جدیدترین مطالب

رقابت راهبردی آمریکا و چین در جنوب جهانی در عرصه فناوری

شورای راهبردی آنلاین- رصد:‌ «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقه‌ای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعه‌ای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال می‌کند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاری‌ها در عرصه فناوری، سرمایه‌گذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»

نقش امارات در بی‌ثباتی‌ها و جنگ‌های نیابتی در شاخ آفریقا

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»

پیمان مکه و بازتعریف گزینه‌های دفاعی منطقه‌ای

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحث‌هایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه می‌شود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلام‌آباد می‌دهد یا خیر؟»

علت تداوم سوء تفاهم غرب در درک اهمیت و جایگاه بریکس

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که  در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد ‌شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

Loading

أحدث المقالات

رقابت راهبردی آمریکا و چین در جنوب جهانی در عرصه فناوری

شورای راهبردی آنلاین- رصد:‌ «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقه‌ای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعه‌ای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال می‌کند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاری‌ها در عرصه فناوری، سرمایه‌گذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»

نقش امارات در بی‌ثباتی‌ها و جنگ‌های نیابتی در شاخ آفریقا

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»

پیمان مکه و بازتعریف گزینه‌های دفاعی منطقه‌ای

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحث‌هایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه می‌شود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلام‌آباد می‌دهد یا خیر؟»

علت تداوم سوء تفاهم غرب در درک اهمیت و جایگاه بریکس

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که  در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد ‌شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

Loading

راهبرد ایران برای تخلیه انبار مهمات دشمن

شورای راهبردی آنلاین – گزارش: اندیشکده انگلیسی راسی در تحلیلی با اشاره به اینکه در ۱۶ روز اول جنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، این متجاوزان بیش از ۱۱,۲۹۴ انواع مهمات به ارزش تقریبی ۲۶ میلیارد دلار مصرف کرده اند، تصریح کرده است داده‌ها حاکی از آن است که نقاط قوت راهبردی ایران، معادله جنگ را به نفع تهران تغییر داده است.

در این گزارش به بررسی این نقاط قوت می‌پردازیم.

نقطه قوت اول: برتری ایران در «نسبت هزینه به فایده»

این اندیشکده صراحتاً اذعان می‌کند که ائتلاف با یک «نسبت هزینه به فایده راهبردی ویرانگر» مواجه است. این مهم‌ترین نقطه قوت ایران است:

  • تحمیل هزینه سنگین برای نبرد: برای رهگیری یک موشک یا پهپاد ارزان‌قیمت ایرانی، ائتلاف مجبور به شلیک موشک‌های چند میلیون دلاری مانند پاتریوت و تاد (THAAD) می‌شود. گزارش اعتراف می‌کند که ائتلاف «بدون فکر شلیک می‌کند» و این تاکتیک، مشاوران اوکراینی را «مبهوت» کرده است.
  • مقابله نامتناسب: تنها در ۱۶ روز، ائتلاف ۱۹ میلیارد دلارصرف رهگیرهای موشکی کرده، در حالی که هزینه کل گلوله‌های شلیک شده توسط سیستم‌های C-RAM تنها ۲۵ میلیون دلار بوده است. این نشان می‌دهد ایران با هزینه‌ای ناچیز، خزانه دفاعی غرب را هدف گرفته است.

نتیجه راهبردی: ایران با استفاده از انبوه پهپادها و موشک‌های نسبتاً ارزان‌قیمت، توانسته است «راهبرد نظامی» ائتلاف را با بحران مواجه کند. این همان چیزی است که در گزارش «شکست ارزان»(Cheap Defeat)  نامیده شده، اما این بار این شکست از سوی ایران طراحی شده است.

نقطه قوت دوم: توانایی فرسایش انبارهای حیاتی ائتلاف در مدت زمان کوتاه

گزارش تحلیلی اندیشکده راسی نشان می‌دهد که ایران تنها در ۱۶ روز توانسته است:

  • با وجود کاهش ۸۰ تا ۹۰ درصدی حملات خود(برای فریب یا مدیریت منابع)، اما همچنان سرعتی پایدار از حملات (میانگین ۳۳ موشک و ۹۴ پهپاد در روز از روز پنجم به بعد) را حفظ کند که انبارهای ائتلاف را تخلیه می‌کند.
  • رو به پایان بودن برخی از مهمات حیاتی: گزارش هشدار می‌دهد که ارتش آمریکا تنها یک ماه یا کمترتا اتمام موشک‌های ATACMS/PrSM و رهگیرهای THAAD فاصله دارد. رژیم صهیونیستی نیز در وضعیت وخیم‌تری قرار دارد و موشک‌های «ارو» (Arrow) آن احتمالاً تا پایان مارس کاملاً تمام می‌شوند.
  • آسیب به زیرساخت حسگرها:ایران حداقل 12 رادار و ترمینال ماهواره‌ای آمریکا و متحدانش را تخریب کرده که کارایی رهگیری را به شدت کاهش داده است (اکنون برای هر موشک ۱۰ یا ۱۱ رهگیر شلیک می‌شود).

نتیجه راهبردی: ایران ثابت کرده است که می‌تواند با «فرسایش هوشمندانه»، انبارهای محدود و گران‌قیمت دشمن را سریعتر از آنچه که پایگاه صنعتی غرب قادر به بازسازی است، تخلیه کند.

نقطه قوت سوم: تحمیل «اراده خود» بر آمریکا

یکی از نقاط قوت پنهان عملکرد ایران، تأثیر غیرمستقیم آن بر تضعیف توانایی‌های جهانی آمریکاست:

  • کاهش توان بازدارندگی آمریکا در سایر نقاط جهان: گزارش صراحتاً می‌گوید: «هر رهگیر و تاماهاوکی که از انبار محدود شلیک می‌شود، توانایی آمریکا را برای بازدارندگی و دفاع در صحنه دیگری، مانند محافظت از تایوان و حمایت از اوکراین، کاهش می‌دهد.»
  • ایجاد بحران اعتماد در میان متحدان: متحدان آمریکا نگرانند که تمرکز واشنگتن بر بازسازی انبارهای خود، تحویل تسلیحات پرداخت‌شده به آنها را به تأخیر بیندازد.

نتیجه راهبردی: ایران با نوع دفاع از خود، نه تنها نیروهای آمریکایی را به خود مشغول کرده، بلکه توان بازدارندگی جهانی آنها را نیز تضعیف نموده است. این یک پیروزی راهبردی فراتر از میدان نبرد محلی است.

نقطه قوت چهارم: بهره‌برداری از «مثلث آهنین» و ضعف صنعتی غرب

گزارش به وضوح اعتراف می‌کند که پایگاه صنعتی دفاعی غرب توانایی پاسخگویی به جنگ فرسایشی با ایران را ندارد:

  • عدم افزایش تولید: علیرغم هشدارها، هیچ سفارش تأمین مالی شده‌ای برای افزایش تولید داده نشده است. تنها کارخانه مواد منفجره آمریکا (هولستون) تاکنون سفارشی برای افزایش تولید دریافت نکرده است.
  • قفل شدن در «مثلث آهنین»: مهمات را می‌توان خوب، سریع یا ارزان تولید کرد، اما این سه متغیر را نمی‌توان با هم و یکجا داشت. اندیشکده راسی محاسبه کرده است که برای جایگزینی ۲۶ میلیارد دلار مهمات مصرف شده در ۱۶ روز، ائتلاف باید بیش از ۵۰ میلیارد دلارهزینه کند.
  • زمان طولانی برای جایگزینی مهمات مصرفی: جایگزینی بیش از ۵۰۰ موشک تاماهاوک شلیک شده، حداقل ۵ سال طول می‌کشد.

نتیجه راهبردی: ایران با آگاهی از این آسیب‌پذیری ذاتی، مدلی از جنگ را طراحی کرده که «فرماندهی برای جایگزینی مهمات» (Command of the Reload)  را تحت‌الشعاع قرارمی دهد؛ موضوعی که گزارش این اندیشکده انگلیسی اذعان می‌کند غرب در آن شکست خورده است.

نقطه قوت پنجم: اهرم‌های ژئوپلیتیکی و کنترل زنجیره تأمین

اگرچه گزارش اصلی این را به عنوان یک مشکل برای غرب مطرح می‌کند، اما این خود نشان‌دهنده یک نقطه قوت ساختاری برای ایران و متحدانش است:

  • کنترل چین بر مواد حیاتی: چین بیش از ۸۰٪ تنگستن جهان و بیشتر گالیوم و ژرمانیوم را کنترل می‌کند. تحریم‌های چین علیه غرب، بازسازی مهمات را فلج کرده است.
  • بسته شدن تنگه هرمز: این اقدام ایران، زنجیره تأمین مواد حیاتی مانند گوگرد را مختل کرده و تولید مهمات غرب را با بحران بیشتری مواجه ساخته است.

نتیجه راهبردی: ایران در یک محور ژئوپلیتیکی با بازیگرانی قرار دارد که کنترل زنجیره تأمین مواد اولیه دفاعی غرب را در دست دارند. این یک «تله جفت‌شدگی» (Coupling Trap) کامل برای آمریکا و متحدانش ایجاد کرده است.

چرا ایران در این معادله «قوی» ظاهر شده است؟

تحلیل اندیشکده راسی که عمدتاً از منظر غربی نوشته شده، ناخواسته اعتراف می‌کند که نقاط قوت ایران در چهار حوزه متمرکز است:

  1. اقتصاد جنگی به نفع ایران: هزینه پایین حملات در مقابل هزینه سرسام‌آور دفاع غرب.
  2. فرسایش‌سازی راهبردی: توانایی تخلیه انبارهای حیاتی دشمن در کمتر از یک ماه.
  3. تضعیف قدرت جهانی آمریکا: تحمیل هزینه‌های غیرمستقیم بر بازدارندگی آمریکا در سایر نقاط جهان (تایوان، اوکراین).
  4. بهره‌برداری از شکاف‌های صنعتی غرب: عدم توانایی غرب در بازسازی سریع مهمات به دلیل محدودیت‌های صنعتی و زنجیره تأمین.

در نهایت، گزارش اصلی با هشدار به غرب می‌گوید که «فرماندهی بر منابع مشترک» (Command of the Commons)  بدون «فرماندهی برای جایگزینی مهمات مصرفی» (Command of the Reload) بی‌فایده است. اما آنچه این گزارش نشان می‌دهد این است که ایران هم اکنون بر «فرماندهی بر تخلیه انبار دشمن» تسلط یافته است؛ مزیتی که معادلات قدرت در منطقه را برای همیشه تغییر داده است.

0 Comments