محسن پاک‌آیین، در گفتگو با سایت شورای راهبردی روابط خارجی، ابتکار اخیر فرانسه و برخی کشورهای اروپایی برای شناسایی کشور فلسطین را «فریب سیاسی و دیپلماتیک» توصیف می‌کند؛ اقدامی که به‌جای حل بحران، به‌زعم او بیشتر در خدمت منافع رژیم صهیونیستی قرار دارد.

به باور این تحلیلگر، «زمان‌بندی طرح دو‌دولتی نشان می‌دهد که اروپا در شرایطی که نسل‌کشی مردم غزه ادامه دارد و هیچ اقدام مؤثری علیه رژیم اسرائیل صورت نگرفته، می‌کوشد با چنین ابتکارهایی، چهره‌ای مثبت از خود ارائه دهد و افکار عمومی داخلی خود را آرام کند». پاک‌آیین تأکید می‌کند که «این طرح بیش از آنکه راه‌حلی واقعی باشد، پوششی تبلیغاتی برای نجات رژیم صهیونیستی از بن‌بست کنونی است.»

وی می‌‍افزاید: «در حالی که رهبران اروپایی، به‌ویژه امانوئل مکرون، آشکارا اعلام کرده‌اند خلع سلاح حماس و منزوی کردن مقاومت تنها از مسیر راه‌حل دو‌دولتی ممکن است، مشخص می‌شود که هدف اصلی، پایان دادن به مقاومت و هموار کردن مسیر اشغالگری رژیم اسرائیل است، نه برقراری صلحی عادلانه.»

این تحلیلگر مسائل بین‌الملل سپس با مروری بر سابقه تاریخی طرح دو‌دولتی یادآور می‌شود: «از سال ۱۹۴۸، سازمان ملل پس از سلب قیمومیت فلسطین از انگلیس، طرح تشکیل دو کشور را تصویب کرد، اما رژیم اسرائیل نه‌تنها از آن تبعیت نکرد، بلکه در جنگ‌های بعدی، سرزمین‌های بیشتری از جمله کرانه باختری و غزه را به اشغال خود درآورد. در تمام این سال‌ها، غرب و آمریکا حامی رژیم اسرائیل بودند و طرح دو‌ دولتی هیچ‌گاه عملیاتی نشد.» او می‌افزاید که «ابتکار اخیر فرانسه نیز با همین موانع روبه‌روست، چراکه رژیم اسرائیل اساساً با تشکیل دولت فلسطین مخالف است و اروپا نیز اراده‌ای برای فشار واقعی بر تل‌آویو ندارد.»

پاک‌آیین از منظر حقوق بین‌الملل نیز به نقد این ابتکار می‌پردازد و یادآور می‌شود که تشکیل یک دولت مستقل نیازمند چهار عنصر اساسی است: «قلمرو مشخص، جمعیت پایدار، حکومت و حاکمیت.» او می‌گوید: «امروز در فلسطین، نه مرزهای معینی باقی مانده، نه جمعیت آن در امنیت است، نه حکومت خودگردان اختیاری در سیاست دفاعی و خارجی دارد و نه حاکمیت ملی معنا دارد. حتی محمود عباس هم عملاً هیچ قدرتی برای اداره مستقل این سرزمین ندارد.» به اعتقاد این تحلیلگر حوزه سیاست خارجی، «بدون این عناصر، هر طرحی برای تشکیل دولت فلسطین صرفاً روی کاغذ باقی می‌ماند.»

پاک‌آیین خاطرنشان می‌کند که «جمهوری اسلامی ایران سال‌ها پیش در سازمان ملل طرحی جامع و اجرایی ارائه داده که بر مبنای آن، همه ساکنان اصلی فلسطین، اعم از مسلمان، مسیحی، یهودی و حتی آوارگان خارج‌نشین، در یک همه‌پرسی آزاد و بر اساس اصول دموکراسی درباره نظام آینده این سرزمین تصمیم بگیرند.»

این تحلیلگر مسائل بین‌الملل برای توضیح این ابتکار، «تجربه آفریقای جنوبی را مثال می‌زند؛ جایی که پس از مبارزات گسترده علیه رژیم آپارتاید و فشار افکار عمومی جهانی، انتخابات آزاد برگزار شد و نظام نژادپرست کنار رفت.» لذا به اعتقاد او، «همین الگو می‌تواند در فلسطین نیز به‌کار گرفته شود و آینده این سرزمین نه با طرح‌های نمادین غرب، بلکه با رأی مستقیم مردم تعیین گردد.»

پاک‌آیین در پایان می‌افزاید: «تمرکز بر طرح دو‌دولتی در شرایط فعلی عملاً به سود رژیم اسرائیل تمام می‌شود؛ چراکه حذف گروه‌های مقاومت، مسیر ادامه اشغالگری و حتی نابودی تدریجی فلسطین را هموار می‌کند». او تأکید می‌کند «اگر اروپا واقعاً به‌دنبال صلحی عادلانه است، باید به‌جای طرح‌های تبلیغاتی، رژیم اسرائیل را برای پایان اشغالگری و رعایت حقوق انسانی مردم فلسطین تحت فشار واقعی قرار دهد.»