جدیدترین مطالب

ضربه سنگین جنگ علیه ایران به بنیان‌های اقتصادی کشورهای خلیج‌فارس

شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایه‌گذار برنامه‌های توسعه‌ای مانند چشم‌انداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساخت‌ها خواهد بود.

مولفه‌های قدرت بازدارندگی ایران

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحله‌ای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تل‌آویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتش‌های کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.

اعراب میان ایران و ناتو؛ بازتعریف سوال‌ برانگیز امنیت خلیج فارس

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعال‌تر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید به‌عنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.

خلیج فارس؛ میدان نبرد سرد پکن و واشنگتن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سال‌های اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر می‌گیرد و هم در حوزه‌های مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزه‌های اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.

تنگه هرمز و تولد ژئوپلیتیک جدید در حوزه انرژی

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.

دستاورد نشست نمایشی سران آمریکا و چین در پکن؟

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کرده‌اند» اما به نظر نمی‌رسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال می‌شود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»

وابستگی پایدار تامین انرژی اروپا به خلیج فارس

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوع‌بخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژی‌های فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که به‌ویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا می‌تواند از طریق سرمایه‌گذاری در انرژی‌های تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساخت‌های جدید، خود را از آسیب‌پذیری‌های ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمین‌کنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیق‌تر داده‌های تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه می‌دهد. اروپا نه‌تنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را به‌طور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخش‌ها، به‌ویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیق‌تر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته می‌شود، پرسش‌های بنیادینی درباره پایداری استراتژی‌های امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقه‌ای مطرح می‌کند.

Loading

أحدث المقالات

ضربه سنگین جنگ علیه ایران به بنیان‌های اقتصادی کشورهای خلیج‌فارس

شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایه‌گذار برنامه‌های توسعه‌ای مانند چشم‌انداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساخت‌ها خواهد بود.

مولفه‌های قدرت بازدارندگی ایران

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحله‌ای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تل‌آویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتش‌های کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.

اعراب میان ایران و ناتو؛ بازتعریف سوال‌ برانگیز امنیت خلیج فارس

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعال‌تر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید به‌عنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.

خلیج فارس؛ میدان نبرد سرد پکن و واشنگتن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سال‌های اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر می‌گیرد و هم در حوزه‌های مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزه‌های اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.

تنگه هرمز و تولد ژئوپلیتیک جدید در حوزه انرژی

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.

دستاورد نشست نمایشی سران آمریکا و چین در پکن؟

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کرده‌اند» اما به نظر نمی‌رسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال می‌شود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»

وابستگی پایدار تامین انرژی اروپا به خلیج فارس

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوع‌بخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژی‌های فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که به‌ویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا می‌تواند از طریق سرمایه‌گذاری در انرژی‌های تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساخت‌های جدید، خود را از آسیب‌پذیری‌های ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمین‌کنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیق‌تر داده‌های تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه می‌دهد. اروپا نه‌تنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را به‌طور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخش‌ها، به‌ویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیق‌تر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته می‌شود، پرسش‌های بنیادینی درباره پایداری استراتژی‌های امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقه‌ای مطرح می‌کند.

Loading

چرایی تلاش برای مقابله با توان موشکی ایران

۱۳۹۶/۰۸/۱۳ | گفتگو

شورای راهبردی آنلاین - گفتگو: کارشناس مسائل بین الملل در خصوص علت مخالف های آمریکا با توسعه توان موشکی ایران، تاکید می کند که به طور کلی از نظر ژئوپلیتیک منطقه خودکفایی ایران برای آمریکا فاجعه بوده است و آنها به صورت تاریخی استقلال ایران را تاب نمی آورند و این درحالی است که ایران و مصر چهار دهه منادی اعلام منطقه عاری از سلاح کشتار جمعی در خاورمیانه سر دادند و اسرائیل مانع از تحقق این امر شده است.

صباح زنگنه کارشناس مسائل سیاسی و خاورمیانه در گفتگو با سایت شورای راهبردی روابط خارجی به بررسی نگرش آمریکا و غرب در خصوص توانمندی موشکی ایران و تلاش های انجام شده درخصوص مقابله با توان موشکی کشورهایی مانند لیبی، عراق و کره شمالی پرداخت. مشروح این تحلیل را در متن زیر می خوانید:

پرسش: لطفا در خصوص چرایی و چگونگی تلاش غرب برای جلوگیری از توانمندی موشکی و نفوذمنطقه‌ای ایران توضیح دهید.
ظهور جمهوری اسلامی ایران که نتیجه انقلاب اسلامی ایران بوده معادلات موجود در منطقه و تاحدودی جهان را دچار خدشه کرده و به شکل دیگری آنها را در آورده است.
زمانی که انقلاب ایران پیروز شد، شوروی تلاش های خود را برای ورود به کشورهای اسلامی مثل افغانستان را آغاز و سعی داشت تا از این طریق گام به گام خود را به آبهای آزاد برساند.
طرح اندیشه های اسلامی و رد هرگونه وابستگی و مبارزه با دیکتاتوی و سلطه طلبی از سوی ایران با این تلاش های شوری همزمان شد. این موضوع برای غرب که در منطقه غرب آسیا احساس راحتی می کرد و پایه های تسلط خود را چه در زمان انگلستان که از طریق کشورهای مستعمره خود اداره می کرد، و چه در زمان ورود آمریکا به خلیج فارس و دریای مدیترانه از طریق پایه های بزرگی مانند ایران قبل از انقلاب ،عربستان و از طرف دیگر رژیم اسرائیل تعریف می شد.
پیروزی انقلاب ایران و به دنبال آن غرب و بویژه آمریکا با خلا جدی مواجه کرد،در واقع می توان گفت که یکی از پایه های قدرت آنها در منطقه فروریخته بود. آنها اهداف خود در منطقه را که تامین کننده مهم انرژی در جهان بود از دسته داده می دیدند کما اینکه درجه اهمیت آن ۱۰ الی ۲۰ درصد کاهش یافت ،اما همچنان حائز اهمیت بود.چرا که چرخ های اقتصادی کشورهای غربی برای تامین انرژی به آن نیاز داشتند و می توانستند این نیاز خود را با نرخ های مناسب تامین کنند همچنین ابزاری برای کنترل کشورهای رقیب مثل شوروی و چین بود.
فروریختن پایه های قدرت در غرب، در منطقه ترس کشیده شدن ایران به سمت رقبایی مثل شوروی آمریکایی ها را در برگرفت.
از نظر ژئوپلیتیک منطقه خودکفایی ایران برای آمریکا فاجعه بود. همچنین برای اسرائیل که با ایران قبل از انقلاب رابطه خوبی داشت و سوگلی آمریکا محسوب می شد.

مقامهای آمریکایی انقلاب ایران را یک زلزله نامیدند چراکه احساس کرند ممکن است ایران در تامین انرژی مخالف سیاست‌های آمریکا گام بردارد و به رقبای آنها انرژی بفروشد.
این در حالی است که ایران شعار نه شرقی و نه غربی را در پیش گرفت و همین شعار سیاست‌های ایران را ملموس‌تر کرد. ایران و رهبران انقلاب اسلامی دلایل و استدلالهای خود را داشتند. جمهوری اسلامی می تواند بدون وابستگی نیازهای خود را برطرف ساخته و تحول اقتصادی خود را رقم بزند. در نهایت ارائه الگوی فرهنگی اسلامی در برابر فرهنگ‌های سلطه‌گر قرار گرفت.

پرسش: پیش از این شاهد تلاش های مشابه غرب در قبال کشورهایی مانند عراق، لیبی، کره شمالی بودیم. تحلیل شما در این خصوص چیست؟
در ابتدای انقلاب شاهد کودتاهای متعدد و تحریک قومیت‌ها از سوی آمریکا بودیم. مانند تشویق عراق برای حمله به ایران. همه اقدامات آنهابرای آن بود که این نظام مستقر نشود.
نباید فراموش کنیم که در جنگ هیچکدام از کشورهای شرق و غرب به ایران اسلحه نفروخت.
ایران سالیان سال به دنبال تامین تسلیحات مناسب برای دفاع از خود بود. موشک سلاح تدافعی محسوب می شود این سلاح برای کشور دارنده آن توان دفاعی ایجاد می کند و حمله به آن کشور را دشوار می سازد. غرب به دنبال حفظ امینت و دفاع از سلطه خودشان در منطقه  و به صورت دقیق تر عربستان سعودی هستند .
ساخت ماهواره توسط مهندسان ایرانی برای آنها قابل قبول نیست زیرا آنها نمی توانند بعد از مستقل ببینند، لذا ایجاد محدودیت در دسترسی به فناوریهای جدید ، واعمال فشار سیاسی واقتصادی بر ایران، در دستور کار دولت آمریکا ومتحدان غربی اش قرار گرفت.
از طریق دخالت مستقیم آمریکا که با نمایش اشغال کویت، وبعد انهدام بخش زیادی از توان نظامی عراق ، وسپس محاصره اقتصادی واجرای طرح نفت در مقابل غذا؛ زمینه حمله فراگیر بعدی ومتلاشی کردن دولت عراق را به بهانه تسلیحات کشتار جمعی، به منصه ظهور رساند.
اما در مورد لیبی، شاهد سناریوی حمله هواپیماهای غربی در دهه هشتاد بودیم، که قدافی جان سالم بدر برد؛ وبعد به توافق پرداخت غرامت چند ملیارد دلاری سقوط هواپیمای ( لا کربی) ، وعادی سازی زودگذر روابط ، که بعدا به توافق خلع تسلیحات وتاسیسات هسته ای لیبی انجامید؛ ودر نهایت به حمله هواپیماهای غربی ودوکشور عربی( امارات وقطر) انجامید، وهمزمان به راه افتادن گروههای وابسته به غرب، سرنوشت شومی برای قدافی رقم زدند.
الگوی کره شمالی هم تفاوتهایی با سایر کشورها دارد. چرا که مستقیما به قلمرو سرزمینی چین اتصال دارد، وچین از آن بعنوان تست رفتار امریکا وکنترل آن استفاده می کند.
هیچکدام از نمونه های مذکور بر جمهوری اسلامی انطباق ندارد؛ وتنها عنصر مورد استفاده: عدم اعتماد به وعده های آمریکا وکشورهای غربی است؛ واتکا به قدرت وتوان داخلی وانسجام ملی است.

پرسش: نظر جنابعالی در خصوص الگوهای خلع سلاح و درس هایی که ایران می تواند بگیرد، چیست؟
ایران ومصر، از چهار دهه منادی اعلام منطقه خاورمیانه( غرب آسیا) به عنوان منطقه عاری از تسلیحات کشتار جمعی ، بوده اند.
هنوز این ابتکار در سازمان ملل متحد هم تکرار وتجدید می شود.
تنها مانع تحقق این طرح، رژیم صهیونیستی است.
در مناطق دیگری مانند آمریکای جنوبی، چنین توافق منطقه ای صورت گرفته است ( میان برزیل و آرژانتین).
درمورد خاورمیانه، عملا اسراییل وامریکا، ازتحقق عاری سازی منطقه خاورمیانه ، ممانعت می کنند.
اما در صورت تحقق اراده سیاسی در کشورهای شورای همکاری خلیج فارس، می توان از زیر منطقه (sub regional) آغاز کرد.

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *