نقش 5 عامل مؤثر در بازار انرژی برای ایجاد تغییر در دامنه جنگ غرب آسیا
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «قیمتهای نفت، گاز و سوخت نقشی محوری در جنگ آمریکا و رژیم اسرائیل علیه ایران دارند؛ واشنگتن میخواهد قیمتها را کاهش دهد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «قیمتهای نفت، گاز و سوخت نقشی محوری در جنگ آمریکا و رژیم اسرائیل علیه ایران دارند؛ واشنگتن میخواهد قیمتها را کاهش دهد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «امنیت اروپا بهطور فزایندهای به یک معضل برای اتحادیه اروپا تبدیل شده است. نگرانیهای فوری درباره تهدید روسیه علیه اروپا و افزایش ابهام درباره تعهد واشنگتن به امنیت اروپا، کشورهای عضو این اتحادیه را به اتخاذ اقداماتی بیسابقه در حوزه امنیت و دفاع سوق داده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت بر سر انرژی، مواد معدنی و زنجیرههای تأمین، ابزارهای ژئواکونومیک را گسترش داده و نقش بریکس و مسیرهای جایگزین را در نظم اقتصادی جهان برجسته کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: نتایج انتخابات رژیم صهیونیستی میتواند بر ترکیب کابینه این رژیم و شیوه اجرای برنامههای متجاوزانه آن اثر بگذارد، اما تغییرات سیاسی داخلی لزوماً به دگرگونی راهبردی آن در قبال فلسطین، ایران و جبهه مقاومت منجر نمیشود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نظامی آمریکا از عراق به معنای پایان رابطه امنیتی بغداد و واشنگتن نیست، بلکه آزمونی برای توان دولت عراق در مدیریت تهدیدهای داخلی و بازتعریف وابستگیهای خارجی محسوب میشود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش شناورهای هوشمند بدون سرنشین (شهپاد) در هرمز و بابالمندب نشان میدهد که کنترل دریا صرفاً با ناوهای بزرگ، زیردریاییها وهواپیماهای مستقر بر ناوها امکانپذیر نمیباشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنهاش به همینجا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدلهای هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحالتوسعه به فناوری نیز به عرصههای رقابت قدرت تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل گفت: شورای امنیت سازمان ملل، اخیرا، در نشستی فوقالعاده، حمله رژیم اسرائیل به دوحه را محکوم و در بیانیهای مشترک، خواستار توقف فوری تنشها و احترام کامل به حاکمیت ملی قطر شد. این بیانیه که با اجماع هر ۱۵ عضو شورای امنیت صادر شد، ضمن اعلام همبستگی با قطر، در حالی از قربانی شدن غیرنظامیان و لزوم برقراری آتشبس در غزه سخن گفت که نامی از رژیم اسرائیل در آن نیامده است؛ سکوتی که خود حامل پیامهای متناقضی است. به بیان دیگر، این بیانیه بیش از آنکه ابزار الزامآور حقوقی علیه رژیم اسرائیل باشد، پیامی سیاسی به تلآویو بود، مبنی بر اینکه جامعه جهانی حمله به میانجیهای صلح را خط قرمز میداند، هرچند فعلاً ارادهای برای اعمال فشار عملی بر این رژیم دیده نمیشود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل شبهقاره گفت: رژه بزرگ نظامی چین در سوم سپتامبر ۲۰۲۵ تنها نمایش قدرت نبود؛ بلکه نقطه آغاز فصل تازهای در معادلات ژئوپلیتیک جهانی خواهد بود. حضور همزمان رهبران چین، روسیه و کره شمالی در برابر دوربینها، بهویژه در سایه رونمایی از «مثلث استراتژیک هستهای» پکن، پیامی آشکار به واشنگتن و متحدانش مخابره کرد که نظم تکقطبی گذشته در حال فروپاشی است و جهان بهسوی چندقطبیشدن حرکت میکند.
سامانههای جدید موشکی زمینپرتاب، دریاپرتاب و هواپرتاب چین، توان بازدارندگی هستهای این کشور را به سطحی بیسابقه رسانده و واکنشهای تند آمریکا، از اظهارات طعنهآمیز دونالد ترامپ تا آمادهباش پنتاگون، نشان میدهد که واشنگتن این تحولات را تهدیدی راهبردی تلقی میکند. بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که این رویداد، علاوه بر بعد نظامی، نمادی از شکلگیری ائتلافهای جدید میان قدرتهای شرقی در برابر غرب است. همزمان، رقابت تسلیحاتی و فشارهای دیپلماتیک در منطقه آسیا– پاسیفیک سرعت گرفته و معادلات امنیتی در تایوان و فراتر از آن وارد مرحلهای تازه شده است. بهنظر میرسد رژه پکن تنها یک مراسم نظامی نبود، بلکه آغاز دورهای است که در آن بازتعریف قدرت در قرن بیستویکم شتاب خواهد گرفت.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: حمله هوایی رژیم اسرائیل به قطر، به بهانه هدف قرار دادن رهبران حماس، میتواند نقطه عطفی در معادلات امنیتی و دیپلماتیک خلیج فارس باشد. این اقدام، نه تنها حاکمیت قطر را به چالش کشید، بلکه امنیت کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس را نیز زیر سوال برده است. با توجه به اینکه رژیم اسرائیل، متحد نزدیک آمریکا به شمار میرود، این تجاوز، حساسیتها را دوچندان کرده و شک و تردیدها نسبت به تعهد واشنگتن در تضمین امنیت و حفاظت از شرکای منطقهای خود را افزایش داده است.
در چنین شرایطی، ایران میتواند با توجه به نگرانی کشورهای عربی از کماثر بودن تضمینهای امنیتی آمریکا، گفتوگوها و همکاریهای منطقهای در خلیج فارس را پیگیری نماید.
از سوی دیگر، تجاوز رژیم اسرائیل به قطر، عملاً توافقهای عادیسازی، از جمله پیمان ابراهیم، را به مخاطره انداخته و شانس توسعه همکاریها میان تلآویو و برخی کشورهای عربی را کاهش داده است. فشار داخلی بر امارات و بحرین برای بازنگری در روابطشان با این رژیم افزایش یافته است. به این ترتیب، حمله رژیم اسرائیل به دوحه نه تنها معادلات امنیتی، بلکه چشمانداز سیاسی و دیپلماتیک منطقه را وارد مرحلهای پیچیده کرده و نشان میدهد که بازیگران منطقهای باید رویکردهای سنتی وابسته به قدرتهای فرامنطقهای را بازنگری کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تشدید احتمال تقابل میان قدرتهای شرق و غرب جهان به مسالهای تهدیدآمیز برای جهان غرب به رهبری آمریکا و اروپا بدل شده است. جنگ روسیه و اوکراین و همچنین تثبيت روایت چین از خود این تلقی را برای غرب ایجاد کرده است. چین خود را به عنوان بزرگترین کشور در حال توسعه که توان رهبری جهان جنوب را دارد، تصویر میکند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: دیپلمات پیشین کشورمان گفت: هند اختلافات خود با آمریکا را محدود و در سطح دوجانبه نگاه خواهد داشت و به هیچ بلوک قدرتی علیه دیگر قدرتها نخواهد پیوست.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار کمربند و جاده چین (Belt and Road Initiative) که به نام راه ابریشم جدید و مدرن شناخته می شود، در سال 2013 آغاز شده و به دنبال اتصال آسیا با آفریقا و اروپا از طریق شبکههای زمینی و دریایی با هدف بهبود یکپارچگی منطقه، بازگشت تجارت از دریا و هوا به خشکی و همچنین افزایش رشد اقتصادی است. نام این پروژه، توسط شی جین پینگ، رئیس جمهور چین انتخاب شد و برگرفته از مفهوم جاده ابریشم است که ۲۰۰۰ سال پیش در زمان سلسله هان ایجاد شد؛ در واقع جاده ابریشم یا راه ابریشم یک شبکه ارتباطی بسیار قدیمی است و شامل مسیرهای تجاری متنوعی میشود که برای قرنها، چین را از طریق اوراسیا به دریای مدیترانه متصل میکرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنش اخیر میان دهلی نو و اسلامآباد بر سر «پیمان آبهای ایندوس» و همچنین دادههای اقلیمی که نشاندهنده تحلیل رفتن منابع آب شیرین در نقاط مختلف جهان هستند، نشان میدهند که منابع آبی فراملیتی در قرن بیستویکم بهسرعت از یک موضوع فنی و توسعهای به یک متغیر راهبردی و حتی امنیتی تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: اعمال تعرفه ۵۰ درصدی آمریکا بر کالاهای صادراتی هند، نه تنها مناسبات اقتصادی دو کشور را به شدت تحت تأثیر قرار داده، بلکه مسیر تازهای را در سیاست خارجی دهلینو گشوده است.
در حالی که واشنگتن این اقدام را بهعنوان «تنبیه» هند به دلیل خرید نفت از روسیه توجیه کرده، دولت نارندرا مودی آن را غیرمنصفانه خوانده و بر ضرورت تضمین امنیت انرژی کشورش تأکید کرده است. اما واکنش هند صرفاً به موضعگیریهای لفظی محدود نمانده است؛ سفر مودی به چین و شرکت در اجلاس سازمان همکاری شانگهای، عملاً در راستای چرخشی راهبردی به سوی شرق قابل ارزیابی است. همزمان، رفتوآمدهای دیپلماتیک میان سه قدرت آسیایی سرعت گرفته است: وزیر خارجه چین به دهلینو سفر کرده، همتای هندی او راهی مسکو شده و مودی نیز در دیدار با رهبران پکن، پیام آشکاری از تمایل هند به همکاری نزدیکتر با روسیه و چین ارسال کرده است. در این میان، بیپاسخ ماندن چندین تماس تلفنی ترامپ از سوی نخستوزیر هند، نشان میدهد که دهلینو در برابر فشارهای واشنگتن در حال بازتعریف اولویتهای سیاست خارجی خود است. بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که اقدامات اخیر هند نه صرفاً واکنشی کوتاهمدت، بلکه نشانهای از شکلگیری موازنهای تازه در معادلات قدرت در آسیا است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: توافق تجاری اخیر میان آمریکا و اتحادیه اروپا، که در ۲۸ ژوئیه ۲۰۲۵ در اسکاتلند به امضا رسید، به ظاهر از یک جنگ تعرفهای تمامعیار جلوگیری کرده است. با این حال، این توافق که با فشارهای دونالد ترامپ و تهدید به افزایش تعرفهها تا ۳۰ درصد شکل گرفت، بیش از آنکه نشانهای از همکاری متقابل باشد، نمایانگر سلطه اقتصادی آمریکا بر اروپا است. تعهد اتحادیه اروپا به خرید ۷۵۰ میلیارد دلار انرژی و سرمایهگذاری ۶۰۰ میلیارد دلاری در آمریکا، در کنار پذیرش تعرفه ۱۵ درصدی بر اکثر صادرات محصولات اروپایی، پرسشهایی جدی درباره استقلال اقتصادی اروپا و پیامدهای آن بر اقتصاد جهانی مطرح میکند. آیا این توافق بهمعنای ثبات تجاری اروپا است یا بهنوعی تسلیم شدن راهبردی در برابر آمریکا است که شکافهای موجود در نظم جهانی را تعمیق خواهد کرد؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بیستوپنجمین نشست سران سازمان همکاری شانگهای در تیانجین چین را میتوان یکی از مهمترین رخدادهای سالهای اخیر در معادلات قدرت جهانی دانست. چین با میزبانی چشمگیر و اعلام ابتکارات مختلف اقتصادی و سیاسی، تلاش کرد تصویری از گذار تدریجی از نظم مالی غربمحور ارائه دهد. حضور رهبران روسیه، هند و کشورهای آسیای مرکزی نیز نشان داد که ایده چندقطبیگرایی دیگر تنها در حد شعار نیست، بلکه در قالب همکاریهای اقتصادی و نهادی در حال پیگیری است. همزمانی نشست شانگهای با رژه نظامی در پکن به مناسبت هشتادمین سالگرد پیروزی چین بر ژاپن نیز تلفیق راهبرد «قدرت سخت–قدرت نرم» را در عرصه بینالمللی نمایان کرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «قیمتهای نفت، گاز و سوخت نقشی محوری در جنگ آمریکا و رژیم اسرائیل علیه ایران دارند؛ واشنگتن میخواهد قیمتها را کاهش دهد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «امنیت اروپا بهطور فزایندهای به یک معضل برای اتحادیه اروپا تبدیل شده است. نگرانیهای فوری درباره تهدید روسیه علیه اروپا و افزایش ابهام درباره تعهد واشنگتن به امنیت اروپا، کشورهای عضو این اتحادیه را به اتخاذ اقداماتی بیسابقه در حوزه امنیت و دفاع سوق داده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت بر سر انرژی، مواد معدنی و زنجیرههای تأمین، ابزارهای ژئواکونومیک را گسترش داده و نقش بریکس و مسیرهای جایگزین را در نظم اقتصادی جهان برجسته کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: نتایج انتخابات رژیم صهیونیستی میتواند بر ترکیب کابینه این رژیم و شیوه اجرای برنامههای متجاوزانه آن اثر بگذارد، اما تغییرات سیاسی داخلی لزوماً به دگرگونی راهبردی آن در قبال فلسطین، ایران و جبهه مقاومت منجر نمیشود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نظامی آمریکا از عراق به معنای پایان رابطه امنیتی بغداد و واشنگتن نیست، بلکه آزمونی برای توان دولت عراق در مدیریت تهدیدهای داخلی و بازتعریف وابستگیهای خارجی محسوب میشود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش شناورهای هوشمند بدون سرنشین (شهپاد) در هرمز و بابالمندب نشان میدهد که کنترل دریا صرفاً با ناوهای بزرگ، زیردریاییها وهواپیماهای مستقر بر ناوها امکانپذیر نمیباشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنهاش به همینجا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدلهای هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحالتوسعه به فناوری نیز به عرصههای رقابت قدرت تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل گفت: شورای امنیت سازمان ملل، اخیرا، در نشستی فوقالعاده، حمله رژیم اسرائیل به دوحه را محکوم و در بیانیهای مشترک، خواستار توقف فوری تنشها و احترام کامل به حاکمیت ملی قطر شد. این بیانیه که با اجماع هر ۱۵ عضو شورای امنیت صادر شد، ضمن اعلام همبستگی با قطر، در حالی از قربانی شدن غیرنظامیان و لزوم برقراری آتشبس در غزه سخن گفت که نامی از رژیم اسرائیل در آن نیامده است؛ سکوتی که خود حامل پیامهای متناقضی است. به بیان دیگر، این بیانیه بیش از آنکه ابزار الزامآور حقوقی علیه رژیم اسرائیل باشد، پیامی سیاسی به تلآویو بود، مبنی بر اینکه جامعه جهانی حمله به میانجیهای صلح را خط قرمز میداند، هرچند فعلاً ارادهای برای اعمال فشار عملی بر این رژیم دیده نمیشود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل شبهقاره گفت: رژه بزرگ نظامی چین در سوم سپتامبر ۲۰۲۵ تنها نمایش قدرت نبود؛ بلکه نقطه آغاز فصل تازهای در معادلات ژئوپلیتیک جهانی خواهد بود. حضور همزمان رهبران چین، روسیه و کره شمالی در برابر دوربینها، بهویژه در سایه رونمایی از «مثلث استراتژیک هستهای» پکن، پیامی آشکار به واشنگتن و متحدانش مخابره کرد که نظم تکقطبی گذشته در حال فروپاشی است و جهان بهسوی چندقطبیشدن حرکت میکند.
سامانههای جدید موشکی زمینپرتاب، دریاپرتاب و هواپرتاب چین، توان بازدارندگی هستهای این کشور را به سطحی بیسابقه رسانده و واکنشهای تند آمریکا، از اظهارات طعنهآمیز دونالد ترامپ تا آمادهباش پنتاگون، نشان میدهد که واشنگتن این تحولات را تهدیدی راهبردی تلقی میکند. بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که این رویداد، علاوه بر بعد نظامی، نمادی از شکلگیری ائتلافهای جدید میان قدرتهای شرقی در برابر غرب است. همزمان، رقابت تسلیحاتی و فشارهای دیپلماتیک در منطقه آسیا– پاسیفیک سرعت گرفته و معادلات امنیتی در تایوان و فراتر از آن وارد مرحلهای تازه شده است. بهنظر میرسد رژه پکن تنها یک مراسم نظامی نبود، بلکه آغاز دورهای است که در آن بازتعریف قدرت در قرن بیستویکم شتاب خواهد گرفت.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: حمله هوایی رژیم اسرائیل به قطر، به بهانه هدف قرار دادن رهبران حماس، میتواند نقطه عطفی در معادلات امنیتی و دیپلماتیک خلیج فارس باشد. این اقدام، نه تنها حاکمیت قطر را به چالش کشید، بلکه امنیت کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس را نیز زیر سوال برده است. با توجه به اینکه رژیم اسرائیل، متحد نزدیک آمریکا به شمار میرود، این تجاوز، حساسیتها را دوچندان کرده و شک و تردیدها نسبت به تعهد واشنگتن در تضمین امنیت و حفاظت از شرکای منطقهای خود را افزایش داده است.
در چنین شرایطی، ایران میتواند با توجه به نگرانی کشورهای عربی از کماثر بودن تضمینهای امنیتی آمریکا، گفتوگوها و همکاریهای منطقهای در خلیج فارس را پیگیری نماید.
از سوی دیگر، تجاوز رژیم اسرائیل به قطر، عملاً توافقهای عادیسازی، از جمله پیمان ابراهیم، را به مخاطره انداخته و شانس توسعه همکاریها میان تلآویو و برخی کشورهای عربی را کاهش داده است. فشار داخلی بر امارات و بحرین برای بازنگری در روابطشان با این رژیم افزایش یافته است. به این ترتیب، حمله رژیم اسرائیل به دوحه نه تنها معادلات امنیتی، بلکه چشمانداز سیاسی و دیپلماتیک منطقه را وارد مرحلهای پیچیده کرده و نشان میدهد که بازیگران منطقهای باید رویکردهای سنتی وابسته به قدرتهای فرامنطقهای را بازنگری کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تشدید احتمال تقابل میان قدرتهای شرق و غرب جهان به مسالهای تهدیدآمیز برای جهان غرب به رهبری آمریکا و اروپا بدل شده است. جنگ روسیه و اوکراین و همچنین تثبيت روایت چین از خود این تلقی را برای غرب ایجاد کرده است. چین خود را به عنوان بزرگترین کشور در حال توسعه که توان رهبری جهان جنوب را دارد، تصویر میکند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: دیپلمات پیشین کشورمان گفت: هند اختلافات خود با آمریکا را محدود و در سطح دوجانبه نگاه خواهد داشت و به هیچ بلوک قدرتی علیه دیگر قدرتها نخواهد پیوست.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار کمربند و جاده چین (Belt and Road Initiative) که به نام راه ابریشم جدید و مدرن شناخته می شود، در سال 2013 آغاز شده و به دنبال اتصال آسیا با آفریقا و اروپا از طریق شبکههای زمینی و دریایی با هدف بهبود یکپارچگی منطقه، بازگشت تجارت از دریا و هوا به خشکی و همچنین افزایش رشد اقتصادی است. نام این پروژه، توسط شی جین پینگ، رئیس جمهور چین انتخاب شد و برگرفته از مفهوم جاده ابریشم است که ۲۰۰۰ سال پیش در زمان سلسله هان ایجاد شد؛ در واقع جاده ابریشم یا راه ابریشم یک شبکه ارتباطی بسیار قدیمی است و شامل مسیرهای تجاری متنوعی میشود که برای قرنها، چین را از طریق اوراسیا به دریای مدیترانه متصل میکرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنش اخیر میان دهلی نو و اسلامآباد بر سر «پیمان آبهای ایندوس» و همچنین دادههای اقلیمی که نشاندهنده تحلیل رفتن منابع آب شیرین در نقاط مختلف جهان هستند، نشان میدهند که منابع آبی فراملیتی در قرن بیستویکم بهسرعت از یک موضوع فنی و توسعهای به یک متغیر راهبردی و حتی امنیتی تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: اعمال تعرفه ۵۰ درصدی آمریکا بر کالاهای صادراتی هند، نه تنها مناسبات اقتصادی دو کشور را به شدت تحت تأثیر قرار داده، بلکه مسیر تازهای را در سیاست خارجی دهلینو گشوده است.
در حالی که واشنگتن این اقدام را بهعنوان «تنبیه» هند به دلیل خرید نفت از روسیه توجیه کرده، دولت نارندرا مودی آن را غیرمنصفانه خوانده و بر ضرورت تضمین امنیت انرژی کشورش تأکید کرده است. اما واکنش هند صرفاً به موضعگیریهای لفظی محدود نمانده است؛ سفر مودی به چین و شرکت در اجلاس سازمان همکاری شانگهای، عملاً در راستای چرخشی راهبردی به سوی شرق قابل ارزیابی است. همزمان، رفتوآمدهای دیپلماتیک میان سه قدرت آسیایی سرعت گرفته است: وزیر خارجه چین به دهلینو سفر کرده، همتای هندی او راهی مسکو شده و مودی نیز در دیدار با رهبران پکن، پیام آشکاری از تمایل هند به همکاری نزدیکتر با روسیه و چین ارسال کرده است. در این میان، بیپاسخ ماندن چندین تماس تلفنی ترامپ از سوی نخستوزیر هند، نشان میدهد که دهلینو در برابر فشارهای واشنگتن در حال بازتعریف اولویتهای سیاست خارجی خود است. بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که اقدامات اخیر هند نه صرفاً واکنشی کوتاهمدت، بلکه نشانهای از شکلگیری موازنهای تازه در معادلات قدرت در آسیا است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: توافق تجاری اخیر میان آمریکا و اتحادیه اروپا، که در ۲۸ ژوئیه ۲۰۲۵ در اسکاتلند به امضا رسید، به ظاهر از یک جنگ تعرفهای تمامعیار جلوگیری کرده است. با این حال، این توافق که با فشارهای دونالد ترامپ و تهدید به افزایش تعرفهها تا ۳۰ درصد شکل گرفت، بیش از آنکه نشانهای از همکاری متقابل باشد، نمایانگر سلطه اقتصادی آمریکا بر اروپا است. تعهد اتحادیه اروپا به خرید ۷۵۰ میلیارد دلار انرژی و سرمایهگذاری ۶۰۰ میلیارد دلاری در آمریکا، در کنار پذیرش تعرفه ۱۵ درصدی بر اکثر صادرات محصولات اروپایی، پرسشهایی جدی درباره استقلال اقتصادی اروپا و پیامدهای آن بر اقتصاد جهانی مطرح میکند. آیا این توافق بهمعنای ثبات تجاری اروپا است یا بهنوعی تسلیم شدن راهبردی در برابر آمریکا است که شکافهای موجود در نظم جهانی را تعمیق خواهد کرد؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بیستوپنجمین نشست سران سازمان همکاری شانگهای در تیانجین چین را میتوان یکی از مهمترین رخدادهای سالهای اخیر در معادلات قدرت جهانی دانست. چین با میزبانی چشمگیر و اعلام ابتکارات مختلف اقتصادی و سیاسی، تلاش کرد تصویری از گذار تدریجی از نظم مالی غربمحور ارائه دهد. حضور رهبران روسیه، هند و کشورهای آسیای مرکزی نیز نشان داد که ایده چندقطبیگرایی دیگر تنها در حد شعار نیست، بلکه در قالب همکاریهای اقتصادی و نهادی در حال پیگیری است. همزمانی نشست شانگهای با رژه نظامی در پکن به مناسبت هشتادمین سالگرد پیروزی چین بر ژاپن نیز تلفیق راهبرد «قدرت سخت–قدرت نرم» را در عرصه بینالمللی نمایان کرد.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل گفت: شورای امنیت سازمان ملل، اخیرا، در نشستی فوقالعاده، حمله رژیم اسرائیل به دوحه را محکوم و در بیانیهای مشترک، خواستار توقف فوری تنشها و احترام کامل به حاکمیت ملی قطر شد. این بیانیه که با اجماع هر ۱۵ عضو شورای امنیت صادر شد، ضمن اعلام همبستگی با قطر، در حالی از قربانی شدن غیرنظامیان و لزوم برقراری آتشبس در غزه سخن گفت که نامی از رژیم اسرائیل در آن نیامده است؛ سکوتی که خود حامل پیامهای متناقضی است. به بیان دیگر، این بیانیه بیش از آنکه ابزار الزامآور حقوقی علیه رژیم اسرائیل باشد، پیامی سیاسی به تلآویو بود، مبنی بر اینکه جامعه جهانی حمله به میانجیهای صلح را خط قرمز میداند، هرچند فعلاً ارادهای برای اعمال فشار عملی بر این رژیم دیده نمیشود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل شبهقاره گفت: رژه بزرگ نظامی چین در سوم سپتامبر ۲۰۲۵ تنها نمایش قدرت نبود؛ بلکه نقطه آغاز فصل تازهای در معادلات ژئوپلیتیک جهانی خواهد بود. حضور همزمان رهبران چین، روسیه و کره شمالی در برابر دوربینها، بهویژه در سایه رونمایی از «مثلث استراتژیک هستهای» پکن، پیامی آشکار به واشنگتن و متحدانش مخابره کرد که نظم تکقطبی گذشته در حال فروپاشی است و جهان بهسوی چندقطبیشدن حرکت میکند.
سامانههای جدید موشکی زمینپرتاب، دریاپرتاب و هواپرتاب چین، توان بازدارندگی هستهای این کشور را به سطحی بیسابقه رسانده و واکنشهای تند آمریکا، از اظهارات طعنهآمیز دونالد ترامپ تا آمادهباش پنتاگون، نشان میدهد که واشنگتن این تحولات را تهدیدی راهبردی تلقی میکند. بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که این رویداد، علاوه بر بعد نظامی، نمادی از شکلگیری ائتلافهای جدید میان قدرتهای شرقی در برابر غرب است. همزمان، رقابت تسلیحاتی و فشارهای دیپلماتیک در منطقه آسیا– پاسیفیک سرعت گرفته و معادلات امنیتی در تایوان و فراتر از آن وارد مرحلهای تازه شده است. بهنظر میرسد رژه پکن تنها یک مراسم نظامی نبود، بلکه آغاز دورهای است که در آن بازتعریف قدرت در قرن بیستویکم شتاب خواهد گرفت.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: حمله هوایی رژیم اسرائیل به قطر، به بهانه هدف قرار دادن رهبران حماس، میتواند نقطه عطفی در معادلات امنیتی و دیپلماتیک خلیج فارس باشد. این اقدام، نه تنها حاکمیت قطر را به چالش کشید، بلکه امنیت کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس را نیز زیر سوال برده است. با توجه به اینکه رژیم اسرائیل، متحد نزدیک آمریکا به شمار میرود، این تجاوز، حساسیتها را دوچندان کرده و شک و تردیدها نسبت به تعهد واشنگتن در تضمین امنیت و حفاظت از شرکای منطقهای خود را افزایش داده است.
در چنین شرایطی، ایران میتواند با توجه به نگرانی کشورهای عربی از کماثر بودن تضمینهای امنیتی آمریکا، گفتوگوها و همکاریهای منطقهای در خلیج فارس را پیگیری نماید.
از سوی دیگر، تجاوز رژیم اسرائیل به قطر، عملاً توافقهای عادیسازی، از جمله پیمان ابراهیم، را به مخاطره انداخته و شانس توسعه همکاریها میان تلآویو و برخی کشورهای عربی را کاهش داده است. فشار داخلی بر امارات و بحرین برای بازنگری در روابطشان با این رژیم افزایش یافته است. به این ترتیب، حمله رژیم اسرائیل به دوحه نه تنها معادلات امنیتی، بلکه چشمانداز سیاسی و دیپلماتیک منطقه را وارد مرحلهای پیچیده کرده و نشان میدهد که بازیگران منطقهای باید رویکردهای سنتی وابسته به قدرتهای فرامنطقهای را بازنگری کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تشدید احتمال تقابل میان قدرتهای شرق و غرب جهان به مسالهای تهدیدآمیز برای جهان غرب به رهبری آمریکا و اروپا بدل شده است. جنگ روسیه و اوکراین و همچنین تثبيت روایت چین از خود این تلقی را برای غرب ایجاد کرده است. چین خود را به عنوان بزرگترین کشور در حال توسعه که توان رهبری جهان جنوب را دارد، تصویر میکند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: دیپلمات پیشین کشورمان گفت: هند اختلافات خود با آمریکا را محدود و در سطح دوجانبه نگاه خواهد داشت و به هیچ بلوک قدرتی علیه دیگر قدرتها نخواهد پیوست.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار کمربند و جاده چین (Belt and Road Initiative) که به نام راه ابریشم جدید و مدرن شناخته می شود، در سال 2013 آغاز شده و به دنبال اتصال آسیا با آفریقا و اروپا از طریق شبکههای زمینی و دریایی با هدف بهبود یکپارچگی منطقه، بازگشت تجارت از دریا و هوا به خشکی و همچنین افزایش رشد اقتصادی است. نام این پروژه، توسط شی جین پینگ، رئیس جمهور چین انتخاب شد و برگرفته از مفهوم جاده ابریشم است که ۲۰۰۰ سال پیش در زمان سلسله هان ایجاد شد؛ در واقع جاده ابریشم یا راه ابریشم یک شبکه ارتباطی بسیار قدیمی است و شامل مسیرهای تجاری متنوعی میشود که برای قرنها، چین را از طریق اوراسیا به دریای مدیترانه متصل میکرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنش اخیر میان دهلی نو و اسلامآباد بر سر «پیمان آبهای ایندوس» و همچنین دادههای اقلیمی که نشاندهنده تحلیل رفتن منابع آب شیرین در نقاط مختلف جهان هستند، نشان میدهند که منابع آبی فراملیتی در قرن بیستویکم بهسرعت از یک موضوع فنی و توسعهای به یک متغیر راهبردی و حتی امنیتی تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: اعمال تعرفه ۵۰ درصدی آمریکا بر کالاهای صادراتی هند، نه تنها مناسبات اقتصادی دو کشور را به شدت تحت تأثیر قرار داده، بلکه مسیر تازهای را در سیاست خارجی دهلینو گشوده است.
در حالی که واشنگتن این اقدام را بهعنوان «تنبیه» هند به دلیل خرید نفت از روسیه توجیه کرده، دولت نارندرا مودی آن را غیرمنصفانه خوانده و بر ضرورت تضمین امنیت انرژی کشورش تأکید کرده است. اما واکنش هند صرفاً به موضعگیریهای لفظی محدود نمانده است؛ سفر مودی به چین و شرکت در اجلاس سازمان همکاری شانگهای، عملاً در راستای چرخشی راهبردی به سوی شرق قابل ارزیابی است. همزمان، رفتوآمدهای دیپلماتیک میان سه قدرت آسیایی سرعت گرفته است: وزیر خارجه چین به دهلینو سفر کرده، همتای هندی او راهی مسکو شده و مودی نیز در دیدار با رهبران پکن، پیام آشکاری از تمایل هند به همکاری نزدیکتر با روسیه و چین ارسال کرده است. در این میان، بیپاسخ ماندن چندین تماس تلفنی ترامپ از سوی نخستوزیر هند، نشان میدهد که دهلینو در برابر فشارهای واشنگتن در حال بازتعریف اولویتهای سیاست خارجی خود است. بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که اقدامات اخیر هند نه صرفاً واکنشی کوتاهمدت، بلکه نشانهای از شکلگیری موازنهای تازه در معادلات قدرت در آسیا است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: توافق تجاری اخیر میان آمریکا و اتحادیه اروپا، که در ۲۸ ژوئیه ۲۰۲۵ در اسکاتلند به امضا رسید، به ظاهر از یک جنگ تعرفهای تمامعیار جلوگیری کرده است. با این حال، این توافق که با فشارهای دونالد ترامپ و تهدید به افزایش تعرفهها تا ۳۰ درصد شکل گرفت، بیش از آنکه نشانهای از همکاری متقابل باشد، نمایانگر سلطه اقتصادی آمریکا بر اروپا است. تعهد اتحادیه اروپا به خرید ۷۵۰ میلیارد دلار انرژی و سرمایهگذاری ۶۰۰ میلیارد دلاری در آمریکا، در کنار پذیرش تعرفه ۱۵ درصدی بر اکثر صادرات محصولات اروپایی، پرسشهایی جدی درباره استقلال اقتصادی اروپا و پیامدهای آن بر اقتصاد جهانی مطرح میکند. آیا این توافق بهمعنای ثبات تجاری اروپا است یا بهنوعی تسلیم شدن راهبردی در برابر آمریکا است که شکافهای موجود در نظم جهانی را تعمیق خواهد کرد؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بیستوپنجمین نشست سران سازمان همکاری شانگهای در تیانجین چین را میتوان یکی از مهمترین رخدادهای سالهای اخیر در معادلات قدرت جهانی دانست. چین با میزبانی چشمگیر و اعلام ابتکارات مختلف اقتصادی و سیاسی، تلاش کرد تصویری از گذار تدریجی از نظم مالی غربمحور ارائه دهد. حضور رهبران روسیه، هند و کشورهای آسیای مرکزی نیز نشان داد که ایده چندقطبیگرایی دیگر تنها در حد شعار نیست، بلکه در قالب همکاریهای اقتصادی و نهادی در حال پیگیری است. همزمانی نشست شانگهای با رژه نظامی در پکن به مناسبت هشتادمین سالگرد پیروزی چین بر ژاپن نیز تلفیق راهبرد «قدرت سخت–قدرت نرم» را در عرصه بینالمللی نمایان کرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «قیمتهای نفت، گاز و سوخت نقشی محوری در جنگ آمریکا و رژیم اسرائیل علیه ایران دارند؛ واشنگتن میخواهد قیمتها را کاهش دهد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «امنیت اروپا بهطور فزایندهای به یک معضل برای اتحادیه اروپا تبدیل شده است. نگرانیهای فوری درباره تهدید روسیه علیه اروپا و افزایش ابهام درباره تعهد واشنگتن به امنیت اروپا، کشورهای عضو این اتحادیه را به اتخاذ اقداماتی بیسابقه در حوزه امنیت و دفاع سوق داده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت بر سر انرژی، مواد معدنی و زنجیرههای تأمین، ابزارهای ژئواکونومیک را گسترش داده و نقش بریکس و مسیرهای جایگزین را در نظم اقتصادی جهان برجسته کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: نتایج انتخابات رژیم صهیونیستی میتواند بر ترکیب کابینه این رژیم و شیوه اجرای برنامههای متجاوزانه آن اثر بگذارد، اما تغییرات سیاسی داخلی لزوماً به دگرگونی راهبردی آن در قبال فلسطین، ایران و جبهه مقاومت منجر نمیشود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نظامی آمریکا از عراق به معنای پایان رابطه امنیتی بغداد و واشنگتن نیست، بلکه آزمونی برای توان دولت عراق در مدیریت تهدیدهای داخلی و بازتعریف وابستگیهای خارجی محسوب میشود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش شناورهای هوشمند بدون سرنشین (شهپاد) در هرمز و بابالمندب نشان میدهد که کنترل دریا صرفاً با ناوهای بزرگ، زیردریاییها وهواپیماهای مستقر بر ناوها امکانپذیر نمیباشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنهاش به همینجا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدلهای هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحالتوسعه به فناوری نیز به عرصههای رقابت قدرت تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل گفت: شورای امنیت سازمان ملل، اخیرا، در نشستی فوقالعاده، حمله رژیم اسرائیل به دوحه را محکوم و در بیانیهای مشترک، خواستار توقف فوری تنشها و احترام کامل به حاکمیت ملی قطر شد. این بیانیه که با اجماع هر ۱۵ عضو شورای امنیت صادر شد، ضمن اعلام همبستگی با قطر، در حالی از قربانی شدن غیرنظامیان و لزوم برقراری آتشبس در غزه سخن گفت که نامی از رژیم اسرائیل در آن نیامده است؛ سکوتی که خود حامل پیامهای متناقضی است. به بیان دیگر، این بیانیه بیش از آنکه ابزار الزامآور حقوقی علیه رژیم اسرائیل باشد، پیامی سیاسی به تلآویو بود، مبنی بر اینکه جامعه جهانی حمله به میانجیهای صلح را خط قرمز میداند، هرچند فعلاً ارادهای برای اعمال فشار عملی بر این رژیم دیده نمیشود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل شبهقاره گفت: رژه بزرگ نظامی چین در سوم سپتامبر ۲۰۲۵ تنها نمایش قدرت نبود؛ بلکه نقطه آغاز فصل تازهای در معادلات ژئوپلیتیک جهانی خواهد بود. حضور همزمان رهبران چین، روسیه و کره شمالی در برابر دوربینها، بهویژه در سایه رونمایی از «مثلث استراتژیک هستهای» پکن، پیامی آشکار به واشنگتن و متحدانش مخابره کرد که نظم تکقطبی گذشته در حال فروپاشی است و جهان بهسوی چندقطبیشدن حرکت میکند.
سامانههای جدید موشکی زمینپرتاب، دریاپرتاب و هواپرتاب چین، توان بازدارندگی هستهای این کشور را به سطحی بیسابقه رسانده و واکنشهای تند آمریکا، از اظهارات طعنهآمیز دونالد ترامپ تا آمادهباش پنتاگون، نشان میدهد که واشنگتن این تحولات را تهدیدی راهبردی تلقی میکند. بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که این رویداد، علاوه بر بعد نظامی، نمادی از شکلگیری ائتلافهای جدید میان قدرتهای شرقی در برابر غرب است. همزمان، رقابت تسلیحاتی و فشارهای دیپلماتیک در منطقه آسیا– پاسیفیک سرعت گرفته و معادلات امنیتی در تایوان و فراتر از آن وارد مرحلهای تازه شده است. بهنظر میرسد رژه پکن تنها یک مراسم نظامی نبود، بلکه آغاز دورهای است که در آن بازتعریف قدرت در قرن بیستویکم شتاب خواهد گرفت.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: حمله هوایی رژیم اسرائیل به قطر، به بهانه هدف قرار دادن رهبران حماس، میتواند نقطه عطفی در معادلات امنیتی و دیپلماتیک خلیج فارس باشد. این اقدام، نه تنها حاکمیت قطر را به چالش کشید، بلکه امنیت کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس را نیز زیر سوال برده است. با توجه به اینکه رژیم اسرائیل، متحد نزدیک آمریکا به شمار میرود، این تجاوز، حساسیتها را دوچندان کرده و شک و تردیدها نسبت به تعهد واشنگتن در تضمین امنیت و حفاظت از شرکای منطقهای خود را افزایش داده است.
در چنین شرایطی، ایران میتواند با توجه به نگرانی کشورهای عربی از کماثر بودن تضمینهای امنیتی آمریکا، گفتوگوها و همکاریهای منطقهای در خلیج فارس را پیگیری نماید.
از سوی دیگر، تجاوز رژیم اسرائیل به قطر، عملاً توافقهای عادیسازی، از جمله پیمان ابراهیم، را به مخاطره انداخته و شانس توسعه همکاریها میان تلآویو و برخی کشورهای عربی را کاهش داده است. فشار داخلی بر امارات و بحرین برای بازنگری در روابطشان با این رژیم افزایش یافته است. به این ترتیب، حمله رژیم اسرائیل به دوحه نه تنها معادلات امنیتی، بلکه چشمانداز سیاسی و دیپلماتیک منطقه را وارد مرحلهای پیچیده کرده و نشان میدهد که بازیگران منطقهای باید رویکردهای سنتی وابسته به قدرتهای فرامنطقهای را بازنگری کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تشدید احتمال تقابل میان قدرتهای شرق و غرب جهان به مسالهای تهدیدآمیز برای جهان غرب به رهبری آمریکا و اروپا بدل شده است. جنگ روسیه و اوکراین و همچنین تثبيت روایت چین از خود این تلقی را برای غرب ایجاد کرده است. چین خود را به عنوان بزرگترین کشور در حال توسعه که توان رهبری جهان جنوب را دارد، تصویر میکند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: دیپلمات پیشین کشورمان گفت: هند اختلافات خود با آمریکا را محدود و در سطح دوجانبه نگاه خواهد داشت و به هیچ بلوک قدرتی علیه دیگر قدرتها نخواهد پیوست.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار کمربند و جاده چین (Belt and Road Initiative) که به نام راه ابریشم جدید و مدرن شناخته می شود، در سال 2013 آغاز شده و به دنبال اتصال آسیا با آفریقا و اروپا از طریق شبکههای زمینی و دریایی با هدف بهبود یکپارچگی منطقه، بازگشت تجارت از دریا و هوا به خشکی و همچنین افزایش رشد اقتصادی است. نام این پروژه، توسط شی جین پینگ، رئیس جمهور چین انتخاب شد و برگرفته از مفهوم جاده ابریشم است که ۲۰۰۰ سال پیش در زمان سلسله هان ایجاد شد؛ در واقع جاده ابریشم یا راه ابریشم یک شبکه ارتباطی بسیار قدیمی است و شامل مسیرهای تجاری متنوعی میشود که برای قرنها، چین را از طریق اوراسیا به دریای مدیترانه متصل میکرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنش اخیر میان دهلی نو و اسلامآباد بر سر «پیمان آبهای ایندوس» و همچنین دادههای اقلیمی که نشاندهنده تحلیل رفتن منابع آب شیرین در نقاط مختلف جهان هستند، نشان میدهند که منابع آبی فراملیتی در قرن بیستویکم بهسرعت از یک موضوع فنی و توسعهای به یک متغیر راهبردی و حتی امنیتی تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: اعمال تعرفه ۵۰ درصدی آمریکا بر کالاهای صادراتی هند، نه تنها مناسبات اقتصادی دو کشور را به شدت تحت تأثیر قرار داده، بلکه مسیر تازهای را در سیاست خارجی دهلینو گشوده است.
در حالی که واشنگتن این اقدام را بهعنوان «تنبیه» هند به دلیل خرید نفت از روسیه توجیه کرده، دولت نارندرا مودی آن را غیرمنصفانه خوانده و بر ضرورت تضمین امنیت انرژی کشورش تأکید کرده است. اما واکنش هند صرفاً به موضعگیریهای لفظی محدود نمانده است؛ سفر مودی به چین و شرکت در اجلاس سازمان همکاری شانگهای، عملاً در راستای چرخشی راهبردی به سوی شرق قابل ارزیابی است. همزمان، رفتوآمدهای دیپلماتیک میان سه قدرت آسیایی سرعت گرفته است: وزیر خارجه چین به دهلینو سفر کرده، همتای هندی او راهی مسکو شده و مودی نیز در دیدار با رهبران پکن، پیام آشکاری از تمایل هند به همکاری نزدیکتر با روسیه و چین ارسال کرده است. در این میان، بیپاسخ ماندن چندین تماس تلفنی ترامپ از سوی نخستوزیر هند، نشان میدهد که دهلینو در برابر فشارهای واشنگتن در حال بازتعریف اولویتهای سیاست خارجی خود است. بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که اقدامات اخیر هند نه صرفاً واکنشی کوتاهمدت، بلکه نشانهای از شکلگیری موازنهای تازه در معادلات قدرت در آسیا است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: توافق تجاری اخیر میان آمریکا و اتحادیه اروپا، که در ۲۸ ژوئیه ۲۰۲۵ در اسکاتلند به امضا رسید، به ظاهر از یک جنگ تعرفهای تمامعیار جلوگیری کرده است. با این حال، این توافق که با فشارهای دونالد ترامپ و تهدید به افزایش تعرفهها تا ۳۰ درصد شکل گرفت، بیش از آنکه نشانهای از همکاری متقابل باشد، نمایانگر سلطه اقتصادی آمریکا بر اروپا است. تعهد اتحادیه اروپا به خرید ۷۵۰ میلیارد دلار انرژی و سرمایهگذاری ۶۰۰ میلیارد دلاری در آمریکا، در کنار پذیرش تعرفه ۱۵ درصدی بر اکثر صادرات محصولات اروپایی، پرسشهایی جدی درباره استقلال اقتصادی اروپا و پیامدهای آن بر اقتصاد جهانی مطرح میکند. آیا این توافق بهمعنای ثبات تجاری اروپا است یا بهنوعی تسلیم شدن راهبردی در برابر آمریکا است که شکافهای موجود در نظم جهانی را تعمیق خواهد کرد؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بیستوپنجمین نشست سران سازمان همکاری شانگهای در تیانجین چین را میتوان یکی از مهمترین رخدادهای سالهای اخیر در معادلات قدرت جهانی دانست. چین با میزبانی چشمگیر و اعلام ابتکارات مختلف اقتصادی و سیاسی، تلاش کرد تصویری از گذار تدریجی از نظم مالی غربمحور ارائه دهد. حضور رهبران روسیه، هند و کشورهای آسیای مرکزی نیز نشان داد که ایده چندقطبیگرایی دیگر تنها در حد شعار نیست، بلکه در قالب همکاریهای اقتصادی و نهادی در حال پیگیری است. همزمانی نشست شانگهای با رژه نظامی در پکن به مناسبت هشتادمین سالگرد پیروزی چین بر ژاپن نیز تلفیق راهبرد «قدرت سخت–قدرت نرم» را در عرصه بینالمللی نمایان کرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «قیمتهای نفت، گاز و سوخت نقشی محوری در جنگ آمریکا و رژیم اسرائیل علیه ایران دارند؛ واشنگتن میخواهد قیمتها را کاهش دهد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «امنیت اروپا بهطور فزایندهای به یک معضل برای اتحادیه اروپا تبدیل شده است. نگرانیهای فوری درباره تهدید روسیه علیه اروپا و افزایش ابهام درباره تعهد واشنگتن به امنیت اروپا، کشورهای عضو این اتحادیه را به اتخاذ اقداماتی بیسابقه در حوزه امنیت و دفاع سوق داده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت بر سر انرژی، مواد معدنی و زنجیرههای تأمین، ابزارهای ژئواکونومیک را گسترش داده و نقش بریکس و مسیرهای جایگزین را در نظم اقتصادی جهان برجسته کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: نتایج انتخابات رژیم صهیونیستی میتواند بر ترکیب کابینه این رژیم و شیوه اجرای برنامههای متجاوزانه آن اثر بگذارد، اما تغییرات سیاسی داخلی لزوماً به دگرگونی راهبردی آن در قبال فلسطین، ایران و جبهه مقاومت منجر نمیشود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نظامی آمریکا از عراق به معنای پایان رابطه امنیتی بغداد و واشنگتن نیست، بلکه آزمونی برای توان دولت عراق در مدیریت تهدیدهای داخلی و بازتعریف وابستگیهای خارجی محسوب میشود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش شناورهای هوشمند بدون سرنشین (شهپاد) در هرمز و بابالمندب نشان میدهد که کنترل دریا صرفاً با ناوهای بزرگ، زیردریاییها وهواپیماهای مستقر بر ناوها امکانپذیر نمیباشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنهاش به همینجا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدلهای هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحالتوسعه به فناوری نیز به عرصههای رقابت قدرت تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل گفت: شورای امنیت سازمان ملل، اخیرا، در نشستی فوقالعاده، حمله رژیم اسرائیل به دوحه را محکوم و در بیانیهای مشترک، خواستار توقف فوری تنشها و احترام کامل به حاکمیت ملی قطر شد. این بیانیه که با اجماع هر ۱۵ عضو شورای امنیت صادر شد، ضمن اعلام همبستگی با قطر، در حالی از قربانی شدن غیرنظامیان و لزوم برقراری آتشبس در غزه سخن گفت که نامی از رژیم اسرائیل در آن نیامده است؛ سکوتی که خود حامل پیامهای متناقضی است. به بیان دیگر، این بیانیه بیش از آنکه ابزار الزامآور حقوقی علیه رژیم اسرائیل باشد، پیامی سیاسی به تلآویو بود، مبنی بر اینکه جامعه جهانی حمله به میانجیهای صلح را خط قرمز میداند، هرچند فعلاً ارادهای برای اعمال فشار عملی بر این رژیم دیده نمیشود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل شبهقاره گفت: رژه بزرگ نظامی چین در سوم سپتامبر ۲۰۲۵ تنها نمایش قدرت نبود؛ بلکه نقطه آغاز فصل تازهای در معادلات ژئوپلیتیک جهانی خواهد بود. حضور همزمان رهبران چین، روسیه و کره شمالی در برابر دوربینها، بهویژه در سایه رونمایی از «مثلث استراتژیک هستهای» پکن، پیامی آشکار به واشنگتن و متحدانش مخابره کرد که نظم تکقطبی گذشته در حال فروپاشی است و جهان بهسوی چندقطبیشدن حرکت میکند.
سامانههای جدید موشکی زمینپرتاب، دریاپرتاب و هواپرتاب چین، توان بازدارندگی هستهای این کشور را به سطحی بیسابقه رسانده و واکنشهای تند آمریکا، از اظهارات طعنهآمیز دونالد ترامپ تا آمادهباش پنتاگون، نشان میدهد که واشنگتن این تحولات را تهدیدی راهبردی تلقی میکند. بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که این رویداد، علاوه بر بعد نظامی، نمادی از شکلگیری ائتلافهای جدید میان قدرتهای شرقی در برابر غرب است. همزمان، رقابت تسلیحاتی و فشارهای دیپلماتیک در منطقه آسیا– پاسیفیک سرعت گرفته و معادلات امنیتی در تایوان و فراتر از آن وارد مرحلهای تازه شده است. بهنظر میرسد رژه پکن تنها یک مراسم نظامی نبود، بلکه آغاز دورهای است که در آن بازتعریف قدرت در قرن بیستویکم شتاب خواهد گرفت.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: حمله هوایی رژیم اسرائیل به قطر، به بهانه هدف قرار دادن رهبران حماس، میتواند نقطه عطفی در معادلات امنیتی و دیپلماتیک خلیج فارس باشد. این اقدام، نه تنها حاکمیت قطر را به چالش کشید، بلکه امنیت کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس را نیز زیر سوال برده است. با توجه به اینکه رژیم اسرائیل، متحد نزدیک آمریکا به شمار میرود، این تجاوز، حساسیتها را دوچندان کرده و شک و تردیدها نسبت به تعهد واشنگتن در تضمین امنیت و حفاظت از شرکای منطقهای خود را افزایش داده است.
در چنین شرایطی، ایران میتواند با توجه به نگرانی کشورهای عربی از کماثر بودن تضمینهای امنیتی آمریکا، گفتوگوها و همکاریهای منطقهای در خلیج فارس را پیگیری نماید.
از سوی دیگر، تجاوز رژیم اسرائیل به قطر، عملاً توافقهای عادیسازی، از جمله پیمان ابراهیم، را به مخاطره انداخته و شانس توسعه همکاریها میان تلآویو و برخی کشورهای عربی را کاهش داده است. فشار داخلی بر امارات و بحرین برای بازنگری در روابطشان با این رژیم افزایش یافته است. به این ترتیب، حمله رژیم اسرائیل به دوحه نه تنها معادلات امنیتی، بلکه چشمانداز سیاسی و دیپلماتیک منطقه را وارد مرحلهای پیچیده کرده و نشان میدهد که بازیگران منطقهای باید رویکردهای سنتی وابسته به قدرتهای فرامنطقهای را بازنگری کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تشدید احتمال تقابل میان قدرتهای شرق و غرب جهان به مسالهای تهدیدآمیز برای جهان غرب به رهبری آمریکا و اروپا بدل شده است. جنگ روسیه و اوکراین و همچنین تثبيت روایت چین از خود این تلقی را برای غرب ایجاد کرده است. چین خود را به عنوان بزرگترین کشور در حال توسعه که توان رهبری جهان جنوب را دارد، تصویر میکند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: دیپلمات پیشین کشورمان گفت: هند اختلافات خود با آمریکا را محدود و در سطح دوجانبه نگاه خواهد داشت و به هیچ بلوک قدرتی علیه دیگر قدرتها نخواهد پیوست.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار کمربند و جاده چین (Belt and Road Initiative) که به نام راه ابریشم جدید و مدرن شناخته می شود، در سال 2013 آغاز شده و به دنبال اتصال آسیا با آفریقا و اروپا از طریق شبکههای زمینی و دریایی با هدف بهبود یکپارچگی منطقه، بازگشت تجارت از دریا و هوا به خشکی و همچنین افزایش رشد اقتصادی است. نام این پروژه، توسط شی جین پینگ، رئیس جمهور چین انتخاب شد و برگرفته از مفهوم جاده ابریشم است که ۲۰۰۰ سال پیش در زمان سلسله هان ایجاد شد؛ در واقع جاده ابریشم یا راه ابریشم یک شبکه ارتباطی بسیار قدیمی است و شامل مسیرهای تجاری متنوعی میشود که برای قرنها، چین را از طریق اوراسیا به دریای مدیترانه متصل میکرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنش اخیر میان دهلی نو و اسلامآباد بر سر «پیمان آبهای ایندوس» و همچنین دادههای اقلیمی که نشاندهنده تحلیل رفتن منابع آب شیرین در نقاط مختلف جهان هستند، نشان میدهند که منابع آبی فراملیتی در قرن بیستویکم بهسرعت از یک موضوع فنی و توسعهای به یک متغیر راهبردی و حتی امنیتی تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: اعمال تعرفه ۵۰ درصدی آمریکا بر کالاهای صادراتی هند، نه تنها مناسبات اقتصادی دو کشور را به شدت تحت تأثیر قرار داده، بلکه مسیر تازهای را در سیاست خارجی دهلینو گشوده است.
در حالی که واشنگتن این اقدام را بهعنوان «تنبیه» هند به دلیل خرید نفت از روسیه توجیه کرده، دولت نارندرا مودی آن را غیرمنصفانه خوانده و بر ضرورت تضمین امنیت انرژی کشورش تأکید کرده است. اما واکنش هند صرفاً به موضعگیریهای لفظی محدود نمانده است؛ سفر مودی به چین و شرکت در اجلاس سازمان همکاری شانگهای، عملاً در راستای چرخشی راهبردی به سوی شرق قابل ارزیابی است. همزمان، رفتوآمدهای دیپلماتیک میان سه قدرت آسیایی سرعت گرفته است: وزیر خارجه چین به دهلینو سفر کرده، همتای هندی او راهی مسکو شده و مودی نیز در دیدار با رهبران پکن، پیام آشکاری از تمایل هند به همکاری نزدیکتر با روسیه و چین ارسال کرده است. در این میان، بیپاسخ ماندن چندین تماس تلفنی ترامپ از سوی نخستوزیر هند، نشان میدهد که دهلینو در برابر فشارهای واشنگتن در حال بازتعریف اولویتهای سیاست خارجی خود است. بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که اقدامات اخیر هند نه صرفاً واکنشی کوتاهمدت، بلکه نشانهای از شکلگیری موازنهای تازه در معادلات قدرت در آسیا است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: توافق تجاری اخیر میان آمریکا و اتحادیه اروپا، که در ۲۸ ژوئیه ۲۰۲۵ در اسکاتلند به امضا رسید، به ظاهر از یک جنگ تعرفهای تمامعیار جلوگیری کرده است. با این حال، این توافق که با فشارهای دونالد ترامپ و تهدید به افزایش تعرفهها تا ۳۰ درصد شکل گرفت، بیش از آنکه نشانهای از همکاری متقابل باشد، نمایانگر سلطه اقتصادی آمریکا بر اروپا است. تعهد اتحادیه اروپا به خرید ۷۵۰ میلیارد دلار انرژی و سرمایهگذاری ۶۰۰ میلیارد دلاری در آمریکا، در کنار پذیرش تعرفه ۱۵ درصدی بر اکثر صادرات محصولات اروپایی، پرسشهایی جدی درباره استقلال اقتصادی اروپا و پیامدهای آن بر اقتصاد جهانی مطرح میکند. آیا این توافق بهمعنای ثبات تجاری اروپا است یا بهنوعی تسلیم شدن راهبردی در برابر آمریکا است که شکافهای موجود در نظم جهانی را تعمیق خواهد کرد؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بیستوپنجمین نشست سران سازمان همکاری شانگهای در تیانجین چین را میتوان یکی از مهمترین رخدادهای سالهای اخیر در معادلات قدرت جهانی دانست. چین با میزبانی چشمگیر و اعلام ابتکارات مختلف اقتصادی و سیاسی، تلاش کرد تصویری از گذار تدریجی از نظم مالی غربمحور ارائه دهد. حضور رهبران روسیه، هند و کشورهای آسیای مرکزی نیز نشان داد که ایده چندقطبیگرایی دیگر تنها در حد شعار نیست، بلکه در قالب همکاریهای اقتصادی و نهادی در حال پیگیری است. همزمانی نشست شانگهای با رژه نظامی در پکن به مناسبت هشتادمین سالگرد پیروزی چین بر ژاپن نیز تلفیق راهبرد «قدرت سخت–قدرت نرم» را در عرصه بینالمللی نمایان کرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «قیمتهای نفت، گاز و سوخت نقشی محوری در جنگ آمریکا و رژیم اسرائیل علیه ایران دارند؛ واشنگتن میخواهد قیمتها را کاهش دهد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «امنیت اروپا بهطور فزایندهای به یک معضل برای اتحادیه اروپا تبدیل شده است. نگرانیهای فوری درباره تهدید روسیه علیه اروپا و افزایش ابهام درباره تعهد واشنگتن به امنیت اروپا، کشورهای عضو این اتحادیه را به اتخاذ اقداماتی بیسابقه در حوزه امنیت و دفاع سوق داده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت بر سر انرژی، مواد معدنی و زنجیرههای تأمین، ابزارهای ژئواکونومیک را گسترش داده و نقش بریکس و مسیرهای جایگزین را در نظم اقتصادی جهان برجسته کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: نتایج انتخابات رژیم صهیونیستی میتواند بر ترکیب کابینه این رژیم و شیوه اجرای برنامههای متجاوزانه آن اثر بگذارد، اما تغییرات سیاسی داخلی لزوماً به دگرگونی راهبردی آن در قبال فلسطین، ایران و جبهه مقاومت منجر نمیشود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نظامی آمریکا از عراق به معنای پایان رابطه امنیتی بغداد و واشنگتن نیست، بلکه آزمونی برای توان دولت عراق در مدیریت تهدیدهای داخلی و بازتعریف وابستگیهای خارجی محسوب میشود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش شناورهای هوشمند بدون سرنشین (شهپاد) در هرمز و بابالمندب نشان میدهد که کنترل دریا صرفاً با ناوهای بزرگ، زیردریاییها وهواپیماهای مستقر بر ناوها امکانپذیر نمیباشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنهاش به همینجا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدلهای هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحالتوسعه به فناوری نیز به عرصههای رقابت قدرت تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل گفت: شورای امنیت سازمان ملل، اخیرا، در نشستی فوقالعاده، حمله رژیم اسرائیل به دوحه را محکوم و در بیانیهای مشترک، خواستار توقف فوری تنشها و احترام کامل به حاکمیت ملی قطر شد. این بیانیه که با اجماع هر ۱۵ عضو شورای امنیت صادر شد، ضمن اعلام همبستگی با قطر، در حالی از قربانی شدن غیرنظامیان و لزوم برقراری آتشبس در غزه سخن گفت که نامی از رژیم اسرائیل در آن نیامده است؛ سکوتی که خود حامل پیامهای متناقضی است. به بیان دیگر، این بیانیه بیش از آنکه ابزار الزامآور حقوقی علیه رژیم اسرائیل باشد، پیامی سیاسی به تلآویو بود، مبنی بر اینکه جامعه جهانی حمله به میانجیهای صلح را خط قرمز میداند، هرچند فعلاً ارادهای برای اعمال فشار عملی بر این رژیم دیده نمیشود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل شبهقاره گفت: رژه بزرگ نظامی چین در سوم سپتامبر ۲۰۲۵ تنها نمایش قدرت نبود؛ بلکه نقطه آغاز فصل تازهای در معادلات ژئوپلیتیک جهانی خواهد بود. حضور همزمان رهبران چین، روسیه و کره شمالی در برابر دوربینها، بهویژه در سایه رونمایی از «مثلث استراتژیک هستهای» پکن، پیامی آشکار به واشنگتن و متحدانش مخابره کرد که نظم تکقطبی گذشته در حال فروپاشی است و جهان بهسوی چندقطبیشدن حرکت میکند.
سامانههای جدید موشکی زمینپرتاب، دریاپرتاب و هواپرتاب چین، توان بازدارندگی هستهای این کشور را به سطحی بیسابقه رسانده و واکنشهای تند آمریکا، از اظهارات طعنهآمیز دونالد ترامپ تا آمادهباش پنتاگون، نشان میدهد که واشنگتن این تحولات را تهدیدی راهبردی تلقی میکند. بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که این رویداد، علاوه بر بعد نظامی، نمادی از شکلگیری ائتلافهای جدید میان قدرتهای شرقی در برابر غرب است. همزمان، رقابت تسلیحاتی و فشارهای دیپلماتیک در منطقه آسیا– پاسیفیک سرعت گرفته و معادلات امنیتی در تایوان و فراتر از آن وارد مرحلهای تازه شده است. بهنظر میرسد رژه پکن تنها یک مراسم نظامی نبود، بلکه آغاز دورهای است که در آن بازتعریف قدرت در قرن بیستویکم شتاب خواهد گرفت.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: حمله هوایی رژیم اسرائیل به قطر، به بهانه هدف قرار دادن رهبران حماس، میتواند نقطه عطفی در معادلات امنیتی و دیپلماتیک خلیج فارس باشد. این اقدام، نه تنها حاکمیت قطر را به چالش کشید، بلکه امنیت کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس را نیز زیر سوال برده است. با توجه به اینکه رژیم اسرائیل، متحد نزدیک آمریکا به شمار میرود، این تجاوز، حساسیتها را دوچندان کرده و شک و تردیدها نسبت به تعهد واشنگتن در تضمین امنیت و حفاظت از شرکای منطقهای خود را افزایش داده است.
در چنین شرایطی، ایران میتواند با توجه به نگرانی کشورهای عربی از کماثر بودن تضمینهای امنیتی آمریکا، گفتوگوها و همکاریهای منطقهای در خلیج فارس را پیگیری نماید.
از سوی دیگر، تجاوز رژیم اسرائیل به قطر، عملاً توافقهای عادیسازی، از جمله پیمان ابراهیم، را به مخاطره انداخته و شانس توسعه همکاریها میان تلآویو و برخی کشورهای عربی را کاهش داده است. فشار داخلی بر امارات و بحرین برای بازنگری در روابطشان با این رژیم افزایش یافته است. به این ترتیب، حمله رژیم اسرائیل به دوحه نه تنها معادلات امنیتی، بلکه چشمانداز سیاسی و دیپلماتیک منطقه را وارد مرحلهای پیچیده کرده و نشان میدهد که بازیگران منطقهای باید رویکردهای سنتی وابسته به قدرتهای فرامنطقهای را بازنگری کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تشدید احتمال تقابل میان قدرتهای شرق و غرب جهان به مسالهای تهدیدآمیز برای جهان غرب به رهبری آمریکا و اروپا بدل شده است. جنگ روسیه و اوکراین و همچنین تثبيت روایت چین از خود این تلقی را برای غرب ایجاد کرده است. چین خود را به عنوان بزرگترین کشور در حال توسعه که توان رهبری جهان جنوب را دارد، تصویر میکند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: دیپلمات پیشین کشورمان گفت: هند اختلافات خود با آمریکا را محدود و در سطح دوجانبه نگاه خواهد داشت و به هیچ بلوک قدرتی علیه دیگر قدرتها نخواهد پیوست.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار کمربند و جاده چین (Belt and Road Initiative) که به نام راه ابریشم جدید و مدرن شناخته می شود، در سال 2013 آغاز شده و به دنبال اتصال آسیا با آفریقا و اروپا از طریق شبکههای زمینی و دریایی با هدف بهبود یکپارچگی منطقه، بازگشت تجارت از دریا و هوا به خشکی و همچنین افزایش رشد اقتصادی است. نام این پروژه، توسط شی جین پینگ، رئیس جمهور چین انتخاب شد و برگرفته از مفهوم جاده ابریشم است که ۲۰۰۰ سال پیش در زمان سلسله هان ایجاد شد؛ در واقع جاده ابریشم یا راه ابریشم یک شبکه ارتباطی بسیار قدیمی است و شامل مسیرهای تجاری متنوعی میشود که برای قرنها، چین را از طریق اوراسیا به دریای مدیترانه متصل میکرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنش اخیر میان دهلی نو و اسلامآباد بر سر «پیمان آبهای ایندوس» و همچنین دادههای اقلیمی که نشاندهنده تحلیل رفتن منابع آب شیرین در نقاط مختلف جهان هستند، نشان میدهند که منابع آبی فراملیتی در قرن بیستویکم بهسرعت از یک موضوع فنی و توسعهای به یک متغیر راهبردی و حتی امنیتی تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: اعمال تعرفه ۵۰ درصدی آمریکا بر کالاهای صادراتی هند، نه تنها مناسبات اقتصادی دو کشور را به شدت تحت تأثیر قرار داده، بلکه مسیر تازهای را در سیاست خارجی دهلینو گشوده است.
در حالی که واشنگتن این اقدام را بهعنوان «تنبیه» هند به دلیل خرید نفت از روسیه توجیه کرده، دولت نارندرا مودی آن را غیرمنصفانه خوانده و بر ضرورت تضمین امنیت انرژی کشورش تأکید کرده است. اما واکنش هند صرفاً به موضعگیریهای لفظی محدود نمانده است؛ سفر مودی به چین و شرکت در اجلاس سازمان همکاری شانگهای، عملاً در راستای چرخشی راهبردی به سوی شرق قابل ارزیابی است. همزمان، رفتوآمدهای دیپلماتیک میان سه قدرت آسیایی سرعت گرفته است: وزیر خارجه چین به دهلینو سفر کرده، همتای هندی او راهی مسکو شده و مودی نیز در دیدار با رهبران پکن، پیام آشکاری از تمایل هند به همکاری نزدیکتر با روسیه و چین ارسال کرده است. در این میان، بیپاسخ ماندن چندین تماس تلفنی ترامپ از سوی نخستوزیر هند، نشان میدهد که دهلینو در برابر فشارهای واشنگتن در حال بازتعریف اولویتهای سیاست خارجی خود است. بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که اقدامات اخیر هند نه صرفاً واکنشی کوتاهمدت، بلکه نشانهای از شکلگیری موازنهای تازه در معادلات قدرت در آسیا است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: توافق تجاری اخیر میان آمریکا و اتحادیه اروپا، که در ۲۸ ژوئیه ۲۰۲۵ در اسکاتلند به امضا رسید، به ظاهر از یک جنگ تعرفهای تمامعیار جلوگیری کرده است. با این حال، این توافق که با فشارهای دونالد ترامپ و تهدید به افزایش تعرفهها تا ۳۰ درصد شکل گرفت، بیش از آنکه نشانهای از همکاری متقابل باشد، نمایانگر سلطه اقتصادی آمریکا بر اروپا است. تعهد اتحادیه اروپا به خرید ۷۵۰ میلیارد دلار انرژی و سرمایهگذاری ۶۰۰ میلیارد دلاری در آمریکا، در کنار پذیرش تعرفه ۱۵ درصدی بر اکثر صادرات محصولات اروپایی، پرسشهایی جدی درباره استقلال اقتصادی اروپا و پیامدهای آن بر اقتصاد جهانی مطرح میکند. آیا این توافق بهمعنای ثبات تجاری اروپا است یا بهنوعی تسلیم شدن راهبردی در برابر آمریکا است که شکافهای موجود در نظم جهانی را تعمیق خواهد کرد؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بیستوپنجمین نشست سران سازمان همکاری شانگهای در تیانجین چین را میتوان یکی از مهمترین رخدادهای سالهای اخیر در معادلات قدرت جهانی دانست. چین با میزبانی چشمگیر و اعلام ابتکارات مختلف اقتصادی و سیاسی، تلاش کرد تصویری از گذار تدریجی از نظم مالی غربمحور ارائه دهد. حضور رهبران روسیه، هند و کشورهای آسیای مرکزی نیز نشان داد که ایده چندقطبیگرایی دیگر تنها در حد شعار نیست، بلکه در قالب همکاریهای اقتصادی و نهادی در حال پیگیری است. همزمانی نشست شانگهای با رژه نظامی در پکن به مناسبت هشتادمین سالگرد پیروزی چین بر ژاپن نیز تلفیق راهبرد «قدرت سخت–قدرت نرم» را در عرصه بینالمللی نمایان کرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «قیمتهای نفت، گاز و سوخت نقشی محوری در جنگ آمریکا و رژیم اسرائیل علیه ایران دارند؛ واشنگتن میخواهد قیمتها را کاهش دهد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «امنیت اروپا بهطور فزایندهای به یک معضل برای اتحادیه اروپا تبدیل شده است. نگرانیهای فوری درباره تهدید روسیه علیه اروپا و افزایش ابهام درباره تعهد واشنگتن به امنیت اروپا، کشورهای عضو این اتحادیه را به اتخاذ اقداماتی بیسابقه در حوزه امنیت و دفاع سوق داده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت بر سر انرژی، مواد معدنی و زنجیرههای تأمین، ابزارهای ژئواکونومیک را گسترش داده و نقش بریکس و مسیرهای جایگزین را در نظم اقتصادی جهان برجسته کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: نتایج انتخابات رژیم صهیونیستی میتواند بر ترکیب کابینه این رژیم و شیوه اجرای برنامههای متجاوزانه آن اثر بگذارد، اما تغییرات سیاسی داخلی لزوماً به دگرگونی راهبردی آن در قبال فلسطین، ایران و جبهه مقاومت منجر نمیشود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نظامی آمریکا از عراق به معنای پایان رابطه امنیتی بغداد و واشنگتن نیست، بلکه آزمونی برای توان دولت عراق در مدیریت تهدیدهای داخلی و بازتعریف وابستگیهای خارجی محسوب میشود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش شناورهای هوشمند بدون سرنشین (شهپاد) در هرمز و بابالمندب نشان میدهد که کنترل دریا صرفاً با ناوهای بزرگ، زیردریاییها وهواپیماهای مستقر بر ناوها امکانپذیر نمیباشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنهاش به همینجا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدلهای هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحالتوسعه به فناوری نیز به عرصههای رقابت قدرت تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل گفت: شورای امنیت سازمان ملل، اخیرا، در نشستی فوقالعاده، حمله رژیم اسرائیل به دوحه را محکوم و در بیانیهای مشترک، خواستار توقف فوری تنشها و احترام کامل به حاکمیت ملی قطر شد. این بیانیه که با اجماع هر ۱۵ عضو شورای امنیت صادر شد، ضمن اعلام همبستگی با قطر، در حالی از قربانی شدن غیرنظامیان و لزوم برقراری آتشبس در غزه سخن گفت که نامی از رژیم اسرائیل در آن نیامده است؛ سکوتی که خود حامل پیامهای متناقضی است. به بیان دیگر، این بیانیه بیش از آنکه ابزار الزامآور حقوقی علیه رژیم اسرائیل باشد، پیامی سیاسی به تلآویو بود، مبنی بر اینکه جامعه جهانی حمله به میانجیهای صلح را خط قرمز میداند، هرچند فعلاً ارادهای برای اعمال فشار عملی بر این رژیم دیده نمیشود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل شبهقاره گفت: رژه بزرگ نظامی چین در سوم سپتامبر ۲۰۲۵ تنها نمایش قدرت نبود؛ بلکه نقطه آغاز فصل تازهای در معادلات ژئوپلیتیک جهانی خواهد بود. حضور همزمان رهبران چین، روسیه و کره شمالی در برابر دوربینها، بهویژه در سایه رونمایی از «مثلث استراتژیک هستهای» پکن، پیامی آشکار به واشنگتن و متحدانش مخابره کرد که نظم تکقطبی گذشته در حال فروپاشی است و جهان بهسوی چندقطبیشدن حرکت میکند.
سامانههای جدید موشکی زمینپرتاب، دریاپرتاب و هواپرتاب چین، توان بازدارندگی هستهای این کشور را به سطحی بیسابقه رسانده و واکنشهای تند آمریکا، از اظهارات طعنهآمیز دونالد ترامپ تا آمادهباش پنتاگون، نشان میدهد که واشنگتن این تحولات را تهدیدی راهبردی تلقی میکند. بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که این رویداد، علاوه بر بعد نظامی، نمادی از شکلگیری ائتلافهای جدید میان قدرتهای شرقی در برابر غرب است. همزمان، رقابت تسلیحاتی و فشارهای دیپلماتیک در منطقه آسیا– پاسیفیک سرعت گرفته و معادلات امنیتی در تایوان و فراتر از آن وارد مرحلهای تازه شده است. بهنظر میرسد رژه پکن تنها یک مراسم نظامی نبود، بلکه آغاز دورهای است که در آن بازتعریف قدرت در قرن بیستویکم شتاب خواهد گرفت.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: حمله هوایی رژیم اسرائیل به قطر، به بهانه هدف قرار دادن رهبران حماس، میتواند نقطه عطفی در معادلات امنیتی و دیپلماتیک خلیج فارس باشد. این اقدام، نه تنها حاکمیت قطر را به چالش کشید، بلکه امنیت کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس را نیز زیر سوال برده است. با توجه به اینکه رژیم اسرائیل، متحد نزدیک آمریکا به شمار میرود، این تجاوز، حساسیتها را دوچندان کرده و شک و تردیدها نسبت به تعهد واشنگتن در تضمین امنیت و حفاظت از شرکای منطقهای خود را افزایش داده است.
در چنین شرایطی، ایران میتواند با توجه به نگرانی کشورهای عربی از کماثر بودن تضمینهای امنیتی آمریکا، گفتوگوها و همکاریهای منطقهای در خلیج فارس را پیگیری نماید.
از سوی دیگر، تجاوز رژیم اسرائیل به قطر، عملاً توافقهای عادیسازی، از جمله پیمان ابراهیم، را به مخاطره انداخته و شانس توسعه همکاریها میان تلآویو و برخی کشورهای عربی را کاهش داده است. فشار داخلی بر امارات و بحرین برای بازنگری در روابطشان با این رژیم افزایش یافته است. به این ترتیب، حمله رژیم اسرائیل به دوحه نه تنها معادلات امنیتی، بلکه چشمانداز سیاسی و دیپلماتیک منطقه را وارد مرحلهای پیچیده کرده و نشان میدهد که بازیگران منطقهای باید رویکردهای سنتی وابسته به قدرتهای فرامنطقهای را بازنگری کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تشدید احتمال تقابل میان قدرتهای شرق و غرب جهان به مسالهای تهدیدآمیز برای جهان غرب به رهبری آمریکا و اروپا بدل شده است. جنگ روسیه و اوکراین و همچنین تثبيت روایت چین از خود این تلقی را برای غرب ایجاد کرده است. چین خود را به عنوان بزرگترین کشور در حال توسعه که توان رهبری جهان جنوب را دارد، تصویر میکند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: دیپلمات پیشین کشورمان گفت: هند اختلافات خود با آمریکا را محدود و در سطح دوجانبه نگاه خواهد داشت و به هیچ بلوک قدرتی علیه دیگر قدرتها نخواهد پیوست.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار کمربند و جاده چین (Belt and Road Initiative) که به نام راه ابریشم جدید و مدرن شناخته می شود، در سال 2013 آغاز شده و به دنبال اتصال آسیا با آفریقا و اروپا از طریق شبکههای زمینی و دریایی با هدف بهبود یکپارچگی منطقه، بازگشت تجارت از دریا و هوا به خشکی و همچنین افزایش رشد اقتصادی است. نام این پروژه، توسط شی جین پینگ، رئیس جمهور چین انتخاب شد و برگرفته از مفهوم جاده ابریشم است که ۲۰۰۰ سال پیش در زمان سلسله هان ایجاد شد؛ در واقع جاده ابریشم یا راه ابریشم یک شبکه ارتباطی بسیار قدیمی است و شامل مسیرهای تجاری متنوعی میشود که برای قرنها، چین را از طریق اوراسیا به دریای مدیترانه متصل میکرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنش اخیر میان دهلی نو و اسلامآباد بر سر «پیمان آبهای ایندوس» و همچنین دادههای اقلیمی که نشاندهنده تحلیل رفتن منابع آب شیرین در نقاط مختلف جهان هستند، نشان میدهند که منابع آبی فراملیتی در قرن بیستویکم بهسرعت از یک موضوع فنی و توسعهای به یک متغیر راهبردی و حتی امنیتی تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: اعمال تعرفه ۵۰ درصدی آمریکا بر کالاهای صادراتی هند، نه تنها مناسبات اقتصادی دو کشور را به شدت تحت تأثیر قرار داده، بلکه مسیر تازهای را در سیاست خارجی دهلینو گشوده است.
در حالی که واشنگتن این اقدام را بهعنوان «تنبیه» هند به دلیل خرید نفت از روسیه توجیه کرده، دولت نارندرا مودی آن را غیرمنصفانه خوانده و بر ضرورت تضمین امنیت انرژی کشورش تأکید کرده است. اما واکنش هند صرفاً به موضعگیریهای لفظی محدود نمانده است؛ سفر مودی به چین و شرکت در اجلاس سازمان همکاری شانگهای، عملاً در راستای چرخشی راهبردی به سوی شرق قابل ارزیابی است. همزمان، رفتوآمدهای دیپلماتیک میان سه قدرت آسیایی سرعت گرفته است: وزیر خارجه چین به دهلینو سفر کرده، همتای هندی او راهی مسکو شده و مودی نیز در دیدار با رهبران پکن، پیام آشکاری از تمایل هند به همکاری نزدیکتر با روسیه و چین ارسال کرده است. در این میان، بیپاسخ ماندن چندین تماس تلفنی ترامپ از سوی نخستوزیر هند، نشان میدهد که دهلینو در برابر فشارهای واشنگتن در حال بازتعریف اولویتهای سیاست خارجی خود است. بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که اقدامات اخیر هند نه صرفاً واکنشی کوتاهمدت، بلکه نشانهای از شکلگیری موازنهای تازه در معادلات قدرت در آسیا است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: توافق تجاری اخیر میان آمریکا و اتحادیه اروپا، که در ۲۸ ژوئیه ۲۰۲۵ در اسکاتلند به امضا رسید، به ظاهر از یک جنگ تعرفهای تمامعیار جلوگیری کرده است. با این حال، این توافق که با فشارهای دونالد ترامپ و تهدید به افزایش تعرفهها تا ۳۰ درصد شکل گرفت، بیش از آنکه نشانهای از همکاری متقابل باشد، نمایانگر سلطه اقتصادی آمریکا بر اروپا است. تعهد اتحادیه اروپا به خرید ۷۵۰ میلیارد دلار انرژی و سرمایهگذاری ۶۰۰ میلیارد دلاری در آمریکا، در کنار پذیرش تعرفه ۱۵ درصدی بر اکثر صادرات محصولات اروپایی، پرسشهایی جدی درباره استقلال اقتصادی اروپا و پیامدهای آن بر اقتصاد جهانی مطرح میکند. آیا این توافق بهمعنای ثبات تجاری اروپا است یا بهنوعی تسلیم شدن راهبردی در برابر آمریکا است که شکافهای موجود در نظم جهانی را تعمیق خواهد کرد؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بیستوپنجمین نشست سران سازمان همکاری شانگهای در تیانجین چین را میتوان یکی از مهمترین رخدادهای سالهای اخیر در معادلات قدرت جهانی دانست. چین با میزبانی چشمگیر و اعلام ابتکارات مختلف اقتصادی و سیاسی، تلاش کرد تصویری از گذار تدریجی از نظم مالی غربمحور ارائه دهد. حضور رهبران روسیه، هند و کشورهای آسیای مرکزی نیز نشان داد که ایده چندقطبیگرایی دیگر تنها در حد شعار نیست، بلکه در قالب همکاریهای اقتصادی و نهادی در حال پیگیری است. همزمانی نشست شانگهای با رژه نظامی در پکن به مناسبت هشتادمین سالگرد پیروزی چین بر ژاپن نیز تلفیق راهبرد «قدرت سخت–قدرت نرم» را در عرصه بینالمللی نمایان کرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «قیمتهای نفت، گاز و سوخت نقشی محوری در جنگ آمریکا و رژیم اسرائیل علیه ایران دارند؛ واشنگتن میخواهد قیمتها را کاهش دهد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «امنیت اروپا بهطور فزایندهای به یک معضل برای اتحادیه اروپا تبدیل شده است. نگرانیهای فوری درباره تهدید روسیه علیه اروپا و افزایش ابهام درباره تعهد واشنگتن به امنیت اروپا، کشورهای عضو این اتحادیه را به اتخاذ اقداماتی بیسابقه در حوزه امنیت و دفاع سوق داده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت بر سر انرژی، مواد معدنی و زنجیرههای تأمین، ابزارهای ژئواکونومیک را گسترش داده و نقش بریکس و مسیرهای جایگزین را در نظم اقتصادی جهان برجسته کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: نتایج انتخابات رژیم صهیونیستی میتواند بر ترکیب کابینه این رژیم و شیوه اجرای برنامههای متجاوزانه آن اثر بگذارد، اما تغییرات سیاسی داخلی لزوماً به دگرگونی راهبردی آن در قبال فلسطین، ایران و جبهه مقاومت منجر نمیشود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نظامی آمریکا از عراق به معنای پایان رابطه امنیتی بغداد و واشنگتن نیست، بلکه آزمونی برای توان دولت عراق در مدیریت تهدیدهای داخلی و بازتعریف وابستگیهای خارجی محسوب میشود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش شناورهای هوشمند بدون سرنشین (شهپاد) در هرمز و بابالمندب نشان میدهد که کنترل دریا صرفاً با ناوهای بزرگ، زیردریاییها وهواپیماهای مستقر بر ناوها امکانپذیر نمیباشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنهاش به همینجا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدلهای هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحالتوسعه به فناوری نیز به عرصههای رقابت قدرت تبدیل شدهاند.