چین در معادله ایران و آمریکا؛ شریک اقتصادی یا بازیگری محتاط؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چین در معادله ایران و آمریکا، میان منافع انرژی و ترانزیتی با تهران و ملاحظات تحریمی و رقابت با واشنگتن، موازنهای محتاطانه دنبال میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چین در معادله ایران و آمریکا، میان منافع انرژی و ترانزیتی با تهران و ملاحظات تحریمی و رقابت با واشنگتن، موازنهای محتاطانه دنبال میکند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «از زمان حملات ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ به نیویورک و واشنگتن، آنقدر اتفاقات گونگون رخ داده است که این حملات اکنون هم بسیار دور و هم شاید کماهمیتتر از آنچه در آن زمان به نظر میرسیدند، جلوه میکنند. با این حال، هر دو برداشت گمراهکننده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: همزمانی فشار بر تنگههای هرمز و بابالمندب، جغرافیای انرژی و کشتیرانی را به میدان تازهای برای بروز مخاطرات جدید، هزینه و اهرم فشار تبدیل کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سازمان ملل که از خاکستر جنگ جهانی دوم متولد شد، وعدهای بنیادین و جسورانه داشت: کشورهای مستقل میتوانند برای جلوگیری از وقوع یک فاجعه جهانی دیگر متحد شوند. امروز، این وعده توخالی به نظر میرسد. شورای امنیت بهدلیل نظام وتوی منسوخشده خود فلج شده است. آمریکا از پرداخت منابع مالی خودداری میکند و از نهادهایی مانند یونسکو و سازمان جهانی بهداشت فاصله میگیرد. سازمان ملل از غزه تا اوکراین و ایران، بارها نشان داده است که در متوقف کردن جنایتها ناتوان است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پیمان مکه که ۷ اوت ۲۰۲۶ میان عربستان، ترکیه و پاکستان امضا شد، بیش از آنکه پاسخی به خلأهای ژئوپلیتیک باشد، در عمل با «معمای بازدارندگی» و «تفاوت ادراک تهدید» روبهروست. در حالی که این پیمان نماد گذار به خوداتکایی منطقهای است، اولین آزمونهای میدانی و پیچیدگیهای روابط با بازیگران منطقهای، مفهوم واقعی آن را مشخص خواهد کرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «روابط آمریکا و ونزوئلا از زمان برکناری نیکلاس مادورو در اوایل ژانویه و در جریان عملیات «عزم راسخ» همچنان در حال تغییر است. دونالد ترامپ از توافقی تاریخی برای بهرهبرداری از ذخایر نفت ونزوئلا خبر داده است. این توافق پیامدهای احتمالی برای آمریکا، ونزوئلا، آینده دلسی رودریگز، رئیسجمهور موقت، و بازیگرانی مانند چین خواهد داشت.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر قریبالوقوع شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، به واشنگتن برای دیدار با دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در تاریخ ۲۴ سپتامبر، در مقطعی حساس از ژئوپلیتیک جهانی صورت میگیرد. این دیدار فراتر از یک تعامل دوجانبه، میتواند تحلیلی درباره تغییر توازن نفوذ دیپلماتیک میان دو اقتصاد بزرگ جهان را به ما ارائه دهد.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: علت خودداری واشنگتن از ورود مستقیم به جنگ با انصارالله، محدودیتهای نظامی و اقتصادی، ملاحظات انتخاباتی و نگرانی از گسترش بحران در دو گلوگاه انرژی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنش اخیر میان دهلی نو و اسلامآباد بر سر «پیمان آبهای ایندوس» و همچنین دادههای اقلیمی که نشاندهنده تحلیل رفتن منابع آب شیرین در نقاط مختلف جهان هستند، نشان میدهند که منابع آبی فراملیتی در قرن بیستویکم بهسرعت از یک موضوع فنی و توسعهای به یک متغیر راهبردی و حتی امنیتی تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: اعمال تعرفه ۵۰ درصدی آمریکا بر کالاهای صادراتی هند، نه تنها مناسبات اقتصادی دو کشور را به شدت تحت تأثیر قرار داده، بلکه مسیر تازهای را در سیاست خارجی دهلینو گشوده است.
در حالی که واشنگتن این اقدام را بهعنوان «تنبیه» هند به دلیل خرید نفت از روسیه توجیه کرده، دولت نارندرا مودی آن را غیرمنصفانه خوانده و بر ضرورت تضمین امنیت انرژی کشورش تأکید کرده است. اما واکنش هند صرفاً به موضعگیریهای لفظی محدود نمانده است؛ سفر مودی به چین و شرکت در اجلاس سازمان همکاری شانگهای، عملاً در راستای چرخشی راهبردی به سوی شرق قابل ارزیابی است. همزمان، رفتوآمدهای دیپلماتیک میان سه قدرت آسیایی سرعت گرفته است: وزیر خارجه چین به دهلینو سفر کرده، همتای هندی او راهی مسکو شده و مودی نیز در دیدار با رهبران پکن، پیام آشکاری از تمایل هند به همکاری نزدیکتر با روسیه و چین ارسال کرده است. در این میان، بیپاسخ ماندن چندین تماس تلفنی ترامپ از سوی نخستوزیر هند، نشان میدهد که دهلینو در برابر فشارهای واشنگتن در حال بازتعریف اولویتهای سیاست خارجی خود است. بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که اقدامات اخیر هند نه صرفاً واکنشی کوتاهمدت، بلکه نشانهای از شکلگیری موازنهای تازه در معادلات قدرت در آسیا است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: توافق تجاری اخیر میان آمریکا و اتحادیه اروپا، که در ۲۸ ژوئیه ۲۰۲۵ در اسکاتلند به امضا رسید، به ظاهر از یک جنگ تعرفهای تمامعیار جلوگیری کرده است. با این حال، این توافق که با فشارهای دونالد ترامپ و تهدید به افزایش تعرفهها تا ۳۰ درصد شکل گرفت، بیش از آنکه نشانهای از همکاری متقابل باشد، نمایانگر سلطه اقتصادی آمریکا بر اروپا است. تعهد اتحادیه اروپا به خرید ۷۵۰ میلیارد دلار انرژی و سرمایهگذاری ۶۰۰ میلیارد دلاری در آمریکا، در کنار پذیرش تعرفه ۱۵ درصدی بر اکثر صادرات محصولات اروپایی، پرسشهایی جدی درباره استقلال اقتصادی اروپا و پیامدهای آن بر اقتصاد جهانی مطرح میکند. آیا این توافق بهمعنای ثبات تجاری اروپا است یا بهنوعی تسلیم شدن راهبردی در برابر آمریکا است که شکافهای موجود در نظم جهانی را تعمیق خواهد کرد؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بیستوپنجمین نشست سران سازمان همکاری شانگهای در تیانجین چین را میتوان یکی از مهمترین رخدادهای سالهای اخیر در معادلات قدرت جهانی دانست. چین با میزبانی چشمگیر و اعلام ابتکارات مختلف اقتصادی و سیاسی، تلاش کرد تصویری از گذار تدریجی از نظم مالی غربمحور ارائه دهد. حضور رهبران روسیه، هند و کشورهای آسیای مرکزی نیز نشان داد که ایده چندقطبیگرایی دیگر تنها در حد شعار نیست، بلکه در قالب همکاریهای اقتصادی و نهادی در حال پیگیری است. همزمانی نشست شانگهای با رژه نظامی در پکن به مناسبت هشتادمین سالگرد پیروزی چین بر ژاپن نیز تلفیق راهبرد «قدرت سخت–قدرت نرم» را در عرصه بینالمللی نمایان کرد.
شورای راهبردی آنلاین: رئیس شورای راهبردی روابط خارجی در پاسخ به این سوال که هدف رژیم صهیونیستی از تجاوز به قطر را چگونه تفسیر میکنید، ضمن محکوم کردن تجاوز رژیم منحوس اسراییل به خاک کشوری که نقش میانجی را در توقف حملات اسراییل به غزه بازی میکند گفت: پیش از جنگ ۱۲ روزه، در دیداری که با نخست وزیر محترم قطر داشتم، ضمن تشریح اهداف آمریکا و رژیم صهیونیستی برای کل منطقه، به او گفتم ما همه در یک قایق هستیم و شما باید خطر را جدی تلقی کنید.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: حمله هوایی رژیم صهیونیستی به دوحه، پایتخت قطر، با هدف ترور رهبران ارشد حماس، بار دیگر چهره بیپروای تلآویو در نقض قوانین بینالمللی و حاکمیت ملی کشورها را آشکار ساخت. بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر این رژیم، با ادعای «رفع تهدید وجودی» این عملیات را توجیه کرد و مدعی شد که «رهبران حماس هدف قرار گرفتهاند»، هرچند گزارشهای واصله از ناکامی این حمله حکایت دارد.
این تجاوز که با اطلاع و رضایت مقامات آمریکایی صورت گرفته، موجی از خشم و محکومیت را در جهان عرب و اسلام برانگیخت. از اتحادیه عرب گرفته تا عربستان، امارات، مصر، عراق، اردن، کویت، لبنان و حتی تشکیلات خودگردان فلسطین، این اقدام را نقض آشکار قوانین بینالمللی و تهدیدی جدی برای امنیت منطقه دانستند. عربستان هشدار داد که تداوم این رفتارها میتواند ثبات غرب آسیا را به مخاطره اندازد، امارات نیز امنیت کشورهای عربی را «یکپارچه و غیرقابل تفکیک» توصیف کرد.
با این حال، ناظران منطقهای بر این باورند که این موج محکومیتها، احتمالاً در سطح بیانیههای دیپلماتیک باقی خواهد ماند و اقدام عملی جدی از سوی کشورهای عربی صورت نخواهد گرفت؛ روندی که پیشتر در واکنش به حملات مکرر رژیم اسرائیل به غزه نیز تکرار شده بود. در این میان، تلآویو با تکیه بر حمایت آمریکا و بیعملی کشورهای منطقه، تلاش دارد با ایجاد بحرانهای پیدرپی، هم بحران داخلی خود را مدیریت کند و هم پروژه «اسرائیل بزرگ» را پیش ببرد؛ پروژهای که صدای انفجارهایش، اکنون تا قلب خلیج فارس هم رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: در آستانه نشست سپتامبر مجمع عمومی سازمان ملل، دولت آمریکا با لغو ویزای محمود عباس، رئیس تشکیلات خودگردان فلسطین، حضور هیئت فلسطینی در این اجلاس را محدود کرد. این اقدام آمریکا بخشی از یک بازی سیاسی پیچیده میان واشنگتن، تلآویو و افکار عمومی جهانی است و هدف آن زیرسوال بردن نقش فلسطینیها در معادلات بینالمللی است. دولت آمریکا و لابیهای صهیونیستی، با حمایت از رژیم اسرائیل، هرگونه طرح و شکوفایی موضوع فلسطین در عرصه جهانی را هدف قرار دادهاند، در حالی که برخی دولتهای غربی، به خاطر فشار افکار عمومی تلاش میکنند، روند شناسایی فلسطین را پیش ببرند.
این اقدام آمریکا، واکنشهای گستردهای در سطح بینالمللی ایجاد کرده و نگرانیهایی درباره نقض توافقنامههای سازمان ملل و جانبداری آشکار واشنگتن از رژیم اسرائیل به دنبال داشته است. وزارت خارجه فلسطین این تصمیم را نقض قوانین بینالمللی و مانع حضور قانونی نمایندگان خود در نشستها ارزیابی کرده و خواستار راهحلهای دیپلماتیک و قانونی برای تضمین مشارکت هیئت فلسطینی شده است.
این محدودیت در حالی اعمال شد که کشورهای اروپایی به ویژه فرانسه، کانادا و چند کشور غربی دیگر، در تلاشاند با به رسمیت شناختن کشور فلسطین، فشار دیپلماتیک بر رژیم اسرائیل و آمریکا وارد کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: مقاله مشترک وزرای خارجه بریتانیا، فرانسه و آلمان که اخیرا در نشریه پولیتیکو، با عنوان «چرا در پی بازگرداندن تحریمهای سازمان ملل علیه ایران هستیم؟»، منتشر شد، تلاشی آشکار برای یکسویهسازی روایت درباره پرونده هستهای ایران بود. درحالیکه در این مقاله درباره افزایش ذخایر اورانیوم، محدودیت همکاری با آژانس و تهدیدات امنیتی ایران تأکید شده، واقعیتهای مهم پرونده هستهای کشورمان بهطورکلی نادیده گرفته شده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل آمریکا گفت: در هفتههای اخیر، سیاست ایالات متحده در قبال ونزوئلا با چرخشی آشکار به سمت ابزارهای سخت تعریف شده است. مطابق گزارشهای رسانهای، کاخ سفید در دوره ریاستجمهوری دونالد ترامپ، گزینههای عملیات نظامی «علیه کارتلهای مواد مخدر» را بررسی کرده و حتی حمله مرگبار به یک قایق مظنون در مسیر خروج از ونزوئلا را سرآغاز مرحلهای تازه از کارزار خود معرفی کرده است. این رویکرد با اعزام تجهیزات قابلتوجه نظامی به حاشیه کارائیب، از ناوهای مجهز به موشکهای کروز و زیردریایی تهاجمی تا استقرار جنگندههای اف-۳۵ در پورتوریکو، تقویت شده و با برچسبگذاری «نارکو-تروریست» بر نیکولاس مادورو و دو برابر کردن جایزه برای دستگیری او تکمیل میشود.
هرچند ترامپ در پاسخ به پرسشها درباره «تغییر رژیم» گفت «درباره آن صحبت نمیکنیم»، اما با پیوند زدن ونزوئلا به مأموریت ضد مواد مخدر، عملاً راهبرد «فشار حداکثری» را در قالبی امنیتی-نظامی بازتعریف کرده است. در سطح منطقهای، بازگشت مفهوم قدیمی «دیپلماسی کشتی جنگی» در حیاط خلوت آمریکا، از یکسو حامل پیام بازدارندگی برای کاراکاس و متحدانش است و از سوی دیگر، خطر لغزش به سمت درگیریهای نیابتی و فرسایشی را افزایش میدهد. در سطح ساختاری نیز، تلفیق ملاحظات داخلی آمریکا از جمله دستور کار «سختگیری علیه قاچاق مواد مخدر» با محاسبات ژئوپلیتیکیِ کنترل بر منابع انرژی و مسیرهای نفوذ، نشان میدهد پرونده ونزوئلا صرفاً یک موضوع جنایی-امنیتی نیست، بلکه بازتابی از رقابت قدرتهای بزرگ و آزمون تابآوری نظم منطقهای آمریکای لاتین است؛ نظمی که هر بار با تشدید بحران، فرصت و تهدیدی همزمان برای بازیگران فرامنطقهای و منطقهای میآفریند.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل غرب آسیا گفت: درحالیکه موجی از آمادگی شناسایی رسمی کشور فلسطین توسط برخی کشورها در حال شکلگیری است، نشست آتی مجمع عمومی
سازمان ملل به صحنهای تعیینکننده برای آینده مسأله فلسطین تبدیل شده است. در یک نگاه، این اقدامات گامی مهم برای پیشبرد احتمالی راهحل دو کشوری و فشار بر رژیم اسرائیل جهت توقف شهرکسازیهای غیرقانونی و پذیرش واقعیت سیاسی حاکمیت فلسطینی تلقی میشود.
تصمیم بلژیک برای اعمال ۱۲ تحریم قاطع علیه رژیم اسرائیل و شناسایی کشور فلسطین، بازتابی از همین نگاه است که میخواهد مسیر سیاسی تازهای در برابر بحران انسانی غزه بگشاید. اما نگاه دیگری نیز وجود دارد که این موج دیپلماتیک را صرفاً واکنشی نمادین به فشار افکار عمومی پس از نزدیک به دو سال کشتار و محاصره غزه میداند و معتقد است تا زمانی که ایالات متحده در کنار رژیم اسرائیل بایستد، این تحرکات در عمل به تشکیل دولت واقعی فلسطین منجر نخواهد شد. این دیدگاه بر این باور است که سیاستهای توسعهطلبانه تلآویو، ایده اسرائیل بزرگ و حمایت قدرتهای غربی، همچنان مانع اصلی هرگونه تغییر واقعی در صحنه میدانی است. از این رو، نشست سپتامبر مجمع عمومی سازمان ملل آزمون مهمی برای سنجش جدیت جامعه جهانی در عبور از نمادگرایی و حرکت بهسوی اقدام عملی تلقی میشود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چین در معادله ایران و آمریکا، میان منافع انرژی و ترانزیتی با تهران و ملاحظات تحریمی و رقابت با واشنگتن، موازنهای محتاطانه دنبال میکند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «از زمان حملات ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ به نیویورک و واشنگتن، آنقدر اتفاقات گونگون رخ داده است که این حملات اکنون هم بسیار دور و هم شاید کماهمیتتر از آنچه در آن زمان به نظر میرسیدند، جلوه میکنند. با این حال، هر دو برداشت گمراهکننده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: همزمانی فشار بر تنگههای هرمز و بابالمندب، جغرافیای انرژی و کشتیرانی را به میدان تازهای برای بروز مخاطرات جدید، هزینه و اهرم فشار تبدیل کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سازمان ملل که از خاکستر جنگ جهانی دوم متولد شد، وعدهای بنیادین و جسورانه داشت: کشورهای مستقل میتوانند برای جلوگیری از وقوع یک فاجعه جهانی دیگر متحد شوند. امروز، این وعده توخالی به نظر میرسد. شورای امنیت بهدلیل نظام وتوی منسوخشده خود فلج شده است. آمریکا از پرداخت منابع مالی خودداری میکند و از نهادهایی مانند یونسکو و سازمان جهانی بهداشت فاصله میگیرد. سازمان ملل از غزه تا اوکراین و ایران، بارها نشان داده است که در متوقف کردن جنایتها ناتوان است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پیمان مکه که ۷ اوت ۲۰۲۶ میان عربستان، ترکیه و پاکستان امضا شد، بیش از آنکه پاسخی به خلأهای ژئوپلیتیک باشد، در عمل با «معمای بازدارندگی» و «تفاوت ادراک تهدید» روبهروست. در حالی که این پیمان نماد گذار به خوداتکایی منطقهای است، اولین آزمونهای میدانی و پیچیدگیهای روابط با بازیگران منطقهای، مفهوم واقعی آن را مشخص خواهد کرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «روابط آمریکا و ونزوئلا از زمان برکناری نیکلاس مادورو در اوایل ژانویه و در جریان عملیات «عزم راسخ» همچنان در حال تغییر است. دونالد ترامپ از توافقی تاریخی برای بهرهبرداری از ذخایر نفت ونزوئلا خبر داده است. این توافق پیامدهای احتمالی برای آمریکا، ونزوئلا، آینده دلسی رودریگز، رئیسجمهور موقت، و بازیگرانی مانند چین خواهد داشت.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر قریبالوقوع شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، به واشنگتن برای دیدار با دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در تاریخ ۲۴ سپتامبر، در مقطعی حساس از ژئوپلیتیک جهانی صورت میگیرد. این دیدار فراتر از یک تعامل دوجانبه، میتواند تحلیلی درباره تغییر توازن نفوذ دیپلماتیک میان دو اقتصاد بزرگ جهان را به ما ارائه دهد.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: علت خودداری واشنگتن از ورود مستقیم به جنگ با انصارالله، محدودیتهای نظامی و اقتصادی، ملاحظات انتخاباتی و نگرانی از گسترش بحران در دو گلوگاه انرژی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنش اخیر میان دهلی نو و اسلامآباد بر سر «پیمان آبهای ایندوس» و همچنین دادههای اقلیمی که نشاندهنده تحلیل رفتن منابع آب شیرین در نقاط مختلف جهان هستند، نشان میدهند که منابع آبی فراملیتی در قرن بیستویکم بهسرعت از یک موضوع فنی و توسعهای به یک متغیر راهبردی و حتی امنیتی تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: اعمال تعرفه ۵۰ درصدی آمریکا بر کالاهای صادراتی هند، نه تنها مناسبات اقتصادی دو کشور را به شدت تحت تأثیر قرار داده، بلکه مسیر تازهای را در سیاست خارجی دهلینو گشوده است.
در حالی که واشنگتن این اقدام را بهعنوان «تنبیه» هند به دلیل خرید نفت از روسیه توجیه کرده، دولت نارندرا مودی آن را غیرمنصفانه خوانده و بر ضرورت تضمین امنیت انرژی کشورش تأکید کرده است. اما واکنش هند صرفاً به موضعگیریهای لفظی محدود نمانده است؛ سفر مودی به چین و شرکت در اجلاس سازمان همکاری شانگهای، عملاً در راستای چرخشی راهبردی به سوی شرق قابل ارزیابی است. همزمان، رفتوآمدهای دیپلماتیک میان سه قدرت آسیایی سرعت گرفته است: وزیر خارجه چین به دهلینو سفر کرده، همتای هندی او راهی مسکو شده و مودی نیز در دیدار با رهبران پکن، پیام آشکاری از تمایل هند به همکاری نزدیکتر با روسیه و چین ارسال کرده است. در این میان، بیپاسخ ماندن چندین تماس تلفنی ترامپ از سوی نخستوزیر هند، نشان میدهد که دهلینو در برابر فشارهای واشنگتن در حال بازتعریف اولویتهای سیاست خارجی خود است. بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که اقدامات اخیر هند نه صرفاً واکنشی کوتاهمدت، بلکه نشانهای از شکلگیری موازنهای تازه در معادلات قدرت در آسیا است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: توافق تجاری اخیر میان آمریکا و اتحادیه اروپا، که در ۲۸ ژوئیه ۲۰۲۵ در اسکاتلند به امضا رسید، به ظاهر از یک جنگ تعرفهای تمامعیار جلوگیری کرده است. با این حال، این توافق که با فشارهای دونالد ترامپ و تهدید به افزایش تعرفهها تا ۳۰ درصد شکل گرفت، بیش از آنکه نشانهای از همکاری متقابل باشد، نمایانگر سلطه اقتصادی آمریکا بر اروپا است. تعهد اتحادیه اروپا به خرید ۷۵۰ میلیارد دلار انرژی و سرمایهگذاری ۶۰۰ میلیارد دلاری در آمریکا، در کنار پذیرش تعرفه ۱۵ درصدی بر اکثر صادرات محصولات اروپایی، پرسشهایی جدی درباره استقلال اقتصادی اروپا و پیامدهای آن بر اقتصاد جهانی مطرح میکند. آیا این توافق بهمعنای ثبات تجاری اروپا است یا بهنوعی تسلیم شدن راهبردی در برابر آمریکا است که شکافهای موجود در نظم جهانی را تعمیق خواهد کرد؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بیستوپنجمین نشست سران سازمان همکاری شانگهای در تیانجین چین را میتوان یکی از مهمترین رخدادهای سالهای اخیر در معادلات قدرت جهانی دانست. چین با میزبانی چشمگیر و اعلام ابتکارات مختلف اقتصادی و سیاسی، تلاش کرد تصویری از گذار تدریجی از نظم مالی غربمحور ارائه دهد. حضور رهبران روسیه، هند و کشورهای آسیای مرکزی نیز نشان داد که ایده چندقطبیگرایی دیگر تنها در حد شعار نیست، بلکه در قالب همکاریهای اقتصادی و نهادی در حال پیگیری است. همزمانی نشست شانگهای با رژه نظامی در پکن به مناسبت هشتادمین سالگرد پیروزی چین بر ژاپن نیز تلفیق راهبرد «قدرت سخت–قدرت نرم» را در عرصه بینالمللی نمایان کرد.
شورای راهبردی آنلاین: رئیس شورای راهبردی روابط خارجی در پاسخ به این سوال که هدف رژیم صهیونیستی از تجاوز به قطر را چگونه تفسیر میکنید، ضمن محکوم کردن تجاوز رژیم منحوس اسراییل به خاک کشوری که نقش میانجی را در توقف حملات اسراییل به غزه بازی میکند گفت: پیش از جنگ ۱۲ روزه، در دیداری که با نخست وزیر محترم قطر داشتم، ضمن تشریح اهداف آمریکا و رژیم صهیونیستی برای کل منطقه، به او گفتم ما همه در یک قایق هستیم و شما باید خطر را جدی تلقی کنید.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: حمله هوایی رژیم صهیونیستی به دوحه، پایتخت قطر، با هدف ترور رهبران ارشد حماس، بار دیگر چهره بیپروای تلآویو در نقض قوانین بینالمللی و حاکمیت ملی کشورها را آشکار ساخت. بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر این رژیم، با ادعای «رفع تهدید وجودی» این عملیات را توجیه کرد و مدعی شد که «رهبران حماس هدف قرار گرفتهاند»، هرچند گزارشهای واصله از ناکامی این حمله حکایت دارد.
این تجاوز که با اطلاع و رضایت مقامات آمریکایی صورت گرفته، موجی از خشم و محکومیت را در جهان عرب و اسلام برانگیخت. از اتحادیه عرب گرفته تا عربستان، امارات، مصر، عراق، اردن، کویت، لبنان و حتی تشکیلات خودگردان فلسطین، این اقدام را نقض آشکار قوانین بینالمللی و تهدیدی جدی برای امنیت منطقه دانستند. عربستان هشدار داد که تداوم این رفتارها میتواند ثبات غرب آسیا را به مخاطره اندازد، امارات نیز امنیت کشورهای عربی را «یکپارچه و غیرقابل تفکیک» توصیف کرد.
با این حال، ناظران منطقهای بر این باورند که این موج محکومیتها، احتمالاً در سطح بیانیههای دیپلماتیک باقی خواهد ماند و اقدام عملی جدی از سوی کشورهای عربی صورت نخواهد گرفت؛ روندی که پیشتر در واکنش به حملات مکرر رژیم اسرائیل به غزه نیز تکرار شده بود. در این میان، تلآویو با تکیه بر حمایت آمریکا و بیعملی کشورهای منطقه، تلاش دارد با ایجاد بحرانهای پیدرپی، هم بحران داخلی خود را مدیریت کند و هم پروژه «اسرائیل بزرگ» را پیش ببرد؛ پروژهای که صدای انفجارهایش، اکنون تا قلب خلیج فارس هم رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: در آستانه نشست سپتامبر مجمع عمومی سازمان ملل، دولت آمریکا با لغو ویزای محمود عباس، رئیس تشکیلات خودگردان فلسطین، حضور هیئت فلسطینی در این اجلاس را محدود کرد. این اقدام آمریکا بخشی از یک بازی سیاسی پیچیده میان واشنگتن، تلآویو و افکار عمومی جهانی است و هدف آن زیرسوال بردن نقش فلسطینیها در معادلات بینالمللی است. دولت آمریکا و لابیهای صهیونیستی، با حمایت از رژیم اسرائیل، هرگونه طرح و شکوفایی موضوع فلسطین در عرصه جهانی را هدف قرار دادهاند، در حالی که برخی دولتهای غربی، به خاطر فشار افکار عمومی تلاش میکنند، روند شناسایی فلسطین را پیش ببرند.
این اقدام آمریکا، واکنشهای گستردهای در سطح بینالمللی ایجاد کرده و نگرانیهایی درباره نقض توافقنامههای سازمان ملل و جانبداری آشکار واشنگتن از رژیم اسرائیل به دنبال داشته است. وزارت خارجه فلسطین این تصمیم را نقض قوانین بینالمللی و مانع حضور قانونی نمایندگان خود در نشستها ارزیابی کرده و خواستار راهحلهای دیپلماتیک و قانونی برای تضمین مشارکت هیئت فلسطینی شده است.
این محدودیت در حالی اعمال شد که کشورهای اروپایی به ویژه فرانسه، کانادا و چند کشور غربی دیگر، در تلاشاند با به رسمیت شناختن کشور فلسطین، فشار دیپلماتیک بر رژیم اسرائیل و آمریکا وارد کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: مقاله مشترک وزرای خارجه بریتانیا، فرانسه و آلمان که اخیرا در نشریه پولیتیکو، با عنوان «چرا در پی بازگرداندن تحریمهای سازمان ملل علیه ایران هستیم؟»، منتشر شد، تلاشی آشکار برای یکسویهسازی روایت درباره پرونده هستهای ایران بود. درحالیکه در این مقاله درباره افزایش ذخایر اورانیوم، محدودیت همکاری با آژانس و تهدیدات امنیتی ایران تأکید شده، واقعیتهای مهم پرونده هستهای کشورمان بهطورکلی نادیده گرفته شده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل آمریکا گفت: در هفتههای اخیر، سیاست ایالات متحده در قبال ونزوئلا با چرخشی آشکار به سمت ابزارهای سخت تعریف شده است. مطابق گزارشهای رسانهای، کاخ سفید در دوره ریاستجمهوری دونالد ترامپ، گزینههای عملیات نظامی «علیه کارتلهای مواد مخدر» را بررسی کرده و حتی حمله مرگبار به یک قایق مظنون در مسیر خروج از ونزوئلا را سرآغاز مرحلهای تازه از کارزار خود معرفی کرده است. این رویکرد با اعزام تجهیزات قابلتوجه نظامی به حاشیه کارائیب، از ناوهای مجهز به موشکهای کروز و زیردریایی تهاجمی تا استقرار جنگندههای اف-۳۵ در پورتوریکو، تقویت شده و با برچسبگذاری «نارکو-تروریست» بر نیکولاس مادورو و دو برابر کردن جایزه برای دستگیری او تکمیل میشود.
هرچند ترامپ در پاسخ به پرسشها درباره «تغییر رژیم» گفت «درباره آن صحبت نمیکنیم»، اما با پیوند زدن ونزوئلا به مأموریت ضد مواد مخدر، عملاً راهبرد «فشار حداکثری» را در قالبی امنیتی-نظامی بازتعریف کرده است. در سطح منطقهای، بازگشت مفهوم قدیمی «دیپلماسی کشتی جنگی» در حیاط خلوت آمریکا، از یکسو حامل پیام بازدارندگی برای کاراکاس و متحدانش است و از سوی دیگر، خطر لغزش به سمت درگیریهای نیابتی و فرسایشی را افزایش میدهد. در سطح ساختاری نیز، تلفیق ملاحظات داخلی آمریکا از جمله دستور کار «سختگیری علیه قاچاق مواد مخدر» با محاسبات ژئوپلیتیکیِ کنترل بر منابع انرژی و مسیرهای نفوذ، نشان میدهد پرونده ونزوئلا صرفاً یک موضوع جنایی-امنیتی نیست، بلکه بازتابی از رقابت قدرتهای بزرگ و آزمون تابآوری نظم منطقهای آمریکای لاتین است؛ نظمی که هر بار با تشدید بحران، فرصت و تهدیدی همزمان برای بازیگران فرامنطقهای و منطقهای میآفریند.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل غرب آسیا گفت: درحالیکه موجی از آمادگی شناسایی رسمی کشور فلسطین توسط برخی کشورها در حال شکلگیری است، نشست آتی مجمع عمومی
سازمان ملل به صحنهای تعیینکننده برای آینده مسأله فلسطین تبدیل شده است. در یک نگاه، این اقدامات گامی مهم برای پیشبرد احتمالی راهحل دو کشوری و فشار بر رژیم اسرائیل جهت توقف شهرکسازیهای غیرقانونی و پذیرش واقعیت سیاسی حاکمیت فلسطینی تلقی میشود.
تصمیم بلژیک برای اعمال ۱۲ تحریم قاطع علیه رژیم اسرائیل و شناسایی کشور فلسطین، بازتابی از همین نگاه است که میخواهد مسیر سیاسی تازهای در برابر بحران انسانی غزه بگشاید. اما نگاه دیگری نیز وجود دارد که این موج دیپلماتیک را صرفاً واکنشی نمادین به فشار افکار عمومی پس از نزدیک به دو سال کشتار و محاصره غزه میداند و معتقد است تا زمانی که ایالات متحده در کنار رژیم اسرائیل بایستد، این تحرکات در عمل به تشکیل دولت واقعی فلسطین منجر نخواهد شد. این دیدگاه بر این باور است که سیاستهای توسعهطلبانه تلآویو، ایده اسرائیل بزرگ و حمایت قدرتهای غربی، همچنان مانع اصلی هرگونه تغییر واقعی در صحنه میدانی است. از این رو، نشست سپتامبر مجمع عمومی سازمان ملل آزمون مهمی برای سنجش جدیت جامعه جهانی در عبور از نمادگرایی و حرکت بهسوی اقدام عملی تلقی میشود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنش اخیر میان دهلی نو و اسلامآباد بر سر «پیمان آبهای ایندوس» و همچنین دادههای اقلیمی که نشاندهنده تحلیل رفتن منابع آب شیرین در نقاط مختلف جهان هستند، نشان میدهند که منابع آبی فراملیتی در قرن بیستویکم بهسرعت از یک موضوع فنی و توسعهای به یک متغیر راهبردی و حتی امنیتی تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: اعمال تعرفه ۵۰ درصدی آمریکا بر کالاهای صادراتی هند، نه تنها مناسبات اقتصادی دو کشور را به شدت تحت تأثیر قرار داده، بلکه مسیر تازهای را در سیاست خارجی دهلینو گشوده است.
در حالی که واشنگتن این اقدام را بهعنوان «تنبیه» هند به دلیل خرید نفت از روسیه توجیه کرده، دولت نارندرا مودی آن را غیرمنصفانه خوانده و بر ضرورت تضمین امنیت انرژی کشورش تأکید کرده است. اما واکنش هند صرفاً به موضعگیریهای لفظی محدود نمانده است؛ سفر مودی به چین و شرکت در اجلاس سازمان همکاری شانگهای، عملاً در راستای چرخشی راهبردی به سوی شرق قابل ارزیابی است. همزمان، رفتوآمدهای دیپلماتیک میان سه قدرت آسیایی سرعت گرفته است: وزیر خارجه چین به دهلینو سفر کرده، همتای هندی او راهی مسکو شده و مودی نیز در دیدار با رهبران پکن، پیام آشکاری از تمایل هند به همکاری نزدیکتر با روسیه و چین ارسال کرده است. در این میان، بیپاسخ ماندن چندین تماس تلفنی ترامپ از سوی نخستوزیر هند، نشان میدهد که دهلینو در برابر فشارهای واشنگتن در حال بازتعریف اولویتهای سیاست خارجی خود است. بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که اقدامات اخیر هند نه صرفاً واکنشی کوتاهمدت، بلکه نشانهای از شکلگیری موازنهای تازه در معادلات قدرت در آسیا است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: توافق تجاری اخیر میان آمریکا و اتحادیه اروپا، که در ۲۸ ژوئیه ۲۰۲۵ در اسکاتلند به امضا رسید، به ظاهر از یک جنگ تعرفهای تمامعیار جلوگیری کرده است. با این حال، این توافق که با فشارهای دونالد ترامپ و تهدید به افزایش تعرفهها تا ۳۰ درصد شکل گرفت، بیش از آنکه نشانهای از همکاری متقابل باشد، نمایانگر سلطه اقتصادی آمریکا بر اروپا است. تعهد اتحادیه اروپا به خرید ۷۵۰ میلیارد دلار انرژی و سرمایهگذاری ۶۰۰ میلیارد دلاری در آمریکا، در کنار پذیرش تعرفه ۱۵ درصدی بر اکثر صادرات محصولات اروپایی، پرسشهایی جدی درباره استقلال اقتصادی اروپا و پیامدهای آن بر اقتصاد جهانی مطرح میکند. آیا این توافق بهمعنای ثبات تجاری اروپا است یا بهنوعی تسلیم شدن راهبردی در برابر آمریکا است که شکافهای موجود در نظم جهانی را تعمیق خواهد کرد؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بیستوپنجمین نشست سران سازمان همکاری شانگهای در تیانجین چین را میتوان یکی از مهمترین رخدادهای سالهای اخیر در معادلات قدرت جهانی دانست. چین با میزبانی چشمگیر و اعلام ابتکارات مختلف اقتصادی و سیاسی، تلاش کرد تصویری از گذار تدریجی از نظم مالی غربمحور ارائه دهد. حضور رهبران روسیه، هند و کشورهای آسیای مرکزی نیز نشان داد که ایده چندقطبیگرایی دیگر تنها در حد شعار نیست، بلکه در قالب همکاریهای اقتصادی و نهادی در حال پیگیری است. همزمانی نشست شانگهای با رژه نظامی در پکن به مناسبت هشتادمین سالگرد پیروزی چین بر ژاپن نیز تلفیق راهبرد «قدرت سخت–قدرت نرم» را در عرصه بینالمللی نمایان کرد.
شورای راهبردی آنلاین: رئیس شورای راهبردی روابط خارجی در پاسخ به این سوال که هدف رژیم صهیونیستی از تجاوز به قطر را چگونه تفسیر میکنید، ضمن محکوم کردن تجاوز رژیم منحوس اسراییل به خاک کشوری که نقش میانجی را در توقف حملات اسراییل به غزه بازی میکند گفت: پیش از جنگ ۱۲ روزه، در دیداری که با نخست وزیر محترم قطر داشتم، ضمن تشریح اهداف آمریکا و رژیم صهیونیستی برای کل منطقه، به او گفتم ما همه در یک قایق هستیم و شما باید خطر را جدی تلقی کنید.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: حمله هوایی رژیم صهیونیستی به دوحه، پایتخت قطر، با هدف ترور رهبران ارشد حماس، بار دیگر چهره بیپروای تلآویو در نقض قوانین بینالمللی و حاکمیت ملی کشورها را آشکار ساخت. بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر این رژیم، با ادعای «رفع تهدید وجودی» این عملیات را توجیه کرد و مدعی شد که «رهبران حماس هدف قرار گرفتهاند»، هرچند گزارشهای واصله از ناکامی این حمله حکایت دارد.
این تجاوز که با اطلاع و رضایت مقامات آمریکایی صورت گرفته، موجی از خشم و محکومیت را در جهان عرب و اسلام برانگیخت. از اتحادیه عرب گرفته تا عربستان، امارات، مصر، عراق، اردن، کویت، لبنان و حتی تشکیلات خودگردان فلسطین، این اقدام را نقض آشکار قوانین بینالمللی و تهدیدی جدی برای امنیت منطقه دانستند. عربستان هشدار داد که تداوم این رفتارها میتواند ثبات غرب آسیا را به مخاطره اندازد، امارات نیز امنیت کشورهای عربی را «یکپارچه و غیرقابل تفکیک» توصیف کرد.
با این حال، ناظران منطقهای بر این باورند که این موج محکومیتها، احتمالاً در سطح بیانیههای دیپلماتیک باقی خواهد ماند و اقدام عملی جدی از سوی کشورهای عربی صورت نخواهد گرفت؛ روندی که پیشتر در واکنش به حملات مکرر رژیم اسرائیل به غزه نیز تکرار شده بود. در این میان، تلآویو با تکیه بر حمایت آمریکا و بیعملی کشورهای منطقه، تلاش دارد با ایجاد بحرانهای پیدرپی، هم بحران داخلی خود را مدیریت کند و هم پروژه «اسرائیل بزرگ» را پیش ببرد؛ پروژهای که صدای انفجارهایش، اکنون تا قلب خلیج فارس هم رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: در آستانه نشست سپتامبر مجمع عمومی سازمان ملل، دولت آمریکا با لغو ویزای محمود عباس، رئیس تشکیلات خودگردان فلسطین، حضور هیئت فلسطینی در این اجلاس را محدود کرد. این اقدام آمریکا بخشی از یک بازی سیاسی پیچیده میان واشنگتن، تلآویو و افکار عمومی جهانی است و هدف آن زیرسوال بردن نقش فلسطینیها در معادلات بینالمللی است. دولت آمریکا و لابیهای صهیونیستی، با حمایت از رژیم اسرائیل، هرگونه طرح و شکوفایی موضوع فلسطین در عرصه جهانی را هدف قرار دادهاند، در حالی که برخی دولتهای غربی، به خاطر فشار افکار عمومی تلاش میکنند، روند شناسایی فلسطین را پیش ببرند.
این اقدام آمریکا، واکنشهای گستردهای در سطح بینالمللی ایجاد کرده و نگرانیهایی درباره نقض توافقنامههای سازمان ملل و جانبداری آشکار واشنگتن از رژیم اسرائیل به دنبال داشته است. وزارت خارجه فلسطین این تصمیم را نقض قوانین بینالمللی و مانع حضور قانونی نمایندگان خود در نشستها ارزیابی کرده و خواستار راهحلهای دیپلماتیک و قانونی برای تضمین مشارکت هیئت فلسطینی شده است.
این محدودیت در حالی اعمال شد که کشورهای اروپایی به ویژه فرانسه، کانادا و چند کشور غربی دیگر، در تلاشاند با به رسمیت شناختن کشور فلسطین، فشار دیپلماتیک بر رژیم اسرائیل و آمریکا وارد کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: مقاله مشترک وزرای خارجه بریتانیا، فرانسه و آلمان که اخیرا در نشریه پولیتیکو، با عنوان «چرا در پی بازگرداندن تحریمهای سازمان ملل علیه ایران هستیم؟»، منتشر شد، تلاشی آشکار برای یکسویهسازی روایت درباره پرونده هستهای ایران بود. درحالیکه در این مقاله درباره افزایش ذخایر اورانیوم، محدودیت همکاری با آژانس و تهدیدات امنیتی ایران تأکید شده، واقعیتهای مهم پرونده هستهای کشورمان بهطورکلی نادیده گرفته شده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل آمریکا گفت: در هفتههای اخیر، سیاست ایالات متحده در قبال ونزوئلا با چرخشی آشکار به سمت ابزارهای سخت تعریف شده است. مطابق گزارشهای رسانهای، کاخ سفید در دوره ریاستجمهوری دونالد ترامپ، گزینههای عملیات نظامی «علیه کارتلهای مواد مخدر» را بررسی کرده و حتی حمله مرگبار به یک قایق مظنون در مسیر خروج از ونزوئلا را سرآغاز مرحلهای تازه از کارزار خود معرفی کرده است. این رویکرد با اعزام تجهیزات قابلتوجه نظامی به حاشیه کارائیب، از ناوهای مجهز به موشکهای کروز و زیردریایی تهاجمی تا استقرار جنگندههای اف-۳۵ در پورتوریکو، تقویت شده و با برچسبگذاری «نارکو-تروریست» بر نیکولاس مادورو و دو برابر کردن جایزه برای دستگیری او تکمیل میشود.
هرچند ترامپ در پاسخ به پرسشها درباره «تغییر رژیم» گفت «درباره آن صحبت نمیکنیم»، اما با پیوند زدن ونزوئلا به مأموریت ضد مواد مخدر، عملاً راهبرد «فشار حداکثری» را در قالبی امنیتی-نظامی بازتعریف کرده است. در سطح منطقهای، بازگشت مفهوم قدیمی «دیپلماسی کشتی جنگی» در حیاط خلوت آمریکا، از یکسو حامل پیام بازدارندگی برای کاراکاس و متحدانش است و از سوی دیگر، خطر لغزش به سمت درگیریهای نیابتی و فرسایشی را افزایش میدهد. در سطح ساختاری نیز، تلفیق ملاحظات داخلی آمریکا از جمله دستور کار «سختگیری علیه قاچاق مواد مخدر» با محاسبات ژئوپلیتیکیِ کنترل بر منابع انرژی و مسیرهای نفوذ، نشان میدهد پرونده ونزوئلا صرفاً یک موضوع جنایی-امنیتی نیست، بلکه بازتابی از رقابت قدرتهای بزرگ و آزمون تابآوری نظم منطقهای آمریکای لاتین است؛ نظمی که هر بار با تشدید بحران، فرصت و تهدیدی همزمان برای بازیگران فرامنطقهای و منطقهای میآفریند.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل غرب آسیا گفت: درحالیکه موجی از آمادگی شناسایی رسمی کشور فلسطین توسط برخی کشورها در حال شکلگیری است، نشست آتی مجمع عمومی
سازمان ملل به صحنهای تعیینکننده برای آینده مسأله فلسطین تبدیل شده است. در یک نگاه، این اقدامات گامی مهم برای پیشبرد احتمالی راهحل دو کشوری و فشار بر رژیم اسرائیل جهت توقف شهرکسازیهای غیرقانونی و پذیرش واقعیت سیاسی حاکمیت فلسطینی تلقی میشود.
تصمیم بلژیک برای اعمال ۱۲ تحریم قاطع علیه رژیم اسرائیل و شناسایی کشور فلسطین، بازتابی از همین نگاه است که میخواهد مسیر سیاسی تازهای در برابر بحران انسانی غزه بگشاید. اما نگاه دیگری نیز وجود دارد که این موج دیپلماتیک را صرفاً واکنشی نمادین به فشار افکار عمومی پس از نزدیک به دو سال کشتار و محاصره غزه میداند و معتقد است تا زمانی که ایالات متحده در کنار رژیم اسرائیل بایستد، این تحرکات در عمل به تشکیل دولت واقعی فلسطین منجر نخواهد شد. این دیدگاه بر این باور است که سیاستهای توسعهطلبانه تلآویو، ایده اسرائیل بزرگ و حمایت قدرتهای غربی، همچنان مانع اصلی هرگونه تغییر واقعی در صحنه میدانی است. از این رو، نشست سپتامبر مجمع عمومی سازمان ملل آزمون مهمی برای سنجش جدیت جامعه جهانی در عبور از نمادگرایی و حرکت بهسوی اقدام عملی تلقی میشود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چین در معادله ایران و آمریکا، میان منافع انرژی و ترانزیتی با تهران و ملاحظات تحریمی و رقابت با واشنگتن، موازنهای محتاطانه دنبال میکند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «از زمان حملات ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ به نیویورک و واشنگتن، آنقدر اتفاقات گونگون رخ داده است که این حملات اکنون هم بسیار دور و هم شاید کماهمیتتر از آنچه در آن زمان به نظر میرسیدند، جلوه میکنند. با این حال، هر دو برداشت گمراهکننده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: همزمانی فشار بر تنگههای هرمز و بابالمندب، جغرافیای انرژی و کشتیرانی را به میدان تازهای برای بروز مخاطرات جدید، هزینه و اهرم فشار تبدیل کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سازمان ملل که از خاکستر جنگ جهانی دوم متولد شد، وعدهای بنیادین و جسورانه داشت: کشورهای مستقل میتوانند برای جلوگیری از وقوع یک فاجعه جهانی دیگر متحد شوند. امروز، این وعده توخالی به نظر میرسد. شورای امنیت بهدلیل نظام وتوی منسوخشده خود فلج شده است. آمریکا از پرداخت منابع مالی خودداری میکند و از نهادهایی مانند یونسکو و سازمان جهانی بهداشت فاصله میگیرد. سازمان ملل از غزه تا اوکراین و ایران، بارها نشان داده است که در متوقف کردن جنایتها ناتوان است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پیمان مکه که ۷ اوت ۲۰۲۶ میان عربستان، ترکیه و پاکستان امضا شد، بیش از آنکه پاسخی به خلأهای ژئوپلیتیک باشد، در عمل با «معمای بازدارندگی» و «تفاوت ادراک تهدید» روبهروست. در حالی که این پیمان نماد گذار به خوداتکایی منطقهای است، اولین آزمونهای میدانی و پیچیدگیهای روابط با بازیگران منطقهای، مفهوم واقعی آن را مشخص خواهد کرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «روابط آمریکا و ونزوئلا از زمان برکناری نیکلاس مادورو در اوایل ژانویه و در جریان عملیات «عزم راسخ» همچنان در حال تغییر است. دونالد ترامپ از توافقی تاریخی برای بهرهبرداری از ذخایر نفت ونزوئلا خبر داده است. این توافق پیامدهای احتمالی برای آمریکا، ونزوئلا، آینده دلسی رودریگز، رئیسجمهور موقت، و بازیگرانی مانند چین خواهد داشت.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر قریبالوقوع شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، به واشنگتن برای دیدار با دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در تاریخ ۲۴ سپتامبر، در مقطعی حساس از ژئوپلیتیک جهانی صورت میگیرد. این دیدار فراتر از یک تعامل دوجانبه، میتواند تحلیلی درباره تغییر توازن نفوذ دیپلماتیک میان دو اقتصاد بزرگ جهان را به ما ارائه دهد.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: علت خودداری واشنگتن از ورود مستقیم به جنگ با انصارالله، محدودیتهای نظامی و اقتصادی، ملاحظات انتخاباتی و نگرانی از گسترش بحران در دو گلوگاه انرژی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنش اخیر میان دهلی نو و اسلامآباد بر سر «پیمان آبهای ایندوس» و همچنین دادههای اقلیمی که نشاندهنده تحلیل رفتن منابع آب شیرین در نقاط مختلف جهان هستند، نشان میدهند که منابع آبی فراملیتی در قرن بیستویکم بهسرعت از یک موضوع فنی و توسعهای به یک متغیر راهبردی و حتی امنیتی تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: اعمال تعرفه ۵۰ درصدی آمریکا بر کالاهای صادراتی هند، نه تنها مناسبات اقتصادی دو کشور را به شدت تحت تأثیر قرار داده، بلکه مسیر تازهای را در سیاست خارجی دهلینو گشوده است.
در حالی که واشنگتن این اقدام را بهعنوان «تنبیه» هند به دلیل خرید نفت از روسیه توجیه کرده، دولت نارندرا مودی آن را غیرمنصفانه خوانده و بر ضرورت تضمین امنیت انرژی کشورش تأکید کرده است. اما واکنش هند صرفاً به موضعگیریهای لفظی محدود نمانده است؛ سفر مودی به چین و شرکت در اجلاس سازمان همکاری شانگهای، عملاً در راستای چرخشی راهبردی به سوی شرق قابل ارزیابی است. همزمان، رفتوآمدهای دیپلماتیک میان سه قدرت آسیایی سرعت گرفته است: وزیر خارجه چین به دهلینو سفر کرده، همتای هندی او راهی مسکو شده و مودی نیز در دیدار با رهبران پکن، پیام آشکاری از تمایل هند به همکاری نزدیکتر با روسیه و چین ارسال کرده است. در این میان، بیپاسخ ماندن چندین تماس تلفنی ترامپ از سوی نخستوزیر هند، نشان میدهد که دهلینو در برابر فشارهای واشنگتن در حال بازتعریف اولویتهای سیاست خارجی خود است. بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که اقدامات اخیر هند نه صرفاً واکنشی کوتاهمدت، بلکه نشانهای از شکلگیری موازنهای تازه در معادلات قدرت در آسیا است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: توافق تجاری اخیر میان آمریکا و اتحادیه اروپا، که در ۲۸ ژوئیه ۲۰۲۵ در اسکاتلند به امضا رسید، به ظاهر از یک جنگ تعرفهای تمامعیار جلوگیری کرده است. با این حال، این توافق که با فشارهای دونالد ترامپ و تهدید به افزایش تعرفهها تا ۳۰ درصد شکل گرفت، بیش از آنکه نشانهای از همکاری متقابل باشد، نمایانگر سلطه اقتصادی آمریکا بر اروپا است. تعهد اتحادیه اروپا به خرید ۷۵۰ میلیارد دلار انرژی و سرمایهگذاری ۶۰۰ میلیارد دلاری در آمریکا، در کنار پذیرش تعرفه ۱۵ درصدی بر اکثر صادرات محصولات اروپایی، پرسشهایی جدی درباره استقلال اقتصادی اروپا و پیامدهای آن بر اقتصاد جهانی مطرح میکند. آیا این توافق بهمعنای ثبات تجاری اروپا است یا بهنوعی تسلیم شدن راهبردی در برابر آمریکا است که شکافهای موجود در نظم جهانی را تعمیق خواهد کرد؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بیستوپنجمین نشست سران سازمان همکاری شانگهای در تیانجین چین را میتوان یکی از مهمترین رخدادهای سالهای اخیر در معادلات قدرت جهانی دانست. چین با میزبانی چشمگیر و اعلام ابتکارات مختلف اقتصادی و سیاسی، تلاش کرد تصویری از گذار تدریجی از نظم مالی غربمحور ارائه دهد. حضور رهبران روسیه، هند و کشورهای آسیای مرکزی نیز نشان داد که ایده چندقطبیگرایی دیگر تنها در حد شعار نیست، بلکه در قالب همکاریهای اقتصادی و نهادی در حال پیگیری است. همزمانی نشست شانگهای با رژه نظامی در پکن به مناسبت هشتادمین سالگرد پیروزی چین بر ژاپن نیز تلفیق راهبرد «قدرت سخت–قدرت نرم» را در عرصه بینالمللی نمایان کرد.
شورای راهبردی آنلاین: رئیس شورای راهبردی روابط خارجی در پاسخ به این سوال که هدف رژیم صهیونیستی از تجاوز به قطر را چگونه تفسیر میکنید، ضمن محکوم کردن تجاوز رژیم منحوس اسراییل به خاک کشوری که نقش میانجی را در توقف حملات اسراییل به غزه بازی میکند گفت: پیش از جنگ ۱۲ روزه، در دیداری که با نخست وزیر محترم قطر داشتم، ضمن تشریح اهداف آمریکا و رژیم صهیونیستی برای کل منطقه، به او گفتم ما همه در یک قایق هستیم و شما باید خطر را جدی تلقی کنید.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: حمله هوایی رژیم صهیونیستی به دوحه، پایتخت قطر، با هدف ترور رهبران ارشد حماس، بار دیگر چهره بیپروای تلآویو در نقض قوانین بینالمللی و حاکمیت ملی کشورها را آشکار ساخت. بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر این رژیم، با ادعای «رفع تهدید وجودی» این عملیات را توجیه کرد و مدعی شد که «رهبران حماس هدف قرار گرفتهاند»، هرچند گزارشهای واصله از ناکامی این حمله حکایت دارد.
این تجاوز که با اطلاع و رضایت مقامات آمریکایی صورت گرفته، موجی از خشم و محکومیت را در جهان عرب و اسلام برانگیخت. از اتحادیه عرب گرفته تا عربستان، امارات، مصر، عراق، اردن، کویت، لبنان و حتی تشکیلات خودگردان فلسطین، این اقدام را نقض آشکار قوانین بینالمللی و تهدیدی جدی برای امنیت منطقه دانستند. عربستان هشدار داد که تداوم این رفتارها میتواند ثبات غرب آسیا را به مخاطره اندازد، امارات نیز امنیت کشورهای عربی را «یکپارچه و غیرقابل تفکیک» توصیف کرد.
با این حال، ناظران منطقهای بر این باورند که این موج محکومیتها، احتمالاً در سطح بیانیههای دیپلماتیک باقی خواهد ماند و اقدام عملی جدی از سوی کشورهای عربی صورت نخواهد گرفت؛ روندی که پیشتر در واکنش به حملات مکرر رژیم اسرائیل به غزه نیز تکرار شده بود. در این میان، تلآویو با تکیه بر حمایت آمریکا و بیعملی کشورهای منطقه، تلاش دارد با ایجاد بحرانهای پیدرپی، هم بحران داخلی خود را مدیریت کند و هم پروژه «اسرائیل بزرگ» را پیش ببرد؛ پروژهای که صدای انفجارهایش، اکنون تا قلب خلیج فارس هم رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: در آستانه نشست سپتامبر مجمع عمومی سازمان ملل، دولت آمریکا با لغو ویزای محمود عباس، رئیس تشکیلات خودگردان فلسطین، حضور هیئت فلسطینی در این اجلاس را محدود کرد. این اقدام آمریکا بخشی از یک بازی سیاسی پیچیده میان واشنگتن، تلآویو و افکار عمومی جهانی است و هدف آن زیرسوال بردن نقش فلسطینیها در معادلات بینالمللی است. دولت آمریکا و لابیهای صهیونیستی، با حمایت از رژیم اسرائیل، هرگونه طرح و شکوفایی موضوع فلسطین در عرصه جهانی را هدف قرار دادهاند، در حالی که برخی دولتهای غربی، به خاطر فشار افکار عمومی تلاش میکنند، روند شناسایی فلسطین را پیش ببرند.
این اقدام آمریکا، واکنشهای گستردهای در سطح بینالمللی ایجاد کرده و نگرانیهایی درباره نقض توافقنامههای سازمان ملل و جانبداری آشکار واشنگتن از رژیم اسرائیل به دنبال داشته است. وزارت خارجه فلسطین این تصمیم را نقض قوانین بینالمللی و مانع حضور قانونی نمایندگان خود در نشستها ارزیابی کرده و خواستار راهحلهای دیپلماتیک و قانونی برای تضمین مشارکت هیئت فلسطینی شده است.
این محدودیت در حالی اعمال شد که کشورهای اروپایی به ویژه فرانسه، کانادا و چند کشور غربی دیگر، در تلاشاند با به رسمیت شناختن کشور فلسطین، فشار دیپلماتیک بر رژیم اسرائیل و آمریکا وارد کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: مقاله مشترک وزرای خارجه بریتانیا، فرانسه و آلمان که اخیرا در نشریه پولیتیکو، با عنوان «چرا در پی بازگرداندن تحریمهای سازمان ملل علیه ایران هستیم؟»، منتشر شد، تلاشی آشکار برای یکسویهسازی روایت درباره پرونده هستهای ایران بود. درحالیکه در این مقاله درباره افزایش ذخایر اورانیوم، محدودیت همکاری با آژانس و تهدیدات امنیتی ایران تأکید شده، واقعیتهای مهم پرونده هستهای کشورمان بهطورکلی نادیده گرفته شده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل آمریکا گفت: در هفتههای اخیر، سیاست ایالات متحده در قبال ونزوئلا با چرخشی آشکار به سمت ابزارهای سخت تعریف شده است. مطابق گزارشهای رسانهای، کاخ سفید در دوره ریاستجمهوری دونالد ترامپ، گزینههای عملیات نظامی «علیه کارتلهای مواد مخدر» را بررسی کرده و حتی حمله مرگبار به یک قایق مظنون در مسیر خروج از ونزوئلا را سرآغاز مرحلهای تازه از کارزار خود معرفی کرده است. این رویکرد با اعزام تجهیزات قابلتوجه نظامی به حاشیه کارائیب، از ناوهای مجهز به موشکهای کروز و زیردریایی تهاجمی تا استقرار جنگندههای اف-۳۵ در پورتوریکو، تقویت شده و با برچسبگذاری «نارکو-تروریست» بر نیکولاس مادورو و دو برابر کردن جایزه برای دستگیری او تکمیل میشود.
هرچند ترامپ در پاسخ به پرسشها درباره «تغییر رژیم» گفت «درباره آن صحبت نمیکنیم»، اما با پیوند زدن ونزوئلا به مأموریت ضد مواد مخدر، عملاً راهبرد «فشار حداکثری» را در قالبی امنیتی-نظامی بازتعریف کرده است. در سطح منطقهای، بازگشت مفهوم قدیمی «دیپلماسی کشتی جنگی» در حیاط خلوت آمریکا، از یکسو حامل پیام بازدارندگی برای کاراکاس و متحدانش است و از سوی دیگر، خطر لغزش به سمت درگیریهای نیابتی و فرسایشی را افزایش میدهد. در سطح ساختاری نیز، تلفیق ملاحظات داخلی آمریکا از جمله دستور کار «سختگیری علیه قاچاق مواد مخدر» با محاسبات ژئوپلیتیکیِ کنترل بر منابع انرژی و مسیرهای نفوذ، نشان میدهد پرونده ونزوئلا صرفاً یک موضوع جنایی-امنیتی نیست، بلکه بازتابی از رقابت قدرتهای بزرگ و آزمون تابآوری نظم منطقهای آمریکای لاتین است؛ نظمی که هر بار با تشدید بحران، فرصت و تهدیدی همزمان برای بازیگران فرامنطقهای و منطقهای میآفریند.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل غرب آسیا گفت: درحالیکه موجی از آمادگی شناسایی رسمی کشور فلسطین توسط برخی کشورها در حال شکلگیری است، نشست آتی مجمع عمومی
سازمان ملل به صحنهای تعیینکننده برای آینده مسأله فلسطین تبدیل شده است. در یک نگاه، این اقدامات گامی مهم برای پیشبرد احتمالی راهحل دو کشوری و فشار بر رژیم اسرائیل جهت توقف شهرکسازیهای غیرقانونی و پذیرش واقعیت سیاسی حاکمیت فلسطینی تلقی میشود.
تصمیم بلژیک برای اعمال ۱۲ تحریم قاطع علیه رژیم اسرائیل و شناسایی کشور فلسطین، بازتابی از همین نگاه است که میخواهد مسیر سیاسی تازهای در برابر بحران انسانی غزه بگشاید. اما نگاه دیگری نیز وجود دارد که این موج دیپلماتیک را صرفاً واکنشی نمادین به فشار افکار عمومی پس از نزدیک به دو سال کشتار و محاصره غزه میداند و معتقد است تا زمانی که ایالات متحده در کنار رژیم اسرائیل بایستد، این تحرکات در عمل به تشکیل دولت واقعی فلسطین منجر نخواهد شد. این دیدگاه بر این باور است که سیاستهای توسعهطلبانه تلآویو، ایده اسرائیل بزرگ و حمایت قدرتهای غربی، همچنان مانع اصلی هرگونه تغییر واقعی در صحنه میدانی است. از این رو، نشست سپتامبر مجمع عمومی سازمان ملل آزمون مهمی برای سنجش جدیت جامعه جهانی در عبور از نمادگرایی و حرکت بهسوی اقدام عملی تلقی میشود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چین در معادله ایران و آمریکا، میان منافع انرژی و ترانزیتی با تهران و ملاحظات تحریمی و رقابت با واشنگتن، موازنهای محتاطانه دنبال میکند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «از زمان حملات ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ به نیویورک و واشنگتن، آنقدر اتفاقات گونگون رخ داده است که این حملات اکنون هم بسیار دور و هم شاید کماهمیتتر از آنچه در آن زمان به نظر میرسیدند، جلوه میکنند. با این حال، هر دو برداشت گمراهکننده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: همزمانی فشار بر تنگههای هرمز و بابالمندب، جغرافیای انرژی و کشتیرانی را به میدان تازهای برای بروز مخاطرات جدید، هزینه و اهرم فشار تبدیل کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سازمان ملل که از خاکستر جنگ جهانی دوم متولد شد، وعدهای بنیادین و جسورانه داشت: کشورهای مستقل میتوانند برای جلوگیری از وقوع یک فاجعه جهانی دیگر متحد شوند. امروز، این وعده توخالی به نظر میرسد. شورای امنیت بهدلیل نظام وتوی منسوخشده خود فلج شده است. آمریکا از پرداخت منابع مالی خودداری میکند و از نهادهایی مانند یونسکو و سازمان جهانی بهداشت فاصله میگیرد. سازمان ملل از غزه تا اوکراین و ایران، بارها نشان داده است که در متوقف کردن جنایتها ناتوان است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پیمان مکه که ۷ اوت ۲۰۲۶ میان عربستان، ترکیه و پاکستان امضا شد، بیش از آنکه پاسخی به خلأهای ژئوپلیتیک باشد، در عمل با «معمای بازدارندگی» و «تفاوت ادراک تهدید» روبهروست. در حالی که این پیمان نماد گذار به خوداتکایی منطقهای است، اولین آزمونهای میدانی و پیچیدگیهای روابط با بازیگران منطقهای، مفهوم واقعی آن را مشخص خواهد کرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «روابط آمریکا و ونزوئلا از زمان برکناری نیکلاس مادورو در اوایل ژانویه و در جریان عملیات «عزم راسخ» همچنان در حال تغییر است. دونالد ترامپ از توافقی تاریخی برای بهرهبرداری از ذخایر نفت ونزوئلا خبر داده است. این توافق پیامدهای احتمالی برای آمریکا، ونزوئلا، آینده دلسی رودریگز، رئیسجمهور موقت، و بازیگرانی مانند چین خواهد داشت.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر قریبالوقوع شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، به واشنگتن برای دیدار با دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در تاریخ ۲۴ سپتامبر، در مقطعی حساس از ژئوپلیتیک جهانی صورت میگیرد. این دیدار فراتر از یک تعامل دوجانبه، میتواند تحلیلی درباره تغییر توازن نفوذ دیپلماتیک میان دو اقتصاد بزرگ جهان را به ما ارائه دهد.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: علت خودداری واشنگتن از ورود مستقیم به جنگ با انصارالله، محدودیتهای نظامی و اقتصادی، ملاحظات انتخاباتی و نگرانی از گسترش بحران در دو گلوگاه انرژی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنش اخیر میان دهلی نو و اسلامآباد بر سر «پیمان آبهای ایندوس» و همچنین دادههای اقلیمی که نشاندهنده تحلیل رفتن منابع آب شیرین در نقاط مختلف جهان هستند، نشان میدهند که منابع آبی فراملیتی در قرن بیستویکم بهسرعت از یک موضوع فنی و توسعهای به یک متغیر راهبردی و حتی امنیتی تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: اعمال تعرفه ۵۰ درصدی آمریکا بر کالاهای صادراتی هند، نه تنها مناسبات اقتصادی دو کشور را به شدت تحت تأثیر قرار داده، بلکه مسیر تازهای را در سیاست خارجی دهلینو گشوده است.
در حالی که واشنگتن این اقدام را بهعنوان «تنبیه» هند به دلیل خرید نفت از روسیه توجیه کرده، دولت نارندرا مودی آن را غیرمنصفانه خوانده و بر ضرورت تضمین امنیت انرژی کشورش تأکید کرده است. اما واکنش هند صرفاً به موضعگیریهای لفظی محدود نمانده است؛ سفر مودی به چین و شرکت در اجلاس سازمان همکاری شانگهای، عملاً در راستای چرخشی راهبردی به سوی شرق قابل ارزیابی است. همزمان، رفتوآمدهای دیپلماتیک میان سه قدرت آسیایی سرعت گرفته است: وزیر خارجه چین به دهلینو سفر کرده، همتای هندی او راهی مسکو شده و مودی نیز در دیدار با رهبران پکن، پیام آشکاری از تمایل هند به همکاری نزدیکتر با روسیه و چین ارسال کرده است. در این میان، بیپاسخ ماندن چندین تماس تلفنی ترامپ از سوی نخستوزیر هند، نشان میدهد که دهلینو در برابر فشارهای واشنگتن در حال بازتعریف اولویتهای سیاست خارجی خود است. بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که اقدامات اخیر هند نه صرفاً واکنشی کوتاهمدت، بلکه نشانهای از شکلگیری موازنهای تازه در معادلات قدرت در آسیا است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: توافق تجاری اخیر میان آمریکا و اتحادیه اروپا، که در ۲۸ ژوئیه ۲۰۲۵ در اسکاتلند به امضا رسید، به ظاهر از یک جنگ تعرفهای تمامعیار جلوگیری کرده است. با این حال، این توافق که با فشارهای دونالد ترامپ و تهدید به افزایش تعرفهها تا ۳۰ درصد شکل گرفت، بیش از آنکه نشانهای از همکاری متقابل باشد، نمایانگر سلطه اقتصادی آمریکا بر اروپا است. تعهد اتحادیه اروپا به خرید ۷۵۰ میلیارد دلار انرژی و سرمایهگذاری ۶۰۰ میلیارد دلاری در آمریکا، در کنار پذیرش تعرفه ۱۵ درصدی بر اکثر صادرات محصولات اروپایی، پرسشهایی جدی درباره استقلال اقتصادی اروپا و پیامدهای آن بر اقتصاد جهانی مطرح میکند. آیا این توافق بهمعنای ثبات تجاری اروپا است یا بهنوعی تسلیم شدن راهبردی در برابر آمریکا است که شکافهای موجود در نظم جهانی را تعمیق خواهد کرد؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بیستوپنجمین نشست سران سازمان همکاری شانگهای در تیانجین چین را میتوان یکی از مهمترین رخدادهای سالهای اخیر در معادلات قدرت جهانی دانست. چین با میزبانی چشمگیر و اعلام ابتکارات مختلف اقتصادی و سیاسی، تلاش کرد تصویری از گذار تدریجی از نظم مالی غربمحور ارائه دهد. حضور رهبران روسیه، هند و کشورهای آسیای مرکزی نیز نشان داد که ایده چندقطبیگرایی دیگر تنها در حد شعار نیست، بلکه در قالب همکاریهای اقتصادی و نهادی در حال پیگیری است. همزمانی نشست شانگهای با رژه نظامی در پکن به مناسبت هشتادمین سالگرد پیروزی چین بر ژاپن نیز تلفیق راهبرد «قدرت سخت–قدرت نرم» را در عرصه بینالمللی نمایان کرد.
شورای راهبردی آنلاین: رئیس شورای راهبردی روابط خارجی در پاسخ به این سوال که هدف رژیم صهیونیستی از تجاوز به قطر را چگونه تفسیر میکنید، ضمن محکوم کردن تجاوز رژیم منحوس اسراییل به خاک کشوری که نقش میانجی را در توقف حملات اسراییل به غزه بازی میکند گفت: پیش از جنگ ۱۲ روزه، در دیداری که با نخست وزیر محترم قطر داشتم، ضمن تشریح اهداف آمریکا و رژیم صهیونیستی برای کل منطقه، به او گفتم ما همه در یک قایق هستیم و شما باید خطر را جدی تلقی کنید.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: حمله هوایی رژیم صهیونیستی به دوحه، پایتخت قطر، با هدف ترور رهبران ارشد حماس، بار دیگر چهره بیپروای تلآویو در نقض قوانین بینالمللی و حاکمیت ملی کشورها را آشکار ساخت. بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر این رژیم، با ادعای «رفع تهدید وجودی» این عملیات را توجیه کرد و مدعی شد که «رهبران حماس هدف قرار گرفتهاند»، هرچند گزارشهای واصله از ناکامی این حمله حکایت دارد.
این تجاوز که با اطلاع و رضایت مقامات آمریکایی صورت گرفته، موجی از خشم و محکومیت را در جهان عرب و اسلام برانگیخت. از اتحادیه عرب گرفته تا عربستان، امارات، مصر، عراق، اردن، کویت، لبنان و حتی تشکیلات خودگردان فلسطین، این اقدام را نقض آشکار قوانین بینالمللی و تهدیدی جدی برای امنیت منطقه دانستند. عربستان هشدار داد که تداوم این رفتارها میتواند ثبات غرب آسیا را به مخاطره اندازد، امارات نیز امنیت کشورهای عربی را «یکپارچه و غیرقابل تفکیک» توصیف کرد.
با این حال، ناظران منطقهای بر این باورند که این موج محکومیتها، احتمالاً در سطح بیانیههای دیپلماتیک باقی خواهد ماند و اقدام عملی جدی از سوی کشورهای عربی صورت نخواهد گرفت؛ روندی که پیشتر در واکنش به حملات مکرر رژیم اسرائیل به غزه نیز تکرار شده بود. در این میان، تلآویو با تکیه بر حمایت آمریکا و بیعملی کشورهای منطقه، تلاش دارد با ایجاد بحرانهای پیدرپی، هم بحران داخلی خود را مدیریت کند و هم پروژه «اسرائیل بزرگ» را پیش ببرد؛ پروژهای که صدای انفجارهایش، اکنون تا قلب خلیج فارس هم رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: در آستانه نشست سپتامبر مجمع عمومی سازمان ملل، دولت آمریکا با لغو ویزای محمود عباس، رئیس تشکیلات خودگردان فلسطین، حضور هیئت فلسطینی در این اجلاس را محدود کرد. این اقدام آمریکا بخشی از یک بازی سیاسی پیچیده میان واشنگتن، تلآویو و افکار عمومی جهانی است و هدف آن زیرسوال بردن نقش فلسطینیها در معادلات بینالمللی است. دولت آمریکا و لابیهای صهیونیستی، با حمایت از رژیم اسرائیل، هرگونه طرح و شکوفایی موضوع فلسطین در عرصه جهانی را هدف قرار دادهاند، در حالی که برخی دولتهای غربی، به خاطر فشار افکار عمومی تلاش میکنند، روند شناسایی فلسطین را پیش ببرند.
این اقدام آمریکا، واکنشهای گستردهای در سطح بینالمللی ایجاد کرده و نگرانیهایی درباره نقض توافقنامههای سازمان ملل و جانبداری آشکار واشنگتن از رژیم اسرائیل به دنبال داشته است. وزارت خارجه فلسطین این تصمیم را نقض قوانین بینالمللی و مانع حضور قانونی نمایندگان خود در نشستها ارزیابی کرده و خواستار راهحلهای دیپلماتیک و قانونی برای تضمین مشارکت هیئت فلسطینی شده است.
این محدودیت در حالی اعمال شد که کشورهای اروپایی به ویژه فرانسه، کانادا و چند کشور غربی دیگر، در تلاشاند با به رسمیت شناختن کشور فلسطین، فشار دیپلماتیک بر رژیم اسرائیل و آمریکا وارد کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: مقاله مشترک وزرای خارجه بریتانیا، فرانسه و آلمان که اخیرا در نشریه پولیتیکو، با عنوان «چرا در پی بازگرداندن تحریمهای سازمان ملل علیه ایران هستیم؟»، منتشر شد، تلاشی آشکار برای یکسویهسازی روایت درباره پرونده هستهای ایران بود. درحالیکه در این مقاله درباره افزایش ذخایر اورانیوم، محدودیت همکاری با آژانس و تهدیدات امنیتی ایران تأکید شده، واقعیتهای مهم پرونده هستهای کشورمان بهطورکلی نادیده گرفته شده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل آمریکا گفت: در هفتههای اخیر، سیاست ایالات متحده در قبال ونزوئلا با چرخشی آشکار به سمت ابزارهای سخت تعریف شده است. مطابق گزارشهای رسانهای، کاخ سفید در دوره ریاستجمهوری دونالد ترامپ، گزینههای عملیات نظامی «علیه کارتلهای مواد مخدر» را بررسی کرده و حتی حمله مرگبار به یک قایق مظنون در مسیر خروج از ونزوئلا را سرآغاز مرحلهای تازه از کارزار خود معرفی کرده است. این رویکرد با اعزام تجهیزات قابلتوجه نظامی به حاشیه کارائیب، از ناوهای مجهز به موشکهای کروز و زیردریایی تهاجمی تا استقرار جنگندههای اف-۳۵ در پورتوریکو، تقویت شده و با برچسبگذاری «نارکو-تروریست» بر نیکولاس مادورو و دو برابر کردن جایزه برای دستگیری او تکمیل میشود.
هرچند ترامپ در پاسخ به پرسشها درباره «تغییر رژیم» گفت «درباره آن صحبت نمیکنیم»، اما با پیوند زدن ونزوئلا به مأموریت ضد مواد مخدر، عملاً راهبرد «فشار حداکثری» را در قالبی امنیتی-نظامی بازتعریف کرده است. در سطح منطقهای، بازگشت مفهوم قدیمی «دیپلماسی کشتی جنگی» در حیاط خلوت آمریکا، از یکسو حامل پیام بازدارندگی برای کاراکاس و متحدانش است و از سوی دیگر، خطر لغزش به سمت درگیریهای نیابتی و فرسایشی را افزایش میدهد. در سطح ساختاری نیز، تلفیق ملاحظات داخلی آمریکا از جمله دستور کار «سختگیری علیه قاچاق مواد مخدر» با محاسبات ژئوپلیتیکیِ کنترل بر منابع انرژی و مسیرهای نفوذ، نشان میدهد پرونده ونزوئلا صرفاً یک موضوع جنایی-امنیتی نیست، بلکه بازتابی از رقابت قدرتهای بزرگ و آزمون تابآوری نظم منطقهای آمریکای لاتین است؛ نظمی که هر بار با تشدید بحران، فرصت و تهدیدی همزمان برای بازیگران فرامنطقهای و منطقهای میآفریند.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل غرب آسیا گفت: درحالیکه موجی از آمادگی شناسایی رسمی کشور فلسطین توسط برخی کشورها در حال شکلگیری است، نشست آتی مجمع عمومی
سازمان ملل به صحنهای تعیینکننده برای آینده مسأله فلسطین تبدیل شده است. در یک نگاه، این اقدامات گامی مهم برای پیشبرد احتمالی راهحل دو کشوری و فشار بر رژیم اسرائیل جهت توقف شهرکسازیهای غیرقانونی و پذیرش واقعیت سیاسی حاکمیت فلسطینی تلقی میشود.
تصمیم بلژیک برای اعمال ۱۲ تحریم قاطع علیه رژیم اسرائیل و شناسایی کشور فلسطین، بازتابی از همین نگاه است که میخواهد مسیر سیاسی تازهای در برابر بحران انسانی غزه بگشاید. اما نگاه دیگری نیز وجود دارد که این موج دیپلماتیک را صرفاً واکنشی نمادین به فشار افکار عمومی پس از نزدیک به دو سال کشتار و محاصره غزه میداند و معتقد است تا زمانی که ایالات متحده در کنار رژیم اسرائیل بایستد، این تحرکات در عمل به تشکیل دولت واقعی فلسطین منجر نخواهد شد. این دیدگاه بر این باور است که سیاستهای توسعهطلبانه تلآویو، ایده اسرائیل بزرگ و حمایت قدرتهای غربی، همچنان مانع اصلی هرگونه تغییر واقعی در صحنه میدانی است. از این رو، نشست سپتامبر مجمع عمومی سازمان ملل آزمون مهمی برای سنجش جدیت جامعه جهانی در عبور از نمادگرایی و حرکت بهسوی اقدام عملی تلقی میشود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چین در معادله ایران و آمریکا، میان منافع انرژی و ترانزیتی با تهران و ملاحظات تحریمی و رقابت با واشنگتن، موازنهای محتاطانه دنبال میکند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «از زمان حملات ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ به نیویورک و واشنگتن، آنقدر اتفاقات گونگون رخ داده است که این حملات اکنون هم بسیار دور و هم شاید کماهمیتتر از آنچه در آن زمان به نظر میرسیدند، جلوه میکنند. با این حال، هر دو برداشت گمراهکننده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: همزمانی فشار بر تنگههای هرمز و بابالمندب، جغرافیای انرژی و کشتیرانی را به میدان تازهای برای بروز مخاطرات جدید، هزینه و اهرم فشار تبدیل کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سازمان ملل که از خاکستر جنگ جهانی دوم متولد شد، وعدهای بنیادین و جسورانه داشت: کشورهای مستقل میتوانند برای جلوگیری از وقوع یک فاجعه جهانی دیگر متحد شوند. امروز، این وعده توخالی به نظر میرسد. شورای امنیت بهدلیل نظام وتوی منسوخشده خود فلج شده است. آمریکا از پرداخت منابع مالی خودداری میکند و از نهادهایی مانند یونسکو و سازمان جهانی بهداشت فاصله میگیرد. سازمان ملل از غزه تا اوکراین و ایران، بارها نشان داده است که در متوقف کردن جنایتها ناتوان است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پیمان مکه که ۷ اوت ۲۰۲۶ میان عربستان، ترکیه و پاکستان امضا شد، بیش از آنکه پاسخی به خلأهای ژئوپلیتیک باشد، در عمل با «معمای بازدارندگی» و «تفاوت ادراک تهدید» روبهروست. در حالی که این پیمان نماد گذار به خوداتکایی منطقهای است، اولین آزمونهای میدانی و پیچیدگیهای روابط با بازیگران منطقهای، مفهوم واقعی آن را مشخص خواهد کرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «روابط آمریکا و ونزوئلا از زمان برکناری نیکلاس مادورو در اوایل ژانویه و در جریان عملیات «عزم راسخ» همچنان در حال تغییر است. دونالد ترامپ از توافقی تاریخی برای بهرهبرداری از ذخایر نفت ونزوئلا خبر داده است. این توافق پیامدهای احتمالی برای آمریکا، ونزوئلا، آینده دلسی رودریگز، رئیسجمهور موقت، و بازیگرانی مانند چین خواهد داشت.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر قریبالوقوع شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، به واشنگتن برای دیدار با دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در تاریخ ۲۴ سپتامبر، در مقطعی حساس از ژئوپلیتیک جهانی صورت میگیرد. این دیدار فراتر از یک تعامل دوجانبه، میتواند تحلیلی درباره تغییر توازن نفوذ دیپلماتیک میان دو اقتصاد بزرگ جهان را به ما ارائه دهد.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: علت خودداری واشنگتن از ورود مستقیم به جنگ با انصارالله، محدودیتهای نظامی و اقتصادی، ملاحظات انتخاباتی و نگرانی از گسترش بحران در دو گلوگاه انرژی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنش اخیر میان دهلی نو و اسلامآباد بر سر «پیمان آبهای ایندوس» و همچنین دادههای اقلیمی که نشاندهنده تحلیل رفتن منابع آب شیرین در نقاط مختلف جهان هستند، نشان میدهند که منابع آبی فراملیتی در قرن بیستویکم بهسرعت از یک موضوع فنی و توسعهای به یک متغیر راهبردی و حتی امنیتی تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: اعمال تعرفه ۵۰ درصدی آمریکا بر کالاهای صادراتی هند، نه تنها مناسبات اقتصادی دو کشور را به شدت تحت تأثیر قرار داده، بلکه مسیر تازهای را در سیاست خارجی دهلینو گشوده است.
در حالی که واشنگتن این اقدام را بهعنوان «تنبیه» هند به دلیل خرید نفت از روسیه توجیه کرده، دولت نارندرا مودی آن را غیرمنصفانه خوانده و بر ضرورت تضمین امنیت انرژی کشورش تأکید کرده است. اما واکنش هند صرفاً به موضعگیریهای لفظی محدود نمانده است؛ سفر مودی به چین و شرکت در اجلاس سازمان همکاری شانگهای، عملاً در راستای چرخشی راهبردی به سوی شرق قابل ارزیابی است. همزمان، رفتوآمدهای دیپلماتیک میان سه قدرت آسیایی سرعت گرفته است: وزیر خارجه چین به دهلینو سفر کرده، همتای هندی او راهی مسکو شده و مودی نیز در دیدار با رهبران پکن، پیام آشکاری از تمایل هند به همکاری نزدیکتر با روسیه و چین ارسال کرده است. در این میان، بیپاسخ ماندن چندین تماس تلفنی ترامپ از سوی نخستوزیر هند، نشان میدهد که دهلینو در برابر فشارهای واشنگتن در حال بازتعریف اولویتهای سیاست خارجی خود است. بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که اقدامات اخیر هند نه صرفاً واکنشی کوتاهمدت، بلکه نشانهای از شکلگیری موازنهای تازه در معادلات قدرت در آسیا است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: توافق تجاری اخیر میان آمریکا و اتحادیه اروپا، که در ۲۸ ژوئیه ۲۰۲۵ در اسکاتلند به امضا رسید، به ظاهر از یک جنگ تعرفهای تمامعیار جلوگیری کرده است. با این حال، این توافق که با فشارهای دونالد ترامپ و تهدید به افزایش تعرفهها تا ۳۰ درصد شکل گرفت، بیش از آنکه نشانهای از همکاری متقابل باشد، نمایانگر سلطه اقتصادی آمریکا بر اروپا است. تعهد اتحادیه اروپا به خرید ۷۵۰ میلیارد دلار انرژی و سرمایهگذاری ۶۰۰ میلیارد دلاری در آمریکا، در کنار پذیرش تعرفه ۱۵ درصدی بر اکثر صادرات محصولات اروپایی، پرسشهایی جدی درباره استقلال اقتصادی اروپا و پیامدهای آن بر اقتصاد جهانی مطرح میکند. آیا این توافق بهمعنای ثبات تجاری اروپا است یا بهنوعی تسلیم شدن راهبردی در برابر آمریکا است که شکافهای موجود در نظم جهانی را تعمیق خواهد کرد؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بیستوپنجمین نشست سران سازمان همکاری شانگهای در تیانجین چین را میتوان یکی از مهمترین رخدادهای سالهای اخیر در معادلات قدرت جهانی دانست. چین با میزبانی چشمگیر و اعلام ابتکارات مختلف اقتصادی و سیاسی، تلاش کرد تصویری از گذار تدریجی از نظم مالی غربمحور ارائه دهد. حضور رهبران روسیه، هند و کشورهای آسیای مرکزی نیز نشان داد که ایده چندقطبیگرایی دیگر تنها در حد شعار نیست، بلکه در قالب همکاریهای اقتصادی و نهادی در حال پیگیری است. همزمانی نشست شانگهای با رژه نظامی در پکن به مناسبت هشتادمین سالگرد پیروزی چین بر ژاپن نیز تلفیق راهبرد «قدرت سخت–قدرت نرم» را در عرصه بینالمللی نمایان کرد.
شورای راهبردی آنلاین: رئیس شورای راهبردی روابط خارجی در پاسخ به این سوال که هدف رژیم صهیونیستی از تجاوز به قطر را چگونه تفسیر میکنید، ضمن محکوم کردن تجاوز رژیم منحوس اسراییل به خاک کشوری که نقش میانجی را در توقف حملات اسراییل به غزه بازی میکند گفت: پیش از جنگ ۱۲ روزه، در دیداری که با نخست وزیر محترم قطر داشتم، ضمن تشریح اهداف آمریکا و رژیم صهیونیستی برای کل منطقه، به او گفتم ما همه در یک قایق هستیم و شما باید خطر را جدی تلقی کنید.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: حمله هوایی رژیم صهیونیستی به دوحه، پایتخت قطر، با هدف ترور رهبران ارشد حماس، بار دیگر چهره بیپروای تلآویو در نقض قوانین بینالمللی و حاکمیت ملی کشورها را آشکار ساخت. بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر این رژیم، با ادعای «رفع تهدید وجودی» این عملیات را توجیه کرد و مدعی شد که «رهبران حماس هدف قرار گرفتهاند»، هرچند گزارشهای واصله از ناکامی این حمله حکایت دارد.
این تجاوز که با اطلاع و رضایت مقامات آمریکایی صورت گرفته، موجی از خشم و محکومیت را در جهان عرب و اسلام برانگیخت. از اتحادیه عرب گرفته تا عربستان، امارات، مصر، عراق، اردن، کویت، لبنان و حتی تشکیلات خودگردان فلسطین، این اقدام را نقض آشکار قوانین بینالمللی و تهدیدی جدی برای امنیت منطقه دانستند. عربستان هشدار داد که تداوم این رفتارها میتواند ثبات غرب آسیا را به مخاطره اندازد، امارات نیز امنیت کشورهای عربی را «یکپارچه و غیرقابل تفکیک» توصیف کرد.
با این حال، ناظران منطقهای بر این باورند که این موج محکومیتها، احتمالاً در سطح بیانیههای دیپلماتیک باقی خواهد ماند و اقدام عملی جدی از سوی کشورهای عربی صورت نخواهد گرفت؛ روندی که پیشتر در واکنش به حملات مکرر رژیم اسرائیل به غزه نیز تکرار شده بود. در این میان، تلآویو با تکیه بر حمایت آمریکا و بیعملی کشورهای منطقه، تلاش دارد با ایجاد بحرانهای پیدرپی، هم بحران داخلی خود را مدیریت کند و هم پروژه «اسرائیل بزرگ» را پیش ببرد؛ پروژهای که صدای انفجارهایش، اکنون تا قلب خلیج فارس هم رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: در آستانه نشست سپتامبر مجمع عمومی سازمان ملل، دولت آمریکا با لغو ویزای محمود عباس، رئیس تشکیلات خودگردان فلسطین، حضور هیئت فلسطینی در این اجلاس را محدود کرد. این اقدام آمریکا بخشی از یک بازی سیاسی پیچیده میان واشنگتن، تلآویو و افکار عمومی جهانی است و هدف آن زیرسوال بردن نقش فلسطینیها در معادلات بینالمللی است. دولت آمریکا و لابیهای صهیونیستی، با حمایت از رژیم اسرائیل، هرگونه طرح و شکوفایی موضوع فلسطین در عرصه جهانی را هدف قرار دادهاند، در حالی که برخی دولتهای غربی، به خاطر فشار افکار عمومی تلاش میکنند، روند شناسایی فلسطین را پیش ببرند.
این اقدام آمریکا، واکنشهای گستردهای در سطح بینالمللی ایجاد کرده و نگرانیهایی درباره نقض توافقنامههای سازمان ملل و جانبداری آشکار واشنگتن از رژیم اسرائیل به دنبال داشته است. وزارت خارجه فلسطین این تصمیم را نقض قوانین بینالمللی و مانع حضور قانونی نمایندگان خود در نشستها ارزیابی کرده و خواستار راهحلهای دیپلماتیک و قانونی برای تضمین مشارکت هیئت فلسطینی شده است.
این محدودیت در حالی اعمال شد که کشورهای اروپایی به ویژه فرانسه، کانادا و چند کشور غربی دیگر، در تلاشاند با به رسمیت شناختن کشور فلسطین، فشار دیپلماتیک بر رژیم اسرائیل و آمریکا وارد کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: مقاله مشترک وزرای خارجه بریتانیا، فرانسه و آلمان که اخیرا در نشریه پولیتیکو، با عنوان «چرا در پی بازگرداندن تحریمهای سازمان ملل علیه ایران هستیم؟»، منتشر شد، تلاشی آشکار برای یکسویهسازی روایت درباره پرونده هستهای ایران بود. درحالیکه در این مقاله درباره افزایش ذخایر اورانیوم، محدودیت همکاری با آژانس و تهدیدات امنیتی ایران تأکید شده، واقعیتهای مهم پرونده هستهای کشورمان بهطورکلی نادیده گرفته شده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل آمریکا گفت: در هفتههای اخیر، سیاست ایالات متحده در قبال ونزوئلا با چرخشی آشکار به سمت ابزارهای سخت تعریف شده است. مطابق گزارشهای رسانهای، کاخ سفید در دوره ریاستجمهوری دونالد ترامپ، گزینههای عملیات نظامی «علیه کارتلهای مواد مخدر» را بررسی کرده و حتی حمله مرگبار به یک قایق مظنون در مسیر خروج از ونزوئلا را سرآغاز مرحلهای تازه از کارزار خود معرفی کرده است. این رویکرد با اعزام تجهیزات قابلتوجه نظامی به حاشیه کارائیب، از ناوهای مجهز به موشکهای کروز و زیردریایی تهاجمی تا استقرار جنگندههای اف-۳۵ در پورتوریکو، تقویت شده و با برچسبگذاری «نارکو-تروریست» بر نیکولاس مادورو و دو برابر کردن جایزه برای دستگیری او تکمیل میشود.
هرچند ترامپ در پاسخ به پرسشها درباره «تغییر رژیم» گفت «درباره آن صحبت نمیکنیم»، اما با پیوند زدن ونزوئلا به مأموریت ضد مواد مخدر، عملاً راهبرد «فشار حداکثری» را در قالبی امنیتی-نظامی بازتعریف کرده است. در سطح منطقهای، بازگشت مفهوم قدیمی «دیپلماسی کشتی جنگی» در حیاط خلوت آمریکا، از یکسو حامل پیام بازدارندگی برای کاراکاس و متحدانش است و از سوی دیگر، خطر لغزش به سمت درگیریهای نیابتی و فرسایشی را افزایش میدهد. در سطح ساختاری نیز، تلفیق ملاحظات داخلی آمریکا از جمله دستور کار «سختگیری علیه قاچاق مواد مخدر» با محاسبات ژئوپلیتیکیِ کنترل بر منابع انرژی و مسیرهای نفوذ، نشان میدهد پرونده ونزوئلا صرفاً یک موضوع جنایی-امنیتی نیست، بلکه بازتابی از رقابت قدرتهای بزرگ و آزمون تابآوری نظم منطقهای آمریکای لاتین است؛ نظمی که هر بار با تشدید بحران، فرصت و تهدیدی همزمان برای بازیگران فرامنطقهای و منطقهای میآفریند.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل غرب آسیا گفت: درحالیکه موجی از آمادگی شناسایی رسمی کشور فلسطین توسط برخی کشورها در حال شکلگیری است، نشست آتی مجمع عمومی
سازمان ملل به صحنهای تعیینکننده برای آینده مسأله فلسطین تبدیل شده است. در یک نگاه، این اقدامات گامی مهم برای پیشبرد احتمالی راهحل دو کشوری و فشار بر رژیم اسرائیل جهت توقف شهرکسازیهای غیرقانونی و پذیرش واقعیت سیاسی حاکمیت فلسطینی تلقی میشود.
تصمیم بلژیک برای اعمال ۱۲ تحریم قاطع علیه رژیم اسرائیل و شناسایی کشور فلسطین، بازتابی از همین نگاه است که میخواهد مسیر سیاسی تازهای در برابر بحران انسانی غزه بگشاید. اما نگاه دیگری نیز وجود دارد که این موج دیپلماتیک را صرفاً واکنشی نمادین به فشار افکار عمومی پس از نزدیک به دو سال کشتار و محاصره غزه میداند و معتقد است تا زمانی که ایالات متحده در کنار رژیم اسرائیل بایستد، این تحرکات در عمل به تشکیل دولت واقعی فلسطین منجر نخواهد شد. این دیدگاه بر این باور است که سیاستهای توسعهطلبانه تلآویو، ایده اسرائیل بزرگ و حمایت قدرتهای غربی، همچنان مانع اصلی هرگونه تغییر واقعی در صحنه میدانی است. از این رو، نشست سپتامبر مجمع عمومی سازمان ملل آزمون مهمی برای سنجش جدیت جامعه جهانی در عبور از نمادگرایی و حرکت بهسوی اقدام عملی تلقی میشود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چین در معادله ایران و آمریکا، میان منافع انرژی و ترانزیتی با تهران و ملاحظات تحریمی و رقابت با واشنگتن، موازنهای محتاطانه دنبال میکند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «از زمان حملات ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ به نیویورک و واشنگتن، آنقدر اتفاقات گونگون رخ داده است که این حملات اکنون هم بسیار دور و هم شاید کماهمیتتر از آنچه در آن زمان به نظر میرسیدند، جلوه میکنند. با این حال، هر دو برداشت گمراهکننده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: همزمانی فشار بر تنگههای هرمز و بابالمندب، جغرافیای انرژی و کشتیرانی را به میدان تازهای برای بروز مخاطرات جدید، هزینه و اهرم فشار تبدیل کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سازمان ملل که از خاکستر جنگ جهانی دوم متولد شد، وعدهای بنیادین و جسورانه داشت: کشورهای مستقل میتوانند برای جلوگیری از وقوع یک فاجعه جهانی دیگر متحد شوند. امروز، این وعده توخالی به نظر میرسد. شورای امنیت بهدلیل نظام وتوی منسوخشده خود فلج شده است. آمریکا از پرداخت منابع مالی خودداری میکند و از نهادهایی مانند یونسکو و سازمان جهانی بهداشت فاصله میگیرد. سازمان ملل از غزه تا اوکراین و ایران، بارها نشان داده است که در متوقف کردن جنایتها ناتوان است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پیمان مکه که ۷ اوت ۲۰۲۶ میان عربستان، ترکیه و پاکستان امضا شد، بیش از آنکه پاسخی به خلأهای ژئوپلیتیک باشد، در عمل با «معمای بازدارندگی» و «تفاوت ادراک تهدید» روبهروست. در حالی که این پیمان نماد گذار به خوداتکایی منطقهای است، اولین آزمونهای میدانی و پیچیدگیهای روابط با بازیگران منطقهای، مفهوم واقعی آن را مشخص خواهد کرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «روابط آمریکا و ونزوئلا از زمان برکناری نیکلاس مادورو در اوایل ژانویه و در جریان عملیات «عزم راسخ» همچنان در حال تغییر است. دونالد ترامپ از توافقی تاریخی برای بهرهبرداری از ذخایر نفت ونزوئلا خبر داده است. این توافق پیامدهای احتمالی برای آمریکا، ونزوئلا، آینده دلسی رودریگز، رئیسجمهور موقت، و بازیگرانی مانند چین خواهد داشت.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر قریبالوقوع شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، به واشنگتن برای دیدار با دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در تاریخ ۲۴ سپتامبر، در مقطعی حساس از ژئوپلیتیک جهانی صورت میگیرد. این دیدار فراتر از یک تعامل دوجانبه، میتواند تحلیلی درباره تغییر توازن نفوذ دیپلماتیک میان دو اقتصاد بزرگ جهان را به ما ارائه دهد.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: علت خودداری واشنگتن از ورود مستقیم به جنگ با انصارالله، محدودیتهای نظامی و اقتصادی، ملاحظات انتخاباتی و نگرانی از گسترش بحران در دو گلوگاه انرژی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنش اخیر میان دهلی نو و اسلامآباد بر سر «پیمان آبهای ایندوس» و همچنین دادههای اقلیمی که نشاندهنده تحلیل رفتن منابع آب شیرین در نقاط مختلف جهان هستند، نشان میدهند که منابع آبی فراملیتی در قرن بیستویکم بهسرعت از یک موضوع فنی و توسعهای به یک متغیر راهبردی و حتی امنیتی تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: اعمال تعرفه ۵۰ درصدی آمریکا بر کالاهای صادراتی هند، نه تنها مناسبات اقتصادی دو کشور را به شدت تحت تأثیر قرار داده، بلکه مسیر تازهای را در سیاست خارجی دهلینو گشوده است.
در حالی که واشنگتن این اقدام را بهعنوان «تنبیه» هند به دلیل خرید نفت از روسیه توجیه کرده، دولت نارندرا مودی آن را غیرمنصفانه خوانده و بر ضرورت تضمین امنیت انرژی کشورش تأکید کرده است. اما واکنش هند صرفاً به موضعگیریهای لفظی محدود نمانده است؛ سفر مودی به چین و شرکت در اجلاس سازمان همکاری شانگهای، عملاً در راستای چرخشی راهبردی به سوی شرق قابل ارزیابی است. همزمان، رفتوآمدهای دیپلماتیک میان سه قدرت آسیایی سرعت گرفته است: وزیر خارجه چین به دهلینو سفر کرده، همتای هندی او راهی مسکو شده و مودی نیز در دیدار با رهبران پکن، پیام آشکاری از تمایل هند به همکاری نزدیکتر با روسیه و چین ارسال کرده است. در این میان، بیپاسخ ماندن چندین تماس تلفنی ترامپ از سوی نخستوزیر هند، نشان میدهد که دهلینو در برابر فشارهای واشنگتن در حال بازتعریف اولویتهای سیاست خارجی خود است. بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که اقدامات اخیر هند نه صرفاً واکنشی کوتاهمدت، بلکه نشانهای از شکلگیری موازنهای تازه در معادلات قدرت در آسیا است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: توافق تجاری اخیر میان آمریکا و اتحادیه اروپا، که در ۲۸ ژوئیه ۲۰۲۵ در اسکاتلند به امضا رسید، به ظاهر از یک جنگ تعرفهای تمامعیار جلوگیری کرده است. با این حال، این توافق که با فشارهای دونالد ترامپ و تهدید به افزایش تعرفهها تا ۳۰ درصد شکل گرفت، بیش از آنکه نشانهای از همکاری متقابل باشد، نمایانگر سلطه اقتصادی آمریکا بر اروپا است. تعهد اتحادیه اروپا به خرید ۷۵۰ میلیارد دلار انرژی و سرمایهگذاری ۶۰۰ میلیارد دلاری در آمریکا، در کنار پذیرش تعرفه ۱۵ درصدی بر اکثر صادرات محصولات اروپایی، پرسشهایی جدی درباره استقلال اقتصادی اروپا و پیامدهای آن بر اقتصاد جهانی مطرح میکند. آیا این توافق بهمعنای ثبات تجاری اروپا است یا بهنوعی تسلیم شدن راهبردی در برابر آمریکا است که شکافهای موجود در نظم جهانی را تعمیق خواهد کرد؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بیستوپنجمین نشست سران سازمان همکاری شانگهای در تیانجین چین را میتوان یکی از مهمترین رخدادهای سالهای اخیر در معادلات قدرت جهانی دانست. چین با میزبانی چشمگیر و اعلام ابتکارات مختلف اقتصادی و سیاسی، تلاش کرد تصویری از گذار تدریجی از نظم مالی غربمحور ارائه دهد. حضور رهبران روسیه، هند و کشورهای آسیای مرکزی نیز نشان داد که ایده چندقطبیگرایی دیگر تنها در حد شعار نیست، بلکه در قالب همکاریهای اقتصادی و نهادی در حال پیگیری است. همزمانی نشست شانگهای با رژه نظامی در پکن به مناسبت هشتادمین سالگرد پیروزی چین بر ژاپن نیز تلفیق راهبرد «قدرت سخت–قدرت نرم» را در عرصه بینالمللی نمایان کرد.
شورای راهبردی آنلاین: رئیس شورای راهبردی روابط خارجی در پاسخ به این سوال که هدف رژیم صهیونیستی از تجاوز به قطر را چگونه تفسیر میکنید، ضمن محکوم کردن تجاوز رژیم منحوس اسراییل به خاک کشوری که نقش میانجی را در توقف حملات اسراییل به غزه بازی میکند گفت: پیش از جنگ ۱۲ روزه، در دیداری که با نخست وزیر محترم قطر داشتم، ضمن تشریح اهداف آمریکا و رژیم صهیونیستی برای کل منطقه، به او گفتم ما همه در یک قایق هستیم و شما باید خطر را جدی تلقی کنید.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: حمله هوایی رژیم صهیونیستی به دوحه، پایتخت قطر، با هدف ترور رهبران ارشد حماس، بار دیگر چهره بیپروای تلآویو در نقض قوانین بینالمللی و حاکمیت ملی کشورها را آشکار ساخت. بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر این رژیم، با ادعای «رفع تهدید وجودی» این عملیات را توجیه کرد و مدعی شد که «رهبران حماس هدف قرار گرفتهاند»، هرچند گزارشهای واصله از ناکامی این حمله حکایت دارد.
این تجاوز که با اطلاع و رضایت مقامات آمریکایی صورت گرفته، موجی از خشم و محکومیت را در جهان عرب و اسلام برانگیخت. از اتحادیه عرب گرفته تا عربستان، امارات، مصر، عراق، اردن، کویت، لبنان و حتی تشکیلات خودگردان فلسطین، این اقدام را نقض آشکار قوانین بینالمللی و تهدیدی جدی برای امنیت منطقه دانستند. عربستان هشدار داد که تداوم این رفتارها میتواند ثبات غرب آسیا را به مخاطره اندازد، امارات نیز امنیت کشورهای عربی را «یکپارچه و غیرقابل تفکیک» توصیف کرد.
با این حال، ناظران منطقهای بر این باورند که این موج محکومیتها، احتمالاً در سطح بیانیههای دیپلماتیک باقی خواهد ماند و اقدام عملی جدی از سوی کشورهای عربی صورت نخواهد گرفت؛ روندی که پیشتر در واکنش به حملات مکرر رژیم اسرائیل به غزه نیز تکرار شده بود. در این میان، تلآویو با تکیه بر حمایت آمریکا و بیعملی کشورهای منطقه، تلاش دارد با ایجاد بحرانهای پیدرپی، هم بحران داخلی خود را مدیریت کند و هم پروژه «اسرائیل بزرگ» را پیش ببرد؛ پروژهای که صدای انفجارهایش، اکنون تا قلب خلیج فارس هم رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: در آستانه نشست سپتامبر مجمع عمومی سازمان ملل، دولت آمریکا با لغو ویزای محمود عباس، رئیس تشکیلات خودگردان فلسطین، حضور هیئت فلسطینی در این اجلاس را محدود کرد. این اقدام آمریکا بخشی از یک بازی سیاسی پیچیده میان واشنگتن، تلآویو و افکار عمومی جهانی است و هدف آن زیرسوال بردن نقش فلسطینیها در معادلات بینالمللی است. دولت آمریکا و لابیهای صهیونیستی، با حمایت از رژیم اسرائیل، هرگونه طرح و شکوفایی موضوع فلسطین در عرصه جهانی را هدف قرار دادهاند، در حالی که برخی دولتهای غربی، به خاطر فشار افکار عمومی تلاش میکنند، روند شناسایی فلسطین را پیش ببرند.
این اقدام آمریکا، واکنشهای گستردهای در سطح بینالمللی ایجاد کرده و نگرانیهایی درباره نقض توافقنامههای سازمان ملل و جانبداری آشکار واشنگتن از رژیم اسرائیل به دنبال داشته است. وزارت خارجه فلسطین این تصمیم را نقض قوانین بینالمللی و مانع حضور قانونی نمایندگان خود در نشستها ارزیابی کرده و خواستار راهحلهای دیپلماتیک و قانونی برای تضمین مشارکت هیئت فلسطینی شده است.
این محدودیت در حالی اعمال شد که کشورهای اروپایی به ویژه فرانسه، کانادا و چند کشور غربی دیگر، در تلاشاند با به رسمیت شناختن کشور فلسطین، فشار دیپلماتیک بر رژیم اسرائیل و آمریکا وارد کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: مقاله مشترک وزرای خارجه بریتانیا، فرانسه و آلمان که اخیرا در نشریه پولیتیکو، با عنوان «چرا در پی بازگرداندن تحریمهای سازمان ملل علیه ایران هستیم؟»، منتشر شد، تلاشی آشکار برای یکسویهسازی روایت درباره پرونده هستهای ایران بود. درحالیکه در این مقاله درباره افزایش ذخایر اورانیوم، محدودیت همکاری با آژانس و تهدیدات امنیتی ایران تأکید شده، واقعیتهای مهم پرونده هستهای کشورمان بهطورکلی نادیده گرفته شده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل آمریکا گفت: در هفتههای اخیر، سیاست ایالات متحده در قبال ونزوئلا با چرخشی آشکار به سمت ابزارهای سخت تعریف شده است. مطابق گزارشهای رسانهای، کاخ سفید در دوره ریاستجمهوری دونالد ترامپ، گزینههای عملیات نظامی «علیه کارتلهای مواد مخدر» را بررسی کرده و حتی حمله مرگبار به یک قایق مظنون در مسیر خروج از ونزوئلا را سرآغاز مرحلهای تازه از کارزار خود معرفی کرده است. این رویکرد با اعزام تجهیزات قابلتوجه نظامی به حاشیه کارائیب، از ناوهای مجهز به موشکهای کروز و زیردریایی تهاجمی تا استقرار جنگندههای اف-۳۵ در پورتوریکو، تقویت شده و با برچسبگذاری «نارکو-تروریست» بر نیکولاس مادورو و دو برابر کردن جایزه برای دستگیری او تکمیل میشود.
هرچند ترامپ در پاسخ به پرسشها درباره «تغییر رژیم» گفت «درباره آن صحبت نمیکنیم»، اما با پیوند زدن ونزوئلا به مأموریت ضد مواد مخدر، عملاً راهبرد «فشار حداکثری» را در قالبی امنیتی-نظامی بازتعریف کرده است. در سطح منطقهای، بازگشت مفهوم قدیمی «دیپلماسی کشتی جنگی» در حیاط خلوت آمریکا، از یکسو حامل پیام بازدارندگی برای کاراکاس و متحدانش است و از سوی دیگر، خطر لغزش به سمت درگیریهای نیابتی و فرسایشی را افزایش میدهد. در سطح ساختاری نیز، تلفیق ملاحظات داخلی آمریکا از جمله دستور کار «سختگیری علیه قاچاق مواد مخدر» با محاسبات ژئوپلیتیکیِ کنترل بر منابع انرژی و مسیرهای نفوذ، نشان میدهد پرونده ونزوئلا صرفاً یک موضوع جنایی-امنیتی نیست، بلکه بازتابی از رقابت قدرتهای بزرگ و آزمون تابآوری نظم منطقهای آمریکای لاتین است؛ نظمی که هر بار با تشدید بحران، فرصت و تهدیدی همزمان برای بازیگران فرامنطقهای و منطقهای میآفریند.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل غرب آسیا گفت: درحالیکه موجی از آمادگی شناسایی رسمی کشور فلسطین توسط برخی کشورها در حال شکلگیری است، نشست آتی مجمع عمومی
سازمان ملل به صحنهای تعیینکننده برای آینده مسأله فلسطین تبدیل شده است. در یک نگاه، این اقدامات گامی مهم برای پیشبرد احتمالی راهحل دو کشوری و فشار بر رژیم اسرائیل جهت توقف شهرکسازیهای غیرقانونی و پذیرش واقعیت سیاسی حاکمیت فلسطینی تلقی میشود.
تصمیم بلژیک برای اعمال ۱۲ تحریم قاطع علیه رژیم اسرائیل و شناسایی کشور فلسطین، بازتابی از همین نگاه است که میخواهد مسیر سیاسی تازهای در برابر بحران انسانی غزه بگشاید. اما نگاه دیگری نیز وجود دارد که این موج دیپلماتیک را صرفاً واکنشی نمادین به فشار افکار عمومی پس از نزدیک به دو سال کشتار و محاصره غزه میداند و معتقد است تا زمانی که ایالات متحده در کنار رژیم اسرائیل بایستد، این تحرکات در عمل به تشکیل دولت واقعی فلسطین منجر نخواهد شد. این دیدگاه بر این باور است که سیاستهای توسعهطلبانه تلآویو، ایده اسرائیل بزرگ و حمایت قدرتهای غربی، همچنان مانع اصلی هرگونه تغییر واقعی در صحنه میدانی است. از این رو، نشست سپتامبر مجمع عمومی سازمان ملل آزمون مهمی برای سنجش جدیت جامعه جهانی در عبور از نمادگرایی و حرکت بهسوی اقدام عملی تلقی میشود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چین در معادله ایران و آمریکا، میان منافع انرژی و ترانزیتی با تهران و ملاحظات تحریمی و رقابت با واشنگتن، موازنهای محتاطانه دنبال میکند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «از زمان حملات ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ به نیویورک و واشنگتن، آنقدر اتفاقات گونگون رخ داده است که این حملات اکنون هم بسیار دور و هم شاید کماهمیتتر از آنچه در آن زمان به نظر میرسیدند، جلوه میکنند. با این حال، هر دو برداشت گمراهکننده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: همزمانی فشار بر تنگههای هرمز و بابالمندب، جغرافیای انرژی و کشتیرانی را به میدان تازهای برای بروز مخاطرات جدید، هزینه و اهرم فشار تبدیل کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سازمان ملل که از خاکستر جنگ جهانی دوم متولد شد، وعدهای بنیادین و جسورانه داشت: کشورهای مستقل میتوانند برای جلوگیری از وقوع یک فاجعه جهانی دیگر متحد شوند. امروز، این وعده توخالی به نظر میرسد. شورای امنیت بهدلیل نظام وتوی منسوخشده خود فلج شده است. آمریکا از پرداخت منابع مالی خودداری میکند و از نهادهایی مانند یونسکو و سازمان جهانی بهداشت فاصله میگیرد. سازمان ملل از غزه تا اوکراین و ایران، بارها نشان داده است که در متوقف کردن جنایتها ناتوان است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پیمان مکه که ۷ اوت ۲۰۲۶ میان عربستان، ترکیه و پاکستان امضا شد، بیش از آنکه پاسخی به خلأهای ژئوپلیتیک باشد، در عمل با «معمای بازدارندگی» و «تفاوت ادراک تهدید» روبهروست. در حالی که این پیمان نماد گذار به خوداتکایی منطقهای است، اولین آزمونهای میدانی و پیچیدگیهای روابط با بازیگران منطقهای، مفهوم واقعی آن را مشخص خواهد کرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «روابط آمریکا و ونزوئلا از زمان برکناری نیکلاس مادورو در اوایل ژانویه و در جریان عملیات «عزم راسخ» همچنان در حال تغییر است. دونالد ترامپ از توافقی تاریخی برای بهرهبرداری از ذخایر نفت ونزوئلا خبر داده است. این توافق پیامدهای احتمالی برای آمریکا، ونزوئلا، آینده دلسی رودریگز، رئیسجمهور موقت، و بازیگرانی مانند چین خواهد داشت.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر قریبالوقوع شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، به واشنگتن برای دیدار با دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در تاریخ ۲۴ سپتامبر، در مقطعی حساس از ژئوپلیتیک جهانی صورت میگیرد. این دیدار فراتر از یک تعامل دوجانبه، میتواند تحلیلی درباره تغییر توازن نفوذ دیپلماتیک میان دو اقتصاد بزرگ جهان را به ما ارائه دهد.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: علت خودداری واشنگتن از ورود مستقیم به جنگ با انصارالله، محدودیتهای نظامی و اقتصادی، ملاحظات انتخاباتی و نگرانی از گسترش بحران در دو گلوگاه انرژی است.