جدیدترین مطالب
موفقیتها و چالشهای همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولتها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبهای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس بهتدریج از تعداد شرکتکنندگان به ارزیابی گامهای عملیشده برای تعمیق همکاریها تغییر یافته است.»
اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران میگذرد و هیچ چشماندازی برای پایان آن دیده نمیشود. موج نخست درگیریها از ۲۸ فوریه تا آتشبس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیریها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتیها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هستهای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شدهاند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا بهطور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاشهای ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشمانداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانههای بارگیری و کشتیهای دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتیهای غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطاشده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگههای ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را بهعنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگتری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
فرصتهای همسویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشستهای اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان میدهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاریها بهتدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرتهای نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیههای سیاسی نیست، بلکه در همراستا شدن پروژهها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکلگیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار میشود.»
فرجام تنشزدایی هند و چین
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفتوگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راهحلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفتوگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخستوزیر هند، و شی جینپینگ، رئیسجمهور چین رسید.»
أحدث المقالات
موفقیتها و چالشهای همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولتها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبهای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس بهتدریج از تعداد شرکتکنندگان به ارزیابی گامهای عملیشده برای تعمیق همکاریها تغییر یافته است.»
اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران میگذرد و هیچ چشماندازی برای پایان آن دیده نمیشود. موج نخست درگیریها از ۲۸ فوریه تا آتشبس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیریها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتیها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هستهای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شدهاند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا بهطور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاشهای ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشمانداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانههای بارگیری و کشتیهای دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتیهای غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطاشده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگههای ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را بهعنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگتری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
فرصتهای همسویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشستهای اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان میدهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاریها بهتدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرتهای نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیههای سیاسی نیست، بلکه در همراستا شدن پروژهها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکلگیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار میشود.»
فرجام تنشزدایی هند و چین
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفتوگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راهحلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفتوگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخستوزیر هند، و شی جینپینگ، رئیسجمهور چین رسید.»
نتایج معکوس و پرهزینه ترامپ در قبال ایران

برت مکگورک در یادداشتی که وب سایت مرکز بلفر آن را منتشر کرد، نوشت: در حالیکه باید رقابت با روسیه و چین، راهبرد امنیت ملی ترامپ باشد و منطقه آسیا نیز در اولویت مشارکتهای آمریکا قرار گیرد، اما ترامپ اهداف آمریکا در سراسر خاورمیانه را گسترش داده و بیش از همه بر موضوع ایران متمرکز شده است. به نحوی که تاکید بر خروج ایران از سوریه، خروج یکجانبه آمریکا از برجام به موازات افزایش تحریمها و تمرکز بر کارزار فشار اقتصادی حداکثری، بخشی از اقداماتی است که دولت ترامپ بدون هیچ گونه هدف مشخصی درصدد اجرای آنها در قبال تهران است. فرض ترامپ برای اتخاذ سیاست فشار علیه ایران بر این پایه استوار بوده است که بتواند ایران را تسلیم کرده و به پای میز گفتگوها بکشاند و یا این که حداقل موجودیت نظام را تهدید نماید، این در حالی است که دولت ترامپ به نتایج و پیامدهای معکوس این راهبرد توجهی نکرده است. چرا که اگر ترامپ احتمال شکست این فرضیه را مد نظر قرار می داد، میتوانست رویکردی سازگارتر و متجانس تر با راهبرد امنیت ملی خود به کار بگیرد و در طرحی بلندمدت، ایران را در همکاری و سازگاری با همپیمانان ایالات متحده نگه داشته و به جای خروج از برجام ضعف های آن را برطرف سازد.
در مجموع، سیاست فشار حداکثری ترامپ علیه ایران نه تنها نتوانسته است هیچ یک از اهداف 12 گانه وزارت خارجه آمریکا را محقق کند، بلکه در نتیجه این سیاست، رفتار ایران تحریکآمیزتر شده؛ برنامه هستهای ایران افزایش و محدودیتهای آن کاهش یافته و پشتیبانی ایران از نیروهای متحد خود در منطقه بیشتر شده است. بنابراین از آنجایی که واشنگتن نمیتواند حتی به یک هدف محقق شده راهبرد ترامپ اذعان کند، باید گفت که سیاست فشار اقتصادی آمریکا علیه ایران به پایان خود رسیده است.
زمانی که ایران به منافع آمریکا در خلیج فارس حمله میکند، مقامات آمریکایی این حملات را نشانه ای از ترس و وحشت ایرانیان عنوان می کنند که در نتیجه فشار اقتصادی علیه آنها ایجاد شده است. و هنگامی که حملات متوقف می شود، مقامات آمریکایی از احیای بازدارندگی سخن میگویند تا زمانی که دوباره حملات از سرگرفته شود و آمریکا باز به افزایش تحریمها یا حضور نظامی خود در منطقه روی بیاورد. در این وضعیت خاص، نه در دولت و نه کنگره هیچ تلاش جدی برای ارزیابی موفقیتآمیز بودن این سیاست در تحقق اهداف اعلام شده، انجام نمی دهند. این در حالی است که سابقه سیاست فشار حداکثری تا به امروز نشان میدهد که فشار اقتصادی نتایج معکوسی برای واشنگتن به همراه داشته و نمیتواند به توافق هستهای تازه و بهتر یا تغییرات چشمگیر در رفتار و سیاستهای ایران منجر شود. در این میان، ترور سردار سلیمانی نیز باعث شد تا تناقضات سیاست آمریکا بیش از پیش مشخص شود. چرا که دنبال این اقدام، بسیاری از دستاوردهای آمریکا در خلیج فارس به مخاطره افتاده است.
بنابراین، سیاست فشار حداکثری ترامپ نه تنها در تحقق اهداف اعلامشدهاش با شکست مواجه شده است، بلکه در راستای منافع دو قدرت بزرگی (روسیه و چین) عمل کرده است که در راهبرد امنیت ملی دولت ترامپ مقابله با آنها هدفگذاری شده بود.
و در آخر اینکه، واشنگتن از قدرت اقتصادی خود به عنوان اهرمی برای وادار کردن متحدانش به پیروی از سیاستی استفاده می کند که به باور آنها یک سیاست بسیار پر خطر و حتی خودنابودگر است، چرا که ادامه این روند میتواند برای جایگاه آمریکا در اقتصاد جهانی پیامدهای بلندمدتی داشته باشد. این برتری از دیرباز بر پایه این باور شکل گرفته بود که آمریکا از برتری دلار به عنوان ابزاری برای پیگیری اهداف یکجانبه خود استفاده نخواهد کرد. اما با پشت پا زدن ترامپ به این باور، چینی ها و روس ها از این مساله برای توسعه شبکههای تجاری خود با سایر کشورها از جمله هند و ترکیه و دورزدن تحریم های آمریکا استفاده کردهاند.
در چنین شرایطی، ادامه سیاست های نامتجانس ترامپ در قبال موضوعات محتلف جهانی، می تواند برای آمریکا هزینه های قابل توجهی به دنبال داشته باشد و این کشور را در صحنه بین المللی دچار انزوا نماید.
0 Comments