پس از اجرای برجام و شکل گیری تحولات تازه منطقه ای، همکاری های اقتصادی و نظامی ایران و روسیه افزایش یافته است. بسیاری از تحلیلگران این همکاری ها را به سوی راهبردی شدن می دانند.
از دید برخی تحلیلگران، رهبران کاخ سفید به ویژه در دوره ترامپ که با جدیت هدف مهار ایران را دنبال می کنند به دنبال ضربه زدن به همکاری های تهران و مسکو، قصد دارند روسیه را در اعمال فشار بر جمهوری اسلامی ایران با خود همراه سازند. از دید برخی تحلیلگران یکی از راهکارهای جدید آمریکا در رویارویی با ایران تلاش برای اختلاف افکنی میان تهران و مسکو است. در ادامه، به مهم ترین محورهای تحلیلی در برخی رسانه های عربی درباره تلاش دولت جدید آمریکا برای دامن زدن به اختلاف میان مسکو و تهران نگاهی خواهیم داشت.

** تلاش ترامپ برای ایجاد شکاف میان ایران و روسیه
روزنامه «الخلیج» امارات در گزارشی درباره مواضع روسیه در قبال ایران نوشت، مسکو تاکنون در مسائل منطقه ای و برخی عرصه های بین المللی پشتیبان مواضع تهران بوده است. این کشور با ترامپ درباره برنامه موشکی ایران اختلاف دارد و مخالف تلاش ضد ایرانی واشنگتن است.
صفحه عربی تارنمای «موسسه پژوهشی واشنگتن» در این باره در گزارشی تحلیلی آورد: اکنون همکاری بی سابقه ای میان ایران و روسیه در جریان است. شماری از منافع مشترک، این 2 کشور را به هم نزدیک کرده است. در شرایط کنونی دامن زدن به اختلاف میان روسیه و ایران سخت است.
در ادامه می خوانیم: هنگامی که «ولادیمیر پوتین» در سال 2000 میلادی در روسیه به قدرت رسید روند توجه به خاورمیانه را آغاز کرد. او برای رسیدن به این هدف با بسیاری از کشورهای منطقه همکاری کرد و برقراری روابط با ایران هم بخشی از تلاش های روسیه در این زمینه بود. در اکتبر سال 2000 میلادی پوتین توافق نامه «گور- چرنومردین» را که فروش سلاح های کلاسیک روسیه به ایران را منع کرده بود، لغو کرد. پس از این مساله روزنامه ها نوشتند لغو این توافقنامه به طور آشکار این پیام را می رساند که پوتین خواهان همکاری تنگاتنگ با جمهوری اسلامی ایران است. پوتین همچنین برای بهبود روابط اقتصادی با ایران تلاش کرد. همچنین 2 کشور در زمینه هسته ای همکاری روزافزونی دارند. پوتین بر این باور است که اگر با ایران همپیمان باشد در رویارویی با غرب در خاورمیانه دست برتر را خواهد داشت.
تحلیلگر این موسسه نوشت: روسیه و ایران منافع مشترک بسیاری دارند. ترامپ در تبلیغات انتخاباتی خود سیاست های متناقضی را در پیش گرفت. او موضع گیری های تندی را علیه ایران در پیش گرفت. این در حالی است که گفت به دنبال بهبود روابط با روسیه خواهد بود. این 2 هدف در یک راستا نیستند. ترامپ در حالی تمایل دارد با پوتین در سوریه همکاری کند که این کشور عرصه ائتلاف تهران و مسکو به شمار می آید. ترامپ باید این تناقض را حل کند این در شرایطی است که مذاکرات صلح سوریه در قزاقستان به تقویت روابط ایران و روسیه منجر شد زیرا این 2 کشور در مبارزه با گروه های تروریستی داعش و جبهه فتح الشام متحد هستند. این موضوع ائتلاف با روسیه را برای ترامپ دشوار می سازد. تردیدی نیست که پوتین با امضای فرمان فروش موشک های اس 300 به ایران از منافع رژیم اسرائیل هم چشم پوشی کرد. در واقع به سود اسرائیل نیست که پوتین از «بشار اسد» رئیس جمهوری سوریه حمایت کند و دامنه نفوذ ایران را در خاورمیانه افزایش دهد.

** شکست سیاست تحریم های آمریکا علیه روسیه و ایران
شبکه خبری «روسیا الیوم» و روزنامه «الرای» کویت با اشاره به همکاری تنگاتنگ ایران و روسیه، تحریم های آمریکا علیه 2 کشور را ناکارآمد توصیف کردند.
به نوشته تارنمای شبکه خبری روسیا الیوم، تحلیلگران بر این باورند که برهم زدن ائتلاف روسیه و ایران کار سختی است. این مساله نیاز به این دارد که واشنگتن امتیازهای بسیاری بدهد. این در حالی کارشناسان بر این باورند روسیه همکاری با ایران را با لغو تحریم های آمریکایی عوض نخواهد کرد. واشنگتن از همه برگ های خود در این زمینه استفاده کرده و موفق نشده هیچ امتیازی از مسکو بگیرد. حتی دولت پیشین آمریکا اعتراف کرد که سیاست تحریم های آمریکا علیه روسیه فروپاشیده است. از این رو احتمال اینکه روسیه همکاری سودآور خود با ایران را با برگ های شکست خورده در سیاست های آمریکا عوض کند، اندک است.
روزنامه الرای نیز نوشت: روسیه انتظار داشت که در موضعگیری های دولت جدید آمریکا درباره مسکو تغییرهایی به وجود آید اما این تغییر به وجود نیامد بلکه ترامپ همان سیاست های اوباما را درباره روسیه دنبال می کند. به طوری که «نیکی هایلی» نماینده آمریکا در سازمان ملل گفت که تا زمانی که روسیه به اشغال شبه جزیره کریمه پایان ندهد آمریکا تحریم ها علیه این کشور را لغو نخواهد کرد. اظهارات هایلی مانند شلیک گلوله ای به روابط واشنگتن و مشکو بود و روس ها را مطمئن تر ساخت که در رویارویی با آمریکا با ایران در یک صف قرار گیرند.
الرای در ادامه آورد: درست است که ایران در زمان «اوباما» وضع بهتری داشت اما هنوز هم ایران می تواند در برابر ترامپ پایداری کند. اگرچه اسرائیل، ترامپ و اطرافیان وی را علیه ایران تحریک می کند اما ترامپ برای رویارویی با ایران آمادگی ندارد زیرا مردم آمریکا با رخ دادن هرگونه جنگی مخالف هستند. از سوی دولت ترامپ به دنبال گسترش تحریم هایی است که آشکارا اثری بر ایران نخواهد داشت.

منبع: ایرنا