شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
اندیشکده شورای آتلانتیک در گزارشی که به قلم نگار مرتضوی منتشر کرد، نوشت: در آمریکا تعدادی از اعضای دموکرات کنگره به رهبری برنی ساندرز و الیزابت وارن در سنا و الکساندریا اوکازیو کورتز و ایلهان عمر در مجلس نمایندگان نامهای را امضا و از دولت ترامپ خواستهاند تحریمهای ایران را متوقف کند تا ایران بتواند با این ویروس مهلک مبارزه کند.
جو بایدن، معاون سابق رئیس جمهور آمریکا هم از دولت آمریکا خواسته است کانالهای بشردوستانه به ایران را مشخص کند و به شرکتها و سازمانها اطمینان دهد که در صورت کمک به ایران در پاسخگویی به کرونا هدف تحریمهای آمریکا قرار نخواهند گرفت.
رهبران جهان و دیپلماتهای خارجی نیز از دولت آمریکا خواستهاند در شرایط بحرانی فعلی تحریمها را متوقف کند. عمران خان در توییتر از دولت ترامپ درخواست کرد و تعدادی از دولتهای اروپایی از آمریکا خواستند کاهش فشار اقتصادی بر ایران را در نظر بگیرد. آنتونیو گوترش، دبیر کل سازمان ملل و میشل باشله، کمیسیونر حقوق بشر از جمله اشخاص برجستهای هستند که از آمریکا خواستهاند در زمانی که جهان با کرونا درگیر است تحریمهای ایران را لغو کند.
گزارشات رسانهای متعددی آثار منفی تحریمهای آمریکا بر مبارزه ایران با ویروس کرونا را مستند کردهاند و در یادداشتهای متعددی نیز از ترامپ خواسته شده است به روش خلفهای خود تحریمها را کاهش دهد. شورای سردبیران نیویورک تایمز نوشتند که لغو «فشار حداکثری» بر ایران یک «اقدام دیپلماتیک سنجیده» خواهد بود. یک مقام سابق دولت اوباما نیز گامهایی را تشریح کرد که دولت آمریکا میتواند برای لغو تحریمها به منظور کمک به ایران در پاسخگویی به این بحران بردارد، بدون آنکه «اهداف کلی تحریمهای دولت» تضعیف شود.
فعالان مستقر در امریکا کمپینهایی دیجیتالی را در اعتراض به تحریم ایران با استفاده از هشتگ به تحریم کووید پایان دهید ( #EndCOVIDSanctions ) در توییتر و اینستاگرام به راه انداختند. اتباع ایرانی-آمریکایی نیز ویدئوهایی از خودشان منتشر و در آنها توضیح میدهند که تحریمها چطور خانوادههای شان در ایران را که در حال مبارزه با کرونا هستند، تحت فشار گذاشته است.
تعداد زیادی از دانشگاهیان برجسته در سراسر آمریکا و کانادا مانند نوام چامسکی دادخواستی را امضا کرده و میگویند «غیرمنصفانه» است در این بحران جهانی ایرانیها را تنها گذاشت و این کار ناقض حق آنها بر سلامت و دسترسی به مراقبتهای پزشکی است.
با این حال، دولت ترامپ هیچ تمایلی به لغو فشار بر ایران نشان نداده است. در واقع دولت آمریکا بعد از شروع همه گیری کرونا تحریمهای جدیدی را هم بر ایران اعمال کرد.
دیدگاههای دولت ترامپ همراستا با جنگ طلبان واشنگتن است که سالها است برای فروپاشی حکومت ایران تلاش کردهاند و حتی ممکن است این بحران را فرصتی برای تحقق آنچه به دنبالش بودند، در نظر بگیرند. آن طور که بن فریدمن، مدیر سیاسی اندیشکده آمریکایی «دیفنس پریاریتیز» و استاد دانشگاه جورج واشنگتن به نویسنده این گزارش گفته است: «اصرار دولت ترامپ بر حفظ تحریمهای ایران در حالی که این کشور با کرونا مبارزه میکند و با توجه به شکست آشکار تحریمها تا کنون، نشان میدهد که ظلم محصول جانبی تحریم نیست بلکه هدف تحریم است.»
در هر صورت واقعیت با آرزوی فروپاشی حکومت ایران فاصله زیادی داشته است. سیاست آمریکا در قبال ایران در چهار دهه گذشته نشان داده است که تحریم و فشار بیشتر نیروهای میانه رو و جامعه مدنی را تضعیف کرده است.
کرونا مرز یا سیاست نمیشناسد. به سرعت شیوع پیدا میکند و مرزها و کشورها را در مینوردد. کمک به ایران در مهار آن نه تنها به نفع 80 میلیون ایرانی بلکه به نفع میلیونها تن از همسایگان آنها در کشورهایی است که جنگ و خشونت نظامهای بهداشتیشان را نابود کرده و توان آنها برای مبارزه با فجایعی در این مقیاس را کاهش داده است. برخی از همسایگان ایران مانند قطر، کویت و امارات این موضوع را درک کرده و با ارائه کمک مالی و بشردوستانه به کمک به ایران شتافتند. اما این کافی نیست. جامعه بینالملل و نیز کشورهای منطقه باید از دولت ترامپ بخواهند تحریمها را به طور موقت، لغو کند تا تهران بتواند به منابع لازم برای کنترل این بیماری دست یابد و باقی جهان بتواند از کانالی باز و آسان برای کمک به ایران استفاده کند.
0 Comments