شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، به‌طور فزاینده‌ای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پس‌زمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکل‌گیری است. اگرچه چین به‌طور مستقیم با آمریکا نمی‌جنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسه‌آن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرت‌های بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخست‌وزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بین‌المللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا به‌جای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرم‌های مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش می‌یابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریم‌ها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااین‌حال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقه‌ای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعه‌ای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال می‌کند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاری‌ها در عرصه فناوری، سرمایه‌گذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحث‌هایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه می‌شود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلام‌آباد می‌دهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاری‌های جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژی‌های تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکت‌های دو کشور وارد مرحله تازه‌ای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه اروپا یکی از بازنده‌های اصلی جنگ اوکراین بود، گفت: اقتصاد اروپا حداقل در کوتاه مدت هزینه‌های بیشتری خواهد پرداخت و روند افزایش تورم و در پی آن رکود ایجاد شده، بر اقتصاد جهانی از جمله اقتصادهای نفتی و کشورهای در حال توسعه تاثیراتی می‌گذارد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در هر بحرانی، یک نفر همیشه هست که سود ببرد. در مورد حمله روسیه به اوکراین، آن شخص نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند است. مودی با امتناع از محکومیت مسکو و پیوستن به تحریم‌های غرب، توانسته است جایگاه جهانی هند را ارتقا دهد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تازه‌ترین گزارش اندیشکده سوئدی سیپری که در حوزه دیده‌بانی تسلیحات در گستره جهانی فعال است، از روندی نگران‌کننده در رشد زرادخانه‌های اتمی حکایت می‌کند. این وضعیت در حالی است که از زمان جنگ سرد، این روند رو به افول گذاشته بود.
دکتر علی کربلائی حسینی – پژوهشگر حقوق بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه عضویت سوئد و فنلاند نقطه عطفی در قدرت ناتو و موازنه جهانی میان قدرت‌های بزرگ است، گفت: با توجه به این سطح از اختلافات میان روسیه و ناتو، شرایط به قبل از جنگ اوکراین بازنخواهد گشت، ممکن است روسیه بخواهد شرایط را عوض کند و مثلاً پوتین در انتخابات 2024 شرکت نکند و با حضور شخص دیگری در قدرت، مواضع روسیه تعدیل و اصلاح شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه عضویت سوئد و فنلاند در ناتو، فضای امنیتی اروپا را چالشبرانگیزتر می‌کند، گفت: تقویت ناتو دست آمریکا را برای مهار چین بازتر می‌گذارد؛ چون با تقویت اتحاد و قدرت فزایندهتر نظامی بخش اروپایی ناتو، شراکت اروپاییها در مهار روسیه افزایش می‌یابد و آمریکا می‌تواند با دست بازتری بر مهار چین متمرکز شود.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: تایید لغو روابط تجاری عادی آمریکا با روسیه در مجلس سنا، افشای هدف عملیات ویژه در اوکراین، تعلیق عضویت روسیه در شورای حقوق بشر و واکنش زلنسکی، واکنش چین به تعلیق عضویت روسیه، اخراج ۴ دیپلمات روس از اتریش، تصمیم ژاپن به اخراج چند دیپلمات روسی، تحریم مقامات ارشد استرالیا و نیوزیلند و اخراج دو دیپلمات ایرلندی توسط روسیه، تایید “تلفات قابل توجه” روسیه در اوکراین، ادامه ارسال پهپادهای ضد تانک به اوکراین، تاکید چین بر پایان فعالیت ناتو تیراندازی در قلب تل‌آویو با 2 کشته و 11 زخمی، بیانیه پایانی نشست ریاض درباره یمن، آغاز مذاکرات با انصارالله تحت نظارت سازمان ملل، حمله پهپادی به عین الاسد، ابطال انحلال پارلمان ملی پاکستان و تصویب پروژه نفتی بحث‌برانگیز کانادا در اقیانوس اطلس از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اخیرا پاکستان تصمیم خود مبنی بر خرید جنگنده‌های چینی J-10C را اعلام کرد. تصمیمی که به نظر می‌رسد واکنشی راهبردی امنیتی به خرید جنگنده‌های رافال فرانسوی از سوی هند باشد.
حسین سیاحی- پژوهشگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه با بیان اینکه آمریکا در بلند مدت به دنبال تجزیه روسیه است، گفت: غرب به دنبال این است که روسیه را درگیر جنگی کند تا به واسطه آن بهانه‌ای برای نفوذ بیشتر و همچنین قطع پروژه نورد استریم 2 و همکاری‌ها در حوزه انرژی ایجاد شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل اروپا با اشاره به نشست بی‌نتیجه شورای امنیت درباره بحران اوکراین گفت: «بحران اوکراین همانطور که پیش‌بینی می‌شد به آسانی پایان نخواهد یافت، چرا که روسیه هم به راحتی حاضر به جنگ نیست و هم به آسانی از مواضع خود عقب‌نشینی نخواهد کرد.»
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: کارشناس مسائل بین‌الملل درباره دیدار اخیر روسای جمهور روسیه و چین گفت: «ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه اخیرا بعد از دو سال با شی جین پینگ، رئیس‌جمهور چین دیدار کرد. هرچند بهانه سفر پوتین به پکن، شرکت در مراسم افتتاحیه المپیک زمستانی 2022 چین بود، اما درواقع این دیدار در راستای تفاهمات و توافقات جدید بین پکن و مسکو و همچنین امضای 15 قرارداد همکاری صورت گرفت.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، به‌طور فزاینده‌ای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پس‌زمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکل‌گیری است. اگرچه چین به‌طور مستقیم با آمریکا نمی‌جنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسه‌آن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرت‌های بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخست‌وزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بین‌المللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا به‌جای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرم‌های مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش می‌یابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریم‌ها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااین‌حال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقه‌ای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعه‌ای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال می‌کند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاری‌ها در عرصه فناوری، سرمایه‌گذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحث‌هایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه می‌شود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلام‌آباد می‌دهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاری‌های جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژی‌های تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکت‌های دو کشور وارد مرحله تازه‌ای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه اروپا یکی از بازنده‌های اصلی جنگ اوکراین بود، گفت: اقتصاد اروپا حداقل در کوتاه مدت هزینه‌های بیشتری خواهد پرداخت و روند افزایش تورم و در پی آن رکود ایجاد شده، بر اقتصاد جهانی از جمله اقتصادهای نفتی و کشورهای در حال توسعه تاثیراتی می‌گذارد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در هر بحرانی، یک نفر همیشه هست که سود ببرد. در مورد حمله روسیه به اوکراین، آن شخص نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند است. مودی با امتناع از محکومیت مسکو و پیوستن به تحریم‌های غرب، توانسته است جایگاه جهانی هند را ارتقا دهد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تازه‌ترین گزارش اندیشکده سوئدی سیپری که در حوزه دیده‌بانی تسلیحات در گستره جهانی فعال است، از روندی نگران‌کننده در رشد زرادخانه‌های اتمی حکایت می‌کند. این وضعیت در حالی است که از زمان جنگ سرد، این روند رو به افول گذاشته بود.
دکتر علی کربلائی حسینی – پژوهشگر حقوق بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه عضویت سوئد و فنلاند نقطه عطفی در قدرت ناتو و موازنه جهانی میان قدرت‌های بزرگ است، گفت: با توجه به این سطح از اختلافات میان روسیه و ناتو، شرایط به قبل از جنگ اوکراین بازنخواهد گشت، ممکن است روسیه بخواهد شرایط را عوض کند و مثلاً پوتین در انتخابات 2024 شرکت نکند و با حضور شخص دیگری در قدرت، مواضع روسیه تعدیل و اصلاح شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه عضویت سوئد و فنلاند در ناتو، فضای امنیتی اروپا را چالشبرانگیزتر می‌کند، گفت: تقویت ناتو دست آمریکا را برای مهار چین بازتر می‌گذارد؛ چون با تقویت اتحاد و قدرت فزایندهتر نظامی بخش اروپایی ناتو، شراکت اروپاییها در مهار روسیه افزایش می‌یابد و آمریکا می‌تواند با دست بازتری بر مهار چین متمرکز شود.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: تایید لغو روابط تجاری عادی آمریکا با روسیه در مجلس سنا، افشای هدف عملیات ویژه در اوکراین، تعلیق عضویت روسیه در شورای حقوق بشر و واکنش زلنسکی، واکنش چین به تعلیق عضویت روسیه، اخراج ۴ دیپلمات روس از اتریش، تصمیم ژاپن به اخراج چند دیپلمات روسی، تحریم مقامات ارشد استرالیا و نیوزیلند و اخراج دو دیپلمات ایرلندی توسط روسیه، تایید “تلفات قابل توجه” روسیه در اوکراین، ادامه ارسال پهپادهای ضد تانک به اوکراین، تاکید چین بر پایان فعالیت ناتو تیراندازی در قلب تل‌آویو با 2 کشته و 11 زخمی، بیانیه پایانی نشست ریاض درباره یمن، آغاز مذاکرات با انصارالله تحت نظارت سازمان ملل، حمله پهپادی به عین الاسد، ابطال انحلال پارلمان ملی پاکستان و تصویب پروژه نفتی بحث‌برانگیز کانادا در اقیانوس اطلس از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اخیرا پاکستان تصمیم خود مبنی بر خرید جنگنده‌های چینی J-10C را اعلام کرد. تصمیمی که به نظر می‌رسد واکنشی راهبردی امنیتی به خرید جنگنده‌های رافال فرانسوی از سوی هند باشد.
