عباس سروستانی در گفتگو با سایت شورای راهبردی روابط خارجی با اشاره به انتشار اخباری مبنی بر تصمیم ترامپ نسبت به خروج نظامی از آلمان و مواضع منفی مقامات برلین، خاطرنشان کرد: با رسانه‌ای شدن خبر خروج یک‌سوم نیروهای آمریکایی درست یک هفته پس‌ازاینکه صدراعظم آلمان مخالفت خود را برای حضور در اجلاس سران هفت‌کشور صنعتی موسوم به «جی 7» اعلام کرد، نگرانی‌ها و اظهارنظرها در دو سوی آتلانتیک در خصوص این تصمیم غیرمنتظره بسیار فراتر از انتظار بود.

پوسیدگی عمیق مهم‌ترین روابط اروپایی – آمریکایی در دوره ترامپ

وی با بیان اینکه این واکنش‌های غیرطبیعی به این دلیل است که اغلب صاحب‌نظران این جابجایی نیروها را یک تصمیم غیرمنطقی به لحاظ استراتژیک می‌دانند که نشان‌دهنده پوسیدگی عمیق مهم‌ترین روابط اروپایی – آمریکایی در دوره ترامپ است، افزود: برخلاف اغلب اظهارنظرهای مخالفان که تصمیمات ترامپ را فاقد منطق استراتژیک می‌دانند، این تصمیم ترامپ یک تصمیم دفعی و بدون منطق نبوده و اتفاقاً در راستای اصل اول استراتژی امنیت ملی ترامپ یعنی «نخست آمریکا» و جهان‌بینی نئولیبرالی وی است.

این کارشناس مسائل اروپا توضیح داد: بر اساس دیدگاه ترامپ همه‌چیز را باید به شکل کسب‌وکار اداره کرد. در این منطق نه‌تنها خدمات عمومی دولت، بلکه حتی امنیت نیز به کالایی قابل‌خرید و فروش تبدیل می‌شود. دستورالعمل اصلی ترامپ این است: گزاره‌های سیاسی و دغدغه‌های پشت پرده جامعه را که همه در لفافه از آن حرف می‌زنند انتخاب و فریاد بزنید. نژادپرستی، ترس از تروریسم، کشورهای یاغی، ترس نسبت به از دست دادن برتری آمریکایی و مسائلی ازاین‌دست.

سروستانی گفت: ترامپ کارزار انتخاباتی‌اش را با محوریت این ادعا ساخت که بزرگ‌ترین دلیل شایستگی‌اش موفقیت وی در کسب‌وکار است و قول داد با آوردن نظم و سازوکار کسب‌وکار به میدان حکومت‌داری، شکوه آمریکا را بازمی‌گرداند.

وی تصمیم ترامپ برای الزام کشورهای عضو ناتو به پرداخت هزینه‌های دفاعی خود را در راستای همین استراتژی عنوان کرد و ادامه داد: به همین دلیل او از ابتدای به قدرت رسیدن همواره متحدان ایالات‌متحده در پیمان آتلانتیک شمالی و به‌خصوص آلمان را به سواری کشیدن مجانی از قدرت نظامی ایالات‌متحده آمریکا متهم کرده و خواستار پرداخت 2 درصد تولید ناخالص داخلی کشورهای عضو به بودجه دفاعی کشورها بر اساس دستورالعمل هزینه‌های ناتو شده است. ازنظر ترامپ این شایسته نیست که مالیات‌دهندگان آمریکایی هزینه حضور نیروهای آمریکایی در آلمان را بدهند و آلمان مازاد بودجه خود را صرف برنامه‌ها و سیستم رفاه اجتماعی باشکوه خود کند.

این تحلیلگر مسائل اروپا گفت: این سواری کشیدن مجانی آلمان و مازاد تجاری آن، باعث کسری تجاری ایالات‌متحده آمریکا با آلمان شده است و مهم‌تر از همه حمایت آلمان از خط لوله «نورد استریم 2» علی‌رغم تحریم‌های ایالات‌متحده علیه روسیه نوعی دهن‌کجی آلمان به متحد استراتژیک خود است که اروپا را به انرژی روسیه بیشتر وابسته می‌کند و روسیه را در یک موقعیت برتر چانه‌زنی قرار می‌دهد.

سروستانی درعین‌حال خصومت شخصی ترامپ نسبت به مرکل را در این تصمیم بی‌تأثیر ندانست و افزود: مرکل نماینده تمام چیزهایی هست که با استراتژی امنیت ملی ترامپ در تضاد است، او برخلاف ترامپ نماینده جهانی گرایی، چندجانبه‌گرایی، حقوق بین‌الملل و تقویت سازمان‌های بین‌المللی است؛ به‌علاوه اقتصاد تهاجمی آلمان و مازاد بودجه و مازاد تجاری آن همیشه حسادت رئیس‌جمهور میلیاردر را برانگیخته است؛ اما همه این‌ها نباید منطق استراتژیک تغییر پایگاه‌های نظامی آمریکا از اروپای غربی به شرقی را تحت‌الشعاع قرار دهد.

