شورای راهبردی آنلاین-رصد: توافق هستهای غیرنظامی سال ۲۰۰۸ میان آمریکا و هند روابط دو طرف را از سطح سنتی به مشارکت راهبردی و تحولآفرین تبدیل کرد. این توافق نشان داد که حل حساسترین اختلافات دوجانبه امکانپذیر است و اعتماد را در بالاترین سطوح رهبری ایجاد نمود. کارشناسان هشدار میدهند که احیای شتاب این رابطه، نیازمند پروژههای همکاری جسورانه جدید در فناوریهای راهبردی و توافق تجاری جامع و بازسازی اعتماد در سطوح بالاست.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گزارش جدید دولت ترامپ درباره سیاست آمریکا در قبال بالکان غربی با این جمله آغاز میشود: «ارتقاء، ثبات و پیشبرد منافع اقتصادی آمریکا در بالکان غربی، آمریکا را امنتر، قویتر و مرفهتر میکند.» این گزارش هفت صفحهای ضمن حمایت از این دیدگاه جدید که کشورهای این منطقه برای انجام کارهای بیشتر برای خودشان تلاشکنند، بر ادامه بسیاری از جنبههای تعامل آمریکا در این منطقه تأکید میکند، به مسائل محلی، مانند جرایم سازمانیافته، میپردازد و در عین حال چشمانداز ژئوپلیتیک بزرگتری را ترسیم میکند که شامل روسیه و چین است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « اوکراین از زمان آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران، تلاش کرده است تجربه میدانی خود را به یک دارایی در سیاست خارجی تبدیل کند. اعزام تیمهای نظامی به کشورهای خلیج(فارس) برای کمک به رهگیری پهپادها و ارائه مشاوره پدافند هوایی، همراه با توافقهای دفاعی با قطر، عربستان و امارات، این تصور را در برخی محافل غربی ایجاد کرده که کشورهای خلیج(فارس) در حال فاصله گرفتن از روسیه و نزدیک شدن به اوکراین هستند. اما آنچه در حال رخ دادن است، نه یک تغییر ژئوپلیتیک علیه مسکو، بلکه یک راهبرد تنوعبخشی عملگرایانه است. پادشاهیهای خلیج(فارس) در حال جایگزین کردن اوکراین به جای روسیه نیستند، بلکه اوکراین را به مجموعه رو به گسترش گزینههای امنیتی، فناوری و دیپلماتیک خود اضافه میکنند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: ترکیه از پیامدهای جنگ علیه ایران برای گسترش نفوذ اقتصادی و امنیتی خود در عراق استفاده میکند و در تلاش است ضمن حفظ همکاری با تهران در پرونده کردها، بیش از پیش اقلیم کردستان، بغداد و مسیرهای انرژی و زیرساختی عراق را وارد مدار خود کند. با این حال، موفقیت این راهبرد به عوامل متعددی وابسته است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: توافق هستهای غیرنظامی سال ۲۰۰۸ میان آمریکا و هند روابط دو طرف را از سطح سنتی به مشارکت راهبردی و تحولآفرین تبدیل کرد. این توافق نشان داد که حل حساسترین اختلافات دوجانبه امکانپذیر است و اعتماد را در بالاترین سطوح رهبری ایجاد نمود. کارشناسان هشدار میدهند که احیای شتاب این رابطه، نیازمند پروژههای همکاری جسورانه جدید در فناوریهای راهبردی و توافق تجاری جامع و بازسازی اعتماد در سطوح بالاست.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گزارش جدید دولت ترامپ درباره سیاست آمریکا در قبال بالکان غربی با این جمله آغاز میشود: «ارتقاء، ثبات و پیشبرد منافع اقتصادی آمریکا در بالکان غربی، آمریکا را امنتر، قویتر و مرفهتر میکند.» این گزارش هفت صفحهای ضمن حمایت از این دیدگاه جدید که کشورهای این منطقه برای انجام کارهای بیشتر برای خودشان تلاشکنند، بر ادامه بسیاری از جنبههای تعامل آمریکا در این منطقه تأکید میکند، به مسائل محلی، مانند جرایم سازمانیافته، میپردازد و در عین حال چشمانداز ژئوپلیتیک بزرگتری را ترسیم میکند که شامل روسیه و چین است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « اوکراین از زمان آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران، تلاش کرده است تجربه میدانی خود را به یک دارایی در سیاست خارجی تبدیل کند. اعزام تیمهای نظامی به کشورهای خلیج(فارس) برای کمک به رهگیری پهپادها و ارائه مشاوره پدافند هوایی، همراه با توافقهای دفاعی با قطر، عربستان و امارات، این تصور را در برخی محافل غربی ایجاد کرده که کشورهای خلیج(فارس) در حال فاصله گرفتن از روسیه و نزدیک شدن به اوکراین هستند. اما آنچه در حال رخ دادن است، نه یک تغییر ژئوپلیتیک علیه مسکو، بلکه یک راهبرد تنوعبخشی عملگرایانه است. پادشاهیهای خلیج(فارس) در حال جایگزین کردن اوکراین به جای روسیه نیستند، بلکه اوکراین را به مجموعه رو به گسترش گزینههای امنیتی، فناوری و دیپلماتیک خود اضافه میکنند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: ترکیه از پیامدهای جنگ علیه ایران برای گسترش نفوذ اقتصادی و امنیتی خود در عراق استفاده میکند و در تلاش است ضمن حفظ همکاری با تهران در پرونده کردها، بیش از پیش اقلیم کردستان، بغداد و مسیرهای انرژی و زیرساختی عراق را وارد مدار خود کند. با این حال، موفقیت این راهبرد به عوامل متعددی وابسته است.
عبدالله مرادی در گفتگو با سایت شورای راهبردی روابط خارجی اظهار داشت: «اگر بخواهیم از نگاه کلان شروع کنیم به نظر میرسد که آسیای مرکزی از چند جهت برای جمهوری اسلامی ایران دارای اهمیت است؛ نکته نخست اینکه آسیای مرکزی منطقه وسیعی در همسایگی جمهوری اسلامی ایران محسوب میشود که از قضا در طول بیش از سه دهه گذشته و بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی، تهدیدی برای جمهوری اسلامی ایران از این جغرافیا متصور نبوده است.»
این کارشناس شورای راهبردی روابط خارجی ادامه داد: «درعینحال ریشههای فرهنگی و تاریخی مشترک بین ایران و کشورهای این منطقه وجود دارد و به همین جهت یک همکاری اقتصادی نهچندان گسترده اما پایدار در طول چند دهه گذشته بین ایران با این منطقه تعریف شده است.»
مرادی با بیان اینکه منطقه آسیای مرکزی اقتصاد بزرگی ندارد افزود: «اما منابع طبیعی بسیار زیادی دارد و جایگاه ژئوپلیتیک و ژئواکونومیک خاصی هم دارد؛ زیرا این منطقه محل اتصال شرق به غرب، کریدور شمال-جنوب از هند تا روسیه و اروپا و در مسیر یک کمربند-یک جاده چین قرار دارد. به همین جهت لازم بود جمهوری اسلامی ایران بهنوعی به دنبال ارتقای روابط با این منطقه باشد.»
این استاد دانشگاه با اشاره به ظرفیتهایی که در این منطقه وجود داشته و دارد، گفت: «این ظرفیتها رو به توسعه است؛ زیرا کشورهای این منطقه تحولات سیاسی زیادی را پشت سر گذاشتهاند.»
مرادی با تبیین این موضوع که اگر یک دوره نفوذ شوروی و یک دوره حکومت حاکمان زمان شوروی بر این کشورها را در نظر بگیریم، توضیح داد: «اکنون تقریباً همه این کشورها بهنوعی از دوران پسا شوروی نیز عبور کرده و وارد دوران جدیدی شدهاند. لذا بازتعریف روابط با این کشورها اهمیت دارد.»
وی افزود: «البته فقط جمهوری اسلامی ایران به بازتعریف روابط با این کشور نمیاندیشد؛ زیرا یک رقابت بزرگ بر سر منطقه آسیای مرکزی در حال شکل گرفتن است که فقط کشورهای منطقه مانند روسیه و چین را شامل نمیشود و برخی از کشورهای فرا منطقهای مانند آمریکا نیز وارد این عرصه شدهاند.»
مرادی در این رابطه توضیح داد: «در سال 2019 یک سند راهبرد آمریکا برای آسیای مرکزی منتشر شد که سندی 6 ساله است و تا سال 2025 را پیشبینی کرده است. این امر بیانگر آن است که آمریکا با جدیت حوزه آسیای مرکزی را رصد میکند.»
وی تأکید کرد: «این منطقه هم به جهت اقتصادی و هم به جهت مهار روسیه و چین برای ایالاتمتحده آمریکا اهمیت دارد.»
به گفته این کارشناس علاوه بر کشورهای ذکر شده، کشورهایی مانند ژاپن و ترکیه نیز در زمره کشورهایی هستند که در حال نزدیکتر شدن به آسیای مرکزی هستند و دراینبین ترکیه یک دیپلماسی فرهنگی قوی را با کشورهای این منطقه ترتیب داده است.
مرادی ادامه داد: «در چنین شرایطی روند ارتباط اقتصادی حداقلی ایران با آسیای مرکزی دیگر مناسب نبوده و لازم است که ما برای چند دهه آینده که میخواهیم نگاه ویژهای به شرق یعنی روسیه و چین داشته باشیم، بازتعریفی در نگاهمان به آسیای مرکزی نیز انجام دهیم.»
وی تأکید کرد: «چنین بازتعریفی، جزء الزامات سیاست خارجی کشور است. درواقع تغییر پارادایمهای جهانی، تغییر برتری و استیلای قدرت از غرب به شرق و اقتصادمحور شدن نظام بینالملل ایجاب میکند که جمهوری اسلامی ایران در قبال منطقه بکر، ژئواکونومیک و ژئوپلیتیک آسیای مرکزی هم تعریف جدیدی ارائه دهد و هم حداکثر ظرفیتهای سیاسی، اقتصادی و فرهنگی خود را در این منطقه فعال کند.»
0 Comments