شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر اخیر رئیسجمهور آمریکا به چین از جنبههای مختلف حائز اهمیت است؛ چرا که چین به عنوان دومین قدرت اقتصادی جهان و یک اقتصاد رو به رشد شناخته میشود. همچنین چینیها در زمینههای مختلف، از جمله بخشهای فضایی، هوش مصنوعی و صنایع نظامی در حال پیشرفت هستند؛ به گونهای که در بخش نظامی، در حالی که پیشتر فاقد ناو هواپیمابر بودند، اکنون سومین ناو هواپیمابر خود را در اختیار دارند. از سوی دیگر، آمریکا به عنوان یک ابرقدرت، چین را همواره به عنوان رقیب خود نگریسته است و اکنون نیز به عنوان رقیب خود میبیند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر اخیر رئیسجمهور آمریکا به چین از جنبههای مختلف حائز اهمیت است؛ چرا که چین به عنوان دومین قدرت اقتصادی جهان و یک اقتصاد رو به رشد شناخته میشود. همچنین چینیها در زمینههای مختلف، از جمله بخشهای فضایی، هوش مصنوعی و صنایع نظامی در حال پیشرفت هستند؛ به گونهای که در بخش نظامی، در حالی که پیشتر فاقد ناو هواپیمابر بودند، اکنون سومین ناو هواپیمابر خود را در اختیار دارند. از سوی دیگر، آمریکا به عنوان یک ابرقدرت، چین را همواره به عنوان رقیب خود نگریسته است و اکنون نیز به عنوان رقیب خود میبیند.
متن یادداشت حمیدبعیدی نژاد که در صفحه شخصی اینستاگرامش منتشر شده است به شرح زیر است: مجلس سنای آمریکا روز گذشته بعد از چند هفته مذاکرات فشرده با اکثریت نزدیک به اتفاق آراء لایحه تشدید تحریمهای ایران را به تصویب رسانید. مهمترین محورهای این لایحه علیه ایران عبارتند از:
۱- متعهد کردن دولت آمریکا به مسدود کردن حسابهای بانکی و ممنوعیت سفر شخصیتهای حقیقی و حقوقی که در توسعه برنامه موشکی ایران رای حمل سلاحهای هستهای و دیگر سلاحهای کشتار جمعی طراحی میشوند، مشارکت دارند.
٢- متعهد کردن دولت آمریکا به تحریم اشخاص حقیقی و حقوقی که مرتکب نقض فاحش حقوق بشر در ایران میشوند،
۳- تحریم سپاه پاسداران و سپاه قدس که به اقدامات برهم زننده ی ثبات در منطقه دست میزنند و
٤- متعهد کردن دولت آمریکا به اعمال تحریم های موجود در قطعنامه های شورای امنیت پیرامون فروش و انتقال سلاحهای متعارف پیشرفته به ایران و تحریم کسانیکه این تحریمها را نقض کنند. جدیدترین این موارد، تحریم سپاه و نیروی قدس است که نشاندهنده استیصال و بغض و کینه آمریکا از شکست سیاست خود و متحدین در منطقه است.
سناتور کورکر به همراه برخی دیگر از سناتورهای تنظیم کننده این لایحه ادعا کردند که این لایحه به نحوی نوشته شده است که با متن برجام انطباق داشته باشد و با تعهدات آمریکا در برجام تعارضی نداشته باشد.
بعیدینژاد در ادامه این یادداشت آورده است: اما تحولاتی در آخرین روزهای منتج به تصویب این لایحه به وقوع پیوست که ابعاد جدیدی به این لایحه اضافه کرد و حتی نقطه تمرکز این لایحه را از بحث تحریم ایران به بحث تحریم روسیه تغییر داد به طوری که موضوع تحریم ایران در این لایحه کاملا تحتالشعاع تحریمهای گسترده روسیه قرار گرفت. مهمترین امری که در این میان به وقوع پیوست به تفاهم رسیدن دو حزب دمکرات و جمهوریخواه به وارد کردن موضوع تحریم روسیه به علت اتهام دخالتهای اخیر این کشور در کارزار انتخاباتی آمریکا در این لایحه بود. در حالیکه سنا میتوانست تحریمهای روسیه را در قالب یک لایحه مستقل جدید وضع کند، فرآیند مذاکرات دو حزب به اینجا رسید که تحریمای روسیه نیز در همین لایحه درج شوند.
مهمترین دلیل این کار فشار حزب دمکرات بود که وضع تحریمهای ایران را که مورد اشتیاق حزب جمهوریخواه بود به وضع تحریمهای روسیه گره زد و اعلام کرد که اگر به حمایت دمکراتها برای تحریم ایران علاقمندند باید به موازات آن تحریمهای روسیه نیز همزمان در همین لایحه مورد تصویب قرار بگیرند. این در حالی بود که وزیر خارجه آمریکا با حضور در سنا نگرانی جدی دولت از ورود سنا به بحث تحریمهای روسیه را اعلام کرده بود. دولت آمریکا به صراحت اعلام کرده بود که اقدامات سنا نباید فرآیند گفتوگو میان آمریکا و روسیه برای رفع اختلافات را تضعیف کند. اما این دقیقا کاری است که این لایحه انجام میدهد. این لایحه با شدیدترین عبارتبندیها اقدامات روسیه در انتخابات آمریکا، اوکراین و منطقه خاورمیانه را محکوم کرده و تحریمهای بسیار سنگینی را به ویژه علیه بخش انرژی روسیه تحمیل میکند که به گفته کارشناسان، پروژههای بسیار مهم مدنظر روسیه در کشف ذخایر جدید انرژی در مناطق ویژه یخبندان و همچنین تولید نفت شیل در این کشور را که قرار بود با سرمایهگزاری هنگفت و فنآوریهای مدرن کمپانیهای بزرگ نفتی غربی انجام شوند را تا سالهای سال به عقب میاندازد. ضمن آنکه وضع تحریمهای سنگین علیه روسیه در بخش سرمایهگذاری در بخش انرژی دارای تاثیرات فراملی نیز هست و به طور مشخص این تحریمها شرکتهای اروپایی را هم در بر میگیرد.
در این اساس لایحه سنا با وارد شدن بحث تحریم روسیه عملا به لایحهای ضد ترامپ تبدیل شد. در اقدامی مقابله جویانه با ترامپ، سنا حتی تصمیم به لغو تحریمهای علیه روسیه در این لایحه در آینده را نیز از اختیار رئیس جمهور خارج نموده و این تصمیم را به سنای آمریکا محول کرده است. با این بند و با توجه به روند تحولات سیاسی آمریکا امکان لغو تحریمها علیه روسیه عملا بسیار ضعیف خواهد شد.
اقدام دیگری که باز جهت گیری مقابله جویانه این مصوبه سنا با دولت ترامپ را نشان میدهد، حمایت قاطع سنا با یکصد رأی تمامی سناتورها از اضافه کردن اصلاحیه پیشنهادی دیگری در این لایحه در خصوص اعلام حمایت آمریکا از اصل بنیادین ناتو در حمایتهای متقابل نظامی در میان اعضای ناتو است که ناظر بر اینست که حمله به یک کشور عضو ناتو حمله به دیگر اعضای ناتو تلقی شود. این اصلاحیه در پاسخ به سیاست مبهم ترامپ اتخاذ گردید که در اقدامی نادر در اجلاس اخیر سران ناتو از بیان تعهد دوباره آمریکا به دفاع دسته جمعی اعضای ناتو از یکدیگر در برابر حمله خارجی طفره رفته بود.
حال ترامپ با شرایط بسیار دشواری مواجه شده است. شکی نیست که اجرای این لایحه به همین شکل که تصویب شده است روابط ناپایدار فعلی آمریکا و روسیه را وارد یک دوره تنش میسازد. روسیه پس از تصویب این لایحه اعلام کرد که در صورت تبدیل شدن این لایحه به قانون، قطعا اقدامات متقابلی را علیه آمریکا وضع خواهد کرد.
بر این اساس اگر ترامپ موفق به مدیریت این شرایط نشود، روابط آمریکا با روسیه به سطح تنش آمیزی خواهد رسید و دولت او را با بحرانی جدی مواجه خواهد کرد. اما بدون شک این اقدام سنا پاسخی به شرایط سیاسی داخلی آمریکاست و میتوان آنرا به تلاش مجلس سنا جهت پیگیری پرونده اتهام ارتباط نظام یافته ی مقامات وابسته به ترامپ با روسیه نیز مرتبط دانست.
حال لایحه سنا برای تصویب باید به مجلس نمایندگان برود که در صورت تصویب باید به امضای رئیس جمهور نیز برسد. رئیس جمهور البته در صورت مخالفت میتواند لایحه را وتو کند. اما از همین الان اعضای سنا ترامپ را از وتوی این لایحه برحذر داشتهاند و با توجه به حمایت بالایی که این لایحه در میان سناتورها دارد تهدید کردهاند که سنا از قدرت کافی برای نقض وتوی رئیسجمهور برخوردار است و حتما هم این کار را خواهد کرد.
با وضعیتی که به وجود آمده است، رئیس جمهور آمریکا در برابر بسیار دشواری قرار گرفته است و قطعا امضای لایحه توسط او نیز وی را از این شرایط سختی نجات نخواهد داد، چرا که با دست خود روابط آمریکا با روسیه را به بحرانی فرو میبرد که باعث خواهد شد این کشور را در مسیری تقابلی با روسیه قرار دهد و شرایط بسیار بغرنجی را در سیاست خارجی آمریکا به ویژه در مباحث منطقه ای برای این کشور رقم بزند.
متن یادداشت حمیدبعیدی نژاد که در صفحه شخصی اینستاگرامش منتشر شده است به شرح زیر است: مجلس سنای آمریکا روز گذشته بعد از چند هفته مذاکرات فشرده با اکثریت نزدیک به اتفاق آراء لایحه تشدید تحریمهای ایران را به تصویب رسانید. مهمترین محورهای این لایحه علیه ایران عبارتند از:
۱- متعهد کردن دولت آمریکا به مسدود کردن حسابهای بانکی و ممنوعیت سفر شخصیتهای حقیقی و حقوقی که در توسعه برنامه موشکی ایران رای حمل سلاحهای هستهای و دیگر سلاحهای کشتار جمعی طراحی میشوند، مشارکت دارند.
٢- متعهد کردن دولت آمریکا به تحریم اشخاص حقیقی و حقوقی که مرتکب نقض فاحش حقوق بشر در ایران میشوند،
۳- تحریم سپاه پاسداران و سپاه قدس که به اقدامات برهم زننده ی ثبات در منطقه دست میزنند و
٤- متعهد کردن دولت آمریکا به اعمال تحریم های موجود در قطعنامه های شورای امنیت پیرامون فروش و انتقال سلاحهای متعارف پیشرفته به ایران و تحریم کسانیکه این تحریمها را نقض کنند. جدیدترین این موارد، تحریم سپاه و نیروی قدس است که نشاندهنده استیصال و بغض و کینه آمریکا از شکست سیاست خود و متحدین در منطقه است.
سناتور کورکر به همراه برخی دیگر از سناتورهای تنظیم کننده این لایحه ادعا کردند که این لایحه به نحوی نوشته شده است که با متن برجام انطباق داشته باشد و با تعهدات آمریکا در برجام تعارضی نداشته باشد.
بعیدینژاد در ادامه این یادداشت آورده است: اما تحولاتی در آخرین روزهای منتج به تصویب این لایحه به وقوع پیوست که ابعاد جدیدی به این لایحه اضافه کرد و حتی نقطه تمرکز این لایحه را از بحث تحریم ایران به بحث تحریم روسیه تغییر داد به طوری که موضوع تحریم ایران در این لایحه کاملا تحتالشعاع تحریمهای گسترده روسیه قرار گرفت. مهمترین امری که در این میان به وقوع پیوست به تفاهم رسیدن دو حزب دمکرات و جمهوریخواه به وارد کردن موضوع تحریم روسیه به علت اتهام دخالتهای اخیر این کشور در کارزار انتخاباتی آمریکا در این لایحه بود. در حالیکه سنا میتوانست تحریمهای روسیه را در قالب یک لایحه مستقل جدید وضع کند، فرآیند مذاکرات دو حزب به اینجا رسید که تحریمای روسیه نیز در همین لایحه درج شوند.
مهمترین دلیل این کار فشار حزب دمکرات بود که وضع تحریمهای ایران را که مورد اشتیاق حزب جمهوریخواه بود به وضع تحریمهای روسیه گره زد و اعلام کرد که اگر به حمایت دمکراتها برای تحریم ایران علاقمندند باید به موازات آن تحریمهای روسیه نیز همزمان در همین لایحه مورد تصویب قرار بگیرند. این در حالی بود که وزیر خارجه آمریکا با حضور در سنا نگرانی جدی دولت از ورود سنا به بحث تحریمهای روسیه را اعلام کرده بود. دولت آمریکا به صراحت اعلام کرده بود که اقدامات سنا نباید فرآیند گفتوگو میان آمریکا و روسیه برای رفع اختلافات را تضعیف کند. اما این دقیقا کاری است که این لایحه انجام میدهد. این لایحه با شدیدترین عبارتبندیها اقدامات روسیه در انتخابات آمریکا، اوکراین و منطقه خاورمیانه را محکوم کرده و تحریمهای بسیار سنگینی را به ویژه علیه بخش انرژی روسیه تحمیل میکند که به گفته کارشناسان، پروژههای بسیار مهم مدنظر روسیه در کشف ذخایر جدید انرژی در مناطق ویژه یخبندان و همچنین تولید نفت شیل در این کشور را که قرار بود با سرمایهگزاری هنگفت و فنآوریهای مدرن کمپانیهای بزرگ نفتی غربی انجام شوند را تا سالهای سال به عقب میاندازد. ضمن آنکه وضع تحریمهای سنگین علیه روسیه در بخش سرمایهگذاری در بخش انرژی دارای تاثیرات فراملی نیز هست و به طور مشخص این تحریمها شرکتهای اروپایی را هم در بر میگیرد.
