادسازی حلب به‌خصوص در هفته‌ها و روزهای آخر منتهی به آزادسازی این شهر، تمام قدرت‌های غربی و سازمان‌های مرتبط با آن‌ها مانند شورای امنیت سازمان ملل و ناتو پای‌کار آمدند تا این اتفاق یعنی آزادسازی در حلب روی ندهد.

اما در سوی دیگر، این پیروزی برای روسیه به‌عنوان شریک مهم پیروزی نظامی حلب، باعث افزایش پرستیژ بین‌المللی و بازگشت این کشور به صحنه جهانی خواهد شد و همین امر انگیزه مسکو برای مقابله بانظم تک‌قطبی به رهبری آمریکا را افزایش خواهد داد.

اما نکته دیگری که از جنبه بین‌المللی قابل‌بررسی است، اینکه به‌هرحال در نقطه مقابل جبهه تروریسم یک جبهه انقلابی وجود دارد که شاخص‌ترین عضو این جبهه جمهوری اسلامی ایران است و پیروزی در حلب سبب اقتدار بیشتر این جبهه خواهد شد و اعتبار آن را در سطح بین‌المللی افزایش خواهد داد.

پرسش: اکنون‌که حلب از دست تروریست‌ها آزادشده است، چه سرنوشتی برای آنها می‌توان متصور بود و به‌طورکلی چشم‌انداز صلح در سوریه به چه صورت خواهد بود؟

به‌طور طبیعی ازآنجایی‌که سوریه همچنان از پدیده تروریسم به‌شدت رنج می‌برد و ۵ استان دیگر از سوریه عملاً در اشغال تروریست‌ها قرار دارد، بنابراین چشم‌انداز به این صورت است که درگیری‌ها به سمت نقاط دیگر به ترتیب اولویت سوق پیدا کند و طی ماه‌های آینده طبیعتاً شاهد کارزاری پرشدت‌تر میان ارتش و نیروهای تروریستی در سوریه خواهیم بود. معتقدم دومینوی پیروزی در حلب به پنج استان دیگری که آلوده به حضور تروریست‌ها هستند شامل ادلب، دیرالزور، رقه، قنیطره و درعا نیز در یک‌فاصله نه‌چندان طولانی خواهد رسید و بقیه سوریه هم از اشغال تروریسم آزاد خواهد شد. در این میان باید توجه داشت که صلح با تروریسم در سوریه معنا و مفهوم ندارد؛ اگر صلح به معنای امنیت بخشی باشد، امنیت بخشی از طریق حذف تروریسم و گروه‌های تروریستی قابل‌تصور است. اما صلح به مفهوم کلی خودش با عملیات ارتش قابل تحقق است و می‌توان این چشم‌انداز را متصور بود که در پی عملیات مختلف آرامش و امنیت به مناطق گوناگون سوریه بازگردد. همچنین بعدازآنکه سوریه از تروریسم پاک‌سازی شود، نوبت به ابتکارات و طرح‌های سیاسی می‌رسد که ملت سوریه باید با همگرایی درونی شرایط سیاسی آینده را به‌نوعی رقم بزنند. درعین‌حال دولت سوریه بعد از دوره امنیتی با اولویت قرار دادن مسائل اقتصادی کار بازسازی زیرساخت‌ها را آغاز خواهد کرد و در این خصوص کشورها باید برای بازسازی سوریه همکاری لازم را داشته باشند. اگرچه جنگ سخت و چندلایه است، اما این‌گونه نیست که برخورد با چنین جنگی خارج از توانایی و مدیریت ارتش سوریه و جبهه مقاومت باشد.