جدیدترین مطالب

طرح امپریالیستی ترامپ برای کنترل نفت عراق

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «دولت ترامپ هم‌زمان با کاهش حضور نظامی، با فشار سیاسی و اقتصادی و دخالت در روند نخست‌وزیری عراق، طرحی امپریالیستی برای گشودن صنعت نفت این کشور به شرکت‌های آمریکایی پیش می‌برد.»

تحلیلی بر اهمیت بریکس برای اعضای این گروه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: ‌«بریکس، یک گروه بین دولتی متشکل از ۱۱ بازار نوظهور و کشورهای در حال توسعه است که تقریبا نیمی از جمعیت جهان، حدود ۴۰ درصد از تولید ناخالص داخلی جهان و تقریبا یک چهارم تجارت جهانی را تشکیل می‌دهد، اما همچنان با پرسش‌هایی درباره اهمیت و کارآمدی خود روبه‌روست.»

نگاهی به روابط دفاعی اتحادیه اروپا-آمریکا

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «روابط امنیتی و دفاعی اتحادیه اروپا و آمریکا از دیرباز نقشی محوری در امنیت اروپا داشته است. واشنگتن از طریق ناتو، قابلیت‌های نظامی کلیدی و تضمین‌های امنیتی، به‌ویژه در زمینه اطلاعات، نظارت و شناسایی (ISR)، فرماندهی و کنترل، سوخت‌رسانی هوایی، ترابری راهبردی هوایی و حملات دوربرد، در اختیار اروپا قرار داده است.»

تأملی در ظرفیت‌ها و چالش‌های اجلاس استانبول

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اجلاس وزرای امور خارجه ترکیه، عربستان سعودی، پاکستان و مصر در استانبول فرصتی برای هماهنگی دیپلماتیک درباره بحران‌های غرب آسیا فراهم آورده، اما موفقیت آن به مشارکت بازیگران اصلی و تبدیل رایزنی‌ها به اقدامات عملی وابسته خواهد بود.

از «پیمان مکه» تا «امنیت جمعی»؛ فرصت تاریخی برای غرب آسیا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: حضور هیئت‌های عالی‌رتبه از کشورهای عضو «توافقنامه دفاع مشترک مکه» در تهران، در شرایطی که منطقه درگیر تنش‌های نظامی و فرایند شکننده مذاکرات ایران و آمریکاست، نقطه عطفی در معادلات امنیتی خلیج فارس و غرب آسیا محسوب می‌شود.

کاهش آب دریای خزر و لایروبی در ولگا و ولگا-دن: نیاز به یک رویکرد جامع وسازوکار مشترک بین کشورهای ساحلی

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ کاهش سطح آب دریای خزر دیگر صرفا یک مسئله زیست‌محیطی یا آب‌شناختی (هیدرولوژیک) نیست، بلکه به تدریج در حال تبدیل شدن به یکی از مهم‌ترین چالش‌های زیرساختی و اقتصادی برای کشتیرانی در سراسر این دریا است.»

اصلاح نظم جهانی با تقویت نقش کشورهای جنوب

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ تحولات در نظم جهانی، فرصت‌ها و چالش‌هایی را برای کشورهای جنوب جهان ایجاد می‌کند. نهادهایی که برای مدیریت روابط بین‌الملل در رابطه با امور مالی، امنیت، تجارت و دیپلماسی پس از جنگ جهانی دوم توسعه یافتند، هنوز هم کارآمد و مرتبط هستند اما ساختارهای اساسی آنها دیگر با توزیع جدید قدرت سازگار نیستند. با این حال، طی دو دهه گذشته، بسیاری از کشورها در آفریقا، آسیا، آمریکای لاتین و خاورمیانه از نظر اقتصادی قدرتمندتر شده‌اند، نفوذ بیشتری در روابط بین‌الملل کسب کرده‌اند و می‌توانند شبکه‌های جدیدی از همکاری ایجاد کنند. این تحولات فرصتی را برای ایجاد نهادهایی با نمایندگی بیشتر و موثرتر از آنچه امروز هستند، ایجاد می‌کند. با این حال، این امر مستلزم همکاری، غلبه بر خطوط تقسیم داخلی و حمایت از کشورهای کم‌درآمد است.»

Loading

أحدث المقالات

طرح امپریالیستی ترامپ برای کنترل نفت عراق

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «دولت ترامپ هم‌زمان با کاهش حضور نظامی، با فشار سیاسی و اقتصادی و دخالت در روند نخست‌وزیری عراق، طرحی امپریالیستی برای گشودن صنعت نفت این کشور به شرکت‌های آمریکایی پیش می‌برد.»

تحلیلی بر اهمیت بریکس برای اعضای این گروه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: ‌«بریکس، یک گروه بین دولتی متشکل از ۱۱ بازار نوظهور و کشورهای در حال توسعه است که تقریبا نیمی از جمعیت جهان، حدود ۴۰ درصد از تولید ناخالص داخلی جهان و تقریبا یک چهارم تجارت جهانی را تشکیل می‌دهد، اما همچنان با پرسش‌هایی درباره اهمیت و کارآمدی خود روبه‌روست.»

نگاهی به روابط دفاعی اتحادیه اروپا-آمریکا

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «روابط امنیتی و دفاعی اتحادیه اروپا و آمریکا از دیرباز نقشی محوری در امنیت اروپا داشته است. واشنگتن از طریق ناتو، قابلیت‌های نظامی کلیدی و تضمین‌های امنیتی، به‌ویژه در زمینه اطلاعات، نظارت و شناسایی (ISR)، فرماندهی و کنترل، سوخت‌رسانی هوایی، ترابری راهبردی هوایی و حملات دوربرد، در اختیار اروپا قرار داده است.»

تأملی در ظرفیت‌ها و چالش‌های اجلاس استانبول

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اجلاس وزرای امور خارجه ترکیه، عربستان سعودی، پاکستان و مصر در استانبول فرصتی برای هماهنگی دیپلماتیک درباره بحران‌های غرب آسیا فراهم آورده، اما موفقیت آن به مشارکت بازیگران اصلی و تبدیل رایزنی‌ها به اقدامات عملی وابسته خواهد بود.

از «پیمان مکه» تا «امنیت جمعی»؛ فرصت تاریخی برای غرب آسیا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: حضور هیئت‌های عالی‌رتبه از کشورهای عضو «توافقنامه دفاع مشترک مکه» در تهران، در شرایطی که منطقه درگیر تنش‌های نظامی و فرایند شکننده مذاکرات ایران و آمریکاست، نقطه عطفی در معادلات امنیتی خلیج فارس و غرب آسیا محسوب می‌شود.

کاهش آب دریای خزر و لایروبی در ولگا و ولگا-دن: نیاز به یک رویکرد جامع وسازوکار مشترک بین کشورهای ساحلی

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ کاهش سطح آب دریای خزر دیگر صرفا یک مسئله زیست‌محیطی یا آب‌شناختی (هیدرولوژیک) نیست، بلکه به تدریج در حال تبدیل شدن به یکی از مهم‌ترین چالش‌های زیرساختی و اقتصادی برای کشتیرانی در سراسر این دریا است.»

اصلاح نظم جهانی با تقویت نقش کشورهای جنوب

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ تحولات در نظم جهانی، فرصت‌ها و چالش‌هایی را برای کشورهای جنوب جهان ایجاد می‌کند. نهادهایی که برای مدیریت روابط بین‌الملل در رابطه با امور مالی، امنیت، تجارت و دیپلماسی پس از جنگ جهانی دوم توسعه یافتند، هنوز هم کارآمد و مرتبط هستند اما ساختارهای اساسی آنها دیگر با توزیع جدید قدرت سازگار نیستند. با این حال، طی دو دهه گذشته، بسیاری از کشورها در آفریقا، آسیا، آمریکای لاتین و خاورمیانه از نظر اقتصادی قدرتمندتر شده‌اند، نفوذ بیشتری در روابط بین‌الملل کسب کرده‌اند و می‌توانند شبکه‌های جدیدی از همکاری ایجاد کنند. این تحولات فرصتی را برای ایجاد نهادهایی با نمایندگی بیشتر و موثرتر از آنچه امروز هستند، ایجاد می‌کند. با این حال، این امر مستلزم همکاری، غلبه بر خطوط تقسیم داخلی و حمایت از کشورهای کم‌درآمد است.»

Loading

واکسن کرونا عرصه‌ای جدید برای رقابت بین‌المللی

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران کرونا، دغدغه جهانی شده و عرصه رقابت جهانی را تغییر داده است و علاوه‌بر بعد تجاری - اقتصادی آن، به منبع جدیدی از کسب قدرت یا زوال قدرت تبدیل شده است و کشورهایی که بتوانند واکسنی همساز با استانداردهای سازمان جهانی بهداشت یا متناسب با توان خرید کشورهای کم‌درآمد بسازند می‌توانند در این عرصه، جایگاه بالاتری را کسب کنند. رضا مجیدزاده – پژوهشگر مسائل توسعه

ویروس کرونا همچنان قربانی می‌گیرد و تلاش محققان برای کشف واکسنی مؤثر در جهت پیشگیری از ابتلا به آن، به یک رقابت جهانی بین قدرت‌های بزرگ تبدیل شده است. هرچند که سازمان بهداشت جهانی چندین بار هشدار داده بود که به‌احتمال‌زیاد، دسترسی به واکسنی معتبر تا پایان سال 2020، پایین است اما روسیه اولین کشوری بود که مدعی ساخت واکسن کرونا شد و آن را به شهروندانش نیز عرضه داشت. پس از روسیه،‌ چین نیز مدعی است که پس از آزمایش‌های موفق روی حیوان و انسان، واکسنی ساخته است که حتی در سالمندان، پادتنی قوی تولید می‌کند. در آن‌سوی جهان نیز آلمان، فرانسه، انگلستان و ایالات‌متحده، کشورهایی هستند که به تولید واکسن کرونا پرداخته‌اند اما هنوز واکسن آن‌ها برای عموم عرضه نشده است.

ایالات‌متحده، با بیش از 39 پروژه تحقیقاتی درباره واکسن کرونا، بیش از سایرین در عرصه ساخت واکسن سرمایه‌گذاری کرده است. البته برخی از این پروژه‌ها نیز به‌صورت مشترک با دیگر کشورها انجام می‌پذیرد. مؤسسات و شرکت‌های چینی نیز 20 پروژه تولید واکسن را به اجرا درآورده‌اند. البته 11 پروژه از این پروژه‌ها در حال مطالعه و آزمایش روی نمونه انسانی هستند که 5 مورد از آن‌ها به چین و 3 مورد به ایالات‌متحده اختصاص دارد. این ارقام، گویای رقابتی شدید میان کشورهای قدرتمند جهانی درزمینهٔ دستیابی به نخستین واکسن معتبر کروناست که افزون بر بعد مالی و درآمدزایی هنگفت، جنبه‌های اقتصادی و سیاسی مهمی برای کشور مبدع خواهد داشت.

در چنین شرایطی، هرچند که روسیه مدعی ساخت نخستین واکسن شده است اما درباره کارایی واکسن آن، هنوز نااطمینانی،‌ ابهام و تردید وجود دارد و این مسابقه به پایان نرسیده است. همچنان که چین نیز اعلام کرده است که در زمینه تزریق واکسن به انسان، عملکردی رضایت‌بخش داشته است، اما سؤال مهم این است که آیا پکن می‌تواند برای جمعیت داخلی و جمعیت دیگر کشورهای جهان، مقدار کافی از واکسن را تولید کند؟ یک مزیت دیگر که چین در بحبوحه بحران کرونا کسب کرده، شروع دوران بازیابی اقتصادی آن درزمانی زودتر از دیگر اقتصادهاست که باعث شده است تا وزن آن در اقتصاد جهان، بالاتر رود. پیش از بحران کرونا، چین از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان واکسن در جهان بود که سالانه 700 میلیون دُز واکسن تولید می‌کرد که 20 درصد از تولید جهانی واکسن را تشکیل می‌دهد. بااین‌وجود، بیشتر این میزان تولید صرف مصرف داخلی این کشور می‌شده است؛ اما در کنار این ارقام باید توجه داشت که تنها 40 تولیدکننده واکسن در چین توانسته‌اند با استانداردهای مربوط به GMP یا الزام عملی به تولید خوب در داخل چین، مطابقت پیدا کنند و از این میان، تعداد انگشت‌شماری هستند که با استاندارد مربوط به پیش‌کیفیت واکسن سازمان بهداشت جهانی سازگار شده‌اند. بااین‌حال، دستور کار ساخت سالانه 100 میلیون دز واکسن کرونا در چین دنبال می‌شود که می‌تواند پاسخگوی نیاز کشورهای با درآمد متوسط و پایین باشد؛ یعنی بدون توجه به رعایت استانداردها و مطابقت با کیفیت مدنظر سازمان جهانی بهداشت،‌ چین می‌تواند قدرت چانه‌زنی خود در عرصه رقابت بین‌المللی را نیز افزایش دهد، به‌ویژه آنکه روسیه، توانی بسیار کمتر از این میزان دوز در اختیار دارد و تولید واکسن در آلمان، انگلستان و فرانسه شاید به 100 میلیون دوز در سال نرسد یا این‌که قیمت تمام‌شده آن این امکان را به کشورهای مزبور ندهد.

این رقابت جهانی در تولید واکسن، جبهه‌ای جدید در عرصه جنگ تجاری بین‌المللی گشوده است و قدرت‌های بزرگ در تلاش‌اند تا در این دوئل جدید، زودتر هفت‌تیر خود را از نیام برکشند و ماشه را بچکانند و حریف را در عرصه رقابت بین‌المللی اقتصادی- سیاسی در سطح جهانی، مغلوب و مطیع کنند. از همین روی است که برخی از تحلیل‌گران این ملی‌گرایی واکسن‌محور را از منظر احتمال کشیده شدن بازی به سمت یک بازی با جمع صفر، خطری برای کل جهان ارزیابی می‌کنند؛ بنابراین آنچه در عمل مشاهده می‌شود این است که باوجود پیش‌بینی برنامه توسعه ملل متحد درباره شروع جنگ‌های آب بعد از سال 2015 و در مناطق بحرانی، بحران کرونا، دغدغه جهانی و عرصه رقابت جهانی را تغییر داده است و به منبع جدیدی از کسب قدرت یا زوال قدرت تبدیل‌شده است و کشورهایی که بتوانند واکسنی همساز با استانداردهای سازمان جهانی بهداشت یا متناسب با توان خرید کشورهای کم‌درآمد بسازند می‌توانند در این عرصه، جایگاه بالاتری را کسب کنند.

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *