جدیدترین مطالب

رقابت راهبردی آمریکا و چین در جنوب جهانی در عرصه فناوری

شورای راهبردی آنلاین- رصد:‌ «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقه‌ای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعه‌ای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال می‌کند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاری‌ها در عرصه فناوری، سرمایه‌گذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»

نقش امارات در بی‌ثباتی‌ها و جنگ‌های نیابتی در شاخ آفریقا

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»

پیمان مکه و بازتعریف گزینه‌های دفاعی منطقه‌ای

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحث‌هایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه می‌شود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلام‌آباد می‌دهد یا خیر؟»

علت تداوم سوء تفاهم غرب در درک اهمیت و جایگاه بریکس

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که  در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد ‌شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

Loading

أحدث المقالات

رقابت راهبردی آمریکا و چین در جنوب جهانی در عرصه فناوری

شورای راهبردی آنلاین- رصد:‌ «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقه‌ای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعه‌ای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال می‌کند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاری‌ها در عرصه فناوری، سرمایه‌گذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»

نقش امارات در بی‌ثباتی‌ها و جنگ‌های نیابتی در شاخ آفریقا

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»

پیمان مکه و بازتعریف گزینه‌های دفاعی منطقه‌ای

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحث‌هایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه می‌شود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلام‌آباد می‌دهد یا خیر؟»

علت تداوم سوء تفاهم غرب در درک اهمیت و جایگاه بریکس

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که  در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد ‌شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

Loading

تنهایی راهبردی اروپا

شورای راهبردی آنلاین – رصد: «دوران خواب راحت اروپا به پایان رسید. اروپا برای چندین دهه، با آسودگی زیر چتر امنیتی آمریکا می‌خوابید؛ با این خیال که اتحاد فراآتلانتیک شکست‌ناپذیر است. اما با نزدیک شدن به پایان سال ۲۰۲۵، فضای حاکم بر بروکسل، برلین و پاریس از فضای اضطراب به یک درک سرد و سخت تغییر کرده: اروپا تنهاست.»

الطاف موتی، در یادداشتی که در وب‌سایت مجله تحلیلی «اوراسیا ریویو» منتشر شد، نوشت: «شواهد دیگر نامحسوس نیستند بلکه در سرتیترهای خبری فریاد می‌زنند. جدیدترین سند سیاست واشنگتن، که به تازگی توسط رئیس‌جمهور ترامپ امضا شد، فقط به انتقاد از هزینه‌های دفاعی اروپا بسنده نمی‌کند. این سند، اتحادیه اروپا را «روبه‌زوال» توصیف کرده و صراحتاً از ایالات متحده می‌خواهد تا «مقاومت در برابر بروکسل» را پیگیری نماید. این زبانی نیست که یک متحد به کار می‌برد؛ بلکه زبان یک رقیب است. برای اولین بار بعد از سال ۱۹۴۵، اروپا با تنهایی راهبردی مواجه شده است. پرسش دیگر این نیست که آیا آمریکا عقب‌نشینی خواهد کرد یا خیر، بلکه این پرسش مطرح است که اروپا چقدر سریع می‌تواند یاد بگیرد که بدون آن زنده بماند.

خلأ امنیتی

در سال جاری توهم امنیت به طور قطعی در هم شکست. اگرچه ناتو روی کاغذ وجود دارد، اعتماد به ماده ۵ پیمان آن از بین رفته است. امتناع دولت ترامپ از تعهد بدون قید و شرط به دفاع از اروپا، بازنگری عجولانه‌ای را تحمیل کرده است.

اروپا با پول پاسخ داده است، اگرچه هنوز کارآمد نبوده است. در سال ۲۰۲۵، هزینه‌های دفاع جمعی اتحادیه اروپا به رکورد ۳۸۱ میلیارد یورو رسید. آلمان و لهستان در حال رهبری یک رویکرد تسلیحاتی هستند که از زمان جنگ سرد تا کنون بی‌سابقه بوده است. با این حال، پرداخت هزینه به معنای امنیت نیست. نیروی نظامی این قاره هنوز ترکیبی از ۲۷ ارتش متفاوت با تجهیزاتی ناسازگار است.

جنگ در اوکراین کماکان زرادخانه‌های اروپایی را تخلیه می‌کند، و بدون لجستیک و اطلاعات آمریکا، شکاف‌ها خودشان را نشان می‌دهند. رهبران کشورهای حوزه بالتیک دیگر نمی‌پرسند که آیا واشنگتن کمکی خواهد کرد؛ آنان در حال برنامه‌ریزی برای آینده‌ای هستند که در آن باید تنها با منابع اروپایی مانع تجاوز روسیه شوند. گذر از نگاه به «خودمختاری راهبردی» به عنوان یک موضوع بحث صرف به شناخت آن به عنوان یک «راهبرد بقا» کامل شده است.

 

فشار اقتصادی

اگر وضعیت امنیتی وخیم است، تصویر اقتصادی نیز به همان اندازه تاریک است. اروپا زیر فشار دو غول حامی تولیدات داخلی قرار دارد: آمریکا و چین.

بیش از یک سال از ارائه گزارش تاریخی ماریو دراگی در مورد رقابت‌پذیری اروپا می‌گذرد. هشدار او صریح بود: «نوآوری کنید یا افول خواهید کرد». یک سال بعد، نتایج قانع‌کننده نیست. اگرچه کمیسیون اروپا در ژانویه ۲۰۲۵ «قطب‌نمای رقابت‌پذیری» را برای کاهش بوروکراسی و تقویت فناوری راه‌اندازی کرد، اما روند اجرا کند بوده است. فقط حدود ۱۱٪ از توصیه‌های دراگی به طور کامل اجرا شده است.

در همین حال، جنگ تجاری واقعی است. تعرفه‌های آمریکا بر فولاد و خودروهای اروپایی تأثیر گذاشته، در حالی که قانون کاهش تورم کماکان سرمایه‌گذاری سبز را از اتحادیه اروپا دور می‌کند. از سوی دیگر، چین بازار اروپا را با خودروهای الکتریکی یارانه‌ای غرق کرده و تولیدکنندگان محلی را زیر فشار قرار می‌دهد. اروپا با تعرفه‌های خود سعی در مقابله دارد، اما فاقد قدرت مالی متحد یک ابرکشور است. بازار واحد، که زمانی بزرگترین سلاح اروپا بود، تحت تأثیر منافع ملی در حال تکه تکه شدن است.

 

تجزیه سیاسی

شاید بزرگترین تهدید از درون باشد. فشار خارجی از سوی واشنگتن و مسکو به تقسیمات داخلی دامن می‌زند. حمایت آشکار دولت ترامپ از احزاب راست افراطی و اروپاگریز، نیروهای سیاسی‌ای را تقویت کرده که مایلند اتحادیه اروپا را از درون متلاشی کنند.

حکمرانی به یک کابوس تبدیل شده است. با وجود حاکم بودن قاعده اجماع برای تصمیمات کلیدی سیاست خارجی، همچنان یک وتوی واحد از یک کشور عضو می‌تواند کل بلوک را فلج کند. این امر را بارها در سال ۲۰۲۵ مشاهده کردیم، چنان که بسته‌های تحریمی و ابتکارات دفاعی به دلیل مخالفت تنها یک پایتخت متوقف شده‌اند.

درک «اروپای تنها» در حال ایجاد دو اردوگاه است: یک گروه، به رهبری فرانسه و کمیسیون، برای «ایالات متحده اروپا» فشار می‌آورد که قادر باشد رودرروی ابرقدرت‌ها بایستد. گروه دیگر به ملی‌گرایی پناه می‌برد و معتقد است که نجات در معاملات دوجانبه با ترامپ یا پوتین نهفته است.

 

یک واقعیت جدید

پس، آیا اروپا درک کرده که تنهاست؟ بله. انکاری که مشخصه اوایل دهه ۲۰۲۰ بود، اکنون رخت بربسته است. شوک تغییر سیاست آمریکا در دسامبر ۲۰۲۵، آخرین پرده‌ها را نیز کنار زد.

با این حال، درک با عمل یکسان نیست. اروپا در حال بیدار شدن است، اما دیر بیدار شده. گذار از وضعیت مشتری امنیت آمریکا بودن به وضعیت یک بازیکن مستقل، گذاری دردناک، پرهزینه و پرخطر است.

عصر قدرت نرم به پایان می‌رسد. اروپا در حال آموختن این است که در دنیای گرگ‌ها، گیاهخواری یک موضع اخلاقی نیست بلکه حکم مرگ دارد. سال‌های پیش رو مشخص خواهد کرد که آیا این درک به یک رنسانس جدید برای اروپا منجر می‌شود یا به یک افول آهسته و تکه تکه.

0 Comments