جدیدترین مطالب
خلیج فارس؛ میدان نبرد سرد پکن و واشنگتن
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
دستاورد نشست نمایشی سران آمریکا و چین در پکن؟
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
وابستگی پایدار تامین انرژی اروپا به خلیج فارس
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
چالش پهپادهای ارزان قیمت “FPV” حزبالله برای رژیم صهیونیستی
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
أحدث المقالات
خلیج فارس؛ میدان نبرد سرد پکن و واشنگتن
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
دستاورد نشست نمایشی سران آمریکا و چین در پکن؟
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
وابستگی پایدار تامین انرژی اروپا به خلیج فارس
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
چالش پهپادهای ارزان قیمت “FPV” حزبالله برای رژیم صهیونیستی
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
گسترش همکاریهای ناتو و ژاپن برای مقابله با تهدیدات چین
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اضافه شدن کشورهایی مانند ژاپن به اجلاس ناتو سوالات ویژهای را درباره اینکه چرا ناتو به توسعه روابط نزدیک با کشورهایی که عضوی از پیمان شمال اتلانتیک نیستند و دور از منطقه مسئولیت اعضای ناتو واقع شدهاند، مطرح مینماید.
جفری هورنونگ در تحلیلی که اندیشکده آمریکایی رند منتشر کرد، نوشت: این باور رایج وجود دارد که تقویت همکاری ژاپن و ناتو به نفع هر دو طرف است. اما سوال مهم این است که چرا؟ در پاسخ میتوان گفت دلایل خوبی شامل تهاجم روسیه به اوکراین، اقدامات دائمی و تحریکآمیز چین و روابط رو به رشد این دو کشور انگیزههای خوبی هستند. اما سوال بعدی این است که زمینههای عملی همکاری ژاپن و ناتو چیستند؟
تقویت روابط
ژاپن در واقع دیرپاترین شریک غیراروپایی دائمی ناتو است. با این حال، علاوه بر تبادلات و گفتگوها، همکاری عملی تنها از دوره پس از 11 سپتامبر و با پشتیبانی غیرنظامی ژاپن از عملیات نیروهای ائتلاف در عراق و افغانستان آغاز شد. در سالهای بعد، دو طرف سعی کردند تا روابط خود را معنادارتر سازند. تازهترین مورد در سال 2023 و زمانی بود که دو طرف مسیر همکاری آینده خود را تحت برنامه شراکت خاص و منفرد (Individually Tailored Partnership Programme) تعیین کردهاند و این برنامه افزایش همکاری در 16 زمینه از جمله دفاع سایبری، ارتباطات استراتژیک، فناوریهای جدید و امنیت فضایی را در برمیگیرد.
علاوه بر تقویت زمینههای عملی همکاری، ژاپن و ناتو نشان دادهاند که دیدگاههای جهانی مشترکی و همچنین ارتباطات امنیتی دقیقی برقرار کردهاند. به عنوان مثال، در سال 2017، نخست وزیر ژاپن شینزو آبه و دبیرکل ناتو ینس استولتنبرگ توافق کردند که “محیطهای امنیتی آسیا و اروپا به طور نزدیکی مرتبط هستند”. تهاجم روسیه به اوکراین در سال 2022 این انگیزه را تقویت کرد. این تهاجم نه تنها باعث شد که نخست وزیر ژاپن (به عنوان نخستین نخست وزیر ژاپن) در اجلاس ناتو شرکت کند، بلکه ناتو را نیز به عنوان یک مفهوم استراتژیک پذیرفت و اعضای ناتو تأکید کردند که “اقیانوس آرام برای ناتو مهم است، زیرا تحولات در این منطقه میتواند به طور مستقیم امنیت یورو-آتلانتیک را تحت تأثیر قرار دهد”. علاوه بر این، اعضای ناتو چین را به عنوان یک “چالش سیستمی” برای امنیت یورو-آتلانتیک شناختند. احساس مشابهی از همبستگی دو منطقه توسط نخست وزیر کیشیدا فومیو هم ابراز شد که گفت “امروز اوکراین درگیر است، فردا ممکن است آسیای شرقی درگیر شود.”
و با این وجود، با این نزدیکی فزاینده، هیچ یک از دو طرف هیچ نوع تعهد محکمی برای اجرای وعدههای مربوط به منطقه خود نداشتهاند. با وجود تمام اعتراضهای ژاپن به روسیه و حمایت وسیع آن از اوکراین، همه اقداماتش تاکنون حداقلی و غیرجنگی بوده است. این پیشینه کار را برای ناتو ساده میکند و مثلا اگر نزاعی درباره تایوان به وقوع بپیوندد بعید است ناتو به عنوان یک سازمان علیه چین اقدام نماید.
اگرچه ناتو قادر به ارسال نیروهای نظامی به آسیا-اقیانوسیه نیست، اما همکاری در زمینههایی مانند اقتصادی، دیپلماتیک، فضایی و جنگ اطلاعاتی میتواند در صورت بروز منازعات مؤثر باشد.
تقویت ارتباطات بین ژاپن و ناتو نشان میدهد که دو طرف در صورت بروز تنشها و تهدیدات جدی، میتوانند اقدامات موثری را در جهت مقابله با عواقب بالقوه یک منازعه مستقیم انجام دهند. این تقویت همکاریها در زمان صلح میتواند اعتبار بیشتری برای تهدیدات آینده فراهم آورد.
0 Comments