انتقال نیروهای آمریکا به لهستان به ضرر روسیه خواهد شد

وی تأکید کرد: برخلاف منتقدان که معتقدند این تصمیم ترامپ یک مزیت استراتژیک برای کرملین است و روسیه را در موقعیت برتر قرار می‌دهد، تصمیم ترامپ برای انتقال نیروها از آلمان به لهستان باعث تقویت جبهه شرقی ناتو و به ضرر روسیه خواهد شد. علاوه بر این نیروی کار ارزان در شرق اروپا، هزینه نگهداری پایگاه نظامی آمریکا در شرق اروپا را به‌مراتب کاهش خواهد داد.

این تحلیلگر مسائل اروپا اضافه کرد: مهم‌ترین منطق انتقال پایگاه‌ها و نیروی‌های نظامی به شرق اروپا را باید در محدودیت‌های سرزمینی کشورهای اروپای غربی جستجو کرد که امکان مانورهای نظامی و آزمایش سلاح‌های جدید را از نظامیان سلب می‌کند. وسعت سرزمینی کشورهای اروپای شرقی از این نظر یک مزیت برای نیروهای آمریکایی خواهد بود.

وی این اقدام ترامپ را همراه با پیامدهای منفی نیز دانست و گفت: ناتو و ایالات‌متحده بدون پایگاه هوایی پهناور «رامشتاین» و «اشتوتگارت» با محدودیت‌های لجستیکی برای عملیات خود در خاورمیانه، افغانستان و آفریقا مواجه خواهد شد و علاوه بر این، اقدام ترامپ به شکاف بیشتر دو سوی آتلانتیک منجر می‌شود.

پیامدهای خروج نیروهای نظامی آمریکا از آلمان

سروستانی در تشریح پیامدهای خروج نیروهای آمریکایی از آلمان، اظهار داشت: صرف‌نظر از اینکه این تصمیم ترامپ را تصمیمی استراتژیک برای حفظ منافع ملی ایالات‌متحده و یا یک تصمیم شخصی برای مجازات یک رهبر خارجی و یا لفاظی همیشگی برای تحت‌فشار قرار دادن متحدان اروپایی خود قلمداد کنیم، کاهش نیروهای آمریکایی در آلمان نتایج عملی و پیامدهای غیرقابل‌انکاری برای قاره سبز دارد.

وی تقویت هویت دفاعی اروپایی را ازجمله این پیامدها برشمرد و ادامه داد: هراس خروج نیروهای آمریکایی از اروپا امنیت قاره سبز را در شرایط مبهم و دشواری قرار داده است که باعث همگرایی بیشتر میان اعضای اصلی اتحادیه اروپا به‌ویژه آلمان، به‌عنوان نوک پیکان انتقادات ترامپ و فرانسه استقلال‌طلب و شریک ناسازگار ناتو، می‌شود. موضوعی که نهایتاً افزایش تکاپوی اتحادیه اروپا برای استقلال راهبردی و دفاعی از ایالات‌متحده را به همراه دارد.

خروج آمریکا از آلمان باعث تقویت چندجانبه‌گرایی و روابط نزدیک روسیه و اروپا

سروستانی در تشریح دومین پیامد خروج نیروهای نظامی آمریکا از آلمان گفت: برخلاف اظهارنظر محافظه‌کاران که این اقدام ترامپ را موجب تضعیف امنیتی اروپا در برابر روسیه می‌دانند، در بلندمدت این اقدام باعث تقویت چندجانبه‌گرایی و روابط نزدیک روسیه و اروپا به ضرر ایالات‌متحده خواهد شد. همکاری آلمان با روسیه در پروژه «نورد استریم 2» برخلاف تحریم‌های ایالات‌متحده و حمایت از حضور این کشور در اجلاس سران کشورهای صنعتی از نشانه‌های نزدیکی اروپا به روسیه و به چالش کشیدن یکجانبه‌گرایی ایالات‌متحده آمریکاست.

وی ایجاد شکاف میان اروپا و قرار دادن اروپای جدید در برابر اروپای قدیم را سومین پیامد این اقدام ترامپ عنوان کرد و افزود: برخلاف کشورهای اروپای غربی و اعضای قدیمی اتحادیه اروپا که درصدد تقویت هویت دفاعی اروپا هستند، کشورهای اروپای شرقی و به‌خصوص لهستان، ایالات‌متحده را ضامن امنیت خود در برابر روسیه می‌دانند و به همین دلیل در حال رایزنی برای تقویت پایگاه‌های نظامی ایالات‌متحده و ناتو در این کشور هستند.

تقویت بلوک کشورهای تحریمی به ضرر ایالات‌متحده

سروستانی تأکید کرد: رفتارهای مخرب ترامپ در سیاست خارجی و تعهدات چندجانبه این کشور، باعث تقویت بلوک کشورهای تحریمی به ضرر ایالات‌متحده خواهد شد و از این منظر شکاف دو سوی آتلانتیک، جنگ تجاری با چین و تحریم‌ها و رقابت تسلیحاتی با روسیه، درنهایت باعث تقویت مواضع جمهوری اسلامی ایران در نظام بین‌الملل نیز خواهد شد و به همین دلیل شاهد افزایش مخالفت کشورهای اروپایی، روسیه و چین علیه تحریم‌های یک‌جانبه ایالات‌متحده علیه کشورمان هستیم.