جدیدترین مطالب

علت تداوم سوء تفاهم غرب در درک اهمیت و جایگاه بریکس

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که  در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد ‌شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

Loading

أحدث المقالات

علت تداوم سوء تفاهم غرب در درک اهمیت و جایگاه بریکس

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که  در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد ‌شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

Loading

مسیر سخت دیپلماسی روسیه و غرب؛ ضرورت بازنگری غرب در اولویت‌ها و اهداف خود

شورای راهبردی آنلاین – رصد: درحالی‌که تمرکز رسانه‌ای دو ماه گذشته، عمدتاً بر جنگ اوکراین قرار داشته است، تبادل زندانیان میان آمریکا و روسیه در اواخر ماه آوریل تا حد زیادی نادیده گرفته شد. روسیه یک آمریکایی (یک تفنگدار دریایی سابق) را که سه سال پیش بازداشت کرده بود، آزاد کرد و آمریکا نیز یک خلبان روسی را که به اتهام قاچاق مواد مخدر زندانی شد بود، آزاد کرد.

ریچارد هاس در یادداشتی که وب‌سایت شورای روابط خارجی آمریکا (CFR) آن را منتشر کرد؛ نوشت: این مبادله اسرا در زمانی اتفاق افتاد که حمله نظامی روسیه به اوکراین، روابط با آمریکا را به پایین‌ترین سطح خود از زمان پایان جنگ سرد رسانده است. اگرچه آمریکا تصمیم گرفته است از دخالت نظامی مستقیم در جنگ خودداری کند، اما اقدامات دیگری را برای تأثیرگذاری بر آن انجام می‌دهد، ازجمله آنکه مقادیر زیادی تسلیحات، اطلاعات و آموزش به اوکراینی‌ها ارائه کرده است تا آن‌ها بتوانند با موفقیت مقاومت کرده و به‌طور بالقوه نیروهای روسیه را شکست دهند. آمریکا همچنین برای تقویت ناتو و تحمیل تحریم‌های شدید اقتصادی بر روسیه اقدامات گسترده‌ای انجام داده است.

احتمالاً جنگ برای مدتی ادامه پیدا کند. اگرچه اوکراین از پایان جنگ و جلوگیری از مرگ و ویرانی بیشتر استقبال می‌کند، اما ولادیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین به هر توافق صلحی نیز رضایت نخواهد داد. او به دنبال بازپس‌گیری سرزمین‌هایی است که روسیه آن‌ها را اشغال کرده و تضمین اینکه حاکمیت این کشور محترم شمرده شود تا بتواند به اتحادیه اروپا بپیوندد.

ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه نیز به‌نوبه خود باید به نتیجه‌ای برسد که تهاجم پرهزینه‌اش را توجیه کند تا هم ضعیف به نظر نرسد و هم در داخل این کشور موردانتقاد قرار نگیرد. در چنین شرایطی، احتمال تحقق مذاکرات صلحی که بتواند مواضع ظاهراً آشتی‌ناپذیر دو طرف را به هم نزدیک کند تا حد زیادی بعید است. از همین رو، به‌احتمال‌زیاد این جنگ نه‌فقط برای ماه‌ها بلکه برای سال‌های آینده ادامه خواهد یافت.

یک فرضیه برای غرب این است که همه روابط خود با روسیه را با اقدامات این کشور در اوکراین مرتبط کند. این اما اقدامی اشتباه خواهد بود، زیرا روسیه می‌تواند بر سایر منافع غرب، ازجمله فشار بر ایران و کره شمالی و موفقیت تلاش‌های جهانی برای محدود کردن انتشار گازهای گلخانه‌ای که باعث تغییرات آب‌وهوا می‌شود، تأثیر بگذارد.

شاید خبر خوب این باشد که همان‌طور که مبادله زندانیان نشان داد، اختلافات عمیق طرفین در اوکراین نباید مانع از همکاری‌های مفید روسیه و غرب شود. اگرچه استمرار چنین همکاری‌هایی، به دیپلماسی پیشرفته و منظم نیاز دارد.

برای شروع، آمریکا و شرکای آن باید اهداف خود را در اوکراین، اولویت‌بندی و حتی محدود کنند. این به معنای کنار گذاشتن سیاست تغییر رژیم در مسکو است. غرب باید با نظام کنونی روسیه مواجه شود، نه با روسیه‌ای که آن را ترجیح می‌دهد. اگرچه ممکن است موقعیت پوتین از درون به چالش کشیده شود، اما غرب در موقعیتی نیست که بتواند برکناری او را مهندسی کند، یا حتی مطمئن باشد که جایگزین وی بهتر خواهد بود؛ بنابراین غرب باید برخی اقدامات تنش‌زا را کنار بگذارد یا به تعویق بیندازد، ازجمله صحبت درباره دادگاه‌های جنایات جنگی برای مقامات ارشد روسیه یا لاف زدن درباره کمک به اوکراین برای هدف قرار دادن ژنرال‌های ارشد و کشتی‌های روسی.

به همین ترتیب، اگرچه روسیه درنتیجه این جنگ، احتمالاً ازنظر اقتصادی و نظامی وضعیت بدتری خواهد یافت، اما کاخ سفید باید روشن کند که برخلاف اظهارات لوید آستین وزیر دفاع، هدف آمریکا استفاده از جنگ برای تضعیف روسیه نیست. برعکس، مقامات این کشور باید تأکید کنند که می‌خواهند جنگ در اسرع وقت با شرایطی که منعکس‌کننده وضعیت مستقل اوکراین باشد، پایان یابد.

غرب باید همچنان به حمایت از اوکراین ادامه دهد و با اجتناب از درگیری مستقیم از تشدید جنگ جلوگیری کند. بااین‌حال، کرملین باید متوجه باشد که این محدودیت، مشروط به عدم گسترش جنگ به یک کشور عضو ناتو یا استفاده از سلاح‌های کشتارجمعی است، چراکه در غیر این صورت، این محدودیت‌های خودخواسته غرب از بین خواهند رفت.

غرب همچنین باید اهداف مدنظر خود در جنگ و چگونگی تحقق آن‌ها را به‌دقت مورد ارزیابی قرار دهد. چنانکه هدف اصلی باید بر کنترل اوکراین بر تمام قلمرو خود متمرکز باشد، اگرچه این هدف به معنای تلاش برای آزادسازی کریمه یا حتی همه منطقه شرقی دونباس از طریق نیروی نظامی نیست. برخی از این اهداف ممکن است از طریق دیپلماسی و کاهش برخی تحریم‌ها محقق شوند؛ اما تا زمانی که رفتار روسیه تغییر کند، تحریم‌ها باید حفظ شوند.

دیپلماسی ابزاری برای امنیت ملی است که باید به کار گرفته شود. چنانکه نشست‌های خصوصی بین مقامات ارشد نظامی و غیرنظامی کشورهای غربی و روسیه باید از سر گرفته شوند تا خطر اشتباه محاسباتی که‌ می‌تواند منجر به رویارویی یا بدتر از آن شود کاهش یابد و فرصت‌های همکاری محدود نیز بررسی شوند.

اگرچه احتمال دارد روابط سازنده با روسیه تا دوران پس از پوتین امکان‌پذیر نباشد، اما این به‌هیچ‌وجه تمایل غرب برای جلوگیری از تخریب بیشتر روابط را تغییر نمی‌دهد.

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *