شورای راهبردی آنلاین-رصد: از نگاه رئیس شورای امور بینالملل روسیه، ترکیه نه یک دشمن و نه یک متحد کامل برای روسیه است؛ بلکه یک قدرت مستقل منطقهای است که مسکو باید همزمان با آن به همکاری و رقابت بپردازد. به همین دلیل روابط روسیه و ترکیه در آینده نیز بر پایه ترکیبی از گفتوگو، موازنه منافع و مدیریت اختلافات ادامه خواهد یافت.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: تشدید تنشهای امنیتی میان پاکستان و افغانستان، اسلامآباد و کشورهای آسیای مرکزی را به سمت کریدورهای جایگزین از طریق چین و ایران سوق داده است. موفقیت مسیر جدید قرقیزستان–چین–پاکستان و توسعه مسیرهای ترانزیتی از طریق ایران، نشان میدهد که افغانستان بهتدریج در حال از دست دادن جایگاه سنتی خود بهعنوان حلقه اتصال آسیای مرکزی به آبهای آزاد است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نظم جهانی معمولاً با مفاهیم مکانی و جغرافیایی توصیف میشود؛ دولتها از مرزهای خود دفاع میکنند، حوزههای نفوذ میسازند، بر سر مناطق دریایی رقابت میکنند و برای کنترل زنجیرههای تأمین و نهادهای بینالمللی تلاش میکنند. اما سیاست بینالملل تنها در فضا شکل نمیگیرد، بلکه زمان نیز در آن نقشی اساسی دارد. مفاهیمی مانند قدرت، نظم، بحران و راهبرد بر تصورات خاصی از زمان سیاسی استوارند، هرچند این تصورات اغلب نادیده گرفته میشوند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «زمانی که آمریکا و اسرائیل در ۲۸ فوریه به ایران حمله کردند، ایران با تهدید کشتیرانی در تنگه هرمز واکنش نشان داد. از آن زمان، توجه جهان به چگونگی بازگشایی این گذرگاه حیاتی معطوف شده است. دولت آمریکا حتی یک طرح بیمه برای کشتیهایی که مایل به عبور از تنگه بودند ایجاد کرد، اما تقریباً هیچ کشتیای از آن استفاده نکرد. دلیل این امر آن است که مشکل اصلی بیمه نیست، بلکه جان دریانوردان است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: از نگاه رئیس شورای امور بینالملل روسیه، ترکیه نه یک دشمن و نه یک متحد کامل برای روسیه است؛ بلکه یک قدرت مستقل منطقهای است که مسکو باید همزمان با آن به همکاری و رقابت بپردازد. به همین دلیل روابط روسیه و ترکیه در آینده نیز بر پایه ترکیبی از گفتوگو، موازنه منافع و مدیریت اختلافات ادامه خواهد یافت.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: تشدید تنشهای امنیتی میان پاکستان و افغانستان، اسلامآباد و کشورهای آسیای مرکزی را به سمت کریدورهای جایگزین از طریق چین و ایران سوق داده است. موفقیت مسیر جدید قرقیزستان–چین–پاکستان و توسعه مسیرهای ترانزیتی از طریق ایران، نشان میدهد که افغانستان بهتدریج در حال از دست دادن جایگاه سنتی خود بهعنوان حلقه اتصال آسیای مرکزی به آبهای آزاد است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نظم جهانی معمولاً با مفاهیم مکانی و جغرافیایی توصیف میشود؛ دولتها از مرزهای خود دفاع میکنند، حوزههای نفوذ میسازند، بر سر مناطق دریایی رقابت میکنند و برای کنترل زنجیرههای تأمین و نهادهای بینالمللی تلاش میکنند. اما سیاست بینالملل تنها در فضا شکل نمیگیرد، بلکه زمان نیز در آن نقشی اساسی دارد. مفاهیمی مانند قدرت، نظم، بحران و راهبرد بر تصورات خاصی از زمان سیاسی استوارند، هرچند این تصورات اغلب نادیده گرفته میشوند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «زمانی که آمریکا و اسرائیل در ۲۸ فوریه به ایران حمله کردند، ایران با تهدید کشتیرانی در تنگه هرمز واکنش نشان داد. از آن زمان، توجه جهان به چگونگی بازگشایی این گذرگاه حیاتی معطوف شده است. دولت آمریکا حتی یک طرح بیمه برای کشتیهایی که مایل به عبور از تنگه بودند ایجاد کرد، اما تقریباً هیچ کشتیای از آن استفاده نکرد. دلیل این امر آن است که مشکل اصلی بیمه نیست، بلکه جان دریانوردان است.»
نوذر شفیعی در گفتگو با سایت شورای راهبردی روابط خارجی در خصوص برگزاری نشست دو روزه در دوحه قطر درباره افغانستان از طرف سازمان ملل متحد و با حضور نمایندگان سایر کشورها گفت: «از آنجایی که به طور سنتی قطر در این باره نقش ایفا کرده این اجلاس در آنجا برگزار شد؛ زیرا عمدتا اجلاسها در جایی برگزار میشود که مورد توافق طرفین باشد. درواقع قطر هم برای طالبان هم برای سایر کشورها مقر مناسبی به شمار میرود.»
وی با اشاره به اینکه این جلسه تحت نظر سازمان ملل برگزار شده و از این منظر نیز مهم است، افزود: «همچنین کشورهایی که در نشست دوحه شرکت کردند از جمله چین، آمریکا، ایران و … به نوعی با مسئله طالبان مرتبط هستند.»
به گفته شفیعی، جامعه جهانی با نوعی بلاتکلیفی در ارتباط با طالبان مواجه شده است؛ از یک طرف هر چه به طالبان فشار اقتصادی و سیاسی وارد میشود که در حوزه نقض حقوق بشر، نقض حقوق زنان، نقض اقلیتهای قومی و مذهبی و تشکیل یک دولت فراگیر اقدامی انجام دهد، به نتیجهای نمیرسند.
از طرف دیگر رها کردن طالبان به حال خود هم عملا هیچ پیامد مثبتی برای جامعه بینالملل و جامعه افغانستان نخواهد داشت.
شفیعی در پاسخ به اینکه در این شرایط با طالبان چگونه باید رفتار کرد، گفت: «مسئله این است که آیا آنها را باید تحت فشار قرار داد یا آنها را باید به حال خود رها کرد یا میشود با انعطاف نشان دادن در مقابل طالبان آنها را مسئولیتپذیر کرد.»
این استاد دانشگاه به این موضوع نیز پرداخت که در افغانستان دو جناح امروز درباره مسئله زنان و دیگر موضوعات به طور جدی با یکدیگر اختلاف نظر دارند و توضیح داد: «یک جناح مربوط به ملاهیبت الله است که در قندهار مستقر است که دیدگاه بسیاری افراطی ای دارد و جناح دیگر افرادی مانند وزیر دفاع، وزیر کشور و معاون نخست وزیر را شامل میشود که دیدگاه معتدلتری در رابطه با مسائل زنان و حقوق بشری دارند.»
شفیعی تاکید کرد که با توجه به حضور این دو جناح در افغانستان، سازمان ملل تلاش دارد که طیف دوم و میانهروتر را تقویت کند؛ البته باید توجه داشت که تقویت این طیف با طرد کردن طالبان نتیجه نمیدهد.
وی افزود: «لذا به نظر میآید عملا جلسه اخیر تحت نظر سازمان ملل پاسخی به این سوال بود که چگونه باید با طالبان رفتار کرد؟ آیا باید آنها را تحت فشار قرار داد؛ در حالی که تا به امروز این فشارها به نتیجهای نرسیده است و یا باید آنها را رها کرد که این رها کردن نیز با پیامد مثبتی مواجه نخواهد شد. بنابراین شاید سازمان ملل در حال کار روی به اصطلاح شناسایی طالبان یا هر مکانیسم دیگری است که به تعامل بیشتر با طالبان منجر شود و آنها را به انعطاف در سیاستهای سختگیرانهاش تشویق کند.»
کارشناس مسائل افغانستان گفت به نظر میرسد که سازمان ملل به جای تنبیه در حال تشویق آن است. زیرا همانگونه که استراتژیستها درباره طالبان توصیه کردهاند حمله به این جریان یا فشار سیاسی و یا استراتژیک به آن یا حتی رها کردن آن بیفایده است و لذا تنها گزینه برای تشویق طالبان در جهت تعدیل سیاستهای افراطیاش، نوعی به رسمیت شناختن یا رفتاری شبیه به آن است.
شفیعی توضیح داد که این بحثها درباره به رسمیت شناختن طالبان به مجموعه تحولات در چند ماه اخیر بازمیگردد و نشست دوحه در چارچوب این تحولات بسیار معنادار است.
وی تاکید کرد: «در این جلسه درباره شناسایی طالبان اقدامی نشد حتی گفته شد که قرار نیست طالبان به رسمیت شناخته شود، اما صرف تشکیل این جلسه با موضوع چگونگی تعامل با طالبان، این تعامل به سمت نوعی به رسمیت شناختن خواهد بود نه اعمال فشار بیشتر. زیرا همانطور که اشاره شد اعمال فشار بیشتر تا به امروز راهگشا نبوده است.»
0 Comments