جدیدترین مطالب

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

فرجام تنش‌زدایی هند و چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»

Loading

أحدث المقالات

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

فرجام تنش‌زدایی هند و چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»

Loading
شورای راهبردی روابط خارجی در نشستی تخصصی بررسی کرد

روابط خارجی در عصر هوش مصنوعی

شورای راهبردی آنلاین: نشست تخصصی «روابط خارجی در عصر هوش مصنوعی» روز سه شنبه به ریاست دکتر سورنا ستاری، رئیس کمیسیون علمی – فناوری شورای راهبردی روابط خارجی و با حضور دکتر سعید سیدآقابنی‌هاشمی، عضو هیئت علمی دانشکده روابط بین‌الملل وزارت امور خارجه، دکتر حمیدرضا ربیعی، عضو هیئت علمی دانشکده مهندسی کامپیوتر دانشگاه صنعتی شریف، دکتر سعید چهرآزاد، عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبایی و دکتر مجید نیلی احمدآبادی، عضو هیات علمی دانشکده برق و کامپیوتر دانشگاه تهران و همچنین دکتر بهزاد احمدی لفورکی، کارشناس حکمرانی بین‌المللی فضای مجازی در محل شورای راهبردی روابط خارجی برگزار شد.

به گزارش سایت شورای راهبردی روابط خارجی، در این نشست، دکتر ستاری با تاکید براینکه فناوری هوش مصنوعی و دیجیتالی‌ شدن، به‌سرعت در حال توسعه است و کاربرد وسیع آن در صنایع و کسب‌و‌کارهای مختلف، عصر جدیدی را رقم زده که در آن، جوامع بشری و قدرت‌های اقتصادی، نظامی و فرهنگی دچار تحول می‌شوند، تصریح کرد: داده‌ها، سخت‌افزارهای محاسباتی، الگوریتم‌ها و نهادها، چهار عنصر حیاتی در عصر هوش مصنوعی هستند که در رقابت بین قدرت‌ها، تعیین‌کننده خواهند بود.

وی با بیان اینکه هدف از این نشست، شناسایی و تحلیل سیاست‌ها و راهبردهای مطلوب برای راهبری اثربخش روابط خارجی متناسب با تحولات فناورانه پیش‌رو است، ضرورت بررسی تأثیر هوش مصنوعی بر مخاطرات امنیت ملی از دیدگاه روابط خارجی، کاربرد هوش مصنوعی در دیپلماسی و روابط خارجی، تنظیم روابط خارجی برای مواجهه با شرکت‌های بزرگ مبتنی بر هوش مصنوعی، نقش‌آفرینی در زنجیره‌های ارزش جهانی در عصر هوش مصنوعی، سرمایه‌های انسانی و روابط خارجی، روابط خارجی و همکاری‌ها در حوزه هوش مصنوعی، آثار فرهنگی هوش مصنوعی و مرزهای جغرافیایی آن را مورد توجه قرار دهیم.

ستاری با تاکید بر اینکه هر یک از کشورهای پیشرو، در این حوزه چشم‌انداز و راهبرد برای خود تعریف کرده‌اند، به تشریح ضرورت توجه به سرمایه‌گذاری‌ها و توجه به شرکت‌های دانش‌بنیان و سازوکار مناسب برای حفظ منابع موجود، آمادگی جامعه ایران برای پذیرش هوش مصنوعی و راهبردها برای تنظیم‌گری و هنجارسازی، و همکاری ایران با کشورهای دیگر در حوزه هوش مصنوعی پرداخت.

در ادامه، دکتر سعید چهرآزاد، عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبایی در تحلیل دگرسازی دیپلماسی در عصر هوش مصنوعی، با تاکید بر ضرورت تدوین استراتژی ملی هوش مصنوعی به‌عنوان یکی از بازیگران این عرصه، خاطرنشان کرد: فرهنگ، مولفه‌ها، هنجارهای سیاسی، اجتماعی و دیپلماتیک در همه کشورها، شرایط متفاوتی تجربه می‌کند و آن دولت – ملتی که جغرافیا دال کانونی آن بود، دیگر وجود ندارد. تغییرات عمیقی که از طریق هوش مصنوعی بر نظام تحریم‌های بین‌المللی وارد می‌شود، خودش هم محور بحث است.

سپس دکتر سعید سیدآقا‌بنی‌هاشمی، عضو هیئت علمی دانشکده روابط بین‌الملل وزارت امور خارجه نیز، ضمن تشریح تجربه‌های پیشین وزارت امور خارجه در استفاده از هوش مصنوعی، با تاکید براینکه کارایی وزارت خارجه با هوش مصنوعی افزایش می‌یابد، گفت: باید هوش مصنوعی را به موازات امنیت سایبری جلو ببریم زیرا اگر مجموعه دیتا و داده‌های خود را درست کردیم و هکری آن را مورد حمله و دستبرد قرار داد، خسارت بزرگی است. بنابراین باید صددرصد روی امنیت داده‌ها سرمایه‌گذاری کنیم.

در ادامه دکتر حمیدرضا ربیعی، عضو هیئت علمی دانشکده مهندسی کامپیوتر دانشگاه صنعتی شریف، با بیان اینکه شیوه‌های سنتی در دیپلماسی، امنیت و ارائه خدمات به‌طور‌کلی در حال دگرگونی است، افزود: تکلیف داده‌ها در ایران روشن نیست. در ایران داده‌ها، محصولی امنیتی‌شده است و ما نمی‌توانیم از آنها بهره‌وری داشته باشیم. تا زمانی که حکمرانی داده‌ها روشن نشود، استفاده از هوش مصنوعی شعاری بیش نیست.

وی با اشاره به به عملکرد علوم شناختی و علوم مغز و اعصاب در کنار پردازش کوانتومی و هوش مصنوعی، اظهارداشت: اگر این سه را در کنار هم درنظر نگیریم، با توجه به پیشرفت‌هایی که در دنیا در حال انجام است، رسیدن ما به این مرحله، غیرقابل امکان است و دراین‌صورت باید در دنیا فقط سرویس بگیریم، یعنی در دیپلماسی هم باید تابع باشیم. در واقع، یا باید تابع باشیم، یا باید مثل انسانهای اولیه زندگی کنیم. غیر از این راه دیگری نیست.

براساس این گزارش، دکتر مجید نیلی احمدآبادی، عضو هیات علمی دانشکده برق و کامپیوتر دانشگاه تهران نیز در این نشست تاکید کرد: با هوش مصنوعی، ضمن افزایش چابکی و واقع‌نگری، اثر سوگیری حلقه‌های اطراف حکمران کاهش می‌یابد. در این شرایط، نیاز حکمران به داده صحیح و هوش مصنوعی جدی می‌شود. هیچ جایی نیست که هوش مصنوعی در دنیا توسعه پیدا کرده باشد، مگر اینکه حکمران به جد مشتری آن بوده باشد.

در ادامه دکتر بهزاد احمدی لفورکی، کارشناس حکمرانی بین‌المللی فضای مجازی، به تشریح رویکرد اتحادیه اروپا در قبال هوش مصنوعی و فرصت‌ها و چالش‌های آن برای ایران پرداخت و با بیان اینکه هوش مصنوعی می‌تواند ثبات استراتژیک جهانی و مفروض‌های بنیادین درباره دفاع و بازدارندگی را تغییر دهد، گفت: رویکرد اروپا در هوش مصنوعی تنظیم‌گری و هنجارسازی است و اگر می‌خواهیم به سمت تعامل با اروپا در حوزه هوش مصنوعی برویم، حتما باید مواضع و رویکرد خود را نسبت به برخی موارد روشن کنیم.

در پایان سید عباس عراقچی، دبیر شورای راهبردی روابط خارجی نیز با تاکید بر اهمیت به‌کارگیری هوش مصنوعی در دیپلماسی، گفت: ما در کلیت در حوزه هوش مصنوعی عقب هستیم. باید بین‌المللی فکر کنیم و برای کسانی که در این زمینه مهارت دارند راه را باز کنیم. اگر حرفی برای گفتن نداشته باشیم، در هنجارسازی‌ها تاثیرگذار نخواهیم بود. ما در این مسیر کارهای زیادی داریم.

0 Comments