جدیدترین مطالب
بازآرایی نقشه ترانزیت آسیای مرکزی از طریق ایران و چین
شورای راهبردی آنلاین-رصد: تشدید تنشهای امنیتی میان پاکستان و افغانستان، اسلامآباد و کشورهای آسیای مرکزی را به سمت کریدورهای جایگزین از طریق چین و ایران سوق داده است. موفقیت مسیر جدید قرقیزستان–چین–پاکستان و توسعه مسیرهای ترانزیتی از طریق ایران، نشان میدهد که افغانستان بهتدریج در حال از دست دادن جایگاه سنتی خود بهعنوان حلقه اتصال آسیای مرکزی به آبهای آزاد است.
تاثیر رقابت در شرق آسیا بر شکلگیری نظم جدید جهانی
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نظم جهانی معمولاً با مفاهیم مکانی و جغرافیایی توصیف میشود؛ دولتها از مرزهای خود دفاع میکنند، حوزههای نفوذ میسازند، بر سر مناطق دریایی رقابت میکنند و برای کنترل زنجیرههای تأمین و نهادهای بینالمللی تلاش میکنند. اما سیاست بینالملل تنها در فضا شکل نمیگیرد، بلکه زمان نیز در آن نقشی اساسی دارد. مفاهیمی مانند قدرت، نظم، بحران و راهبرد بر تصورات خاصی از زمان سیاسی استوارند، هرچند این تصورات اغلب نادیده گرفته میشوند.»
توقف کامل جنگ تنها راه ممکن برای عادیسازی شرایط در تنگه هرمز
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «زمانی که آمریکا و اسرائیل در ۲۸ فوریه به ایران حمله کردند، ایران با تهدید کشتیرانی در تنگه هرمز واکنش نشان داد. از آن زمان، توجه جهان به چگونگی بازگشایی این گذرگاه حیاتی معطوف شده است. دولت آمریکا حتی یک طرح بیمه برای کشتیهایی که مایل به عبور از تنگه بودند ایجاد کرد، اما تقریباً هیچ کشتیای از آن استفاده نکرد. دلیل این امر آن است که مشکل اصلی بیمه نیست، بلکه جان دریانوردان است.»
ماده ۴۲.۷ پیمان لیسبون در مورد دفاع مشترک در اتحادیه اروپا؛ مکمل ماده ۵ ناتو و نه جایگزین آن
شورای راهبردی آنلاین-رصد: مقامات اتحادیه اروپا در بروکسل در حال بررسی نحوه اجرای ماده ۴۲.۷ پیمان لیسبون هستند؛ بندی که تعهد دفاع مشترک میان اعضای این اتحادیه را پیشبینی میکند. اگرچه این بند از نظر مفهومی شباهتهایی با ماده ۵ ناتو دارد، اما تاکنون در حاشیه ناتو قرار داشته و از نظر عملیاتی توسعه چندانی نیافته است. اکنون با افزایش نگرانیهای امنیتی اروپا و تردیدها درباره میزان تعهد آمریکا به امنیت این قاره، اتحادیه اروپا درصدد فعالتر کردن این سازوکار است.
أحدث المقالات
بازآرایی نقشه ترانزیت آسیای مرکزی از طریق ایران و چین
شورای راهبردی آنلاین-رصد: تشدید تنشهای امنیتی میان پاکستان و افغانستان، اسلامآباد و کشورهای آسیای مرکزی را به سمت کریدورهای جایگزین از طریق چین و ایران سوق داده است. موفقیت مسیر جدید قرقیزستان–چین–پاکستان و توسعه مسیرهای ترانزیتی از طریق ایران، نشان میدهد که افغانستان بهتدریج در حال از دست دادن جایگاه سنتی خود بهعنوان حلقه اتصال آسیای مرکزی به آبهای آزاد است.
تاثیر رقابت در شرق آسیا بر شکلگیری نظم جدید جهانی
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نظم جهانی معمولاً با مفاهیم مکانی و جغرافیایی توصیف میشود؛ دولتها از مرزهای خود دفاع میکنند، حوزههای نفوذ میسازند، بر سر مناطق دریایی رقابت میکنند و برای کنترل زنجیرههای تأمین و نهادهای بینالمللی تلاش میکنند. اما سیاست بینالملل تنها در فضا شکل نمیگیرد، بلکه زمان نیز در آن نقشی اساسی دارد. مفاهیمی مانند قدرت، نظم، بحران و راهبرد بر تصورات خاصی از زمان سیاسی استوارند، هرچند این تصورات اغلب نادیده گرفته میشوند.»
توقف کامل جنگ تنها راه ممکن برای عادیسازی شرایط در تنگه هرمز
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «زمانی که آمریکا و اسرائیل در ۲۸ فوریه به ایران حمله کردند، ایران با تهدید کشتیرانی در تنگه هرمز واکنش نشان داد. از آن زمان، توجه جهان به چگونگی بازگشایی این گذرگاه حیاتی معطوف شده است. دولت آمریکا حتی یک طرح بیمه برای کشتیهایی که مایل به عبور از تنگه بودند ایجاد کرد، اما تقریباً هیچ کشتیای از آن استفاده نکرد. دلیل این امر آن است که مشکل اصلی بیمه نیست، بلکه جان دریانوردان است.»
ماده ۴۲.۷ پیمان لیسبون در مورد دفاع مشترک در اتحادیه اروپا؛ مکمل ماده ۵ ناتو و نه جایگزین آن
شورای راهبردی آنلاین-رصد: مقامات اتحادیه اروپا در بروکسل در حال بررسی نحوه اجرای ماده ۴۲.۷ پیمان لیسبون هستند؛ بندی که تعهد دفاع مشترک میان اعضای این اتحادیه را پیشبینی میکند. اگرچه این بند از نظر مفهومی شباهتهایی با ماده ۵ ناتو دارد، اما تاکنون در حاشیه ناتو قرار داشته و از نظر عملیاتی توسعه چندانی نیافته است. اکنون با افزایش نگرانیهای امنیتی اروپا و تردیدها درباره میزان تعهد آمریکا به امنیت این قاره، اتحادیه اروپا درصدد فعالتر کردن این سازوکار است.
پیامدهای جنگ اوکراین در خاورمیانه و شمال آفریقا

وب سایت اندیشکده آمریکایی کارنگی در یادداشتی نوشت: از منظر سیاسی، این بحران هنوز هیچ تغییر قابل توجهی ایجاد نکرده است. در عوض، دولتهای عربی خلیج (فارس) و اسرائیل، ضمن رصد تنشها میان آمریکا و روسیه، به دنبال به حداکثر رساندن منافع خود در حوزههای کلیدی هستند. با این حال، تحریمهای بلندمدت علیه روسیه برای کشورهای خاورمیانه ازجمله مصر، عربستان سعودی و امارات چالشبرانگیز خواهد بود، زیرا این کشورها اخیرا صنایع دفاعی خود را متنوع کرده و به دنبال همکاری بیشتر با روسیه هستند.
سوریه و لیبی، دو کشوری که به همکاریهای ایالات متحده و روسیه برای برای رسیدن به نتایج سیاسی پایدار نیاز دارند، احتمالاً آسیب بیشتری خواهند دید. ردپای نظامی قابل توجه روسیه در هر دو کشور و انزوای سیاسی و اقتصادی فزایندهاش ممکن است باعث شود تا روسیه در مسیر تلاشهای مستمر برای حل و فصل اختلافات سیاسی در لیبی اختلال ایجاد کند و حتی بیشتر از گذشته از نظامهای سوریه و ایران حمایت کند.
برای اروپا، حضور نظامی قابل توجه روسیه در لیبی نگران کننده است. در همین حال، هم ترکیه و هم اسرائیل از چشم انداز اقدامات آتی روسیه در سوریه نگران هستند. ترکیه نگران است که روسیه فشارها را در ادلب تحت محاصره شورشیان افزایش دهد و باعث هجوم پناهجویان به این کشور شود. کردهای سوریه نیز نگران هستند که بده بستان آمریکا و ترکیه در این کشمکش بزرگ ژئوپلیتیکی به ضرر آنها تمام شود. اسرائیل نگران همکاریهای رو به رشد روسیه و ایران است.
همچنین نگرانیهای فزایندهای درباره کمکهای بشردوستانه و امنیت غذایی در منطقه، بهویژه در کشورهای درگیر بحران وجود دارد. جمعیت فزاینده پناهندگان اوکراینی و هزینههای بازسازی پس از جنگ، این نگرانی را ایجاد میکند که کمکهای بشردوستانه حیاتی ممکن است از خاورمیانه و شمال آفریقا به سمت اوکراین جاری شود. قطع این کمکها برای میلیونها فلسطینی، لبنانی، یمنی، سوری و مردمانی که در کشورهای درگیر جنگ و بحرانهای اقتصادی زندگی میکنند؛ فاجعه بار خواهد بود.
این بحران به دلیل نگرانیهای قابل توجه در مورد امنیت غذایی تشدید میشود، به ویژه در کشورهایی مانند لبنان و مصر که برای تامین گندم خود به روسیه و اوکراین متکی هستند. این بحران احتمالا با افزایش سرسام آور قیمت مواد غذایی و انرژی در سطح جهان بدتر خواهد شد. چنانکه به مرور زمان ممکن است مردم برای اعتراض به خیابانها بازگردند.
آینده عرضه گاز و نفت موضوعی حیاتی است. اروپا احتمالاً به دنبال ایجاد منابع گازی جایگزین خواهد بود و این فرصتی برای کشورهای حوزه خلیج (فارس) و مدیترانه شرقی است. در حال حاضر، کشورهای حوزه خلیج (فارس) از افزایش قیمت نفت سود میبرند و از این وضعیت برای مذاکره مجدد درباره روابط استراتژیک خود با ایالات متحده و دستیابی به دستاوردهای سیاسی در مناطقی مانند یمن استفاده میکنند، اما سوالی که در اینجا مطرح میشود این است که آیا این وضعیت، کشورهای مدیترانه شرقی را به سرعت بخشیدن به برخی توافقها در زمینه تامین گاز و تبدیل شدن به یک شریک کلیدی برای اروپا سوق خواهد داد؟
درمجموع خط سیر تحولات در جنگ اوکراین، نشان دهنده تغییرات بلندمدت در مناسبات جهانی از جمله در خاورمیانه و شمال آفریقا است. اگر ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه در سطح بینالمللی احساس انزوا کند، اقدامات آینده او چگونه خواهد بود و چه پیامدهایی برای این منطقه خواهد داشت؟
0 Comments