در این اساس لایحه سنا با وارد شدن بحث تحریم روسیه عملا به لایحهای ضد ترامپ تبدیل شد. در اقدامی مقابله جویانه با ترامپ، سنا حتی تصمیم به لغو تحریمهای علیه روسیه در این لایحه در آینده را نیز از اختیار رئیس جمهور خارج نموده و این تصمیم را به سنای آمریکا محول کرده است. با این بند و با توجه به روند تحولات سیاسی آمریکا امکان لغو تحریمها علیه روسیه عملا بسیار ضعیف خواهد شد.
اقدام دیگری که باز جهت گیری مقابله جویانه این مصوبه سنا با دولت ترامپ را نشان میدهد، حمایت قاطع سنا با یکصد رأی تمامی سناتورها از اضافه کردن اصلاحیه پیشنهادی دیگری در این لایحه در خصوص اعلام حمایت آمریکا از اصل بنیادین ناتو در حمایتهای متقابل نظامی در میان اعضای ناتو است که ناظر بر اینست که حمله به یک کشور عضو ناتو حمله به دیگر اعضای ناتو تلقی شود. این اصلاحیه در پاسخ به سیاست مبهم ترامپ اتخاذ گردید که در اقدامی نادر در اجلاس اخیر سران ناتو از بیان تعهد دوباره آمریکا به دفاع دسته جمعی اعضای ناتو از یکدیگر در برابر حمله خارجی طفره رفته بود.
حال ترامپ با شرایط بسیار دشواری مواجه شده است. شکی نیست که اجرای این لایحه به همین شکل که تصویب شده است روابط ناپایدار فعلی آمریکا و روسیه را وارد یک دوره تنش میسازد. روسیه پس از تصویب این لایحه اعلام کرد که در صورت تبدیل شدن این لایحه به قانون، قطعا اقدامات متقابلی را علیه آمریکا وضع خواهد کرد.
بر این اساس اگر ترامپ موفق به مدیریت این شرایط نشود، روابط آمریکا با روسیه به سطح تنش آمیزی خواهد رسید و دولت او را با بحرانی جدی مواجه خواهد کرد. اما بدون شک این اقدام سنا پاسخی به شرایط سیاسی داخلی آمریکاست و میتوان آنرا به تلاش مجلس سنا جهت پیگیری پرونده اتهام ارتباط نظام یافته ی مقامات وابسته به ترامپ با روسیه نیز مرتبط دانست.
حال لایحه سنا برای تصویب باید به مجلس نمایندگان برود که در صورت تصویب باید به امضای رئیس جمهور نیز برسد. رئیس جمهور البته در صورت مخالفت میتواند لایحه را وتو کند. اما از همین الان اعضای سنا ترامپ را از وتوی این لایحه برحذر داشتهاند و با توجه به حمایت بالایی که این لایحه در میان سناتورها دارد تهدید کردهاند که سنا از قدرت کافی برای نقض وتوی رئیسجمهور برخوردار است و حتما هم این کار را خواهد کرد.
با وضعیتی که به وجود آمده است، رئیس جمهور آمریکا در برابر بسیار دشواری قرار گرفته است و قطعا امضای لایحه توسط او نیز وی را از این شرایط سختی نجات نخواهد داد، چرا که با دست خود روابط آمریکا با روسیه را به بحرانی فرو میبرد که باعث خواهد شد این کشور را در مسیری تقابلی با روسیه قرار دهد و شرایط بسیار بغرنجی را در سیاست خارجی آمریکا به ویژه در مباحث منطقه ای برای این کشور رقم بزند.
منبع: ایسنا
0 Comments