حسین سیاحی- پژوهشگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه با بیان اینکه آمریکا در بلند مدت به دنبال تجزیه روسیه است، گفت: غرب به دنبال این است که روسیه را درگیر جنگی کند تا به واسطه آن بهانه‌ای برای نفوذ بیشتر و همچنین قطع پروژه نورد استریم 2 و همکاری‌ها در حوزه انرژی ایجاد شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل اروپا با اشاره به نشست بی‌نتیجه شورای امنیت درباره بحران اوکراین گفت: «بحران اوکراین همانطور که پیش‌بینی می‌شد به آسانی پایان نخواهد یافت، چرا که روسیه هم به راحتی حاضر به جنگ نیست و هم به آسانی از مواضع خود عقب‌نشینی نخواهد کرد.»
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: کارشناس مسائل بین‌الملل درباره دیدار اخیر روسای جمهور روسیه و چین گفت: «ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه اخیرا بعد از دو سال با شی جین پینگ، رئیس‌جمهور چین دیدار کرد. هرچند بهانه سفر پوتین به پکن، شرکت در مراسم افتتاحیه المپیک زمستانی 2022 چین بود، اما درواقع این دیدار در راستای تفاهمات و توافقات جدید بین پکن و مسکو و همچنین امضای 15 قرارداد همکاری صورت گرفت.»
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه اروپا یکی از بازنده‌های اصلی جنگ اوکراین بود، گفت: اقتصاد اروپا حداقل در کوتاه مدت هزینه‌های بیشتری خواهد پرداخت و روند افزایش تورم و در پی آن رکود ایجاد شده، بر اقتصاد جهانی از جمله اقتصادهای نفتی و کشورهای در حال توسعه تاثیراتی می‌گذارد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در هر بحرانی، یک نفر همیشه هست که سود ببرد. در مورد حمله روسیه به اوکراین، آن شخص نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند است. مودی با امتناع از محکومیت مسکو و پیوستن به تحریم‌های غرب، توانسته است جایگاه جهانی هند را ارتقا دهد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تازه‌ترین گزارش اندیشکده سوئدی سیپری که در حوزه دیده‌بانی تسلیحات در گستره جهانی فعال است، از روندی نگران‌کننده در رشد زرادخانه‌های اتمی حکایت می‌کند. این وضعیت در حالی است که از زمان جنگ سرد، این روند رو به افول گذاشته بود.
دکتر علی کربلائی حسینی – پژوهشگر حقوق بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه عضویت سوئد و فنلاند نقطه عطفی در قدرت ناتو و موازنه جهانی میان قدرت‌های بزرگ است، گفت: با توجه به این سطح از اختلافات میان روسیه و ناتو، شرایط به قبل از جنگ اوکراین بازنخواهد گشت، ممکن است روسیه بخواهد شرایط را عوض کند و مثلاً پوتین در انتخابات 2024 شرکت نکند و با حضور شخص دیگری در قدرت، مواضع روسیه تعدیل و اصلاح شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه عضویت سوئد و فنلاند در ناتو، فضای امنیتی اروپا را چالشبرانگیزتر می‌کند، گفت: تقویت ناتو دست آمریکا را برای مهار چین بازتر می‌گذارد؛ چون با تقویت اتحاد و قدرت فزایندهتر نظامی بخش اروپایی ناتو، شراکت اروپاییها در مهار روسیه افزایش می‌یابد و آمریکا می‌تواند با دست بازتری بر مهار چین متمرکز شود.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: تایید لغو روابط تجاری عادی آمریکا با روسیه در مجلس سنا، افشای هدف عملیات ویژه در اوکراین، تعلیق عضویت روسیه در شورای حقوق بشر و واکنش زلنسکی، واکنش چین به تعلیق عضویت روسیه، اخراج ۴ دیپلمات روس از اتریش، تصمیم ژاپن به اخراج چند دیپلمات روسی، تحریم مقامات ارشد استرالیا و نیوزیلند و اخراج دو دیپلمات ایرلندی توسط روسیه، تایید “تلفات قابل توجه” روسیه در اوکراین، ادامه ارسال پهپادهای ضد تانک به اوکراین، تاکید چین بر پایان فعالیت ناتو تیراندازی در قلب تل‌آویو با 2 کشته و 11 زخمی، بیانیه پایانی نشست ریاض درباره یمن، آغاز مذاکرات با انصارالله تحت نظارت سازمان ملل، حمله پهپادی به عین الاسد، ابطال انحلال پارلمان ملی پاکستان و تصویب پروژه نفتی بحث‌برانگیز کانادا در اقیانوس اطلس از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اخیرا پاکستان تصمیم خود مبنی بر خرید جنگنده‌های چینی J-10C را اعلام کرد. تصمیمی که به نظر می‌رسد واکنشی راهبردی امنیتی به خرید جنگنده‌های رافال فرانسوی از سوی هند باشد.
حسین سیاحی- پژوهشگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه با بیان اینکه آمریکا در بلند مدت به دنبال تجزیه روسیه است، گفت: غرب به دنبال این است که روسیه را درگیر جنگی کند تا به واسطه آن بهانه‌ای برای نفوذ بیشتر و همچنین قطع پروژه نورد استریم 2 و همکاری‌ها در حوزه انرژی ایجاد شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل اروپا با اشاره به نشست بی‌نتیجه شورای امنیت درباره بحران اوکراین گفت: «بحران اوکراین همانطور که پیش‌بینی می‌شد به آسانی پایان نخواهد یافت، چرا که روسیه هم به راحتی حاضر به جنگ نیست و هم به آسانی از مواضع خود عقب‌نشینی نخواهد کرد.»
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: کارشناس مسائل بین‌الملل درباره دیدار اخیر روسای جمهور روسیه و چین گفت: «ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه اخیرا بعد از دو سال با شی جین پینگ، رئیس‌جمهور چین دیدار کرد. هرچند بهانه سفر پوتین به پکن، شرکت در مراسم افتتاحیه المپیک زمستانی 2022 چین بود، اما درواقع این دیدار در راستای تفاهمات و توافقات جدید بین پکن و مسکو و همچنین امضای 15 قرارداد همکاری صورت گرفت.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، به‌طور فزاینده‌ای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پس‌زمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکل‌گیری است. اگرچه چین به‌طور مستقیم با آمریکا نمی‌جنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسه‌آن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرت‌های بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخست‌وزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بین‌المللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا به‌جای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرم‌های مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش می‌یابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریم‌ها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااین‌حال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقه‌ای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعه‌ای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال می‌کند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاری‌ها در عرصه فناوری، سرمایه‌گذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحث‌هایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه می‌شود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلام‌آباد می‌دهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاری‌های جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژی‌های تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکت‌های دو کشور وارد مرحله تازه‌ای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه اروپا یکی از بازنده‌های اصلی جنگ اوکراین بود، گفت: اقتصاد اروپا حداقل در کوتاه مدت هزینه‌های بیشتری خواهد پرداخت و روند افزایش تورم و در پی آن رکود ایجاد شده، بر اقتصاد جهانی از جمله اقتصادهای نفتی و کشورهای در حال توسعه تاثیراتی می‌گذارد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در هر بحرانی، یک نفر همیشه هست که سود ببرد. در مورد حمله روسیه به اوکراین، آن شخص نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند است. مودی با امتناع از محکومیت مسکو و پیوستن به تحریم‌های غرب، توانسته است جایگاه جهانی هند را ارتقا دهد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تازه‌ترین گزارش اندیشکده سوئدی سیپری که در حوزه دیده‌بانی تسلیحات در گستره جهانی فعال است، از روندی نگران‌کننده در رشد زرادخانه‌های اتمی حکایت می‌کند. این وضعیت در حالی است که از زمان جنگ سرد، این روند رو به افول گذاشته بود.
دکتر علی کربلائی حسینی – پژوهشگر حقوق بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه عضویت سوئد و فنلاند نقطه عطفی در قدرت ناتو و موازنه جهانی میان قدرت‌های بزرگ است، گفت: با توجه به این سطح از اختلافات میان روسیه و ناتو، شرایط به قبل از جنگ اوکراین بازنخواهد گشت، ممکن است روسیه بخواهد شرایط را عوض کند و مثلاً پوتین در انتخابات 2024 شرکت نکند و با حضور شخص دیگری در قدرت، مواضع روسیه تعدیل و اصلاح شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه عضویت سوئد و فنلاند در ناتو، فضای امنیتی اروپا را چالشبرانگیزتر می‌کند، گفت: تقویت ناتو دست آمریکا را برای مهار چین بازتر می‌گذارد؛ چون با تقویت اتحاد و قدرت فزایندهتر نظامی بخش اروپایی ناتو، شراکت اروپاییها در مهار روسیه افزایش می‌یابد و آمریکا می‌تواند با دست بازتری بر مهار چین متمرکز شود.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: تایید لغو روابط تجاری عادی آمریکا با روسیه در مجلس سنا، افشای هدف عملیات ویژه در اوکراین، تعلیق عضویت روسیه در شورای حقوق بشر و واکنش زلنسکی، واکنش چین به تعلیق عضویت روسیه، اخراج ۴ دیپلمات روس از اتریش، تصمیم ژاپن به اخراج چند دیپلمات روسی، تحریم مقامات ارشد استرالیا و نیوزیلند و اخراج دو دیپلمات ایرلندی توسط روسیه، تایید “تلفات قابل توجه” روسیه در اوکراین، ادامه ارسال پهپادهای ضد تانک به اوکراین، تاکید چین بر پایان فعالیت ناتو تیراندازی در قلب تل‌آویو با 2 کشته و 11 زخمی، بیانیه پایانی نشست ریاض درباره یمن، آغاز مذاکرات با انصارالله تحت نظارت سازمان ملل، حمله پهپادی به عین الاسد، ابطال انحلال پارلمان ملی پاکستان و تصویب پروژه نفتی بحث‌برانگیز کانادا در اقیانوس اطلس از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اخیرا پاکستان تصمیم خود مبنی بر خرید جنگنده‌های چینی J-10C را اعلام کرد. تصمیمی که به نظر می‌رسد واکنشی راهبردی امنیتی به خرید جنگنده‌های رافال فرانسوی از سوی هند باشد.
حسین سیاحی- پژوهشگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه با بیان اینکه آمریکا در بلند مدت به دنبال تجزیه روسیه است، گفت: غرب به دنبال این است که روسیه را درگیر جنگی کند تا به واسطه آن بهانه‌ای برای نفوذ بیشتر و همچنین قطع پروژه نورد استریم 2 و همکاری‌ها در حوزه انرژی ایجاد شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل اروپا با اشاره به نشست بی‌نتیجه شورای امنیت درباره بحران اوکراین گفت: «بحران اوکراین همانطور که پیش‌بینی می‌شد به آسانی پایان نخواهد یافت، چرا که روسیه هم به راحتی حاضر به جنگ نیست و هم به آسانی از مواضع خود عقب‌نشینی نخواهد کرد.»
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: کارشناس مسائل بین‌الملل درباره دیدار اخیر روسای جمهور روسیه و چین گفت: «ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه اخیرا بعد از دو سال با شی جین پینگ، رئیس‌جمهور چین دیدار کرد. هرچند بهانه سفر پوتین به پکن، شرکت در مراسم افتتاحیه المپیک زمستانی 2022 چین بود، اما درواقع این دیدار در راستای تفاهمات و توافقات جدید بین پکن و مسکو و همچنین امضای 15 قرارداد همکاری صورت گرفت.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، به‌طور فزاینده‌ای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پس‌زمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکل‌گیری است. اگرچه چین به‌طور مستقیم با آمریکا نمی‌جنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسه‌آن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرت‌های بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخست‌وزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بین‌المللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا به‌جای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرم‌های مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش می‌یابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریم‌ها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااین‌حال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقه‌ای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعه‌ای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال می‌کند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاری‌ها در عرصه فناوری، سرمایه‌گذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحث‌هایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه می‌شود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلام‌آباد می‌دهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاری‌های جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژی‌های تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکت‌های دو کشور وارد مرحله تازه‌ای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه اروپا یکی از بازنده‌های اصلی جنگ اوکراین بود، گفت: اقتصاد اروپا حداقل در کوتاه مدت هزینه‌های بیشتری خواهد پرداخت و روند افزایش تورم و در پی آن رکود ایجاد شده، بر اقتصاد جهانی از جمله اقتصادهای نفتی و کشورهای در حال توسعه تاثیراتی می‌گذارد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در هر بحرانی، یک نفر همیشه هست که سود ببرد. در مورد حمله روسیه به اوکراین، آن شخص نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند است. مودی با امتناع از محکومیت مسکو و پیوستن به تحریم‌های غرب، توانسته است جایگاه جهانی هند را ارتقا دهد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تازه‌ترین گزارش اندیشکده سوئدی سیپری که در حوزه دیده‌بانی تسلیحات در گستره جهانی فعال است، از روندی نگران‌کننده در رشد زرادخانه‌های اتمی حکایت می‌کند. این وضعیت در حالی است که از زمان جنگ سرد، این روند رو به افول گذاشته بود.
دکتر علی کربلائی حسینی – پژوهشگر حقوق بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه عضویت سوئد و فنلاند نقطه عطفی در قدرت ناتو و موازنه جهانی میان قدرت‌های بزرگ است، گفت: با توجه به این سطح از اختلافات میان روسیه و ناتو، شرایط به قبل از جنگ اوکراین بازنخواهد گشت، ممکن است روسیه بخواهد شرایط را عوض کند و مثلاً پوتین در انتخابات 2024 شرکت نکند و با حضور شخص دیگری در قدرت، مواضع روسیه تعدیل و اصلاح شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه عضویت سوئد و فنلاند در ناتو، فضای امنیتی اروپا را چالشبرانگیزتر می‌کند، گفت: تقویت ناتو دست آمریکا را برای مهار چین بازتر می‌گذارد؛ چون با تقویت اتحاد و قدرت فزایندهتر نظامی بخش اروپایی ناتو، شراکت اروپاییها در مهار روسیه افزایش می‌یابد و آمریکا می‌تواند با دست بازتری بر مهار چین متمرکز شود.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: تایید لغو روابط تجاری عادی آمریکا با روسیه در مجلس سنا، افشای هدف عملیات ویژه در اوکراین، تعلیق عضویت روسیه در شورای حقوق بشر و واکنش زلنسکی، واکنش چین به تعلیق عضویت روسیه، اخراج ۴ دیپلمات روس از اتریش، تصمیم ژاپن به اخراج چند دیپلمات روسی، تحریم مقامات ارشد استرالیا و نیوزیلند و اخراج دو دیپلمات ایرلندی توسط روسیه، تایید “تلفات قابل توجه” روسیه در اوکراین، ادامه ارسال پهپادهای ضد تانک به اوکراین، تاکید چین بر پایان فعالیت ناتو تیراندازی در قلب تل‌آویو با 2 کشته و 11 زخمی، بیانیه پایانی نشست ریاض درباره یمن، آغاز مذاکرات با انصارالله تحت نظارت سازمان ملل، حمله پهپادی به عین الاسد، ابطال انحلال پارلمان ملی پاکستان و تصویب پروژه نفتی بحث‌برانگیز کانادا در اقیانوس اطلس از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اخیرا پاکستان تصمیم خود مبنی بر خرید جنگنده‌های چینی J-10C را اعلام کرد. تصمیمی که به نظر می‌رسد واکنشی راهبردی امنیتی به خرید جنگنده‌های رافال فرانسوی از سوی هند باشد.
حسین سیاحی- پژوهشگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه با بیان اینکه آمریکا در بلند مدت به دنبال تجزیه روسیه است، گفت: غرب به دنبال این است که روسیه را درگیر جنگی کند تا به واسطه آن بهانه‌ای برای نفوذ بیشتر و همچنین قطع پروژه نورد استریم 2 و همکاری‌ها در حوزه انرژی ایجاد شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل اروپا با اشاره به نشست بی‌نتیجه شورای امنیت درباره بحران اوکراین گفت: «بحران اوکراین همانطور که پیش‌بینی می‌شد به آسانی پایان نخواهد یافت، چرا که روسیه هم به راحتی حاضر به جنگ نیست و هم به آسانی از مواضع خود عقب‌نشینی نخواهد کرد.»
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: کارشناس مسائل بین‌الملل درباره دیدار اخیر روسای جمهور روسیه و چین گفت: «ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه اخیرا بعد از دو سال با شی جین پینگ، رئیس‌جمهور چین دیدار کرد. هرچند بهانه سفر پوتین به پکن، شرکت در مراسم افتتاحیه المپیک زمستانی 2022 چین بود، اما درواقع این دیدار در راستای تفاهمات و توافقات جدید بین پکن و مسکو و همچنین امضای 15 قرارداد همکاری صورت گرفت.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، به‌طور فزاینده‌ای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پس‌زمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکل‌گیری است. اگرچه چین به‌طور مستقیم با آمریکا نمی‌جنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسه‌آن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرت‌های بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخست‌وزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بین‌المللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا به‌جای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرم‌های مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش می‌یابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریم‌ها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااین‌حال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقه‌ای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعه‌ای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال می‌کند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاری‌ها در عرصه فناوری، سرمایه‌گذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحث‌هایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه می‌شود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلام‌آباد می‌دهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاری‌های جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژی‌های تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکت‌های دو کشور وارد مرحله تازه‌ای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه اروپا یکی از بازنده‌های اصلی جنگ اوکراین بود، گفت: اقتصاد اروپا حداقل در کوتاه مدت هزینه‌های بیشتری خواهد پرداخت و روند افزایش تورم و در پی آن رکود ایجاد شده، بر اقتصاد جهانی از جمله اقتصادهای نفتی و کشورهای در حال توسعه تاثیراتی می‌گذارد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در هر بحرانی، یک نفر همیشه هست که سود ببرد. در مورد حمله روسیه به اوکراین، آن شخص نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند است. مودی با امتناع از محکومیت مسکو و پیوستن به تحریم‌های غرب، توانسته است جایگاه جهانی هند را ارتقا دهد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تازه‌ترین گزارش اندیشکده سوئدی سیپری که در حوزه دیده‌بانی تسلیحات در گستره جهانی فعال است، از روندی نگران‌کننده در رشد زرادخانه‌های اتمی حکایت می‌کند. این وضعیت در حالی است که از زمان جنگ سرد، این روند رو به افول گذاشته بود.
دکتر علی کربلائی حسینی – پژوهشگر حقوق بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه عضویت سوئد و فنلاند نقطه عطفی در قدرت ناتو و موازنه جهانی میان قدرت‌های بزرگ است، گفت: با توجه به این سطح از اختلافات میان روسیه و ناتو، شرایط به قبل از جنگ اوکراین بازنخواهد گشت، ممکن است روسیه بخواهد شرایط را عوض کند و مثلاً پوتین در انتخابات 2024 شرکت نکند و با حضور شخص دیگری در قدرت، مواضع روسیه تعدیل و اصلاح شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه عضویت سوئد و فنلاند در ناتو، فضای امنیتی اروپا را چالشبرانگیزتر می‌کند، گفت: تقویت ناتو دست آمریکا را برای مهار چین بازتر می‌گذارد؛ چون با تقویت اتحاد و قدرت فزایندهتر نظامی بخش اروپایی ناتو، شراکت اروپاییها در مهار روسیه افزایش می‌یابد و آمریکا می‌تواند با دست بازتری بر مهار چین متمرکز شود.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: تایید لغو روابط تجاری عادی آمریکا با روسیه در مجلس سنا، افشای هدف عملیات ویژه در اوکراین، تعلیق عضویت روسیه در شورای حقوق بشر و واکنش زلنسکی، واکنش چین به تعلیق عضویت روسیه، اخراج ۴ دیپلمات روس از اتریش، تصمیم ژاپن به اخراج چند دیپلمات روسی، تحریم مقامات ارشد استرالیا و نیوزیلند و اخراج دو دیپلمات ایرلندی توسط روسیه، تایید “تلفات قابل توجه” روسیه در اوکراین، ادامه ارسال پهپادهای ضد تانک به اوکراین، تاکید چین بر پایان فعالیت ناتو تیراندازی در قلب تل‌آویو با 2 کشته و 11 زخمی، بیانیه پایانی نشست ریاض درباره یمن، آغاز مذاکرات با انصارالله تحت نظارت سازمان ملل، حمله پهپادی به عین الاسد، ابطال انحلال پارلمان ملی پاکستان و تصویب پروژه نفتی بحث‌برانگیز کانادا در اقیانوس اطلس از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اخیرا پاکستان تصمیم خود مبنی بر خرید جنگنده‌های چینی J-10C را اعلام کرد. تصمیمی که به نظر می‌رسد واکنشی راهبردی امنیتی به خرید جنگنده‌های رافال فرانسوی از سوی هند باشد.
حسین سیاحی- پژوهشگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه با بیان اینکه آمریکا در بلند مدت به دنبال تجزیه روسیه است، گفت: غرب به دنبال این است که روسیه را درگیر جنگی کند تا به واسطه آن بهانه‌ای برای نفوذ بیشتر و همچنین قطع پروژه نورد استریم 2 و همکاری‌ها در حوزه انرژی ایجاد شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل اروپا با اشاره به نشست بی‌نتیجه شورای امنیت درباره بحران اوکراین گفت: «بحران اوکراین همانطور که پیش‌بینی می‌شد به آسانی پایان نخواهد یافت، چرا که روسیه هم به راحتی حاضر به جنگ نیست و هم به آسانی از مواضع خود عقب‌نشینی نخواهد کرد.»
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: کارشناس مسائل بین‌الملل درباره دیدار اخیر روسای جمهور روسیه و چین گفت: «ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه اخیرا بعد از دو سال با شی جین پینگ، رئیس‌جمهور چین دیدار کرد. هرچند بهانه سفر پوتین به پکن، شرکت در مراسم افتتاحیه المپیک زمستانی 2022 چین بود، اما درواقع این دیدار در راستای تفاهمات و توافقات جدید بین پکن و مسکو و همچنین امضای 15 قرارداد همکاری صورت گرفت.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، به‌طور فزاینده‌ای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پس‌زمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکل‌گیری است. اگرچه چین به‌طور مستقیم با آمریکا نمی‌جنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسه‌آن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرت‌های بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخست‌وزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بین‌المللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا به‌جای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرم‌های مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش می‌یابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریم‌ها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااین‌حال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقه‌ای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعه‌ای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال می‌کند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاری‌ها در عرصه فناوری، سرمایه‌گذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحث‌هایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه می‌شود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلام‌آباد می‌دهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاری‌های جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژی‌های تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکت‌های دو کشور وارد مرحله تازه‌ای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه اروپا یکی از بازنده‌های اصلی جنگ اوکراین بود، گفت: اقتصاد اروپا حداقل در کوتاه مدت هزینه‌های بیشتری خواهد پرداخت و روند افزایش تورم و در پی آن رکود ایجاد شده، بر اقتصاد جهانی از جمله اقتصادهای نفتی و کشورهای در حال توسعه تاثیراتی می‌گذارد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در هر بحرانی، یک نفر همیشه هست که سود ببرد. در مورد حمله روسیه به اوکراین، آن شخص نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند است. مودی با امتناع از محکومیت مسکو و پیوستن به تحریم‌های غرب، توانسته است جایگاه جهانی هند را ارتقا دهد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تازه‌ترین گزارش اندیشکده سوئدی سیپری که در حوزه دیده‌بانی تسلیحات در گستره جهانی فعال است، از روندی نگران‌کننده در رشد زرادخانه‌های اتمی حکایت می‌کند. این وضعیت در حالی است که از زمان جنگ سرد، این روند رو به افول گذاشته بود.
دکتر علی کربلائی حسینی – پژوهشگر حقوق بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه عضویت سوئد و فنلاند نقطه عطفی در قدرت ناتو و موازنه جهانی میان قدرت‌های بزرگ است، گفت: با توجه به این سطح از اختلافات میان روسیه و ناتو، شرایط به قبل از جنگ اوکراین بازنخواهد گشت، ممکن است روسیه بخواهد شرایط را عوض کند و مثلاً پوتین در انتخابات 2024 شرکت نکند و با حضور شخص دیگری در قدرت، مواضع روسیه تعدیل و اصلاح شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه عضویت سوئد و فنلاند در ناتو، فضای امنیتی اروپا را چالشبرانگیزتر می‌کند، گفت: تقویت ناتو دست آمریکا را برای مهار چین بازتر می‌گذارد؛ چون با تقویت اتحاد و قدرت فزایندهتر نظامی بخش اروپایی ناتو، شراکت اروپاییها در مهار روسیه افزایش می‌یابد و آمریکا می‌تواند با دست بازتری بر مهار چین متمرکز شود.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: تایید لغو روابط تجاری عادی آمریکا با روسیه در مجلس سنا، افشای هدف عملیات ویژه در اوکراین، تعلیق عضویت روسیه در شورای حقوق بشر و واکنش زلنسکی، واکنش چین به تعلیق عضویت روسیه، اخراج ۴ دیپلمات روس از اتریش، تصمیم ژاپن به اخراج چند دیپلمات روسی، تحریم مقامات ارشد استرالیا و نیوزیلند و اخراج دو دیپلمات ایرلندی توسط روسیه، تایید “تلفات قابل توجه” روسیه در اوکراین، ادامه ارسال پهپادهای ضد تانک به اوکراین، تاکید چین بر پایان فعالیت ناتو تیراندازی در قلب تل‌آویو با 2 کشته و 11 زخمی، بیانیه پایانی نشست ریاض درباره یمن، آغاز مذاکرات با انصارالله تحت نظارت سازمان ملل، حمله پهپادی به عین الاسد، ابطال انحلال پارلمان ملی پاکستان و تصویب پروژه نفتی بحث‌برانگیز کانادا در اقیانوس اطلس از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اخیرا پاکستان تصمیم خود مبنی بر خرید جنگنده‌های چینی J-10C را اعلام کرد. تصمیمی که به نظر می‌رسد واکنشی راهبردی امنیتی به خرید جنگنده‌های رافال فرانسوی از سوی هند باشد.
حسین سیاحی- پژوهشگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه با بیان اینکه آمریکا در بلند مدت به دنبال تجزیه روسیه است، گفت: غرب به دنبال این است که روسیه را درگیر جنگی کند تا به واسطه آن بهانه‌ای برای نفوذ بیشتر و همچنین قطع پروژه نورد استریم 2 و همکاری‌ها در حوزه انرژی ایجاد شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل اروپا با اشاره به نشست بی‌نتیجه شورای امنیت درباره بحران اوکراین گفت: «بحران اوکراین همانطور که پیش‌بینی می‌شد به آسانی پایان نخواهد یافت، چرا که روسیه هم به راحتی حاضر به جنگ نیست و هم به آسانی از مواضع خود عقب‌نشینی نخواهد کرد.»
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: کارشناس مسائل بین‌الملل درباره دیدار اخیر روسای جمهور روسیه و چین گفت: «ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه اخیرا بعد از دو سال با شی جین پینگ، رئیس‌جمهور چین دیدار کرد. هرچند بهانه سفر پوتین به پکن، شرکت در مراسم افتتاحیه المپیک زمستانی 2022 چین بود، اما درواقع این دیدار در راستای تفاهمات و توافقات جدید بین پکن و مسکو و همچنین امضای 15 قرارداد همکاری صورت گرفت.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، به‌طور فزاینده‌ای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پس‌زمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکل‌گیری است. اگرچه چین به‌طور مستقیم با آمریکا نمی‌جنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسه‌آن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرت‌های بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخست‌وزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بین‌المللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا به‌جای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرم‌های مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش می‌یابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریم‌ها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااین‌حال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقه‌ای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعه‌ای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال می‌کند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاری‌ها در عرصه فناوری، سرمایه‌گذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحث‌هایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه می‌شود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلام‌آباد می‌دهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاری‌های جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژی‌های تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکت‌های دو کشور وارد مرحله تازه‌ای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»