جدیدترین مطالب

ماده ۴۲.۷ پیمان لیسبون در مورد دفاع مشترک در اتحادیه اروپا؛ مکمل ماده ۵ ناتو و نه جایگزین آن

شورای راهبردی آنلاین-رصد: مقامات اتحادیه اروپا در بروکسل در حال بررسی نحوه اجرای ماده ۴۲.۷ پیمان لیسبون هستند؛ بندی که تعهد دفاع مشترک میان اعضای این اتحادیه را پیش‌بینی می‌کند. اگرچه این بند از نظر مفهومی شباهت‌هایی با ماده ۵ ناتو دارد، اما تاکنون در حاشیه ناتو قرار داشته و از نظر عملیاتی توسعه چندانی نیافته است. اکنون با افزایش نگرانی‌های امنیتی اروپا و تردیدها درباره میزان تعهد آمریکا به امنیت این قاره، اتحادیه اروپا درصدد فعال‌تر کردن این سازوکار است.

تاب‌آوری راهبردی ایران در برابر تجاوزات آمریکا و رژیم صهیونیستی و بازآرایی معادلات در منطقه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سیاستگذاران کشورهای حاشیه خلیج(فارس) در محافل خصوصی به این نتیجه رسیده اند که ایران با وجود تمام خساراتی که در جنگ با آمریکا و اسرائیل متحمل شده، این جنگ را از نظر راهبردی نباخته است.»

مواد خام کمیاب به‌مثابه سلاح ژئواقتصادی؛ راهبرد چین و چالش‌های پیش‌روی اروپا

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «کاهش شدید صادرات مواد خام کمیاب از سوی چین به تقریباً همه کشورها در سال ۲۰۲۵، موقعیت اروپا، آمریکا و دیگر کشورها را در روابطشان با پکن به‌شدت تضعیف کرده است. این مواد، پایه صنایع غیرنظامی و دفاعی محسوب می‌شوند و تولید تجهیزات پزشکی، شبکه‌های انرژی، سامانه‌های تسلیحاتی و بسیاری از کالاهای ضروری به آنها وابسته است.»

بلاتکلیفی جهان جنوب در رهبری برای حکمرانی

شورای راهبردی آنلاین-رصد: با توجه به گسترش اعضای بریکس و افزایش تردید در مورد نهادهای تحت رهبری غرب، بار دیگر در محافل سیاستگذاری، اندیشکده‌ها و مناظرات دانشگاهی پرسشی آشنا مطرح شده است: چه کسی باید رهبری جهان جنوب را بر عهده گیرد؟ این پرسش با ورود نظم لیبرال بین‌المللی به یکی از عمیق‌ترین بحران‌های دهه‌های اخیر، فوریت یافته است. بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید فشار بر نهادهای چندجانبه‌ای را که در پی سال‌ها چندپارگی ژئوپلیتیک تضعیف شده‌اند، تشدید کرده است. تحلیلگران به‌طور فزاینده‌ای هشدار می‌دهند که الگوی حکمرانی پس از جنگ سرد در حال فرسایش است؛ از فلج شدن مذاکرات اقلیمی جهانی گرفته تا احیای یکجانبه‌گرایی تجاری و کاهش اعتماد به نهادهای تحت رهبری غرب. اگر قدرت‌های سنتی غربی در حال عقب‌نشینی از نهادهایی هستند که خودشان ساخته‌اند، پس چه کسی جای آنها را خواهد گرفت؟

هدف ترکیه از رونمایی موشک جدید قاره‌پیما و کاربرد آن؟

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «اگر قرار باشد تنها یک رویداد نمایانگر دنیای جدیدی باشد که با فروپاشی تدریجی «نظم بین‌المللی لیبرال» و تغییر موازنه قدرت جهانی در حال شکل‌گیری است — نظمی که بر قدرت نظامی آمریکا، اتحادهای غربی و تجارت آزاد مبتنی بر قواعد استوار بود — آن رویداد نه تنش‌های مربوط به تنگه هرمز است و نه انتشار اسناد جنجالی دولت آمریکا درباره سفینه‌های فضایی؛ بلکه رونمایی ترکیه از یک موشک بالستیک قاره‌پیما در نمایشگاه دفاعی و هوافضای SAHA 2026 در استانبول است.

Loading

أحدث المقالات

ماده ۴۲.۷ پیمان لیسبون در مورد دفاع مشترک در اتحادیه اروپا؛ مکمل ماده ۵ ناتو و نه جایگزین آن

شورای راهبردی آنلاین-رصد: مقامات اتحادیه اروپا در بروکسل در حال بررسی نحوه اجرای ماده ۴۲.۷ پیمان لیسبون هستند؛ بندی که تعهد دفاع مشترک میان اعضای این اتحادیه را پیش‌بینی می‌کند. اگرچه این بند از نظر مفهومی شباهت‌هایی با ماده ۵ ناتو دارد، اما تاکنون در حاشیه ناتو قرار داشته و از نظر عملیاتی توسعه چندانی نیافته است. اکنون با افزایش نگرانی‌های امنیتی اروپا و تردیدها درباره میزان تعهد آمریکا به امنیت این قاره، اتحادیه اروپا درصدد فعال‌تر کردن این سازوکار است.

تاب‌آوری راهبردی ایران در برابر تجاوزات آمریکا و رژیم صهیونیستی و بازآرایی معادلات در منطقه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سیاستگذاران کشورهای حاشیه خلیج(فارس) در محافل خصوصی به این نتیجه رسیده اند که ایران با وجود تمام خساراتی که در جنگ با آمریکا و اسرائیل متحمل شده، این جنگ را از نظر راهبردی نباخته است.»

مواد خام کمیاب به‌مثابه سلاح ژئواقتصادی؛ راهبرد چین و چالش‌های پیش‌روی اروپا

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «کاهش شدید صادرات مواد خام کمیاب از سوی چین به تقریباً همه کشورها در سال ۲۰۲۵، موقعیت اروپا، آمریکا و دیگر کشورها را در روابطشان با پکن به‌شدت تضعیف کرده است. این مواد، پایه صنایع غیرنظامی و دفاعی محسوب می‌شوند و تولید تجهیزات پزشکی، شبکه‌های انرژی، سامانه‌های تسلیحاتی و بسیاری از کالاهای ضروری به آنها وابسته است.»

بلاتکلیفی جهان جنوب در رهبری برای حکمرانی

شورای راهبردی آنلاین-رصد: با توجه به گسترش اعضای بریکس و افزایش تردید در مورد نهادهای تحت رهبری غرب، بار دیگر در محافل سیاستگذاری، اندیشکده‌ها و مناظرات دانشگاهی پرسشی آشنا مطرح شده است: چه کسی باید رهبری جهان جنوب را بر عهده گیرد؟ این پرسش با ورود نظم لیبرال بین‌المللی به یکی از عمیق‌ترین بحران‌های دهه‌های اخیر، فوریت یافته است. بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید فشار بر نهادهای چندجانبه‌ای را که در پی سال‌ها چندپارگی ژئوپلیتیک تضعیف شده‌اند، تشدید کرده است. تحلیلگران به‌طور فزاینده‌ای هشدار می‌دهند که الگوی حکمرانی پس از جنگ سرد در حال فرسایش است؛ از فلج شدن مذاکرات اقلیمی جهانی گرفته تا احیای یکجانبه‌گرایی تجاری و کاهش اعتماد به نهادهای تحت رهبری غرب. اگر قدرت‌های سنتی غربی در حال عقب‌نشینی از نهادهایی هستند که خودشان ساخته‌اند، پس چه کسی جای آنها را خواهد گرفت؟

هدف ترکیه از رونمایی موشک جدید قاره‌پیما و کاربرد آن؟

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «اگر قرار باشد تنها یک رویداد نمایانگر دنیای جدیدی باشد که با فروپاشی تدریجی «نظم بین‌المللی لیبرال» و تغییر موازنه قدرت جهانی در حال شکل‌گیری است — نظمی که بر قدرت نظامی آمریکا، اتحادهای غربی و تجارت آزاد مبتنی بر قواعد استوار بود — آن رویداد نه تنش‌های مربوط به تنگه هرمز است و نه انتشار اسناد جنجالی دولت آمریکا درباره سفینه‌های فضایی؛ بلکه رونمایی ترکیه از یک موشک بالستیک قاره‌پیما در نمایشگاه دفاعی و هوافضای SAHA 2026 در استانبول است.

Loading

نگاه راهبردی اردوغان به بوسنی و هرزگوین

۱۴۰۱/۰۶/۲۹ | خبر تاپ, سیاسی, یادداشت

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه در شرایط بحران اقتصادی این کشور به همکاری تجاری خود با همه کشورهای بالکان و از جمله بوسنی اهمیت ویژه‌ای می‌دهد. محمود فاضلی - تحلیلگر مسائل بین‌الملل

امتیاز راهبردی مهمی که ترکیه را از سایر کشورهای بالکان متمایز می‌سازد موقعیت جغرافیایی این کشور است. در میان مناسبات منطقه‌ای در بالکان، مهم‌ترین عنصر و اولویت راهبردی تغییر ناپذیر از نظر ترکیه، این است که جوامعی که باقی مانده عثمانی هستند و سرنوشت خود را به قدرت و وزن منطقه‌ای ترکیه گره زده‌اند، با باقی ماندن در مناطق خود بتوانند امنیت خود را تامین کنند. این وضعیت برای ترکیه مسئولیت‌های مهمی به‌همراه داشته است و در عین حال مهم‌ترین ابزار برای شکل‌دهی نفوذ ترکیه در منطقه بالکان تلقی می‌شود.

سیاست ترکیه در بالکان سیاست تنش صفر با همسایگان و سپس حمایت همه جانبه از دوستان است. ترکیه در ابتدا سیاست امنیتی خود در منطقه را با ابزارهای فرهنگی پیوند داد. سپس ابتکارات و نگاه جدید خود در منطقه را از طریق نشست‌های سه جانبه (صربستان، بوسنی  و کرواسی)، همگرایی اقتصادی، استفاده از قدرت نرم (ایجاد مراکز فرهنگی و ترویج زبان ترکی در منطقه)، توسعه ایجاد دانشگاه‌های ترک زبان در منطقه و افزایش اعطای بورس تحصیلی به دانشجویان این منطقه عملی نمود.

ترکیه در سیاست خارجی خود در بالکان تلاش دارد تا دیپلماسی فعال و موثر را مورد توجه قرار دهد و موازنه‌های منطقه را همواره پیگیری کرده است. ترکیه ضمن درک چالش‌های داخلی این منطقه و ریسک‌ها، تلاش دارد کشورهای منطقه را به نوعی تحت سیادت خود قرار دهد. پیشتازی در پروژه‌های مشترک از سوی ترکیه که تمامی بالکان را تحت پوشش قرار می‌دهد، وزن ترکیه را در منطقه افزایش خواهد داد.

رجب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه در راستای توسعه همکاری‌های این کشور با منطقه بالکان اخیرا به بوسنی سفر کرد و با اعضای شورای ریاست جمهوری و وزیران خارجه، امنیت و تجارت خارجی، رئیس حزب اقدام دمکراتیک و رئیس العلماء جامعه اسلامی‌بوسنی  دیدار و گفت‌و‌گو کرد. در این سفر بهبود همکاری‌های دوجانبه، روابط تجاری و ارتباطات بین ملت‌های منطقه مورد بحث و بررسی قرار گرفت. در این سفر طرفین به توافق رسیدند اتباع دو کشور از این پس صرفا با کارت شناسایی به دو کشور سفر کنند. در این سفر در مورد ساخت بزرگراه سارایوو – بلگراد و حل مشکلات در این زمینه، تبادل نظر شد.

ترکیه در شرایط بحران اقتصادی این کشور به همکاری تجاری خود با همه کشورهای بالکان و از جمله بوسنی اهمیت ویژه‌ای می‌دهد. حجم مبادلات تجاری بوسنی و ترکیه در سال جاری نسبت به سال گذشته حدود 266 میلیون مارک (واحد پول بوسنی) بیشتر بوده است. میزان صادرات بوسنی به ترکیه  در سال جاری حدود چهار میلیون مارک افزایش یافته، در حالی که واردات از ترکیه در مقایسه با سال گذشته حدود 262 میلیون مارک رشد کرده است. بیش از 15 درصد از کل سرمایه‌گذاری‌های خارجی در بوسنی در سال 2021 متعلق به ترکیه است. حجم مبادلات تجاری بوسنی و ترکیه در شش ماه نخست  2022 میلادی 916 میلیون و 576 هزار مارک است.

اردوغان همچنین انتخابات عمومی آتی بوسنی در دوم اکتبر سال جاری را بسیار مهم می‌داند و بر شفاف بودن انتخابات بوسنی تاکید دارد. او تاثیر انتخابات را برای بالکان مهم و حساس ارزیابی می‌کند. شفیق جعفروویچ، رئیس شورای ریاست جمهوری بوسنی تاکید دارد ترکیه و بوسنی روابط و ارتباطات دوستانه و برادرانه فوق‌العاده‌ای دارند. میلوراد دودیک، عضو صرب شورای ریاست جمهوری بوسنی نیز تائید می‌کند دیدار با اردوغان یکی از موارد نادری است که اعضای شورای ریاست جمهوری بوسنی با یکدیگر اختلاف و دعوا ندارند و هرگز به اندازه دیدار با اردوغان تفاهم میان اعضای شورا نبوده است.

اردوغان، در این سفر تلاش داشت خود را حامی اصلی بوسنی نشان دهد.

البته سفر اردوغان با مخالفت‌هایی روبه‌رو بود. فخرالدین رادونچیچ، رئیس حزب «اتحادیه برای آینده بهتر بوسنی» به سخنان اردوغان در سارایوو واکنش نشان داد. به‌باور او، مشکل بزرگ این است که اردوغان مستقیما بوشنیاک‌ها را به‌سمت رفتارهای ضدغربی سوق می‌دهد.

مجلس قومی‌کروات‌های بوسنی نیز به سخنان اردوغان مبنی بر مخالفتش با تحمیل اصلاحات قانون انتخابات بوسنی توسط کریستین اشمیت، نماینده عالی جامعه بین‌الملل در بوسنی واکنش نشان داد. از دیدگاه این مجلس، حمایت اردوغان، از محافل پیشتاز بوشنیاک و پیام‌‌های او، ضد دمکراسی‌ و نظام‌‌های غربی، مشوقی برای سیاست‌‌های افراطیون بوشنیاک بوده و باعث تسریع در روندهای ضد قرارداد دیتون و تعمیق بی‌اعتمادی در بین اقوام تشکیل دهنده بوسنی می‌شود.

اردوغان، رئیس جمهور ترکیه در سفر به کرواسی  در 17 شهریورماه و دیدار با زوران میلانوویچ، رئیس جمهور کرواسی، قرارداد صلح دیتون را مورد انتقاد قرار داد. به باور او قرارداد دیتون راه‌حلی برای بوسنی به ارمغان نیاورده و توافقی نیست که راه‌حلی برای بوسنی به ارمغان آورده باشد. رئیس جمهور کرواسی نیز پس از دیدار با اردوغان، تاکید کرد که مواضع کرواسی و ترکیه در مورد موضوع اصلاحات قانون انتخابات بوسنی متفاوت است. بیش از یک سال است که دولت کرواسی تلاش کرده تا برخی از بی‌عدالتی‌ها و نقض مستقیم قرارداد صلح دیتون را که اساس صلح و کارآمدی بوسنی است، برطرف کند.

رئیس جمهور کرواسی که نقش کریستین اشمیت، نماینده عالی جامعه بین‌الملل در بوسنی را مورد انتقاد قرار می‌دهد، دلیل آن را انتخاب بدون رضایت همه اعضای شورای امنیت سازمان ملل می‌داند. کرواسی به‌دنبال توضیحات و اقداماتی در رابطه با نقش نماینده عالی جامعه بین‌الملل در بوسنی است.

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *