شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
حسین آجرلو در گفتگو با سایت شورای راهبردی روابط خارجی در پاسخ به این پرسش که کابینه جدید لبنان دارای چه ویژگیهایی است و با چه چالشهایی مواجه خواهد بود؟ اظهار داشت: «کابینه میقاتی در شرایطی قوه مجریه را در لبنان در اختیار گرفت که این کشور از یکسو از بحرانهای عمیق سیاسی، اقتصادی و اجتماعی و از سوی دیگر با بحران امنیتی ناشی از تهدیدات مداوم رژیم صهیونیستی و تسری بحران سوریه مواجه است.»
به گفته این کارشناس، بحران اقتصادی در لبنان به حدی است که ارزش لیر لبنان بهشدت کاهش پیدا کرده و مردم قدرت خرید خود را از دست دادهاند و درعینحال دولت قادر به پرداخت یارانهها و همچنین مهیا کردن امور اجرایی خود در جهت پرداخت حقوق و مزایا نیست.
آجرلو معتقد است که بخش عمده این بحران ناشی از تحریم آمریکا و غرب علیه سوریه در قالب قانون سزار و بخش دیگر در پی ایجاد اختلال در روند تبادلات مالی لبنان است.
وی افزود: «به دلیل جایگاه لبنان در تجارت خارجی سوریه، هرگونه تحریم علیه سوریه، تأثیر مستقیم و غیرمستقیم فوری بر کشور لبنان میگذارد.»
کارشناس مسائل خاورمیانه با اشاره به انفجار بندر بیروت بهعنوان یکی از اصلیترین مبادی ورود کالا و خدمات به کشور لبنان گفت این انفجار نیز بر بحران اقتصادی لبنان افزوده است.
به گفته این کارشناس مجموع بحرانهای فوقالذکر موجب سقوط دولت حسان دیاب شد.
وی در رابطه با نقش کشورهای عربی و غربی در بحران لبنان گفت: «این کشورها با سوءاستفاده از بحران اقتصادی و سیاسی در لبنان، شروطی را برای ارائه کمکهای بینالمللی به این کشور تحمیل کردند که این شروط بهنوعی لبنان را در یک وضعیت بیثباتی سیاسی قرار داد که حتی با انتخاب دو نخستوزیر مکلف یعنی مصطفی ادیب و سعد حریری، آنها نتوانستند کابینهای تشکیل دهند.»
آجرلو ادامه داد: «در این شرایط با توافق گروههای سیاسی، نجیب میقاتی بهعنوان یک شخصیت میانهرو برای گذار از این بیثباتی انتخاب شد و توانست با رایزنیهای گسترده با طرفهای مختلف لبنانی ازجمله میشل عون، رئیسجمهور و گروههای عمده سیاسی، کشور را از بنبست سیاسی خارج کند و یک کابینه توافقی تشکیل دهد.»
کارشناس مسائل بینالملل توضیح داد که این کابینه میراثدار بحرانهای مختلف گذشته است و به نظر میرسد راه دشواری را برای موفقیت در پیش دارد.
آجرلو در رابطه با مهمترین چالشهای پیشروی کابینه جدید لبنان گفت: «اگرچه دولت میقاتی توانسته با تقسیم کابینه میان گروههای لبنانی موفق به تشکیل کابینه شود ولی چینش آن و حضور گروهها و احزاب متعارض با یکدیگر در این کابینه همچون جریان آزاد ملی به رهبری جبران باسیل و جریان المستقبل به رهبری سعد حریری میتواند منجر به بروز اختلافات جدی در کابینه شده و عمر کابینه را کوتاه کند.»
وی در خصوص دیگر چالش کابینه میقاتی توضیح داد: «نخستوزیر جدید اعلام کرده که سعی دارد با همه طرفهای منطقهای و بینالمللی روابط متناسبی را برقرار کند تا بدین طریق حمایت این کشورها را جلب نماید. ولی استقبال سرد دولتهای عربی و غربی بهویژه آمریکا از این دولت، نشان از تمایل کم این کشورها به همکاری با کابینه لبنان دارد.»
وی افزود: «با توجه به نیاز مبرم لبنان به حمایتهای مالی و زیرساختی، عدم ارائه کمکها و حمایتهای کافی به لبنان عملاً دولت را در بهبود شرایط اقتصادی و زیربنایی با چالش روبرو میکند و این روند، کار میقاتی را برای تداوم کابینه با مشکل روبرو خواهد کرد.»
سومین چالش نیز از نگاه این کارشناس به نوع تعامل نخستوزیر با گروههای مقاومت مربوط میشود؛ وی در این خصوص گفت: «گروههای مقاومت بهخصوص حزبالله لبنان به دلیل اهتمام به ثبات سیاسی و کمک به بهبود شرایط اقتصادی لبنان درروند تشکیل کابینه میقاتی همکاری زیادی داشتهاند ولی با توجه به برخی از رویکردهای نخستوزیر نسبت به اقدامات مقاومت بهویژه در موضوع واردات سوخت از ایران و مصاحبه وی در عدم موافقت دولت لبنان با این روند، به نظر میرسد اگر میقاتی بخواهد در تعارض با گروههای مقاومت برخیزد و حمایت آنها را از دست بدهد تداوم کار برایش مشکل خواهد بود.»
آجرلو در ادامه با بیان این موضوع که انتخابات لبنان قرار است در سال ۲۰۲۲ برگزار شود، تأکید کرد: «ورود لبنان به عرصه انتخاباتی و لزوم تشکیل کابینه بعد از انتخابات از هماکنون کابینه میقاتی را به یک کابینه موقت تبدیل کرده است که این امر مانع بسیاری از اقدامات دولت میقاتی خواهد شد و تداوم آن را در دور بعدی دشوار خواهد کرد.»
وی در نهایت در جمعبندی مطالب خود گفت: «کابینه میقاتی محصول یک دوره بحرانی در عرصه سیاسی لبنان است که به نظر میرسد برای بهبود شرایط این کشور با موانع داخلی و خارجی بهخصوص سنگاندازیهای کشورهای غربی و عربی روبرو است.»
این کارشناس در رابطه با دیپلماسی ایران در قبال لبنان هم تأکید کرد که جمهوری اسلامی ایران باید با رصد دقیق تحولات لبنان ضمن کمک به ثبات سیاسی در این کشور مانع از بازیگری منفی غرب و برخی از کشورهای عربی در لبنان شود.
0 Comments