مانورانجانا گوپتا در یادداشتی که در وب‌سایت اندیشکده «اوراسیا ریویو» منتشر شد، نوشت: هند و آمریکا در آستانه امضای یک توافق چارچوب دفاعی 10 ‌ساله هستند که پیش‌بینی می‌شود در سه‌ماهه سوم سال ۲۰۲۵ در جریان گفت‌وگوی وزیران «۲+۲» در واشنگتن  به امضا برسد. این توافق نشان‌دهنده تغییری تعیین‌کننده در همکاری‌های دفاعی دوجانبه است که علاوه بر تقویت اتحاد راهبردی در ایندوپاسفیک، منافع اقتصادی چشمگیری برای شرکت‌های هر دو کشور به ارمغان می‌آورد. این پیمان علاوه بر پتانسیل تجاری فوری، پایه‌های یک مشارکت فناورانه عمیق‌تر را بنا می‌نهند که تولید مشترک، تولید بومی و یکپارچه‌سازی زنجیره تأمین در قلب آن جای دارد.

برای پیمانکاران دفاعی آمریکایی، بازار هند که بزرگترین واردکننده تسلیحات در جهان است مسیری با رشد سریع محسوب می‌شود. با تلاش هند برای تنوع‌بخشیدن به تأمین‌کنندگان سنتی و بومی‌سازی تولید، شرکت‌های آمریکایی نه‌تنها از فروش مستقیم، بلکه از مجوزهای تولید، سرمایه‌گذاری‌های مشترک و قراردادهای پشتیبانی بلندمدت نیز منتفع خواهند شد. انتظار می‌رود شرکت‌هایی مانند لاکهید مارتین، بوئینگ، ریتیون و جنرال الکتریک از قراردادهایی در حوزه‌های مختلف، از الکترونیک هوایی پیشرفته و مهمات هدایت‌شونده تا خدمات تعمیر، نگهداری و بازسازی بهره ببرند.

این توافق به شرکت‌های محلی هندی نیز فرصت می‌دهد تا با جریان فناوری و مشارکت در شبکه‌های تأمین جهانی، زنجیره ارزش را طی کنند. بازیگران بخش خصوصی خود را برای همکاری با شرکای آمریکایی در حوزه‌هایی مانند هوافضا، الکترونیک و سامانه‌های بدون سرنشین آماده می‌کنند. همچنین انتظار می‌رود این توافق بخش تعمیر و نگهداری (MRO) را تقویت کند و هند به قطب منطقه‌ای نگهداری از سامانه‌های آمریکایی در سراسر آسیا تبدیل شود. این امر به نوبه خود مشاغل باارزشی ایجاد کرده و پایگاه صنعتی دفاعی هند را تقویت خواهد کرد.

زمان‌بندی امضای توافق تقریباً نهایی شده است. اجرا بلافاصله پس از امضا آغاز می‌شود و یک گروه کاری مشترک برای نظارت بر پیشرفت تشکیل خواهد شد که به‌صورت فصلی گزارش می‌دهد و اختلافات را حل‌وفصل می‌کند.

شاید بارزترین ویژگی توافق چارچوب دفاعی ۲۰۲۵، تأکید آن بر تبادل فناوری باشد که خواسته همیشگی مذاکره‌کنندگان هندی بود و واشنگتن به‌دلیل ملاحظات امنیتی از قبول آن طفره می‌رفت. به نظر می‌رسد این بار آمریکا آماده امتیازدهی قابل‌توجهی است و انگیزه‌اش ضرورت راهبردی مقابله با نفوذ چین و تقویت یک مشارکت قابل‌اعتماد در منطقه ایندوپاسیفیک است. این توافق نسل جدیدی از پروژه‌های مشترک تحقیق و توسعه را پیش‌بینی می‌کند و از دستاوردهای محدود توافق پیشین «ابتکار فناوری و تجارت دفاعی» فراتر می‌رود.

محور این برنامه، توسعه مشترک فناوری‌های پیشرفته موتور جت است که بر اساس مجوز اخیر جنرال الکتریک برای انتقال طراحی موتورهای جنگنده به تولیدکنندگان هندی شکل گرفته است. دیگر حوزه‌های همکاری شامل سامانه‌های هوایی بدون سرنشین به‌ویژه پهپادهایی با تاب‌آوری بالای عملیاتی برای نظارت دریایی و حوزه‌های نوظهوری مانند سلاح‌های انرژی هدایت‌شونده و سامانه‌های دفاع سایبری است. برای اولین بار، جدول زمانی مشخصی برای توسعه نمونه‌های اولیه و آزمایش‌های میدانی در توافق گنجانده خواهد شد تا پاسخگویی و حرکت رو به جلو را تضمین کند.

این پیمان همچنین در نحوه نگهداری و ارتقای ناوگان رو به رشد تجهیزات آمریکایی در هند تحول ایجاد می‌کند. با توجه به اینکه نیروی هوایی، دریایی و زمینی هند از طیف گسترده‌ای از سامانه‌های آمریکایی بهره می‌برد، وابستگی به ارائه‌دهندگان خدمات که در آمریکا مستقر هستند، پرهزینه و از نظر لجستیکی چالش‌برانگیز شده است. این چارچوب جدید، انتقال دانش فنی نگهداری و ارتقا را تسهیل می‌کند و به هند امکان می‌دهد تأسیسات بومی  تعمیر و نگهداری ایجاد کند. این امر نه‌تنها زمان و هزینه‌ها را کاهش می‌دهد، بلکه نیروی کار فنی ماهری را در بخش هوافضای در حال رشد هند ایجاد خواهد کرد.

همکاری دریایی نیز به‌طور قابل‌توجهی از این توافق بهره خواهد برد. با تعمیق مشارکت دو کشور در اقیانوس هند، آمریکا موافقت کرده است هند را به‌صورت کامل‌تری در شبکه‌های آگاهی از محیط دریایی ادغام کند و اطلاعات و فناوری‌های سنجشی را به‌صورت بلادرنگ با این کشور به اشتراک بگذارد تا قابلیت‌های شناسایی و پاسخگویی بهبود یابد. دسترسی به فناوری پیشرفته تسلیحاتی ضدزیردریایی و سامانه‌های نظارتی زیردریا نیز در دستور کار است تا نقش هند به‌عنوان تأمین‌کننده امنیت منطقه‌ای تقویت شود.

این توافق در شرایطی منعقد می‌شود که بی‌ثباتی ژئوپلیتیکی به اوج خود رسیده و همگرایی فزاینده منافع راهبردی هند و آمریکا را برجسته می‌سازد. هر دو کشور ایندوپاسیفیک را محور امنیت و آینده اقتصادی خود می‌دانند و از حضور چین در منطقه نگرانند. واشنگتن با تعمیق جایگاه هند در معماری امنیتی تحت رهبری آمریکا، هدفی دوگانه را دنبال می‌کند: تقویت بازدارندگی منطقه‌ای از یک سو، و حمایت از ظهور هند به‌عنوان وزنه تعادل در برابر پکن از سوی دیگر.

این توافق طی دهه آینده به‌صورت مرحله‌ای و با نقاط عطف مشخص اجرا خواهد شد. پیش‌بینی می‌شود بودجه‌های لازم در بودجه دفاعی ۲۰۲۶–۲۰۲۷ هند برای حمایت از این برنامه‌ها اختصاص یابد، درحالی‌که کنگره آمریکا مقررات کنترل صادرات را بازبینی و اصلاح می‌کند تا انتقال‌های فناوری تسهیل شود. تا پایان دهه، نمونه‌های اولیه توسعه‌یافته مشترک وارد مرحله آزمایش می‌شوند و مراکز تعمیر و نگهداری به ظرفیت عملیاتی کامل می‌رسند. نیمه دوم توافق بر افزایش تولید و گسترش همکاری به حوزه‌های نوظهوری مانند هوش مصنوعی و سامانه‌های هایپرسونیک متمرکز خواهد بود.

بااین‌حال، مسیر پیش‌رو خالی از چالش نیست. تسلسل سیاسی و حمایت فراگیر در دو پایتخت برای اجرای پایدار این توافق ضروری است. نگرانی‌های آمریکا درباره احتمال نشت فناوری و حفاظت از مالکیت فکری همچنان پابرجاست، درحالی‌که هند باید برای جذب و به‌کارگیری مؤثر قابلیت‌های جدید، بر موانع بوروکراتیک غلبه کند و فرآیندهای خرید را ساده‌سازی نماید. دو طرف باید انعطاف‌پذیری و تعهد مشترکی برای حل مشکلات نشان دهند تا این توافق به تمامی ظرفیت خود دست یابد.

«توافق چارچوب دفاعی ۲۰۲۵ هند و آمریکا» فراتر از یک معامله تسلیحاتی است. این توافق شرط‌بندی راهبردی دو کشور بر قابل اعتماد بودن و اهمیت دیگری برای منطقه ایندوپاسیفیک محسوب می‌شود. این پیمان با گنجاندن تبادل فناوری، تولید مشترک و یکپارچه‌سازی زنجیره تأمین در بطن خود، قصد دارد به فراتر از یک رابطه سنتی خریدار-فروشنده حرکت کند. دهه پیش‌رو نشان خواهد داد که آیا هند و آمریکا می‌توانند از عهده این چالش برآیند و این چشم‌انداز بلندپروازانه را به واقعیتی پایدار بدل کنند یا خیر.