جدیدترین مطالب

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

فرجام تنش‌زدایی هند و چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»

Loading

أحدث المقالات

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

فرجام تنش‌زدایی هند و چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»

Loading

ناآرامی‌های داخلی و پتانسیل تحولات بزرگ سیاسی – اجتماعی در عربستان

شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل غرب آسیا با بیان اینکه عربستان مهد تفکر داعشی است و رویکرد محمد بن سلمان برای اصلاحات اجتماعی تناقض‌آمیز است، گفت: در عربستان پتانسیل تحولات بزرگ سیاسی – اجتماعی وجود دارد، اما به زور و با صرف مبالغ هنگفت و تبلیغات دروغین مانع از آن شده‌اند.

سید هادی سید افقهی در گفتگو با سایت شورای راهبردی روابط خارجی با اشاره به بازداشت فردی در مسجدالحرام که با سلاح سرد شعارهایی در حمایت از داعش سر داده بود، افزود: برخی به همزمانی طواف مصطفی الکاظمی، نخست وزیر عراق، توجه کرده و این اقدام را به طواف او ربط داده‌اند و اینگونه تحلیل کرده‌اند که این فرد، آقای الکاظمی را به عنوان نماد مقاومت علیه داعش قلمداد کرده که البته این یک فرضیه احتمالی است.

وی با بیان اینکه داعشی بازداشت شده در مسجدالحرام به زبان محلی صحبت نمی‌کرد تا براساس آن بتوان ملیتش را تشخیص داد، شعارهای او را فانتزی و نمایشی عنوان کرد و ادامه داد: همه می‌دانیم بنیاد فکری داعش، بر مبنای وهابیت است و فتاوای علمای داعش و وهابیت برای نشان دادن چهره‌ای خشن از اسلام همسویی و همگرایی دارند.

 

عربستان، مهد تفکر داعشی

این تحلیلگر مسائل غرب آسیا با تاکید بر اینکه مهد تفکر داعشی، عربستان است، گفت: تفکرات ابوبکر البغدادی، تفکرات ابومصعب الزرقاوی که بنیانگذار هر دو جریان جبهه النصره در سوریه و داعش در عراق بود، تفکرات بن لادن رهبر و بنیانگذار القاعده، متاثر از محمد بن عبدالوهاب و اندیشه افراطی وهابیت است.

سید افقهی با بیان اینکه حدود 5 هزار زندانی انتحاری سعودی اکنون در زندان‌های مختلف عراق حضور دارند، افزود: این افراد با تشویق و فتاوای افراطی وهابی‌ها که طرفدار داعش بودند و برای آن در بعضی از مساجد عربستان پول جمع می‌کردند، دست به این اقدامات زدند. این حمایت‌ها غیر از فتاوا و حمایت‌های تبلیغاتی است که طی آن شبکه‌های تلویزیونی متعددی، افکار عمومی را به جهاد در سوریه و عراق تشویق می‌کردند!

 

تناقض در رویکردهای بن سلمان

وی به طرح‌های محمد بن سلمان برای ارائه چهره جدید و ملایم از عربستان اشاره کرد و گفت: او می‌خواهد بگوید ما دیگر تفکرات وهابی را دور ریختیم و بسیاری از علمای وهابی اکنون در زندان هستند و در حال حرکت به سوی لیبرالیسم غربی هستیم! اکنون در بعضی شهرهای عربستان مشروب‌فروشی‌ها، کلوب‌ها،‌ دعوت از انواع و اقسام خواننده‌ها علنی است، اما در رویکرد بن سلمان تناقض است؛ نكته ديگر اينكه آمریکا در زمان دموکرات‌ها به گواهی خانم کلینتون اعلام کرد که ایالات متحده داعش را به وجود آورده است!

سید افقهی با یادآوری حمایت‌های لجستیکی و اطلاعاتی آمریکا از عناصر داعش برای سرازیر شدن به عراق و سوریه، توضیح داد: بن سلمان که خود وابسته به آمریکا است، چطور می‌خواهد با داعشی که آمریکا به وجود آورده در داخل عربستان مبارزه کند! بنابراین داعش هم به عنوان یک حربه در اختیار آمریکایی‌هاست و هم در اختیار سعودی‌ها و هر جا که به نفعشان باشد آن را به کار می‌گیرند.

وی با بیان اینکه تناقض موجود در عربستان، زمانی با جرقه‌ای به انفجار کشیده می‌شود، اضافه کرد: حدود 70 سال است که چند نسل پی در پی و چند لایه از جوانان عربستان سعودی را با این تفکرات افراطی تربیت کرده‌اند. هنوز در بعضی از حوزه‌های دینی و دانشگاه‌های اسلامی‌شان در مکه و مدینه تفکرات محمد ابن عبدالوهاب تدریس می‌شود! خروجی این تفکر به جز داعش و القاعده و ابومصعب الزرقاوی و ابو محمد جولانی چیست؟

سید افقهی ادامه داد: محمد بن سلمان نمی‌تواند با چند کلوب و سریال‌های مبتذل و حمایت از خوانندگان نیمه برهنه، آن تفکر زیربنایی 70-60 ساله وهابی را از بین ببرد. هر قدر هم زندان‌ها را پر از این علمای‌شان کند، آن‌ها در آینده قهرمان می‌شوند و علیه تفکرات و رویکرد غرب‌گرایانه او قیام می‌کنند.

 

پتانسیل تغییرات بزرگ سیاسی و اجتماعی در عربستان

این تحلیلگر مسائل غرب آسیا با اشاره به درگیری‌های خاندان پادشاهی سعودی و برخوردهای خشن و حذفی بن سلمان در قبال شاهزاده‌ها و همچنین عملکردش در خصوص جنگ در یمن و ایجاد ناامنی در خلیج‌فارس و تلاش برای عادی‌سازی روابط با رژیم صهیونیستی تاکید کرد: این همه بی‌عدالتی و ماجراجویی از چشم مردم عربستان دور نیست. بنابراین اگر با دقت توجه كنيم می‌بینیم که ممکن است او ظاهر را حفظ کند، اما عملا «بر شاخه نشسته و بُن می‌برد» و بالاخره سقوط خواهد کرد.

سید افقهی با بیان اینکه عربستان سعودی اکنون بیش از 20 رسانه دینی دارد، به تبلیغات خاص و جهت‌دار این کشور در حوزه مسائل دینی اشاره کرد و گفت: با وجود این، در عربستان پتانسیل تحولات بزرگ سیاسی – اجتماعی وجود دارد، اما به زور و با صرف مبالغ هنگفت و تبلیغات دروغین مانع از آن شده‌اند.

وی ضمن تشریح فضای سیاسی – اجتماعی حاکم بر عربستان سعودی، تاکید کرد: ما شاهدیم که در فضای مجازی چه حجم بالایی مطالب علیه آل سعود توسط خود سعودی‌ها و خاندان سلطنتی نوشته می‌شود. هم در منطقه الشرقیه که آنجا مردم را قتل عام می‌کنند و هم گاه به گاه حرکت‌ها و تجمعات و تظاهراتی که علیه آل سعود، توسط خود سعودی‌های سنی عربستان و نه شیعه ها، شکل می‌گیرد، بسیار اهمیت دارند.

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *