وب‌سایت مرکز نوآوری‌های رهبری بین‌المللی کانادا در یادداشتی نوشت: نخست، دولت هند در 17 مه ‌از یک برنامه اصلاحات ساختاری خبر داد که دامنه سرمایه‌گذاری خارجی را به‌طور قابل‌توجهی افزایش داده و حتی بخش‌هایی همچون حوزه فضا را به روی شرکت‌های خصوصی خارجی بازخواهد کرد. دوم، تقریباً در همان زمان، بخش‌های فن‌آوری آمریکا 15 میلیارد دلار در اپراتورهای خدمات اطلاعاتی و موبایل (جی آی او) هند سرمایه‌گذاری کردند. سوم، در اواخر می، نیروی‌های چین به داخل مرزهای لاداخ، ایالت شمالی هند پیشروی کردند و این اقدام در عرض چند روز به جنگ خونین 15 ژوئن انجامید. پس‌ازاین رویداد و سختگیری‌های هند برای سرمایه‌گذاری مستقیم چین در شرکت‌های هندی، دولت هند فعالیت 59 اپلیکیشن چینی ازجمله تیک‌تاک را در این کشور ممنوع کرد که 200 میلیون کاربر هندی داشت.

این واکنش از سوی کشوری با رویکرد عمدتاً انفعالی در امور جهانی، واکنشی قابل‌توجه است. همه این رویدادها (اصلاحات بلندپروازانه، سرمایه‌گذاری دیجیتالی آمریکا و مقابله با چین) بیانگر آن است که هند موضع منفعلانه و سازگارانه خود را کنار گذاشته و در عوض، از راهبرد بازار محور و جمعیت 1.3 میلیارد نفری خود آشکارا برای اتخاذ مواضع ژئوپلیتیکی استفاده کرده و برای پیشبرد موقعیت مطلوب خود، یعنی یک شریک معتبر در عرضه جهانی زنجیره مؤلفه‌های مجازی، فیزیکی و ژئوپلیتیکی، به اصلاحات اقتصادی مؤثر مبادرت کرده است.

در خصوص شرکت‌های دیجیتالی، استارت آپ‌های هند در حوزه‌های کشاورزی، فن‌آوری، پزشکی از راه دور، آموزش و سرگرمی رونق گرفته است. این رونق، بدون کمک مالی چین نیز همچنان ادامه خواهد داشت.

فن‌آوری اطلاعات در قدرت نرم فرهنگی هند نقش بسزایی ایفا کرده و در سراسر غرب و جنوب شرق و مرکز آسیا و همچنین در آفریقا رواج یافته است. در طی سالیان گذشته، بخش‌های اصلی نظیر فن‌آوری اطلاعات (آی تی) و صنعت داروسازی هند به این کشور امکان داده است تا کمبود سرمایه‌گذاری و زیرساخت‌ها را جبران کند.

در طول همه‌گیری کووید-19، بخش فن‌آوری اطلاعات هند به همکاری خود با شرکت‌های جهانی ادامه داد. داروهای ارزان صنایع داروسازی بزرگ امکان مدیریت این بیماری در داخل را فراهم می‌ساخت و در روزهای اولیه همه‌گیری، داروهای شدیداً موردنیاز و داروهای مؤثر بالقوه مانند هیدرو کسی کلروکین از هند «به‌عنوان داروخانه جهان» به بیش از 120 کشور صادر می‌شد.

این موقعیت مورد اعتماد، هند را به یک تصمیم‌گیرنده مهم جهانی تبدیل کرده است. نوآوری در داخل نیز نقش مهمی داشته است. طی پنج سال گذشته، هند با استفاده از مدل مشارکت دولتی- خصوصی، داوطلبانه با منابع آزاد منحصربه‌فرد خود، در دیجیتالی کردن فرایندهای حکومتی و اداری پیشتاز بوده است. این مدل، دسترسی میلیون‌ها شهروند هند به خدمات و یارانه دولتی را فراهم کرده که البته یک مدل آمریکایی، اروپایی یا چینی نیست. این مدل به‌قدری موفقیت‌آمیز است که هند امروز در تعداد جمعیت شهروند دیجیتال، بعد از چین در رتبه دوم جهان قرار دارد.

در حال حاضر جایگاه جهانی هند به‌واسطه رهبری این کشور در پنج گروه چندجانبه طی دو سال آینده، ازجمله ریاست در شورای امنیت سازمان ملل به‌عنوان عضو غیردائم، ریاست یک‌ساله بر کمیته اجرایی سازمان بهداشت جهانی، میزبانی از شورای سران دولت‌های سازمان شانگهای در سال 2020 و از همه مهم‌تر، ریاست بر گروه 20 در سال 2020، بیش‌ازپیش به چشم می‌آید.

اگرچه موقعیت این نهادهای چندجانبه ظاهراً به تحلیل رفته‌اند، اما مشارکت هند و رهبری آن در مدیریت مناسب اطلاعات این نهادها، می‌تواند جان تازه‌ای به این امور چندجانبه ببخشد. کشورهای سرمایه‌گذار نظیر آمریکا، ژاپن، کانادا و اتحادیه اروپا می‌توانند به هند کمک کنند. آن‌ها با همدیگر می‌توانند هند را به نظم تجاری درست سوق داده و هم‌زمان، شاخص‌ها و استانداردهای موجود جهانی را از تجارت گرفته تا سرمایه‌گذاری و فن‌آوری ارتقاء بخشند، چیزی که اکنون چین بر آن‌ها سلطه داشته و به‌راحتی نقض می‌کند. هند با نظام‌های انحصاری، محافظه‌کارانه و بازار محور خود می‌تواند توازن لازم را به قوانین و مقررات آتی تزریق کند.

گام‌های کوچک در این راستا قبلاً برداشته‌شده است. برخی از ایالت‌های هند از تعطیلات دوران کرونا استفاده کردند تا مهارت‌های لازم در کارخانه‌های آینده را با مهارت شهروندان خود تطبیق دهند. حتی مهارت‌های صنعتگران سنتی نیز ثبت شد – مثلاً بافندگانی که می‌توانند در کارخانه‌های نساجی کار کنند، آهنگرهایی که می‌توانند با قطعات خودرو یا ریخته‌گری آهن‌کار کنند.

در کمال تعجب، کووید-19 هند را به نقطه عطفی همانند «دوره چین» در سال 2001 سوق داده است که در آن، چین عضویت در سازمان تجارت جهانی و صعود خود در امور جهان را آغاز کرد. دموکراسی بالنده هند و اساس فرهنگی عمیق آن، نه‌تنها مانع از توسعه مدل تهاجمی وبرتری طلبی در هند خواهد شد بلکه، هند به دنبال حفظ اعتدال و ظهور عادلانه در محدوده پیرامونی خویش خواهد بود.