جدیدترین مطالب

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

فرجام تنش‌زدایی هند و چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»

Loading

أحدث المقالات

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

فرجام تنش‌زدایی هند و چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»

Loading

رویکرد تفرقه‌آمیز ترامپ در قبال اروپا

شورای راهبردی آنلاین – رصد: مارک اسپر، وزیر دفاع آمریکا، 29 ژوئیه تائید کرد که آمریکا 11900 نفر از 36 هزار کارکنان نظامی خود در آلمان را خارج خواهد کرد. اگرچه تغییر موقعیت نیروهای آمریکا همواره موردتوجه زیادی قرار گرفته است، اما این بار فرق می‌کند. این تغییر جدید موقعیت نیروهای آمریکا در اروپا که پس از ماه‌ها بحث تند در مورد هزینه دفاعی آلمان، توئیت‌های دونالد ترامپ و فشار فزاینده کنگره صورت گرفته است، صرفاً به تعداد نیروها مربوط نبوده، بلکه به بحث‌ها در مورد ارزش ائتلاف‌ها مربوط است.

وب‌سایت شورای آتلانتیک آمریکا در یادداشتی نوشت: توجه بیش‌ازحد به اعداد و ارقام، تصویر روشنی از کاهش حضور آمریکا در اروپا در اختیار نمی‌گذارد. اگرچه این ارقام بیش از انتظارات است، اما حدود نیمی از نیروهای خارج‌شده از آلمان در اروپا، احتمالاً در کشورهای مختلف، مستقر خواهند شد. همچنین، از 6400 سربازی که به آمریکا برمی‌گردند، بخش بزرگی از آن‌ها به‌صورت دوره‌ای به قاره اروپا باز خواهند گشت. علاوه بر این، برخی بازآرایش نیروها نیز وجود دارد، مثلاً تعلیق جابجایی اسکادران KC 135 از انگلیس به آلمان که به سال 2027 موکول شده است.

با توجه به جزئیات، تغییر موقعیت جدید نیروها یک بسته ترکیبی است. برخی اقدامات لزوماً ایده‌هایی نامطلوب نیستند. جابجایی اسکادران جنگی 48 به جنوب برای انعطاف بیشتر در جناح جنوبی و منطقه دریای سیاه ‌کار معقولانه‌ای است. به‌هرحال در مناطق جدید تنش وجود خواهد داشت. البته برخی اقدامات بحث‌برانگیز نظیر فراخوانی هنگ دوم سواره‌نظام به آمریکا نیز به چشم می‌خورد.

امنیت اروپا صرفاً به تعداد نیرو در این قاره وابسته نیست، بلکه قابلیت واکنش (وابسته به تحرک نظامی)، توانایی مقابله با تهدیدهای سایبری و قدرت اتخاذ تمهیدات لازم برای کنترل تسلیحات نیز به همان اندازه حائز اهمیت هستند. برای بررسی تأثیر آرایش جدید نیروها، شفافیت هرچه بیشتر در مورد نوع یگان‌های فراخوانده شده به آمریکا، وضعیت پیش‌بینی‌شده و فرایند دوره‌ای نیز ضروری است.

به بیان دقیق، بازنگری آمریکا در وضعیت نیروهای خود در اروپا فی‌نفسه مشکل نیست. برای پنتاگون معقولانه است که کاهش تحرک عملیاتی خود در خاورمیانه (اگرچه داعش هنوز کاملاً نابود نشده است) و تمرکز هرچه بیشتر در آسیا-اقیانوسیه را مدنظر قرار دهد. درهرحال، این امر ازنظر منطقی پیرو راهبرد دفاع ملی آمریکاست.

اروپایی‌ها باید تابه‌حال متوجه می‌شدند که آن‌ها باید سهمی بیشتری از بار دفاع جمعی را بردوش بکشند، چراکه چنین هشداری برای مدت کافی داده‌شده بود. کاهش حضور آمریکا در خاک اروپا بخشی از یک‌روند بلندمدت است، هرچند که این روند طی چند سال اخیر تا حدی برعکس بوده است. تقریباً طی دو دهه اخیر، واشنگتن پیوسته به تشویق و ترغیب برای تقسیم هزینه‌ها پرداخته است.

درست همان‌طور که همه دستورات جنگی به یک بررسی نیاز دارند، معماری تقسیم هزینه‌ها نیز نیازمند تأمل عمیق‌تری است. انتظار می‌رود که آمریکا چه نوع تجهیزاتی در خارج مستقر کند؟ آیا آمریکا باید برای پیشبرد جنگ توسط شرکای خود، روی فعال‌کننده‌های کلیدی تمرکز کند (چیزی که اکنون در آفریقا در جریان است)؟ احتمال انجام این کار توسط متحدان آمریکا واقعاً چقدر است؟ آیا پنتاگون طرفدار تقسیم هزینه‌های نظامی بر اساس جغرافیاست (مثلاً، کشورهای اروپایی پیرامون خود را اداره کنند و واشنگتن تمرکز هرچه بیشتر خود را به آسیا معطوف سازد) یا اینکه در این تقسیم هزینه‌ها، متحدان با همدیگر در سطح جهانی عمل خواهند کرد؟

چیزی که بیشترین آسیب را به ائتلاف می‌زند، لحن تفرقه‌آمیز بکار رفته در موضع جدید است. رئیس‌جمهور ترامپ تا حدی آشکارا این موضع جدید را مجازات آلمان قلمداد کرده و 29 ژوئیه ادعا کرده است که «ما نیروها را کاهش می‌دهیم زیرا آن‌ها صورت‌حساب خود را پرداخت نمی‌کنند. به همین سادگی». عمده تغییرات در موضع نیروهای آمریکا مؤید این مطلب است که این تغییرات اساساً به تحرک نیروها (حتی مرکز فرماندهی نیروهای آمریکا در اروپا یا یوکام) و جابه‌جایی آن‌ها به دیگر کشورهای اروپایی می‌پردازد.

به نظر می‌رسد که آرایش جدید نیروها بیش از آنکه نتیجه یک برنامه‌ریزی راهبردی دقیق باشد، در لفافه یک روش تعاملی برای امتیازگیری از یک شریک طراحی شده است. بدتر از آن، نمایش پنتاگون (در تأکید بر اینکه کدام کشور از میان ایتالیا، بلغارستان و انگلیس به «امتیاز» مکان جدید نیروهای آمریکا دست می‌یابد) و کنفرانس مطبوعاتی رئیس‌جمهور ترامپ با آندژی دودا، رئیس‌جمهور لهستان، در ماه ژوئن، صحنه‌ای برای رقابت بین متحدان به نفع کاخ سفید ترتیب داده است.

این رویکرد تفرقه‌آمیز همان چیزی است که به امنیت اروپا واقعاً آسیب می‌زند. درنهایت، قدرت ائتلاف ناتو بیش از آنکه به تعداد نیروهای مستقرشده مربوط باشد به اعتماد بین متحدان وابسته است. اعتماد به سخاوت آمریکا و اراده این کشور به حضور در اروپا در مواقع بحران، بیش از ائتلاف ناتو برای امنیت اروپا اهمیت دارد. بازسازی این اعتماد باید وظیفه اصلی کسانی باشد که به روابط فراآتلانتیک اهمیت می‌دهند و بازسازی اعتبار سیاست خارجی آمریکا، احتمالاً اولین قدم در این راستاست.

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *